مسند أحمد

7. مسند أهل البيت رضوان الله عليهم أجمعين

முஸ்னது அஹ்மத்

7. முஸ்னத் அஹ்லில் பைத் ரிழ்வானுல்லாஹி அலைஹிம் அஜ்மயீன் (முஸ்னத் அஹ்லுல் பைத் - அல்லாஹ் அவர்கள் அ...

حديث الحسن بن علي بن أبي طالب ؓ
அல்-ஹஸன் இப்னு அலி இப்னு அபீ தாலிப் (ரலி) அவர்களின் ஹதீஸ்கள்
حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا يُونُسُ بْنُ أَبِي إِسْحَاقَ عَنْ بُرَيْدِ بْنِ أَبِي مَرْيَمَ السَّلُولِيِّ عَنْ أَبِي الْحَوْرَاءِ عَنِ الْحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ قَالَ عَلَّمَنِي رَسُولُ اللهِ ﷺ كَلِمَاتٍ أَقُولُهُنَّ فِي قُنُوتِ الْوَتْرِ اللهُمَّ اهْدِنِي فِيمَنْ هَدَيْتَ وَعَافِنِي فِيمَنْ عَافَيْتَ وَتَوَلَّنِي فِيمَنْ تَوَلَّيْتَ وَبَارِكْ لِي فِيمَا أَعْطَيْتَ وَقِنِي شَرَّ مَا قَضَيْتَ فَإِنَّكَ تَقْضِي وَلا يُقْضَى عَلَيْكَ إِنَّهُ لَا يَذِلُّ مَنْ وَالَيْتَ تَبَارَكْتَ رَبَّنَا وَتَعَالَيْتَ
ஹஸன் பின் அலி (ரலி) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:
வித்ரு தொழுகையின் குனூத்தில் (அல்லாஹ்விடம் பணிந்து பிரார்த்திக்கும்போது) ஓதுவதற்காக பின்வரும் வார்த்தைகளை அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் எனக்குக் கற்றுக் கொடுத்தார்கள்:

"அல்லாஹும்மஹ்தினீ ஃபீமன் ஹதைத, வ ஆஃபினீ ஃபீமன் ஆஃபைத, வ தவல்லனீ ஃபீமன் தவல்லைத, வ பாரிக் லீ ஃபீமா அஃதைத, வ கினீ ஷர்ர மா கழைத, ஃபஇன்னக்க தக்ழீ வலா யுக்ழா அலைக்க, இன்னஹு லா யதில்லு மன் வாலைத, தபாரக்த ரப்பனா வ தஆலைத."

(பொருள்: யா அல்லாஹ்! நீ யாருக்கு நேர்வழி காட்டினாயோ அவர்களுடன் (சேர்த்து) எனக்கும் நேர்வழி காட்டுவாயாக! நீ யாருக்கு நலன் -ஆஃபியா- அளித்தாயோ அவர்களுடன் (சேர்த்து) எனக்கும் நலன் அளிப்பாயாக! நீ யாருக்குப் பொறுப்பாளியாக -பாதுகாவலனாக- இருக்கிறாயோ அவர்களுடன் (சேர்த்து) எனக்கும் நீ பொறுப்பாளியாகி விடுவாயாக! நீ எனக்கு வழங்கியவற்றில் அபிவிருத்தி -பரக்கத்- அளிப்பாயாக! நீ விதித்தவற்றின் தீமைகளிலிருந்து -விதித்தவற்றில் உள்ள தீய விளைவுகளிலிருந்து- என்னைக் காப்பாற்றுவாயாக! நிச்சயமாக நீயே தீர்ப்பளிக்கிறாய்; உனக்கு எதிராக எவராலும் தீர்ப்பளிக்கப்பட முடியாது. நீ யாரை நேசராக -உற்ற நண்பனாக- ஆக்கிக்கொண்டாயோ அவர் ஒருபோதும் இழிவடைய மாட்டார். எங்கள் இறைவனே! நீ பாக்கியம் பொருந்தியவனாகவும், உயர்ந்தவனாகவும் இருக்கிறாய்.)
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ شَرِيكٍ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ عَنْ هُبَيْرَةَ خَطَبَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ فَقَالَ لَقَدْ فَارَقَكُمْ رَجُلٌ بِالْأَمْسِ لَمْ يَسْبِقْهُ الْأَوَّلُونَ بِعِلْمٍ وَلا يُدْرِكُهُ الْآخِرُونَ كَانَ رَسُولُ اللهِ ﷺ يَبْعَثُهُ بِالرَّايَةِ جِبْرِيلُ عَنْ يَمِينِهِ وَمِيكَائِيلُ عَنْ شِمَالِهِ لَا يَنْصَرِفُ حَتَّى يُفْتَحَ لَهُ
ஹசன் பின் அலீ (ரழி) அவர்கள் (தமது தந்தை அலி ரழி அவர்கள் மரணித்த பின்) உரை நிகழ்த்தியபோது கூறினார்கள்:

"நேற்று ஒரு மனிதர் (அலி ரழி அவர்கள்) உங்களை விட்டும் பிரிந்துவிட்டார். கல்வியில் அவருக்கு முந்தையவர்கள் எவரும் அவரை முந்தியதுமில்லை; அவருக்குப் பிந்தையவர்கள் அவரை (அறிவில்) எட்டிப் பிடிக்கப் போவதுமில்லை. அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் அவரிடம் கொடியைக் கொடுத்து (போருக்கு) அனுப்புவார்கள். ஜிப்ரீல் (அலை) அவர்கள் அவரது வலப்புறமும், மீக்காயீல் (அலை) அவர்கள் அவரது இடப்புறமும் (பாதுகாப்பாக) இருப்பார்கள். அவருக்கு வெற்றி அளிக்கப்படும் வரை அவர் (போர்க்களத்திலிருந்து) திரும்பமாட்டார்."
ஹதீஸ் தரம் : ஹஸன் (நம்பகமானது)
حسن
حَدَّثَنَا وَكِيعٌ عَنْ إِسْرَائِيلَ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ عَنْ عَمْرِو بْنِ حُبْشِيٍّ قَالَ خَطَبَنَا الْحَسَنُ بْنُ عَلِيٍّ بَعْدَ قَتْلِ عَلِيٍّ رَضْيِ اللهُ عَنْهُمَا فَقَالَ لَقَدْ فَارَقَكُمْ رَجُلٌ بِالْأَمْسِ مَا سَبَقَهُ الْأَوَّلُونَ بِعِلْمٍ وَلا أَدْرَكَهُ الْآخِرُونَ إِنْ كَانَ رَسُولُ اللهِ ﷺ لَيَبْعَثُهُ وَيُعْطِيهِ الرَّايَةَ فَلا يَنْصَرِفُ حَتَّى يُفْتَحَ لَهُ وَمَا تَرَكَ مِنْ صَفْرَاءَ وَلا بَيْضَاءَ إِلا سَبْعَ مِائَةِ دِرْهَمٍ مِنْ عَطَائِهِ كَانَ يَرْصُدُهَا لِخَادِمٍ لِأَهْلِهِ
அம்ர் பின் ஹுப்ஷீ (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:

அலி (ரலி) அவர்கள் கொல்லப்பட்ட பிறகு, ஹசன் பின் அலி (ரலி) அவர்கள் எங்களுக்கு உரை நிகழ்த்தினார்கள். அப்போது அவர்கள் கூறினார்கள்:

"நேற்று ஒரு மனிதர் உங்களை விட்டுப் பிரிந்துவிட்டார். அறிவாற்றலில் அவருக்கு முன் வாழ்ந்தவர்கள் அவரை முந்தியதுமில்லை; அவருக்குப் பின் வருபவர்கள் அவரை எட்டிப்பிடிக்கப் போவதுமில்லை. நிச்சயமாக, அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் அவரைப் (போருக்கு) அனுப்பி வைத்து, அவரிடம் கொடியை வழங்குவார்கள். அவருக்கு (அல்லாஹ்வின் உதவியால்) வெற்றி கிடைக்கும் வரை அவர் திரும்பமாட்டார். அவர் (எந்தவொரு) பொன்னையோ (தங்கத்தையோ) அல்லது வெள்ளியையோ விட்டுச் செல்லவில்லை; தமது குடும்பத்தினருக்கு ஒரு பணியாளரை (வாங்குவதற்காக/ஏற்பாடு செய்வதற்காக), தமக்குக் கிடைத்த (அரசு) உதவித்தொகையிலிருந்து அவர் சேமித்து வைத்திருந்த எழுநூறு திர்ஹம்களைத் தவிர!"
ஹதீஸ் தரம் : ஹஸன் (நம்பகமானது)
حسن
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ عَنْ بُرَيْدِ بْنِ أَبِي مَرْيَمَ عَنْ أَبِي الْحَوْرَاءِ عَنِ الْحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ أَنَّ رَسُولَ اللهِ ﷺ عَلَّمَهُ أَنْ يَقُولَ فِي الْوَتْرِ فَذَكَرَ مِثْلَ حَدِيثِ يُونُسَ
ஹஸன் பின் அலி (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
"வித்ருத் தொழுகையில் (ஓதுவதற்காக) அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் எனக்குக் கற்றுக் கொடுத்தார்கள்" என்று கூறிவிட்டு, (இதற்கு முன் கூறப்பட்ட) யூனுஸ் அவர்களின் ஹதீஸில் இடம்பெற்றுள்ளதைப் போன்றே (துஆவை)க் குறிப்பிட்டார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
حَدَّثَنَا عَفَّانُ أَخْبَرَنَا حَمَّادٌ عَنِ الْحَجَّاجِ بْنِ أَرْطَاةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيٍّ عَنِ الْحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ أَنَّهُ مَرَّ بِهِمْ جَنَازَةٌ فَقَامَ الْقَوْمُ وَلَمْ يَقُمْ فَقَالَ الْحَسَنُ مَا صَنَعْتُمِ إنَّمَا قَامَ رَسُولُ اللهِ ﷺ تَأَذِّيًا بِرِيحِ الْيَهُودِيِّ
ஹஸன் பின் அலீ (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
(ஒருமுறை) அவர்களைக் கடந்து ஒரு ஜனாஸா (பிரேதம்) கொண்டு செல்லப்பட்டது. அப்போது (அங்கிருந்த) மக்கள் (அதற்காக) எழுந்து நின்றனர்; ஆனால் ஹஸன் (ரலி) அவர்கள் எழவில்லை. பிறகு ஹஸன் (ரலி) அவர்கள், "நீங்கள் என்ன செய்தீர்கள்? (ஏன் எழுந்து நின்றீர்கள்?) நிச்சயமாக அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (முன்பு ஒருமுறை) ஒரு யூதருடைய (சடலத்தின்) வாடையால் தமக்குத் தொல்லை (ஏற்பட்டுவிடக் கூடாது) என்பதற்காகவே எழுந்து நின்றார்கள்" என்று கூறினார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ழயீஃப் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் பலவீனமானது)
إسناده ضعيف
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ عَنْ شُعْبَةَ حَدَّثَنِي بُرَيْدُ بْنُ أَبِي مَرْيَمَ عَنْ أَبِي الْحَوْرَاءِ السَّعْدِيِّ قَالَقُلْتُ لِلحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ مَا تَذْكُرُ مِنْ رَسُولِ اللهِ ﷺ؟ قَالَ أَذْكُرُ أَنِّي أَخَذْتُ تَمْرَةً مِنْ تَمْرِ الصَّدَقَةِ فَأَلْقَيْتُهَا فِي فَمِي فَانْتَزَعَهَا رَسُولُ اللهِ ﷺ بِلُعَابِهَا فَأَلْقَاهَا فِي التَّمْرِ فَقَالَ لَهُ رَجُلٌ مَا عَلَيْكَ لَوْ أَكَلَ هَذِهِ التَّمْرَةَ؟ قَالَ إِنَّا لَا نَأْكُلُ الصَّدَقَةَ قَالَ وَكَانَ يَقُولُ دَعْ مَا يَرِيبُكَ إِلَى مَا لَا يَرِيبُكَ فَإِنَّ الصِّدْقَ طُمَأْنِينَةٌ وَإِنَّ الْكَذِبَ رِيبَةٌ قَالَ وَكَانَ يُعَلِّمُنَا هَذَا الدُّعَاءَ اللهُمَّ اهْدِنِي فِيمَنْ هَدَيْتَ وَعَافِنِي فِيمَنْ عَافَيْتَ وَتَوَلَّنِي فِيمَنْ تَوَلَّيْتَ وَبَارِكْ لِي فِيمَا أَعْطَيْتَ وَقِنِي شَرَّ مَا قَضَيْتَ إِنَّهُ لَا يَذِلُّ مَنْ وَالَيْتَ وَرُبَّمَا قَالَ تَبَارَكْتَ رَبَّنَا وَتَعَالَيْتَ
அபுல் ஹவ்ரா அஸ்-ஸஅதி (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:
நான் ஹஸன் பின் அலி (ரலி) அவர்களிடம், "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடமிருந்து நீங்கள் (நினைவில்) வைத்திருப்பது என்ன?" என்று கேட்டேன்.

அதற்கு அவர்கள் கூறினார்கள்:
"நான் (சிறுவனாக இருந்தபோது) தர்மத்திற்காக (ஸதகா) வைக்கப்பட்டிருந்த பேரீச்சம்பழங்களில் இருந்து ஒரு பேரீச்சம்பழத்தை எடுத்து என் வாயில் போட்டதை நினைவில் வைத்திருக்கிறேன். அப்போது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் என் எச்சிலுடன் அதனை (என் வாயிலிருந்து) வெளியே எடுத்து, மீண்டும் அந்தப் பேரீச்சம்பழங்களிலேயே போட்டுவிட்டார்கள்.

அப்போது ஒரு மனிதர் நபியவர்களிடம், '(சிறுவனான) இவர் இந்தப் பேரீச்சம்பழத்தைச் சாப்பிட்டிருந்தால் என்ன (குறை ஏற்பட்டுவிடப் போகிறது)?' என்று கேட்டார்.
அதற்கு நபியவர்கள், 'நிச்சயமாக நாம் (முஹம்மதின் குடும்பத்தார்) தர்மப் பொருட்களை (ஸதகாவை) உண்பதில்லை' என்று பதிலளித்தார்கள்."

மேலும் ஹஸன் (ரலி) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், 'உனக்குச் சந்தேகத்தைத் தருவதை விட்டுவிட்டு, சந்தேகத்தைத் தராததை நோக்கிச் செல்! ஏனெனில், உண்மை என்பது மன அமைதியாகும்; பொய் என்பது சந்தேகமாகும்' என்று கூறுபவர்களாக இருந்தார்கள்."

மேலும் கூறினார்கள்:
"அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் எங்களுக்கு இந்தத் துஆவைக் கற்றுத் தருபவர்களாக இருந்தார்கள்:

'அல்லாஹும்மஹ் தினீ ஃபீமன் ஹதைத, வஆஃபினீ ஃபீமன் ஆஃபைத, வதவல்லனீ ஃபீமன் தவல்லைத, வபாரிக் லீ ஃபீமா அஃதைத, வகினீ ஷர்ர மா கழய்த, இன்னஹு லா யதில்லு மன் வாலைத.'

(பொருள்: இறைவா! நீ யாருக்கு நேர்வழி காட்டினாயோ அவர்களோடு சேர்த்து எனக்கும் நேர்வழி காட்டுவாயாக! நீ யாருக்குக் குறையற்ற வாழ்வு அளித்தாயோ அவர்களோடு சேர்த்து எனக்கும் குறையற்ற வாழ்வு அளிப்பாயாக! நீ யாருக்குப் பொறுப்பாளனாக இருக்கிறாயோ அவர்களோடு சேர்த்து எனக்கும் பொறுப்பாளனாக இருப்பாயாக! நீ எனக்கு வழங்கியவற்றில் பாக்கியம் (பரக்கத்) தந்தருள்வாயாக! நீ விதித்தவற்றின் தீமைகளிலிருந்து என்னைக் காத்தருள்வாயாக! நிச்சயமாக, நீ யாரைப் பொறுப்பேற்றுக் கொண்டாயோ (நேசிப்பாயோ) அவர் ஒருபோதும் இழிவடைய மாட்டான்).

மேலும், சில நேரங்களில் 'தபாரக்த ரப்பனா வதஆலைத' (எங்கள் இறைவா! நீ பாக்கியம் பொருந்தியவன்; உயர்ந்தவன்) என்பதையும் சேர்த்துக் கூறுவார்கள்."
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَكْرٍ حَدَّثَنَا ثَابِتُ بْنُ عُمَارَةَ حَدَّثَنَا رَبِيعَةُ بْنُ شَيْبَانَ أَنَّهُ قَالَ لِلحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ مَا تَذْكُرُ مِنْ رَسُولِ اللهِ ﷺ؟ قَالَ أَدْخَلَنِي غُرْفَةَ الصَّدَقَةِ فَأَخَذْتُ مِنْهَا تَمْرَةً فَأَلْقَيْتُهَا فِي فَمِي فَقَالَ رَسُولُ اللهِ ﷺ أَلْقِهَا فَإِنَّهَا لَا تَحِلُّ لِرَسُولِ اللهِ ﷺ وَلا لِأَحَدٍ مِنْ أَهْلِ بَيْتِهِ
ஹஸன் பின் அலீ (ரலி) அவர்களிடம், "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடமிருந்து உங்களுக்கு நினைவிலிருப்பது என்ன?" என்று (ரபீஆ பின் ஷைபான் ஆகிய நான்) கேட்டேன். அதற்கு அவர்கள் கூறியதாவது:

"அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் என்னைத் தர்மப் பொருட்கள் (ஸதகா) வைக்கப்பட்டிருக்கும் அறைக்குள் அழைத்துச் சென்றார்கள். அதிலிருந்து நான் ஒரு பேரீச்சம்பழத்தை எடுத்து என் வாயில் போட்டுக் கொண்டேன். உடனே அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், 'அதை (வாயிலிருந்து வெளியே) போட்டுவிடு! ஏனெனில், நிச்சயமாக அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுக்கும், அவருடைய குடும்பத்தாரில் (அஹ்லுல் பைத்தினர்) எவருக்கும் இது (தர்மப் பொருள்) ஆகுமானதல்ல' என்று கூறினார்கள்."
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
حَدَّثَنَا أَبُو أَحْمَدَ هُوَ الزُّبَيْرِيُّ حَدَّثَنَا الْعَلاءُ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنَا بُرَيْدُ بْنُ أَبِي مَرْيَمَ عَنْ أَبِي الْحَوْرَاءِ قَالَ كُنَّا عِنْدَ حَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ فَسُئِلَ مَا عَقَلْتَ مِنْ رَسُولِ اللهِ ﷺ أَوْعَنْ رَسُولِ اللهِ ﷺ؟ قَالَ كُنْتُ أَمْشِي مَعَهُ فَمَرَّ عَلَى جَرِينٍ مِنْ تَمْرِ الصَّدَقَةِ فَأَخَذْتُ تَمْرَةً فَأَلْقَيْتُهَا فِي فِيَّ فَأَخَذَهَا بِلُعَابِي فَقَالَ بَعْضُ الْقَوْمِ وَمَا عَلَيْكَ لَوْ تَرَكْتَهَا؟ قَالَ إِنَّا آلَ مُحَمَّدٍ لَا تَحِلُّ لَنَا الصَّدَقَةُ قَالَ وَعَقَلْتُ مِنْهُ الصَّلَوَاتِ الْخَمْسَ
ஹஸன் பின் அலீ (ரலி) அவர்களிடம், "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடமிருந்து நீங்கள் எதை (விளங்கி) நினைவில் வைத்துள்ளீர்கள்?" என்று கேட்கப்பட்டது. அதற்கு அவர்கள் கூறினார்கள்:

"நான் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் நடந்து சென்று கொண்டிருந்தேன். அப்போது அவர்கள் தர்மத்திற்காக (ஸதகா) பேரீச்சம்பழங்கள் (உலர வைக்கப்பட்டிருந்த அல்லது குவித்து வைக்கப்பட்டிருந்த) இடத்தைக் கடந்து சென்றார்கள். அதிலிருந்து நான் ஒரு பேரீச்சம்பழத்தை எடுத்து எனது வாயில் போட்டுக்கொண்டேன். உடனே, அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (எனது வாயிலிருந்த) அந்தப் பேரீச்சம்பழத்தை எனது எச்சிலுடன் (சேர்த்து வெளியே) எடுத்தார்கள்.

அப்போது அங்கிருந்தவர்களில் சிலர், 'அதை நீங்கள் (அக்குழந்தையிடமே) அப்படியே விட்டிருந்தால் உங்களுக்கு என்ன (குறை ஏற்பட்டுவிடப் போகிறது)?' என்று கேட்டனர்.

அதற்கு அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், 'நிச்சயமாக முஹம்மதின் குடும்பத்தாராகிய எங்களுக்குத் தர்மம் (ஸதகா) ஆகுமானதல்ல' என்று கூறினார்கள்."

மேலும், "நான் ஐந்து வேளைத் தொழுகைகளையும் அவர்களிடமிருந்தே (விளங்கி) நினைவில் வைத்துள்ளேன்" என்று (ஹஸன் (ரலி) அவர்கள்) கூறினார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا يَزِيدُ يَعْنِي ابْنَ إِبْرَاهِيمَ وَهُوَ التُّسْتَرِيُّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ قَالَ نُبِّئْتُ أَنَّ جِنَازَةً مَرَّتْ عَلَى الْحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ وَابْنِ عَبَّاسٍ فَقَامَ الْحَسَنُ وَقَعَدَ ابْنُ عَبَّاسٍ فَقَالَ الْحَسَنُ لِابْنِ عَبَّاسٍ أَلَمْ تَرَ إِلَى النَّبِيِّ ﷺ مَرَّتْ بِهِ جِنَازَةٌ فَقَامَ فَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ بَلَى وَقَدْ جَلَسَ فَلَمْ يُنْكِرِ الْحَسَنُ مَا قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ
ஹஸன் பின் அலி (ரழி), இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) ஆகியோரைக் கடந்து ஒரு ஜனாஸா கொண்டு செல்லப்பட்டது. அப்போது ஹஸன் (ரழி) அவர்கள் எழுந்து நின்றார்கள்; இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள் அமர்ந்திருந்தார்கள்.

ஹஸன் (ரழி) அவர்கள் இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அவர்களிடம், "நபி (ஸல்) அவர்களைக் கடந்து ஒரு ஜனாஸா கொண்டு செல்லப்பட்டபோது அவர்கள் எழுந்து நின்றதை நீங்கள் (பார்க்கவில்லையா?) அறியவில்லையா?" என்று கேட்டார்கள்.

அதற்கு இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள், "ஆம்! (உண்மைதான், ஆனால் அதன் பிறகு) அவர்கள் அமர்ந்தும் இருக்கிறார்கள்" என்று பதிலளித்தார்கள். இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள் கூறியதை ஹஸன் (ரழி) அவர்கள் மறுக்கவில்லை.
ஹதீஸ் தரம் : ஹஸன் லிகைரிஹி (பிற காரணங்களால் 'ஹஸன்' எனும் நிலையை அடைந்தது)
حسن لغيره
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ بُرَيْدَ بْنَ أَبِي مَرْيَمَ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي الْحَوْرَاءِ قَالَ قُلْتُ لِلحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّ مَا تَذْكُرُ مِنْ رَسُولِ اللهِ ﷺ؟ قَالَ أَذْكُرُ مِنْ رَسُولِ اللهِ ﷺ أَنِّي أَخَذْتُ تَمْرَةً مِنْ تَمْرِ الصَّدَقَةِ فَجَعَلْتُهَا فِي فِيَّ قَالَ فَنَزَعَهَا رَسُولُ اللهِ ﷺ بِلُعَابِهَا فَجَعَلَهَا فِي التَّمْرِ فَقِيلَ يَا رَسُولَ اللهِ مَا كَانَ عَلَيْكَ مِنْ هَذِهِ التَّمْرَةِ لِهَذَا الصَّبِيِّ؟ قَالَ إِنَّا آلَ مُحَمَّدٍ لَا تَحِلُّ لَنَا الصَّدَقَةُ قَالَ وَكَانَ يَقُولُ دَعْ مَا يَرِيبُكَ إِلَى مَا لَا يَرِيبُكَ فَإِنَّ الصِّدْقَ طُمَأْنِينَةٌ وَإِنَّ الْكَذِبَ رِيبَةٌ قَالَ وَكَانَ يُعَلِّمُنَا هَذَا الدُّعَاءَ اللهُمَّ اهْدِنِي فِيمَنْ هَدَيْتَ وَعَافِنِي فِيمَنْ عَافَيْتَ وَتَوَلَّنِي فِيمَنْ تَوَلَّيْتَ وَبَارِكْ لِي فِيمَا أَعْطَيْتَ وَقِنِي شَرَّ مَا قَضَيْتَ إِنَّكَ تَقْضِي وَلا يُقْضَى عَلَيْكَ إِنَّهُ لَا يَذِلُّ مَنْ وَالَيْتَ قَالَ شُعْبَةُ وَأَظُنُّهُ قَدْ قَالَ هَذِهِ أَيْضًا تَبَارَكْتَ رَبَّنَا وَتَعَالَيْتَ
அபுல் ஹவ்ரா (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:
நான் ஹஸன் பின் அலி (ரலி) அவர்களிடம், "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடமிருந்து நீங்கள் எதை நினைவில் வைத்துள்ளீர்கள்?" என்று கேட்டேன்.

அதற்கு அவர்கள் கூறினார்கள்:
"அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடமிருந்து நான் நினைவில் வைத்திருப்பது இதுதான்: (ஒருமுறை) தர்மத்திற்காக (ஸதகாவிற்காக) வைக்கப்பட்டிருந்த பேரீச்சம்பழங்களில் இருந்து ஒரு பழத்தை எடுத்து நான் என் வாயில் போட்டுக்கொண்டேன். உடனே அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் அந்தப் பேரீச்சம்பழத்தை என் எச்சிலோடு (என் வாயிலிருந்து) வெளியே எடுத்து, அதை (மீண்டும்) தர்மப் பொருட்களுடன் சேர்த்துவிட்டார்கள்.

அப்போது, 'அல்லாஹ்வின் தூதரே! இந்தச் சிறுவன் அந்தப் பேரீச்சம்பழத்தை உண்பதால் உங்களுக்கு என்ன (சிரமம்)?' என்று கேட்கப்பட்டது. அதற்கு அவர்கள், 'நிச்சயமாக முஹம்மதின் குடும்பத்தினராகிய நமக்கு தர்மப் பொருட்கள் (ஸதகா) ஆகுமானதல்ல' என்று கூறினார்கள்.

மேலும் (நபி (ஸல்) அவர்கள்), 'உனக்குச் சந்தேகத்தைத் தருபவற்றை விட்டுவிட்டு, சந்தேகத்தைத் தராதவற்றின் பக்கம் (உறுதியானவற்றின் பக்கம்) நீ திரும்பிவிடு. ஏனெனில், நிச்சயமாக உண்மை என்பது மனஅமைதியாகும்; பொய் என்பது சந்தேகமாகும்' என்று கூறுவார்கள்.

மேலும், அவர்கள் எங்களுக்கு இந்தத் துஆவைக் கற்றுக் கொடுத்தார்கள்:
(அல்லாஹும்மஹ்தினீ ஃபீமன் ஹதைத, வ ஆஃபினீ ஃபீமன் ஆஃபைத, வதவல்லனீ ஃபீமன் தவல்லைத, வ பாரிக் லீ ஃபீமா அஃதைத, வ கினீ ஷர்ர மா கழைத, இன்னக தக்ழீ வலா யுக்ழா அலைக, இன்னஹு லா யதில்லு மன் வாலைத)
பொருள்: "இறைவா! நீ யாருக்கு நேர்வழி காட்டினாயோ, அவர்களுடன் எனக்கும் நேர்வழி காட்டுவாயாக! நீ யாருக்குச் சுகமளித்தாயோ அவர்களுடன் எனக்கும் சுகமளிப்பாயாக! நீ யாருக்குப் பொறுப்பாளனாக ஆனாயோ அவர்களுடன் எனக்கும் பொறுப்பாளனாக ஆவாயாக! நீ எனக்கு வழங்கியவற்றில் பாக்கியம் (பரக்கத்) செய்தருள்வாயாக! நீ விதித்தவற்றின் தீமைகளிலிருந்து என்னைக் காத்தருள்வாயாக! நிச்சயமாக நீயே தீர்ப்பளிக்கிறாய்; உனக்கு எதிராக (எவராலும்) தீர்ப்பளிக்க முடியாது. நிச்சயமாக, நீ யாரை நேசித்தாயோ அவர் ஒருபோதும் இழிவடைய மாட்டார்."

(இந்த ஹதீஸை அறிவிக்கும் அறிவிப்பாளர்களில் ஒருவரான) ஷுஃபா (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:
(தபாரக்த ரப்பனா வதஆலைத) "எங்கள் இறைவா! நீ பாக்கியம் பொருந்தியவன், மிக உயர்ந்தவன்" என்பதையும் (இந்த துஆவுடன்) அவர்கள் கூறினார்கள் என்றே நான் எண்ணுகிறேன்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنْ أَيُّوبَ عَنِ ابْنِ سِيرِينَ أَنَّ ابْنَ عَبَّاسٍ وَالْحَسَنَ بْنَ عَلِيٍّ مَرَّتْ بِهِمَا جِنَازَةٌ فَقَامَ أَحَدُهُمَا وَجَلَسَ الْآخَرُ فَقَالَ الَّذِي قَامَ أَمَا تَعْلَمُ أَنَّ رَسُولَ اللهِ ﷺ قَامَ قَالَ بَلَى وَقَعَدَ
இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) மற்றும் ஹஸன் பின் அலி (ரலி) ஆகியோரைக் கடந்து ஒரு ஜனாஸா (சவ ஊர்வலம்) சென்றது. அப்போது அவர்களில் ஒருவர் எழுந்து நின்றார், மற்றொருவர் அமர்ந்தபடியே இருந்தார்.

எழுந்து நின்றவர் (அமர்ந்திருந்தவரிடம்), "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (ஜனாஸாவைக் கண்டதும்) எழுந்து நின்றார்கள் என்பது உங்களுக்குத் தெரியாதா?" என்று கேட்டார். அதற்கு அவர், "ஆம் (தெரியும்); (ஆனால் பின்னர்) அவர்கள் அமர்ந்தும் இருக்கிறார்கள்" என்று பதிலளித்தார்.
ஹதீஸ் தரம் : ஹஸன் லிகைரிஹி (பிற காரணங்களால் 'ஹஸன்' எனும் நிலையை அடைந்தது)
حسن لغيره
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَهَّابِ الثَّقَفِيُّ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ مُحَمَّدٍ أَنَّ الْحَسَنَ بْنَ عَلِيٍّ وَابْنَ عَبَّاسٍ رَأَيَا جَنَازَةً فَقَامَ أَحَدُهُمَا وَقَعَدَ الْآخَرُ فَقَالَ الَّذِي قَامَ أَلَمْ يَقُمْ رَسُولُ اللهِ ﷺ وَقَالَ الَّذِي قَعَدَ بَلَى وَقَعَدَ
ஹசன் பின் அலி (ரழி) அவர்களும் இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அவர்களும் ஒரு ஜனாஸாவைக் (பிரேத ஊர்வலத்தைக்) கண்டார்கள். அப்போது அவர்களில் ஒருவர் (மரியாதை நிமித்தமாக) எழுந்து நின்றார்; மற்றொருவர் அமர்ந்திருந்தார்.

எழுந்து நின்றவர், "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (ஜனாஸாவைக் கண்டபோது) எழுந்து நிற்கவில்லையா?" என்று கேட்டார். அதற்கு அமர்ந்திருந்தவர், "ஆம் (அவர்கள் ஆரம்பத்தில் எழுந்து நின்றார்கள்), பின்னர் (அதை மாற்றும் விதமாக) அமர்ந்தும் கொண்டார்கள்" என்று கூறினார்.
ஹதீஸ் தரம் : ஹஸன் லிகைரிஹி (பிற காரணங்களால் 'ஹஸன்' எனும் நிலையை அடைந்தது)
حسن لغيره
حديث الحسين بن علي ؓ
ஹுஸைன் இப்னு அலீ (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கும் ஹதீஸ்கள்
حَدَّثَنَا وَكِيعٌ وَعَبْدُ الرَّحْمَنِ قَالا حَدَّثَنَا سُفْيَانُ عَنْ مُصْعَبِ بْنِ مُحَمَّدٍ عَنْ يَعْلَى بْنِ أَبِي يَحْيَى عَنْ فَاطِمَةَ بِنْتِ حُسَيْنٍ عَنْ أَبِيهَا قَالَ عَبْدُ الرَّحْمَنِ حُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللهِ ﷺ لِلسَّائِلِ حَقٌّ وَإِنْ جَاءَ عَلَى فَرَسٍ
ஹுஸைன் பின் அலீ (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"யாசிப்பவர் (உதவி கோருபவர்) ஒரு குதிரையின் மீது ஏறி வந்தாலும் அவருக்கு (தர்மம் பெறுவதற்கு) ஒரு உரிமை உண்டு."
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ழயீஃப் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் பலவீனமானது)
إسناده ضعيف
أَخْبَرَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا ثَابِتُ بْنُ عُمَارَةَ عَنْ رَبِيعَةَ بْنِ شَيْبَانَ قَالَ قُلْتُ لِلحُسَيْنِ بْنِ عَلِيٍّ مَا تَعْقِلُ عَنْ رَسُولِ اللهِ ﷺ؟ قَالَ صَعِدْتُ غُرْفَةً فَأَخَذْتُ تَمْرَةً فَلُكْتُهَا فِي فِيَّ فَقَالَ النَّبِيُّ ﷺ أَلْقِهَا فَإِنَّهَا لَا تَحِلُّ لَنَا الصَّدَقَةُ
ரபீஆ பின் ஷைபான் (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது:

நான் ஹுஸைன் பின் அலீ (ரலி) அவர்களிடம், "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடமிருந்து நீங்கள் (உமது சிறு வயதில்) எதனை நினைவில் வைத்திருக்கிறீர்கள் (கிரகித்துள்ளீர்கள்)?" என்று கேட்டேன். அதற்கு அவர்கள், "நான் ஒரு மாடியறைக்குச் சென்று, (அங்கிருந்த) ஒரு பேரீச்சம்பழத்தை எடுத்து எனது வாயில் போட்டு மென்றேன். அப்போது நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள், 'அதைத் துப்பிவிடு! (வெளியே எறிந்துவிடு!) ஏனெனில், நிச்சயமாக தர்மப் பொருட்கள் (சதகா) நமக்கு (நபியவர்களின் குடும்பத்தாருக்கு) ஆகுமானவை அல்ல' என்று கூறினார்கள்" எனப் பதிலளித்தார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
حَدَّثَنَا ابْنُ نُمَيْرٍ وَيَعْلَى قَالا حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ يَعْنِي ابْنَ دِينَارٍالْوَاسِطِيَّ عَنْ شُعَيْبِ بْنِ خَالِدٍ عَنْ حُسَيْنِ بْنِ عَلِيٍّ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللهِ ﷺ إِنَّ مِنْ حُسْنِ إِسْلامِ الْمَرْءِ قِلَّةَ الْكَلامِ فِيمَا لَا يَعْنِيهِ
ஹுஸைன் பின் அலீ (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

"நிச்சயமாக ஒரு மனிதர் தனக்குத் தொடர்பில்லாத (மற்றும் பயனற்ற) விஷயங்களில் குறைவாகப் பேசுவது, அவரது இஸ்லாம் அழகிய முறையில் அமைந்திருப்பதன் (அடையாளங்களில்) ஒன்றாகும்" என்று அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஹஸன் (நம்பகமானது)
حسن
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ قَالَ سَمِعْتُ مُحَمَّدَ بْنَ عَلِيٍّ يَزْعُمُ عَنْ حُسَيْنٍ وابْنِ عَبَّاسٍ أَوْ عَنْ أَحَدِهِمَا أَنَّهُ قَالَ إِنَّمَا قَامَ رَسُولُ اللهِ ﷺ مِنْ أَجْلِ جَنَازَةِ يَهُودِيٍّ مُرَّ بِهَا عَلَيْهِ فَقَالَ آذَانِي رِيحُهَا
ஹுஸைன் (ரழி) மற்றும் இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) ஆகிய இருவருமோ அல்லது அவர்களில் ஒருவரோ அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களைக் கடந்து ஒரு யூதனின் ஜனாஸா (பிணம்) கொண்டு செல்லப்பட்டபோது, (அதன் காரணமாகவே) அவர்கள் எழுந்து நின்றார்கள். மேலும், "அதன் வாடை (நாற்றம்) எனக்குச் சிரமத்தைத் தந்தது" என்று கூறினார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ழயீஃப் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் பலவீனமானது)
إسناده ضعيف
حَدَّثَنَا يَزِيدُ وَعَبَّادُ بْنُ عَبَّادٍ قَالَا أَخْبَرَنَا هِشَامُ بْنُ أَبِي هِشَامٍ قَالَ عَبَّادٌ ابْنُ زِيَادٍ عَنْ أُمِّهِ عَنْ فَاطِمَةَ ابْنَةِ الْحُسَيْنِ عَنْ أَبِيهَا الْحُسَيْنِ بْنِ عَلِيٍّ عَنِ النَّبِيِّ ﷺ قَالَ مَا مِنْ مُسْلِمٍ وَلا مُسْلِمَةٍ يُصَابُ بِمُصِيبَةٍ فَيَذْكُرُهَا وَإِنْ طَالَ عَهْدُهَا قَالَ عَبَّادٌ قَدُمَ عَهْدُهَا فَيُحْدِثُ لِذَلِكَ اسْتِرْجَاعًا إِلا جَدَّدَ اللهُ لَهُ عِنْدَ ذَلِكَ فَأَعْطَاهُمِثْلَ أَجْرِهَا يَوْمَ أُصِيبَ بِهَا
ஹுஸைன் பின் அலி (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"எந்தவொரு முஸ்லிமான ஆணும் அல்லது பெண்ணும் தனக்கு ஏற்பட்ட ஒரு துன்பத்தை (மீண்டும்) நினைவுகூர்ந்து - அது நிகழ்ந்து நீண்ட காலம் ஆகியிருந்தாலும் சரி - அதற்காக இஸ்திர்ஜாஃ ('இன்னா லில்லாஹி வ இன்னா இலைஹி ராஜிஊன்' என்று) கூறினால், அந்தத் துன்பம் ஏற்பட்ட (முதல்) நாளில் அவருக்கு என்ன நற்கூலி வழங்கப்பட்டதோ, அதே போன்ற நற்கூலியை அல்லாஹ் அந்த நேரத்திலும் அவருக்குப் புதிதாக வழங்காமல் இருப்பதில்லை."
ஹதீஸ் தரம் : லா நஃரிஃபு ஹுக்மன் லஹு (இதற்கான சட்டத்தை நாம் அறியவில்லை)
لا نعرف حكم له
حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا شَرِيكُ بْنُ عَبْدِ اللهِ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ عَنْ بُرَيْدِ بْنِ أَبِي مَرْيَمَ عَنْ أَبِي الْحَوْرَاءِ عَنِ الْحُسَيْنِ بْنِ عَلِيٍّ قَالَ عَلَّمَنِي جَدِّي أَوْ قَالَ النَّبِيُّ ﷺ كَلِمَاتٍ أَقُولُهُنَّ فِي الْوَتْرِ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ
ஹுஸைன் பின் அலீ (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

"எனது பாட்டனார் (அல்லது நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள்) வித்ருத் தொழுகையில் (குனூத் ஓதும்போது) நான் ஓதுவதற்காகச் சில வார்த்தைகளை எனக்குக் கற்றுக் கொடுத்தார்கள்" என்று கூறிவிட்டு, (அவர் அந்த துஆ அடங்கிய) அந்த ஹதீஸை (முழுமையாகக்) குறிப்பிட்டார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ழயீஃப் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் பலவீனமானது)
إسناده ضعيف
حَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ عَمْرٍو وَأَبُو سَعِيدٍ قَالا حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُبِلالٍ عَنْ عُمَارَةَ بْنِ غَزِيَّةَ عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ عَلِيِّ بْنِ حُسَيْنٍ عَنْ أَبِيهِ عَلِيِّ بْنِ حُسَيْنٍ عَنْ أَبِيهِ أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ قَالَ الْبَخِيلُ مَنْ ذُكِرْتُ عِنْدَهُ ثُمَّ لَمْ يُصَلِّ عَلَيَّ قال أبو سعيد فلم يصل علي ﷺ كثيرا
ஹுஸைன் பின் அலீ (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "எவன் முன்னிலையில் நான் (எனது பெயர்) நினைவுபடுத்தப்பட்டும், அவன் என் மீது ஸலவாத்துச் சொல்லவில்லையோ அவனே (உண்மையான) கஞ்சன் ஆவான்."

(அறிவிப்பாளர் அபூஸயீத் (ரஹ்) அவர்களின் அறிவிப்பில், 'என் மீது அதிகமாக ஸலவாத்துச் சொல்லவில்லையோ' என்று இடம்பெற்றுள்ளது).
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு கவிய்யுன் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் பலமானது)
إسناده قوي
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ دَاوُدَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللهِ بْنُ عُمَرَ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ عَلِيِّ بْنِ حُسَيْنٍ عَنْ أَبِيهِ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللهِ ﷺ مِنْ حُسْنِ إِسْلامِ الْمَرْءِ تَرْكُهُ مَا لَا يَعْنِيهِ
ஹுஸைன் பின் அலி (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"ஒரு மனிதனின் இஸ்லாம் அழகிய முறையில் அமைந்திருப்பதன் (அடையாளம்), தனக்குத் தொடர்பில்லாத (பயனற்ற) விஷயங்களை அவன் விட்டுவிடுவதாகும்."
ஹதீஸ் தரம் : ஹஸன் (நம்பகமானது)
حسن
حديث عقيل بن أبي طالب ؓ
அகீல் இப்னு அபீ தாலிப் (ரலி) அவர்களின் ஹதீஸ்கள்.
حَدَّثَنَا الْحَكَمُ بْنُ نَافِعٍ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ عَيَّاشٍ عَنْ سَالِمِ بْنِ عَبْدِ اللهِ عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ عَقِيلٍ قَالَ تَزَوَّجَ عَقِيلُ بْنُ أَبِي طَالِبٍ فَخَرَجَ عَلَيْنَا فَقُلْنَا بِالرِّفَاءِ وَالْبَنِينَ فَقَالَ مَهْ لَا تَقُولُوا ذَلِكَ فَإِنَّ النَّبِيَّ ﷺ قَدْ نَهَانَا عَنْ ذَلِكَ وَقَالَ قُولُوا بَارَكَ اللهُ فِيكَ وَبَارَكَ لَكَ فِيهَا
அகீல் பின் அபீ தாலிப் (ரலி) அவர்கள் திருமணம் செய்துகொண்டார்கள். (திருமணத்திற்குப் பின்) அவர் எங்களிடம் வந்தபோது, நாங்கள் (அவரை நோக்கி), "பிர்ரிஃபாஇ வல்பனீன்" (ஒற்றுமையுடனும் ஆண் குழந்தைகளுடனும் நல்வாழ்வு வாழ்க!) என்று கூறினோம்.

அதற்கு அவர், "நிறுத்துங்கள்! அவ்வாறு கூறாதீர்கள்; ஏனெனில், நபி (ஸல்) அவர்கள் அவ்வாறு (வாழ்த்துவதை) எங்களுக்குத் தடை செய்துள்ளார்கள். மேலும் (மணமக்களை வாழ்த்தும்போது), 'பாரகல்லாஹு ஃபீக வபாரக லக ஃபீஹா' (அல்லாஹ் உமக்கு அருள்புரிவானாக! மேலும், உமது மனைவி மூலமும் உமக்கு அருள்புரிவானாக!) என்று கூறுமாறு (எங்களுக்குக்) கட்டளையிட்டார்கள்" என்று கூறினார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் லி கைரிஹி (பிற சான்றுகளின் துணையுடன் ஆதாரப்பூர்வமானது)
صحيح لغيره
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ وَهُوَ ابْنُ عُلَيَّةَ أَخْبَرَنَا يُونُسُ عَنِ الْحَسَنِ أَنَّ عَقِيلَ بْنَ أَبِي طَالِبٍ تَزَوَّجَ امْرَأَةً مِنْ بَنِي جُشَمَ فَدَخَلَ عَلَيْهِ الْقَوْمُ فَقَالُوا بِالرِّفَاءِ وَالْبَنِينَ فَقَالَ لَا تَقُولُوا ذَلِكَ قَالُوا فَمَا نَقُولُ يَا أَبَا يَزِيدَ ؟ قَالَ قُولُوا بَارَكَ اللهُ لَكُمْ وَبَارَكَ عَلَيْكُمْ إِنَّا كَذَلِكَ كُنَّا نُؤْمَرُ
அகீல் பின் அபீ தாலிப் (ரலி) அவர்கள் பனூ ஜுஷாம் குலத்தைச் சேர்ந்த ஒரு பெண்ணை மணமுடித்தார்கள். அப்போது மக்கள் அவரிடம் வந்து, "இணக்கத்துடனும் ஆண் குழந்தைகளுடனும் (வாழுங்கள்)" என்று (அறியாமைக் கால வழக்கப்படி) வாழ்த்தினார்கள்.

அதற்கு அவர்கள், "அவ்வாறு கூறாதீர்கள்" என்றார்கள். மக்கள், "அபூ யஸீதே! (அப்படியென்றால்) நாங்கள் எவ்வாறு கூற வேண்டும்?" என்று கேட்டனர்.

அதற்கு அவர்கள், " 'பாரக்கல்லாஹு லக்கும் வ பாரக்க அலைக்கும்' (அல்லாஹ் உங்களுக்குப் பாக்கியம் வழங்குவானாக! மேலும், உங்கள் மீதும் பாக்கியத்தைப் பொழிவானாக!) என்று கூறுங்கள். இவ்வாறே நாங்கள் (நபி (ஸல்) அவர்களால்) கட்டளையிடப்பட்டிருந்தோம்" என்று கூறினார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் லி கைரிஹி (பிற சான்றுகளின் துணையுடன் ஆதாரப்பூர்வமானது)
صحيح لغيره
حديث جعفر بن أبي طالب ؓ
ஜஃபர் இப்னு அபீ தாலிப் (ரலி) அவர்களின் ஹதீஸ்.
حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ حَدَّثَنَا أَبِي عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَاقَ حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ مُسْلِمِ بْنِ عُبَيْدِ اللهِ بْنِ شِهَابٍ عَنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْحَارِثِ بْنِ هِشَامٍ الْمَخْزُومِيِّ عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ ابْنَةِ أَبِي أُمَيَّةَ بْنِ الْمُغِيرَةِ زَوْجِ النَّبِيِّ ﷺ قَالَتْ لَمَّا نَزَلْنَا أَرْضَ الْحَبَشَةِ جَاوَرْنَا بِهَا خَيْرَ جَارٍ النَّجَاشِيَّ أَمِنَّا عَلَى دِينِنَا وَعَبَدْنَا اللهَ لَا نُؤْذَى وَلا نَسْمَعُ شَيْئًا نَكْرَهُهُ فَلَمَّا بَلَغَ ذَلِكَ قُرَيْشًا ائْتَمَرُوا أَنْ يَبْعَثُوا إِلَى النَّجَاشِيِّ فِينَا رَجُلَيْنِ جَلْدَيْنِ وَأَنْ يُهْدُوا لِلنَّجَاشِيِّ هَدَايَا مِمَّا يُسْتَطْرَفُ مِنْ مَتَاعِ مَكَّةَ وَكَانَ مِنْ أَعْجَبِ مَا يَأْتِيهِ مِنْهَا إِلَيْهِ الْأَدَمُ فَجَمَعُوا لَهُ أَدَمًا كَثِيرًا وَلَمْ يَتْرُكُوا مِنْ بَطَارِقَتِهِ بِطْرِيقًا إِلا أَهْدَوْا لَهُ هَدِيَّةً ثُمَّ بَعَثُوا بِذَلِكَ مَعَ عَبْدِ اللهِ بْنِ أَبِي رَبِيعَةَ بْنِ الْمُغِيرَةِ الْمَخْزُومِيِّ وعَمْرِو بْنِ الْعَاصِ بْنِ وَائِلٍ السَّهْمِيِّ وَأَمَرُوهُمَا أَمْرَهُمْ وَقَالُوا لَهُمَا ادْفَعُوا إِلَى كُلِّ بِطْرِيقٍ هَدِيَّتَهُ قَبْلَ أَنْ تُكَلِّمُوا النَّجَاشِيَّ فِيهِمْ ثُمَّ قَدِّمُوا لِلنَّجَاشِيِّ هَدَايَاهُ ثُمَّ سَلُوهُ أَنْ يُسْلِمَهُمِ إلَيْكُمْ قَبْلَ أَنْ يُكَلِّمَهُمْ قَالَتْ فَخَرَجَا فَقَدِمَا عَلَى النَّجَاشِيِّ وَنَحْنُ عِنْدَهُ بِخَيْرِ دَارٍ وَعِنْدَ خَيْرِ جَارٍ فَلَمْ يَبْقَ مِنْ بَطَارِقَتِهِ بِطْرِيقٌ إِلا دَفَعَا إِلَيْهِ هَدِيَّتَهُ قَبْلَ أَنْ يُكَلِّمَا النَّجَاشِيَّ ثُمَّ قَالا لِكُلِّ بِطْرِيقٍ مِنْهُمْ إِنَّهُ قَدْ صَبَا إِلَى بَلَدِ الْمَلِكِ مِنَّا غِلْمَانٌ سُفَهَاءُ فَارَقُوا دِينَ قَوْمِهِمْ وَلَمْ يَدْخُلُوا فِي دِينِكُمْ وَجَاءُوا بِدِينٍمُبْتَدَعٍ لَا نَعْرِفُهُ نَحْنُ وَلا أَنْتُمْ وَقَدْ بَعَثَنَا إِلَى الْمَلِكِ فِيهِمِ أشْرَافُ قَوْمِهِمْ لِنَرُدَّهُمِ إلَيْهِمْ فَإِذَا كَلَّمْنَا الْمَلِكَ فِيهِمْ فَتُشِيرُوا عَلَيْهِ بِأَنْ يُسْلِمَهُمِ إلَيْنَا وَلا يُكَلِّمَهُمْ فَإِنَّ قَوْمَهُمْ أَعَلَى بِهِمْ عَيْنًا وَأَعْلَمُ بِمَا عَابُوا عَلَيْهِمْ فَقَالُوا لَهُمَا نَعَمْ ثُمَّ إِنَّهُمَا قَرَّبَا هَدَايَاهُمِ إلَى النَّجَاشِيِّ فَقَبِلَهَا مِنْهُمَا ثُمَّ كَلَّمَاهُ فَقَالا لَهُ أَيُّهَا الْمَلِكُ إِنَّهُ قَدْ صَبَا إِلَى بَلَدِكَ مِنَّا غِلْمَانٌ سُفَهَاءُ فَارَقُوا دِينَ قَوْمِهِمْ وَلَمْ يَدْخُلُوا فِي دِينِكَ وَجَاءُوا بِدِينٍ مُبْتَدَعٍ لَا نَعْرِفُهُ نَحْنُ وَلا أَنْتَ وَقَدْ بَعَثَنَا إِلَيْكَ فِيهِمِ أشْرَافُ قَوْمِهِمْ مِنْ آبَائِهِمْ وَأَعْمَامِهِمْ وَعَشَائِرِهِمْ لِتَرُدَّهُمِ إلَيْهِمْ فَهُمْ أَعَلَى بِهِمْ عَيْنًا وَأَعْلَمُ بِمَا عَابُوا عَلَيْهِمْ وَعَاتَبُوهُمْ فِيهِ قَالَتْ وَلَمْ يَكُنْ شَيْءٌ أَبْغَضَ إِلَى عَبْدِ اللهِ بْنِ أَبِي رَبِيعَةَ وَعَمْرِو بْنِ الْعَاصِ مِنْ أَنْ يَسْمَعَ النَّجَاشِيُّ كَلامَهُمْ فَقَالَتْ بَطَارِقَتُهُ حَوْلَهُ صَدَقُوا أَيُّهَا الْمَلِكُ قَوْمُهُمْ أَعَلَى بِهِمْ عَيْنًا وَأَعْلَمُ بِمَا عَابُوا عَلَيْهِمْ فَأَسْلِمْهُمِ إلَيْهِمَا فَلْيَرُدَّاهُمِ إلَى بِلادِهِمْ وَقَوْمِهِمْ قَالَت فَغَضِبَ النَّجَاشِيُّ ثُمَّ قَالَ فَغَضِبَ النَّجَاشِيُّ ثُمَّ قَالَ لَا هَيْمُ اللهِ إِذَاً لَا أُسْلِمُهُمْ إِلَيْهِمَا وَلا أُكَادُ قَوْمًاجَاوَرُونِي وَنَزَلُوا بِلادِي وَاخْتَارُونِي عَلَى مَنْ سِوَايَ حَتَّى أَدْعُوَهُمْ فَأَسْأَلَهُمْ مَاذَا يَقُولُ هَذَانِ فِي أَمْرِهِمْ فَإِنْ كَانُوا كَمَا يَقُولانِ أَسْلَمْتُهُمِ الَيْهِمَا وَرَدَدْتُهُمِ الَى قَوْمِهِمْ وَإِنْ كَانُوا عَلَى غَيْرِ ذَلِكَ مَنَعْتُهُمْ مِنْهُمَا وَأَحْسَنْتُ جِوَارَهُمْ مَا جَاوَرُونِي قَالَتْ ثُمَّ أَرْسَلَ إِلَى أَصْحَابِ رَسُولِ اللهِ ﷺ فَدَعَاهُمْ فَلَمَّا جَاءَهُمْ رَسُولُهُ اجْتَمَعُوا ثُمَّ قَالَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ مَا تَقُولُونَ لِلرَّجُلِ إِذَا جِئْتُمُوهُ؟ قَالُوا نَقُولُ وَاللهِ مَا عَلَّمَنَا وَمَا أَمَرَنَا بِهِ نَبِيُّنَا ﷺ كَائِنٌ فِي ذَلِكَ مَا هُوَ كَائِنٌ فَلَمَّا جَاءُوهُ وَقَدْ دَعَا النَّجَاشِيُّ أَسَاقِفَتَهُ فَنَشَرُوا مَصَاحِفَهُمْ حَوْلَهُ سَأَلَهُمْ فَقَالَ مَا هَذَا الدِّينُ الَّذِي فَارَقْتُمْ فِيهِ قَوْمَكُمْ وَلَمْ تَدْخُلُوا فِي دِينِي وَلا فِي دِينِ أَحَدٍ مِنْ هَذِهِ الْأُمَمِ؟ قَالَتْ فَكَانَ الَّذِي كَلَّمَهُجَعْفَرُ بْنُ أَبِي طَالِبٍ فَقَالَ لَهُ أَيُّهَا الْمَلِكُ كُنَّا قَوْمًا أَهْلَ جَاهِلِيَّةٍ نَعْبُدُ الْأَصْنَامَ وَنَأْكُلُ الْمَيْتَةَ وَنَأْتِي الْفَوَاحِشَ وَنَقْطَعُ الْأَرْحَامَ وَنُسِيءُ الْجِوَارَ يَأْكُلُ الْقَوِيُّ مِنَّا الضَّعِيفَ فَكُنَّا عَلَى ذَلِكَ حَتَّى بَعَثَ اللهُ إِلَيْنَا رَسُولًا مِنَّا نَعْرِفُ نَسَبَهُ وَصِدْقَهُ وَأَمَانَتَهُ وَعَفَافَهُ فَدَعَانَا إِلَى اللهِ لِنُوَحِّدَهُ وَنَعْبُدَهُ وَنَخْلَعَ مَا كُنَّا نَعْبُدُ نَحْنُ وَآبَاؤُنَا مِنْ دُونِهِ مِنَ الحِجَارَةِ وَالْأَوْثَانِ وَأَمَرَنَا بِصِدْقِ الْحَدِيثِ وَأَدَاءِ الْأَمَانَةِ وَصِلَةِ الرَّحِمِ وَحُسْنِ الْجِوَارِ وَالْكَفِّ عَنِ الْمَحَارِمِ وَالدِّمَاءِ وَنَهَانَا عَنِ الْفَوَاحِشِ وَقَوْلِ الزُّورِ وَأَكْلِ مَالَ الْيَتِيمِ وَقَذْفِ الْمُحْصَنَةِ وَأَمَرَنَا أَنْ نَعْبُدَ اللهَ وَحْدَهُ لَا نُشْرِكُ بِهِ شَيْئًا وَأَمَرَنَا بِالصَّلاةِ وَالزَّكَاةِ وَالصِّيَامِ قَالَ فَعَدَّدَ عَلَيْهِ أُمُورَ الْإِسْلامِ فَصَدَّقْنَاهُ وَآمَنَّا بِهِ وَاتَّبَعْنَاهُ عَلَى مَا جَاءَ بِهِ فَعَبَدْنَا اللهَ وَحْدَهُ فَلَمْ نُشْرِكْ بِهِ شَيْئًا وَحَرَّمْنَا مَا حَرَّمَ عَلَيْنَا وَأَحْلَلْنَا مَا أَحَلَّ لَنَا فَعَدَا عَلَيْنَا قَوْمُنَا فَعَذَّبُونَا وَفَتَنُونَا عَنْ دِينِنَا لِيَرُدُّونَا إِلَى عِبَادَةِ الْأَوْثَانِ مِنْ عِبَادَةِ اللهِ وَأَنْ نَسْتَحِلَّ مَا كُنَّا نَسْتَحِلُّ مِنَ الخَبَائِثِ فَلَمَّا قَهَرُونَا وَظَلَمُونَا وَشَقُّوا عَلَيْنَا وَحَالُوا بَيْنَنَا وَبَيْنَ دِينِنَا خَرَجْنَا إِلَى بَلَدِكَ وَاخْتَرْنَاكَ عَلَى مَنْ سِوَاكَ وَرَغِبْنَا فِي جِوَارِكَ وَرَجَوْنَا أَنْ لَا نُظْلَمَ عِنْدَكَ أَيُّهَا الْمَلِكُ قَالَتْ فَقَالَ لَهُ النَّجَاشِيُّ هَلْ مَعَكَ مِمَّا جَاءَ بِهِ عَنِ اللهِ مِنْ شَيْءٍ؟ قَالَتْ فَقَالَ لَهُ جَعْفَرٌ نَعَمْ فَقَالَ لَهُ النَّجَاشِيُّ فَاقْرَأْهُ عَلَيَّ فَقَرَأَ عَلَيْهِصَدْرًا مِنْ (كهيعص) قَالَتْ فَبَكَى وَاللهِ النَّجَاشِيُّ حَتَّى أَخْضَلَ لِحْيَتَهُ وَبَكَتْ أَسَاقِفَتُهُ حَتَّى أَخْضَلُوا مَصَاحِفَهُمْ حِينَ سَمِعُوا مَا تَلا عَلَيْهِمْ ثُمَّ قَالَ النَّجَاشِيُّ إِنَّ هَذَا وَالَّذِي جَاءَ بِهِ مُوسَى لَيَخْرُجُ مِنْ مِشْكَاةٍ وَاحِدَةٍ انْطَلِقَا فَوَاللهِ لَا أُسْلِمُهُمِ الَيْكُمِ ابَدًا وَلا أُكَادُ قَالَتْ أُمُّ سَلَمَةَ فَلَمَّا خَرَجَا مِنْ عِنْدِهِ قَالَ عَمْرُو بْنُ الْعَاصِ وَاللهِ لانَبِّئَنَّهُمْ غَدًا عَيْبَهُمْ عِنْدَهُمْ ثُمَّ أَسْتَأْصِلُ بِهِ خَضْرَاءَهُمْ قَالَتْ فَقَالَ لَهُ عَبْدُ اللهِ بْنُ أَبِي رَبِيعَةَ وَكَانَ أَتْقَى الرَّجُلَيْنِ فِينَا لَا تَفْعَلْ فَإِنَّ لَهُمِ ارْحَامًا وَإِنْ كَانُوا قَدْ خَالَفُونَا قَالَ وَاللهِ لاخْبِرَنَّهُ أَنَّهُمْ يَزْعُمُونَ أَنَّ عِيسَى ابْنَ مَرْيَمَ عَبْدٌ قَالَتْ ثُمَّ غَدَا عَلَيْهِ الْغَدَ فَقَالَ لَهُ أَيُّهَا الْمَلِكُ إِنَّهُمْ يَقُولُونَ فِي عِيسَى ابْنِ مَرْيَمَ قَوْلًا عَظِيمًا فَأَرْسِلِ الَيْهِمْ فَاسْأَلْهُمْ عَمَّا يَقُولُونَ فِيهِ قَالَتْ فَأَرْسَلَ إِلَيْهِمْ يَسْأَلُهُمْ عَنْهُ قَالَتْ وَلَمْ يَنْزِلْ بِنَا مِثْلُهُ فَاجْتَمَعَ الْقَوْمُ فَقَالَ بَعْضُهُمْ لِبَعْضٍ مَاذَا تَقُولُونَ فِي عِيسَى إِذَا سَأَلَكُمْ عَنْهُ؟ قَالُوا نَقُولُ وَاللهِ فِيهِ مَا قَالَ اللهُ وَمَا جَاءَ بِهِ نَبِيُّنَا كَائِنًا فِي ذَلِكَ مَا هُوَ كَائِنٌ فَلَمَّا دَخَلُوا عَلَيْهِ قَالَ لَهُمْ مَا تَقُولُونَ فِي عِيسَى ابْنِ مَرْيَمَ؟ فَقَالَ لَهُ جَعْفَرُ بْنُ أَبِي طَالِبٍ نَقُولُ فِيهِ الَّذِي جَاءَ بِهِ نَبِيُّنَا هُوَ عَبْدُ اللهِ وَرَسُولُهُ وَرُوحُهُ وَكَلِمَتُهُ أَلْقَاهَا إِلَى مَرْيَمَ الْعَذْرَاءِ الْبَتُولِ قَالَتْ فَضَرَبَ النَّجَاشِيُّ يَدَهُ إِلَى الْأَرْضِ فَأَخَذَ مِنْهَا عُودًا ثُمَّ قَالَ مَا عَدَا عِيسَى ابْنُ مَرْيَمَ مَا قُلْتَ هَذَا الْعُودَ فَتَنَاخَرَتْ بَطَارِقَتُهُ حَوْلَهُ حِينَ قَالَ مَا قَالَ فَقَالَ وَإِنْ نَخَرْتُمْ وَاللهِ اذْهَبُوا فَأَنْتُمْ سُيُومٌ بِأَرْضِي وَالسُّيُومُ الْآمِنُونَ مَنْسَبَّكُمْ غُرِّمَ ثُمَّ مَنْ سَبَّكُمْ غُرِّمَ فَمَا أُحِبُّ أَنَّ لِي دَبْرًا ذَهَبًا وَأَنِّي آذَيْتُ رَجُلًا مِنْكُمْ وَالدَّبْرُ بِلِسَانِ الْحَبَشَةِ الْجَبَلُ رُدُّوا عَلَيْهِمَا هَدَايَاهُمَا فَلا حَاجَةَ لَنَا بِهَا فَوَاللهِ مَا أَخَذَ اللهُ مِنِّي الرِّشْوَةَ حِينَ رَدَّ عَلَيَّ مُلْكِي فَآخُذَ الرِّشْوَةَ فِيهِ وَمَا أَطَاعَ النَّاسَ فِيَّ فَأُطِيعَهُمْ فِيهِ قَالَتْ فَخَرَجَا مِنْ عِنْدِهِ مَقْبُوحَيْنِ مَرْدُودًا عَلَيْهِمَا مَا جَاءَا بِهِ وَأَقَمْنَا عِنْدَهُ بِخَيْرِ دَارٍ مَعَ خَيْرِ جَارٍ قَالَتْ فَوَاللهِ إِنَّا عَلَى ذَلِكَ إِذْ نَزَلَ بِهِ يَعْنِي مَنْ يُنَازِعُهُ فِي مُلْكِهِ قَالَ فَوَاللهِ مَا عَلِمْنَا حُزْنًا قَطُّ كَانَ أَشَدَّ مِنْ حُزْنٍ حَزِنَّاهُ عِنْدَ ذَلِكَ تَخَوُّفًا أَنْ يَظْهَرَ ذَلِكَ عَلَى النَّجَاشِيِّ فَيَأْتِيَ رَجُلٌ لَا يَعْرِفُ مِنْ حَقِّنَا مَا كَانَ النَّجَاشِيُّ يَعْرِفُ مِنْهُ قَالَتْ وَسَارَ النَّجَاشِيُّ وَبَيْنَهُمَا عُرْضُ النِّيلِ قَالَتْ فَقَالَ أَصْحَابُ رَسُولِ اللهِ ﷺ مَنْ رَجُلٌ يَخْرُجُ حَتَّى يَحْضُرَ وَقْعَةَ الْقَوْمِ ثُمَّ يَأْتِيَنَا بِالْخَبَرِ؟ قَالَتْ فَقَالَ الزُّبَيْرُ بْنُ الْعَوَّامِ أَنَا قَالَتْ وَكَانَ مِنْ أَحْدَثِ الْقَوْمِ سِنًّا قَالَتْ فَنَفَخُوا لَهُ قِرْبَةً فَجَعَلَهَا فِي صَدْرِهِ ثُمَّ سَبَحَ عَلَيْهَا حَتَّى خَرَجَ إِلَى نَاحِيَةِ النِّيلِ الَّتِي بِهَا مُلْتَقَى الْقَوْمِ ثُمَّ انْطَلَقَ حَتَّى حَضَرَهُمْ قَالَتْ وَدَعَوْنَا اللهَ لِلنَّجَاشِيِّ بِالظُّهُورِ عَلَى عَدُوِّهِ وَالتَّمْكِينِ لَهُ فِي بِلادِهِ وَاسْتَوْسَقَ عَلَيْهِ أَمْرُ الْحَبَشَةِ فَكُنَّا عِنْدَهُ فِي خَيْرِ مَنْزِلٍ حَتَّى قَدِمْنَا عَلَى رَسُولِ اللهِ ﷺ وَهُوَ بِمَكَّةَ
நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்களின் மனைவியான உம்மு ஸலமா பின்த் அபீ உமய்யா பின் அல்-முகீரா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நாங்கள் அபிசீனியா (ஹபஷா) தேசத்தைச் சென்றடைந்தபோது, மிகச் சிறந்த அண்டை வீட்டாரான நஜ்ஜாஷியின் (அடைக்கலத்தில்) தங்கினோம். எங்களது மார்க்கத்தின் விஷயத்தில் நாங்கள் நிம்மதியாக இருந்தோம்; எந்தத் துன்புறுத்தலும் இன்றி அல்லாஹ்வை வணங்கினோம். நாங்கள் வெறுக்கக்கூடிய எந்தவொரு சொல்லையும் (அங்கு) நாங்கள் கேட்கவில்லை.

இச்செய்தி குறைஷிகளுக்கு எட்டியபோது, எங்களைப் பற்றி நஜ்ஜாஷியிடம் பேசுவதற்காகத் திறமையான இரண்டு நபர்களை அனுப்புவதெனவும், மக்காவின் அபூர்வமான பொருட்களை நஜ்ஜாஷிக்குப் பரிசுகளாக வழங்குவதெனவும் அவர்கள் திட்டமிட்டனர். மக்காவின் பொருட்களிலேயே நஜ்ஜாஷிக்கு மிகவும் பிடித்தமானது பதப்படுத்தப்பட்ட தோல்களாகும். எனவே, அவருக்காக ஏராளமான தோல்களை அவர்கள் சேகரித்தார்கள். நஜ்ஜாஷியின் பாதிரியார்களில் (அமைச்சர்களில்) ஒருவரைக்கூட விட்டுவைக்காமல் அனைவருக்கும் பரிசுகளை வழங்க ஏற்பாடு செய்தனர்.

பின்னர், அவற்றை அப்துல்லாஹ் பின் அபீ ரபீஆ அல்-மக்ஸூமி மற்றும் அம்ரு பின் அல்-ஆஸ் அஸ்-ஸஹ்மி ஆகியோரிடம் கொடுத்து அனுப்பினர். அவர்கள் செய்ய வேண்டியவற்றை அவர்களுக்குக் கட்டளையிட்டனர். "நீங்கள் (அந்த முஸ்லிம்களைப் பற்றி) நஜ்ஜாஷியிடம் பேசுவதற்கு முன்பாகவே, ஒவ்வொரு பாதிரியாருக்கும் உரிய பரிசை வழங்கிவிடுங்கள். பின்னர் நஜ்ஜாஷிக்குரிய பரிசுகளை வழங்குங்கள். அதன் பிறகு, அந்த முஸ்லிம்களிடம் நஜ்ஜாஷி பேசுவதற்கு முன்பாகவே, அவர்களை உங்களிடம் ஒப்படைத்துவிடும்படி அவரிடம் கேளுங்கள்" என்று கூறி அனுப்பினார்கள்.

அவ்விருவரும் புறப்பட்டு நஜ்ஜாஷியிடம் வந்தனர். நாங்களோ மிகச் சிறந்த தேசத்தில், மிகச் சிறந்த அண்டை வீட்டாரிடம் தங்கியிருந்தோம். நஜ்ஜாஷியிடம் பேசுவதற்கு முன்பாகவே, அனைத்து பாதிரியார்களுக்கும் அவ்விருவரும் தங்களின் பரிசுகளை வழங்கினர். பின்னர் ஒவ்வொரு பாதிரியாரிடமும், "எங்கள் சமூகத்தைச் சேர்ந்த சில அறிவீனமான இளைஞர்கள் மன்னரின் தேசத்திற்கு வந்துள்ளனர். அவர்கள் தங்கள் சமூகத்தின் மார்க்கத்தையும் கைவிட்டுவிட்டனர்; உங்களது மார்க்கத்திலும் இணையவில்லை. நாங்களோ நீங்களோ அறியாத ஒரு புதிய மார்க்கத்தை அவர்கள் உருவாக்கியுள்ளனர். அவர்களைத் திருப்பி அனுப்புவதற்காக எங்கள் சமூகத்தின் தலைவர்கள் எங்களை மன்னரிடம் அனுப்பியுள்ளனர். நாங்கள் இது குறித்து மன்னரிடம் பேசும்போது, அந்த இளைஞர்களிடம் மன்னர் எதுவும் விசாரிக்காமல், அவர்களை எங்களிடமே ஒப்படைத்துவிடும்படி நீங்கள் மன்னருக்கு ஆலோசனை கூற வேண்டும். ஏனெனில், அவர்களின் சமூகம் அவர்களைப் பற்றி நன்கு அறியும், அவர்கள் செய்த குற்றங்களையும் நன்கு அறியும்" என்று கூறினார்கள். அதற்கு அந்தப் பாதிரியார்களும் "சரி" என்று சம்மதித்தனர்.

பின்னர் அவ்விருவரும் நஜ்ஜாஷியிடம் பரிசுகளை வழங்கினர்; அவர் அவற்றை ஏற்றுக்கொண்டார். பிறகு அவர்கள் நஜ்ஜாஷியிடம் பேசி, "மன்னரே! எங்கள் சமூகத்தைச் சேர்ந்த சில அறிவீனமான இளைஞர்கள் உங்கள் தேசத்திற்கு வந்து தஞ்சம் புகுந்துள்ளனர். அவர்கள் தங்கள் சமூகத்தின் மார்க்கத்தையும் கைவிட்டுவிட்டனர்; உங்களது மார்க்கத்திலும் இணையவில்லை. நாங்களோ நீங்களோ அறியாத ஒரு புதிய மார்க்கத்தை அவர்கள் உருவாக்கியுள்ளனர். அவர்களைத் திருப்பி அழைத்துப் போவதற்காக அவர்களின் தந்தையர், சிறிய தந்தையர் மற்றும் சமூகத் தலைவர்கள் எங்களை உங்களிடம் அனுப்பியுள்ளனர். அவர்கள் இவர்களைப் பற்றி நன்கு அறிவார்கள்; இவர்கள் செய்த குற்றங்களையும் இவர்களை எதற்காகக் கண்டித்தார்கள் என்பதையும் நன்கு அறிவார்கள்" என்று கூறினர்.

நஜ்ஜாஷி அந்த முஸ்லிம்களிடம் பேசிவிடுவாரோ என்பதுதான் அப்துல்லாஹ் பின் அபீ ரபீஆவுக்கும் அம்ரு பின் அல்-ஆஸுக்கும் மிகவும் வெறுப்பான விஷயமாக இருந்தது. அப்போது நஜ்ஜாஷியைச் சுற்றியிருந்த பாதிரியார்கள், "மன்னரே! இவர்கள் சொல்வது உண்மைதான். இவர்களின் சமூகம் இவர்களைப் பற்றி நன்கு அறியும். எனவே, இவர்களை இவர்களிடமே ஒப்படைத்துவிடுங்கள். இவர்கள் இவர்களை இவர்களின் தேசத்திற்கும் சமூகத்திற்கும் திருப்பி அழைத்துச் செல்லட்டும்" என்றனர்.

இதைக் கேட்ட நஜ்ஜாஷி கோபமடைந்தார். "இல்லை, அல்லாஹ்வின் மீது சத்தியமாக! நான் அவர்களை இவர்களிடம் ஒப்படைக்க மாட்டேன். என்னை நம்பி என் தேசத்தில் தஞ்சம் புகுந்து, மற்றவர்களை விட என்னைத் தேர்ந்தெடுத்த ஒரு கூட்டத்தாரை நான் காட்டிக்கொடுக்க மாட்டேன். நான் அவர்களை அழைத்து, இவர்கள் கூறுவது குறித்து அவர்களிடம் விசாரிப்பேன். இவர்கள் கூறுவது போல் அவர்கள் இருந்தால், அவர்களை இவர்களிடம் ஒப்படைத்து அவர்களின் சமூகத்திற்கே திருப்பி அனுப்புவேன். அவர்கள் அவ்வாறு இல்லையெனில், அவர்களை இவர்களிடமிருந்து பாதுகாப்பேன்; அவர்கள் என்னிடம் தங்கியிருக்கும் காலம் வரை அவர்களுக்குச் சிறந்த அடைக்கலம் அளிப்பேன்" என்றார்.

பின்னர் அவர் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களின் தோழர்களுக்கு ஆள் அனுப்பி அவர்களை அழைத்தார். மன்னரின் தூதர் வந்ததும், முஸ்லிம்கள் ஒன்று கூடினர். "மன்னரிடம் சென்றால் என்ன சொல்வீர்கள்?" என்று தங்களுக்குள் கேட்டுக்கொண்டனர். "அல்லாஹ்வின் மீது சத்தியமாக! எங்களது நபி (ஸல்) அவர்கள் எங்களுக்கு என்ன கற்றுக் கொடுத்தாரோ, என்ன கட்டளையிட்டாரோ அதைத்தான் சொல்வோம்; அதனால் என்ன நடந்தாலும் சரி" என்று முடிவெடுத்தனர்.

அவர்கள் நஜ்ஜாஷியிடம் சென்றபோது, அவர் தனது பாதிரியார்களையும் அழைத்திருந்தார். அவர்கள் தங்கள் வேதப்புத்தகங்களை அவரைச் சுற்றி விரித்து வைத்திருந்தனர். நஜ்ஜாஷி முஸ்லிம்களைப் பார்த்து, "உங்கள் சமூகத்தை விட்டும் நீங்கள் பிரிந்து செல்வதற்கும், எனது மார்க்கத்திலோ அல்லது வேறு எந்தச் சமூகத்தின் மார்க்கத்திலோ நீங்கள் இணையாமல் இருப்பதற்கும் காரணமான அந்த மார்க்கம் என்ன?" என்று கேட்டார்.

அவரிடம் ஜஅஃபர் பின் அபீ தாலிப் (ரழி) அவர்கள் பேசினார்கள். "மன்னரே! நாங்கள் அறியாமைக் காலத்தில் இருந்தோம். சிலைகளை வணங்கினோம்; செத்த பிராணிகளை உண்டோம்; மானக்கேடான செயல்களைச் செய்தோம்; உறவுகளைத் துண்டித்தோம்; அண்டை வீட்டாருடன் மோசமாக நடந்துகொண்டோம்; எங்களில் வலியவன் எளியவனைச் சுரண்டி வாழ்ந்தான். இந்நிலையில், எங்களிலிருந்தே ஒரு தூதரை அல்லாஹ் எங்களிடம் அனுப்பினான். அவரது வம்சாவளி, உண்மை, நாணயம், தூய்மை ஆகியவற்றை நாங்கள் நன்கு அறிவோம். அவர் எங்களை அல்லாஹ்வின் பக்கம் அழைத்தார்; அல்லாஹ்வை ஒருமைப்படுத்தவும், அவனையே வணங்கவும், அவனையன்றி நாங்களும் எங்கள் மூதாதையர்களும் வணங்கி வந்த கற்கள் மற்றும் சிலைகளை விட்டொழிக்கவும் எங்களுக்கு அழைப்பு விடுத்தார்.

உண்மை பேசவும், அமானிதங்களை நிறைவேற்றவும், உறவுகளைப் பேணவும், அண்டை வீட்டாருடன் நன்முறையில் நடக்கவும், விலக்கப்பட்ட காரியங்கள் மற்றும் இரத்தக் களரியிலிருந்து விலகியிருக்கவும் அவர் எங்களுக்குக் கட்டளையிட்டார். மானக்கேடான செயல்கள், பொய் சாட்சி கூறுதல், அனாதைகளின் சொத்துக்களை விழுங்குதல், கற்புள்ள பெண்கள் மீது அவதூறு கூறுதல் ஆகியவற்றை விட்டும் எங்களைத் தடுத்தார். அல்லாஹ் ஒருவனையே வணங்க வேண்டும் என்றும், அவனுக்கு எதையும் இணையாக்கக் கூடாது என்றும் கட்டளையிட்டார். மேலும், தொழுகை, ஸகாத், நோன்பு ஆகியவற்றை எங்களுக்குக் கட்டளையிட்டார்." (இஸ்லாத்தின் பல காரியங்களை ஜஅஃபர் (ரழி) அவர்கள் பட்டியலிட்டார்கள்).

தொடர்ந்து ஜஅஃபர் (ரழி) கூறினார்கள்: "நாங்கள் அவரை உண்மையாளர் என ஏற்றோம்; அவரை நம்பினோம்; அவர் கொண்டு வந்த மார்க்கத்தைப் பின்பற்றினோம். அல்லாஹ் ஒருவனையே வணங்கினோம்; அவனுக்கு எதையும் இணையாக்கவில்லை. அவன் எங்களுக்குத் தடை செய்தவற்றைத் தவிர்ந்தோம்; அவன் ஆகுமாக்கியவற்றை ஆகுமாக்கிக் கொண்டோம். இதனால், எங்கள் சமூகம் எங்கள் மீது வரம்புமீறியது; எங்களை வேதனைப்படுத்தினார்கள்; நாங்கள் அல்லாஹ்வை வணங்குவதிலிருந்து மீண்டும் சிலைகளை வணங்குவதன்பால் எங்களைத் திருப்புவதற்காக எங்களை மார்க்கத்தை விட்டும் திசைதிருப்ப முயன்றனர். நாங்கள் முன்பு ஆகுமாக்கிக் கொண்டிருந்த அருவருப்பான செயல்களை மீண்டும் செய்யும்படி எங்களை வற்புறுத்தினர். அவர்கள் எங்களை ஒடுக்கி, அநீதியிழைத்து, எங்களை மிகவும் துன்புறுத்தி, எங்களுக்கும் எங்கள் மார்க்கத்திற்கும் இடையே தடையாக நின்றபோது, நாங்கள் உங்கள் தேசத்திற்குப் புறப்பட்டோம். மற்றவர்களை விட உங்களையே நாங்கள் தேர்ந்தெடுத்தோம்; உங்கள் அடைக்கலத்தை விரும்பினோம். மன்னரே! உங்களிடம் எங்களுக்கு அநீதி இழைக்கப்படாது என்று நாங்கள் நம்புகிறோம்" என்று கூறினார்.

அப்போது நஜ்ஜாஷி, "அவர் அல்லாஹ்விடமிருந்து கொண்டு வந்தவற்றில் ஏதேனும் உங்களிடம் உள்ளதா?" என்று கேட்டார். ஜஅஃபர் (ரழி) அவர்கள் "ஆம்" என்றார்கள். "அதை எனக்கு ஓதிக் காட்டுங்கள்" என்று நஜ்ஜாஷி கூறினார். ஜஅஃபர் (ரழி) அவர்கள் குர்ஆனிலிருந்து (காஃப், ஹா, யா, ஐன், ஸாத்) என்ற ஆரம்பப் பகுதியை (ஸூரத்து மரியமை) அவருக்கு ஓதிக் காட்டினார்கள்.

அல்லாஹ்வின் மீது சத்தியமாக! இதைக் கேட்ட நஜ்ஜாஷி தனது தாடி நனையும் அளவுக்கு அழுதார். அவரது பாதிரியார்களும் தாங்கள் செவியுற்றதைக் கேட்டுத் தங்கள் வேதப்புத்தகங்கள் நனையும் அளவுக்கு அழுதார்கள். பின்னர் நஜ்ஜாஷி, "நிச்சயமாக இதுவும், மூஸா கொண்டு வந்ததும் ஒரே மாடப்பிறையிலிருந்து (ஒரே மூலத்திலிருந்து) வெளிப்பட்ட ஒளியாகும்! நீங்கள் இருவரும் (குறைஷித் தூதர்களே) திரும்பிச் செல்லுங்கள். அல்லாஹ்வின் மீது சத்தியமாக! நான் இவர்களை ஒருபோதும் உங்களிடம் ஒப்படைக்க மாட்டேன்; இவர்களைக் காட்டிக்கொடுக்கவும் மாட்டேன்" என்று கூறினார்.

அவ்விருவரும் அவரை விட்டு வெளியேறியபோது, அம்ரு பின் அல்-ஆஸ், "அல்லாஹ்வின் மீது சத்தியமாக! நாளை நான் இவர்களைப் பற்றி மன்னரிடம் ஒரு குறையைச் சொல்வேன். அதன் மூலம் இவர்களின் ஒட்டுமொத்த கூட்டத்தையும் அழித்துவிடுவேன்" என்றார். அவ்விருவரிலும் சற்று இறையச்சம் உடையவராக இருந்த அப்துல்லாஹ் பின் அபீ ரபீஆ, "அப்படிச் செய்ய வேண்டாம். அவர்கள் நமக்கு மாறுசெய்தாலும், அவர்கள் நமது உறவினர்கள்தானே!" என்றார். அதற்கு அம்ரு, "அல்லாஹ்வின் மீது சத்தியமாக! மர்யமின் மகன் ஈஸாவை ஒரு அடியார் என்று இவர்கள் கூறுகிறார்கள் என்பதை நான் மன்னரிடம் தெரிவிப்பேன்" என்றார்.

மறுநாள் காலை அவர் மன்னரிடம் சென்று, "மன்னரே! இவர்கள் மர்யமின் மகன் ஈஸாவைப் பற்றி ஒரு பாரதூரமான வார்த்தையைக் கூறுகிறார்கள். நீங்கள் அவர்களை அழைத்து, ஈஸாவைப் பற்றி அவர்கள் என்ன கூறுகிறார்கள் என்று கேட்டுப் பாருங்கள்" என்றார். நஜ்ஜாஷி அவர்களை அழைத்து விசாரிப்பதற்காக ஆள் அனுப்பினார்.

அப்போது ஏற்பட்டதைப் போன்ற ஒரு இக்கட்டான நிலை எங்களுக்கு அதற்கு முன் ஏற்பட்டதில்லை. மக்கள் ஒன்று கூடி, "ஈஸாவைப் பற்றி அவர் கேட்டால் என்ன சொல்வீர்கள்?" என்று பேசிக்கொண்டனர். அதற்கு அவர்கள், "அல்லாஹ்வின் மீது சத்தியமாக! அல்லாஹ் என்ன கூறினானோ, எங்கள் நபி எதைக் கொண்டு வந்தாரோ அதைத்தான் கூறுவோம்; அதனால் என்ன நடந்தாலும் சரி" என்று கூறினர்.

அவர்கள் மன்னரிடம் சென்றபோது, "மர்யமின் மகன் ஈஸாவைப் பற்றி நீங்கள் என்ன கூறுகிறீர்கள்?" என்று அவர் கேட்டார். அதற்கு ஜஅஃபர் பின் அபீ தாலிப் (ரழி), "எங்கள் நபி எதைக் கொண்டு வந்தாரோ அதைத்தான் நாங்கள் கூறுகிறோம். ஈஸா என்பவர் அல்லாஹ்வின் அடியார்; அவனது தூதர்; அவனது ஆன்மா; மேலும், கன்னியான, தூய்மையான மர்யமிடம் அல்லாஹ் ஊதிய அவனது வார்த்தை ஆவார்" என்று பதிலளித்தார்.

அப்போது நஜ்ஜாஷி தரையிலிருந்து ஒரு குச்சியை எடுத்து, "நீர் கூறியதை விட மர்யமின் மகன் ஈஸா இந்தக் குச்சியளவு கூட வித்தியாசப்பட மாட்டார்" என்று கூறினார். அவர் இப்படிக் கூறியதைக் கேட்டு அவரைச் சுற்றியிருந்த பாதிரியார்கள் கோபத்தில் முணுமுணுத்தனர். அதற்கு நஜ்ஜாஷி, "நீங்கள் முணுமுணுத்தாலும் சரிதான்! (முஸ்லிம்களே!) நீங்கள் செல்லுங்கள். என் தேசத்தில் நீங்கள் 'சுயூம்' ஆக (பாதுகாப்பாக) இருக்கலாம். உங்களை நிந்திப்பவனுக்கு அபராதம் விதிக்கப்படும், மீண்டும் சொல்கிறேன் உங்களை நிந்திப்பவனுக்கு அபராதம் விதிக்கப்படும். உங்களுக்குத் தீங்கு செய்துவிட்டு, அதற்குப் பதிலாக எனக்கு ஒரு மலை அளவு தங்கம் கிடைப்பதைக் கூட நான் விரும்ப மாட்டேன்" என்றார். ('தப்ர்' என்றால் அபிசீனிய மொழியில் மலை என்று பொருள்).

மேலும் அவர், "இவர்கள் இருவரின் பரிசுகளையும் இவர்களிடமே திருப்பிக் கொடுத்துவிடுங்கள்; அவை நமக்குத் தேவையில்லை. அல்லாஹ்வின் மீது சத்தியமாக! அவன் என் ஆட்சியை என்னிடம் திருப்பிக் கொடுத்தபோது, அவன் என்னிடம் எந்த லஞ்சமும் வாங்கவில்லை; எனவே, இந்த ஆட்சியில் நான் லஞ்சம் வாங்க மாட்டேன். என் விஷயத்தில் மக்கள் சொல்வதை அல்லாஹ் கேட்கவில்லை; எனவே அவர்கள் சொல்வதை நான் கேட்க மாட்டேன்" என்று கூறினார்.

அவ்விருவரும் தாங்கள் கொண்டு வந்தவை திருப்பிக் கொடுக்கப்பட்ட நிலையில், சிறுமையடைந்தவர்களாக அவரை விட்டு வெளியேறினர். நாங்கள் மிகச் சிறந்த அண்டை வீட்டாரிடம், மிகச் சிறந்த தேசத்தில் தங்கியிருந்தோம். அல்லாஹ்வின் மீது சத்தியமாக! நாங்கள் இவ்வாறு வாழ்ந்துகொண்டிருந்தபோது, நஜ்ஜாஷியின் ஆட்சியைப் பறிக்க ஒருவன் எதிர்த்து வந்தான். அல்லாஹ்வின் மீது சத்தியமாக! அப்போது நாங்கள் அடைந்த கவலையைப் போன்று வேறெந்தக் கவலையும் எங்களுக்கு ஏற்பட்டதில்லை. நஜ்ஜாஷியை அந்த எதிரி தோற்கடித்துவிட்டு, எங்களுக்கு நஜ்ஜாஷி அளித்த உரிமைகளை அறியாத வேறொருவன் ஆட்சிக்கு வந்துவிடுவானோ என்று நாங்கள் அஞ்சினோம். நஜ்ஜாஷி போருக்குப் புறப்பட்டார்; இரு படைகளுக்கும் இடையே நைல் நதி இருந்தது.

அப்போது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களின் தோழர்கள், "போர்க்களத்திற்குச் சென்று என்ன நடக்கிறது என்று பார்த்து, நமக்குச் செய்தி கொண்டு வரப் போகும் அந்த நபர் யார்?" என்று கேட்டனர். அதற்கு அக்கூட்டத்திலேயே மிகவும் இளையவரான ஸுபைர் பின் அல்-அவ்வாம் (ரழி), "நான் செல்கிறேன்" என்றார். ஒரு தோல்பையை ஊதி அவரது நெஞ்சில் கட்டினோம். அவர் அதன் மீது நீந்தியே நைல் நதியின் மறுகரையைச் சென்றடைந்து, இரு படைகளும் சந்திக்கும் இடத்தை அடைந்தார்.

நாங்கள் நஜ்ஜாஷிக்காக அவர் தனது எதிரியை வெல்ல வேண்டும் என்றும், அவரது தேசத்தில் அவரது ஆட்சி நிலைத்திருக்க வேண்டும் என்றும் அல்லாஹ்விடம் பிரார்த்தனை செய்தோம். அபிசீனியாவின் அதிகாரம் மீண்டும் நஜ்ஜாஷிக்கே உறுதியானது. நாங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களை மக்காவில் சந்திக்கும் வரை நஜ்ஜாஷியிடம் மிகச் சிறந்த அடைக்கலத்தில் தங்கியிருந்தோம்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஹஸன் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் நல்லதாகும்)
إسناده حسن
حديث عبد الله بن جعفر بن أبي طالب ؓ
அப்துல்லாஹ் இப்னு ஜாஃபர் இப்னு அபீ தாலிப் (ரலி) அவர்களின் ஹதீஸ்கள்
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ حَدَّثَنِي أَبِي عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ جَعْفَرٍ قَالَ رَأَيْتُ النَّبِيَّ ﷺ يَأْكُلُ الْقِثَّاءَ بِالرُّطَبِ
அப்துல்லாஹ் பின் ஜஅஃபர் (ரலி) அவர்கள் கூறினார்கள்:

நபி (ஸல்) அவர்கள் வெள்ளரிக்காயை (கனிந்த) பேரீச்சம்பழத்துடன் சேர்த்துச் சாப்பிடுவதை நான் பார்த்தேன்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ أَخْبَرَنَا حَبِيبُ بْنُ الشَّهِيدِ عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ قَالَ قَالَ عَبْدُ اللهِ بْنُ جَعْفَرٍ لِابْنِ الزُّبَيْرِ أَتَذْكُرُ إِذْ تَلَقَّيْنَا رَسُولَ اللهِ ﷺ أَنَا وَأَنْتَ وَابْنُ عَبَّاسٍ قَالَ نَعَمْ قَالَ فَحَمَلَنَا وَتَرَكَكَ وَقَالَ إِسْمَاعِيلُ مَرَّةً أَتَذْكُرُ إِذْ تَلَقَّيْنَا رَسُولَ اللهِ ﷺ أَنَا وَأَنْتَ وَابْنُ عَبَّاسٍ؟ فَقَالَ نَعَمْ فَحَمَلَنَا وَتَرَكَكَ
அப்துல்லாஹ் பின் ஜஅஃபர் (ரலி) அவர்கள் இப்னு ஸுபைர் (ரலி) அவர்களிடம், "நானும் நீங்களும் இப்னு அப்பாஸும் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களை (அவர்கள் ஒரு பயணத்திலிருந்து திரும்பியபோது) எதிர்கொண்டு சென்றோமே, அது உங்களுக்கு நினைவிருக்கிறதா?" என்று கேட்டார்கள்.

அதற்கு இப்னு ஸுபைர் (ரலி) அவர்கள், "ஆம் (நினைவிருக்கிறது)" என்றார்.

உடனே அப்துல்லாஹ் பின் ஜஅஃபர் (ரலி) அவர்கள், "அப்போது நபி (ஸல்) அவர்கள் எங்கள் இருவரையும் (தமது வாகனத்தில்) ஏற்றிக்கொண்டு உங்களை (ஏற்றாமல்) விட்டுவிட்டார்கள்" என்று கூறினார்கள்.

(இதன் அறிவிப்பாளரான) இஸ்மாயீல் அவர்கள் மற்றொரு முறை (அறிவிக்கையில் பின்வருமாறு) கூறினார்கள்:
"நானும் நீங்களும் இப்னு அப்பாஸும் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களை எதிர்கொண்டு சென்றோமே, அது உங்களுக்கு நினைவிருக்கிறதா? என்று கேட்டார். அதற்கு அவர், 'ஆம்' என்றார். அப்போது அவர் எங்கள் இருவரையும் (வாகனத்தில்) ஏற்றிக்கொண்டு உங்களை விட்டுவிட்டார்."
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ حَدَّثَنَا عَاصِمٌ عَنْ مُوَرِّقٍ الْعِجْلِيِّ عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ جَعْفَرٍ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللهِ ﷺ إِذَا قَدِمَ مِنْ سَفَرٍ تُلُقِّيَ بِالصِّبْيَانِ مِنْ أَهْلِ بَيْتِهِ قَالَ وَإِنَّهُ قَدِمَ مَرَّةً مِنْ سَفَرٍ قَالَ فَسُبِقَ بِي إِلَيْهِ قَالَ فَحَمَلَنِي بَيْنَ يَدَيْهِ قَالَ ثُمَّ جِيءَ بِأَحَدِ ابْنَيْ فَاطِمَةَ إِمَّا حَسَنٌ وَإِمَّا حُسَيْنٌ فَأَرْدَفَهُ خَلْفَهُ قَالَ فَدَخَلْنَا الْمَدِينَةَ ثَلاثَةً عَلَى دَابَّةٍ
அப்துல்லாஹ் பின் ஜஅஃபர் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் ஒரு பயணத்திலிருந்து திரும்பும்போதெல்லாம், (அவர்களை வரவேற்பதற்காக) அவர்களின் குடும்பத்தைச் சேர்ந்த சிறுவர்கள் (அவர்களிடம்) அழைத்து வரப்படுவார்கள். (அவ்வாறே) ஒருமுறை அவர்கள் பயணத்திலிருந்து திரும்பியபோது, முதலில் நான் அவர்களிடம் (முந்திச் சென்று) அழைத்துச் செல்லப்பட்டேன். அப்போது அவர்கள் தங்களுக்கு முன்பாக என்னை (வாகனத்தில்) சுமந்து (அமர்த்திக்) கொண்டார்கள். பிறகு ஃபாத்திமா (ரலி) அவர்களின் இரு புதல்வர்களில் ஒருவரான ஹஸன் அல்லது ஹுஸைன் (ரலி) கொண்டு வரப்பட்டார். அவரைத் தங்களுக்குப் பின்னால் (வாகனத்தில்) அமர்த்திக் கொண்டார்கள். அவ்வாறாக, நாங்கள் மூவரும் ஒரே வாகனத்தில் (பயணித்தபடி) மதீனாவிற்குள் நுழைந்தோம்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
حَدَّثَنَا يَحْيَى حَدَّثَنَا مِسْعَرٌ حَدَّثَنِي شَيْخٌ مِنْ فَهْمٍ قَالَ وَأَظُنُّهُ يُسَمَّى مُحَمَّدَ بْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ قَالَ وَأَظُنُّهُ حِجَازِيًّا أَنَّهُ سَمِعَ عَبْدَ اللهِ بْنَ جَعْفَرٍ يُحَدِّثُ ابْنَ الزُّبَيْرِ وَقَدْ نُحِرَتْ لِلقَوْمِ جَزُورٌ أَوْ بَعِيرٌ أَنَّهُ سَمِعَ رَسُولَ اللهِ ﷺ وَالْقَوْمُ يُلْقُونَ لِرَسُولِ اللهِ ﷺ اللَّحْمَ يَقُولُ أَطْيَبُ اللَّحْمِ لَحْمُ الظَّهْرِ
அப்துல்லாஹ் பின் ஜஃபர் (ரழி) அவர்கள் இப்னு ஸுபைர் (ரழி) அவர்களிடம் (பின்வருமாறு) கூறினார்கள்:

(ஒருமுறை) மக்களுக்காக ஓர் ஒட்டகம் அறுக்கப்பட்டிருந்தது. (அப்போது) மக்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுக்கு இறைச்சியை (அன்பளிப்பாக) வழங்கிக் கொண்டிருந்தபோது, "இறைச்சிகளில் மிகச் சிறந்தது (அல்லது சுவையானது) முதுகுப் பகுதி இறைச்சியாகும்" என்று அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறுவதை நான் செவியுற்றேன்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ழயீஃப் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் பலவீனமானது)
إسناده ضعيف
حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا مَهْدِيُّ بْنُ مَيْمُونٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ أَبِي يَعْقُوبَ عَنِ الْحَسَنِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ جَعْفَرٍ وحَدَّثَنَا بَهْزٌ وَعَفَّانُ قَالا حَدَّثَنَا مَهْدِيٌّ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ أَبِي يَعْقُوبَ عَنِ الْحَسَنِ بْنِ سَعْدٍ مَوْلَى الْحَسَنِ بْنِ عَلِيٍّعَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ جَعْفَرٍ قَالَ أَرْدَفَنِي رَسُولُ اللهِ ﷺ ذَاتَ يَوْمٍ خَلْفَهُ فَأَسَرَّ إِلَيَّ حَدِيثًا لَا أُخْبِرُ بِهِ أَحَدًا وَكَانَ رَسُولُ اللهِ ﷺ أَحَبُّ مَا اسْتَتَرَ بِهِ فِي حَاجَتِهِ هَدَفٌ أَوْ حَائِشُ نَخْلٍ فَدَخَلَ يَوْمًا حَائِطًا مِنْ حِيطَانِ الْأَنْصَارِ فَإِذَا جَمَلٌ قَدِ أتَاهُ فَجَرْجَرَ وَذَرَفَتْ عَيْنَاهُ قَالَ بَهْزٌ وَعَفَّانُ فَلَمَّا رَأَى النَّبِيَّ ﷺ حَنَّ وَذَرَفَتْ عَيْنَاهُ فَمَسَحَ رَسُولُ اللهِ ﷺ سَرَاتَهُ وَذِفْرَاهُ فَسَكَنَ فَقَالَ مَنْ صَاحِبُ الْجَمَلِ؟ فَجَاءَ فَتًى مِنَ الْأَنْصَارِ فَقَالَ هُوَ لِي يَا رَسُولَ اللهِ فَقَالَ أَمَا تَتَّقِي اللهَ فِي هَذِهِ الْبَهِيمَةِ الَّتِي مَلَّكَكَهَا اللهُ إِنَّهُ شَكَا إِلَيَّ أَنَّكَ تُجِيعُهُ وَتُدْئِبُهُ
அப்துல்லாஹ் பின் ஜஅஃபர் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

ஒருநாள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (தமது வாகனத்தில்) தமக்குப் பின்னால் என்னை அமர்த்திக் கொண்டார்கள். அப்போது, அவர்கள் என்னிடம் ஒரு செய்தியை இரகசியமாகக் கூறினார்கள்; அதனை நான் (இன்றுவரை) யாரிடமும் கூறமாட்டேன்.

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் தமது (இயற்கைத்) தேவையை நிறைவேற்றச் செல்லும்போது, ஒரு மேட்டையோ அல்லது பேரீச்ச மரங்களின் கூட்டத்தையோ தமக்குத் திரையாக (மறைவிடமாக) ஆக்கிக்கொள்வதையே மிகவும் விரும்புவார்கள்.

(ஒருமுறை) அவர்கள் அன்சாரிகளில் ஒருவருக்குச் சொந்தமான ஒரு தோட்டத்திற்குள் நுழைந்தார்கள். அங்கே ஒரு ஒட்டகம் இருந்தது. அது நபி (ஸல்) அவர்களைக் கண்டதும் (வேதனையுடன்) சப்தமிட்டது; அதன் கண்களிலிருந்து கண்ணீர் வழிந்தது. அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் அதன் திமிலையும் (முதுகின் மேல்பகுதியையும்), காதுகளுக்குப் பின்னால் உள்ள பகுதியையும் தடவிக் கொடுத்தார்கள். உடனே அது அமைதியடைந்தது.

பிறகு, "இந்த ஒட்டகத்தின் உரிமையாளர் யார்? இந்த ஒட்டகம் யாருக்குச் சொந்தமானது?" என்று கேட்டார்கள். அன்சாரிகளில் ஒரு இளைஞர் வந்து, "அல்லாஹ்வின் தூதரே! அது எனக்குரியது" என்றார்.

அப்போது நபி (ஸல்) அவர்கள், "அல்லாஹ் உனக்கு உரிமையாக்கித் தந்துள்ள இந்த மிருகத்தின் விஷயத்தில் நீ அல்லாஹ்வை அஞ்சமாட்டாயா? நீ இதனைப் பட்டினி போடுவதாகவும், (ஓய்வின்றித் தொடர்ந்து வேலை வாங்கி) இதனைச் சிரமப்படுத்துவதாகவும் இது என்னிடம் முறையிட்டது" என்று கூறினார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ قَالَ رَأَيْتُ ابْنَ أَبِي رَافِعٍ يَتَخَتَّمُ فِي يَمِينِهِ فَسَأَلْتُهُ عَنْ ذَلِكَ فَذَكَرَ أَنَّهُ رَأَى عَبْدَ اللهِ بْنَ جَعْفَرٍ يَتَخَتَّمُ فِي يَمِينِهِ وَقَالَ عَبْدُ اللهِ بْنُ جَعْفَرٍ كَانَ رَسُولُ اللهِ ﷺ يَتَخَتَّمُ فِي يَمِينِهِ
ஹம்மாத் இப்னு ஸலமா (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது:

இப்னு அபீ ராஃபிஉ (ரஹ்) அவர்கள் தனது வலது கையில் மோதிரம் அணிந்திருப்பதை நான் கண்டேன். அது குறித்து (விளக்கம் அறிய) அவரிடம் நான் கேட்டபோது, அப்துல்லாஹ் இப்னு ஜஅஃபர் (ரலி) அவர்கள் தனது வலது கையில் மோதிரம் அணிந்திருப்பதை தான் கண்டதாக அவர் குறிப்பிட்டார். மேலும், அப்துல்லாஹ் இப்னு ஜஅஃபர் (ரலி) அவர்கள் கூறினார்கள்: "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (தமது) வலது கையில் மோதிரம் அணிபவர்களாக இருந்தார்கள்."
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (ஆதாரப்பூர்வமானது)
صحيح
حَدَّثَنَا رَوْحٌ حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي عَبْدُ اللهِ بْنُ مُسَافِعٍ أَنَّ مُصْعَبَ بْنَ شَيْبَةَ أَخْبَرَهُ عَنْ عُقْبَةَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ الْحَارِثِ وَقَالَ الْحَجَّاجُ عُتْبَةُ بْنُمُحَمَّدِ بْنِ الْحَارِثِ عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ جَعْفَرٍ عَنِ النَّبِيِّ ﷺ قَالَ مَنْ شَكَّ فِي صَلاتِهِ فَلْيَسْجُدْ سَجْدَتَيْنِ وَهُوَ جَالِسٌ
அப்துல்லாஹ் பின் ஜஅஃபர் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "தனது தொழுகையில் (எத்தனை ரக்அத்கள் தொழுதோம் என்பதில்) சந்தேகம் கொண்டவர், (அதை நிவர்த்தி செய்த பிறகு) அமர்ந்த நிலையிலேயே (மறதிக்கான) இரண்டு சஜ்தாக்கள் செய்யட்டும்."
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ழயீஃப் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் பலவீனமானது)
إسناده ضعيف
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ عِيسَى وَيَحْيَى بْنُ إِسْحَاقَ قَالا حَدَّثَنَا ابْنُ لَهِيعَةَ عَنْ أَبِي الْأَسْوَدِ قَالَ سَمِعْتُ عُبَيْدًا ابْنَ أُمِّ كِلابٍ يُحَدِّثُ عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ جَعْفَرٍ قَالَ يَحْيَى بْنُ إِسْحَاقَ قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ اللهِ بْنَ جَعْفَرٍ قَالَ أَحَدُهُمَا ذِي الْجَنَاحَيْنِ أَنَّ رَسُولَ اللهِ ﷺ كَانَ إِذَا عَطَسَ حَمِدَ اللهَ فَيُقَالُ لَهُ يَرْحَمُكَ اللهُ فَيَقُولُ يَهْدِيكُمُ اللهُ وَيُصْلِحُ بَالَكُمْ
அப்துல்லாஹ் பின் ஜஅஃபர் (ரலி) - அறிவிப்பாளர்களில் ஒருவர் (ஜஅஃபரை) 'இரு இறக்கையுடையவர்' என்று குறிப்பிட்டார்கள் - அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் தும்மினால் அல்லாஹ்வைப் புகழ்வார்கள் (அல்ஹம்துலில்லாஹ் என்று கூறுவார்கள்). அப்போது அவர்களுக்கு 'யர்ஹமுகல்லாஹ்' (அல்லாஹ் உமக்கு அருள்புரிவானாக) என்று (பதிலாகக்) கூறப்படும். அதற்கு அவர்கள் 'யஹ்தீகுமுல்லாஹு வ யுஸ்லிஹு பாலகும்' (அல்லாஹ் உங்களுக்கு நேர்வழி காட்டுவானாக! மேலும் உங்கள் நிலையைச் சீர்படுத்துவானாக!) என்று கூறுவார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஹஸன் லிகைரிஹி (பிற காரணங்களால் 'ஹஸன்' எனும் நிலையை அடைந்தது)
حسن لغيره
حَدَّثَنَا نَصْرُ بْنُ بَابٍ عَنْ حَجَّاجٍ عَنْ قَتَادَةَ عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ جَعْفَرٍ أَنَّهُ قَالَ إِنَّ آخِرَ مَا رَأَيْتُ رَسُولَ اللهِ ﷺ فِي إِحْدَى يَدَيْهِ رُطَبَاتٌ وَفِي الْأُخْرَى قِثَّاءٌ وَهُوَ يَأْكُلُ مِنْ هَذِهِ وَيَعَضُّ مِنْ هَذِهِ وَقَالَ إِنَّ أَطْيَبَ الشَّاةِ لَحْمُ الظَّهْرِ
அப்துல்லாஹ் பின் ஜஅஃபர் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நான் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களை இறுதியாகப் பார்த்தபோது, அவர்களின் ஒரு கையில் (பழுத்த) பசும் பேரீச்சம் பழங்களும், மற்றொரு கையில் வெள்ளரிக்காயும் இருந்தன. அவர்கள் இதிலிருந்து (பேரீச்சம்பழத்தைச்) சாப்பிட்டுக் கொண்டும், அதிலிருந்து (வெள்ளரிக்காயைக்) கடித்துக் கொண்டும் இருந்தார்கள். மேலும், "ஆட்டின் இறைச்சியில் மிகவும் சுவையானது (மற்றும் சிறந்தது) முதுகுப் பகுதியின் இறைச்சியாகும்" என்று கூறினார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ழயீஃப் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் பலவீனமானது)
إسناده ضعيف
حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ حَدَّثَنَا أَبِي قَالَ سَمِعْتُ مُحَمَّدَ بْنَ أَبِي يَعْقُوبَ يُحَدِّثُ عَنِ الْحَسَنِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ جَعْفَرٍ قَالَ بَعَثَ رَسُولُ اللهِ ﷺ جَيْشًا اسْتَعْمَلَ عَلَيْهِمْ زَيْدَ بْنَ حَارِثَةَ فَإِنْ قُتِلَ زَيْدٌ أَوِ اسْتُشْهِدَ فَأَمِيرُكُمْ جَعْفَرٌ فَإِنْ قُتِلَ أَوِ اسْتُشْهِدَ فَأَمِيرُكُمْ عَبْدُ اللهِ بْنُ رَوَاحَةَ فَلَقُوا الْعَدُوَّ فَأَخَذَ الرَّايَةَ زَيْدٌ فَقَاتَلَ حَتَّى قُتِلَ ثُمَّ أَخَذَ الرَّايَةَ جَعْفَرٌ فَقَاتَلَ حَتَّى قُتِلَ ثُمَّ أَخَذَهَا عَبْدُ اللهِ بْنُ رَوَاحَةَ فَقَاتَلَ حَتَّى قُتِلَ ثُمَّ أَخَذَ الرَّايَةَ خَالِدُ بْنُ الْوَلِيدِ فَفَتَحَ اللهُ عَلَيْهِ وَأَتَى خَبَرُهُمِ النَّبِيَّ ﷺ فَخَرَجَ إِلَى النَّاسِ فَحَمِدَ اللهَ وَأَثْنَى عَلَيْهِ وَقَالَ إِنَّ إِخْوَانَكُمْ لَقُوا الْعَدُوَّ وَإِنَّ زَيْدًا أَخَذَ الرَّايَةَ فَقَاتَلَ حَتَّى قُتِلَ أَوِ اسْتُشْهِدَ ثُمَّ أَخَذَ الرَّايَةَ بَعْدَهُ جَعْفَرُ بْنُ أَبِي طَالِبٍ فَقَاتَلَ حَتَّىقُتِلَ أَوِ اسْتُشْهِدَ ثُمَّ أَخَذَ الرَّايَةَ عَبْدُ اللهِ بْنُ رَوَاحَةَ فَقَاتَلَ حَتَّى قُتِلَ أَوِ اسْتُشْهِدَ ثُمَّ أَخَذَ الرَّايَةَ سَيْفٌ مِنْ سُيُوفِ اللهِ خَالِدُ بْنُ الْوَلِيدِ فَفَتَحَ اللهُ عَلَيْهِ فَأَمْهَلَ ثُمَّ أَمْهَلَ آلَ جَعْفَرٍ ثَلاثًا أَنْ يَأْتِيَهُمْ ثُمَّ أَتَاهُمْ فَقَالَ لَا تَبْكُوا عَلَى أَخِي بَعْدَ الْيَوْمِ ادْعُوا إلِي ابْنَيِ أخِي قَالَ فَجِيءَ بِنَا كَأَنَّا أَفْرُخٌ فَقَالَ ادْعُوا إِلَيَّ الْحَلاقَ فَجِيءَ بِالْحَلاقِ فَحَلَقَ رُءُوسَنَا ثُمَّ قَالَ أَمَّا مُحَمَّدٌ فَشَبِيهُ عَمِّنَا أَبِي طَالِبٍ وَأَمَّا عَبْدُ اللهِ فَشَبِيهُ خَلْقِي وَخُلُقِي ثُمَّ أَخَذَ بِيَدِي فَأَشَالَهَا فَقَالَ اللهُمَّ اخْلُفْ جَعْفَرًا فِي أَهْلِهِ وَبَارِكْ لِعَبْدِ اللهِ فِي صَفْقَةِ يَمِينِهِ قَالَهَا ثَلاثَ مِرَارٍ قَالَ فَجَاءَتِ أمُّنَا فَذَكَرَتْ لَهُ يُتْمَنَا وَجَعَلَتْ تُفْرِحُ لَهُ فَقَالَ الْعَيْلَةَ تَخَافِينَ عَلَيْهِمْ وَأَنَا وَلِيُّهُمْ فِي الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ؟!
அப்துல்லாஹ் பின் ஜஃபர் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (மூத்தா போருக்காக) ஒரு படையை அனுப்பி, அதற்கு ஸைத் பின் ஹாரிஸா (ரலி) அவர்களைத் தளபதியாக நியமித்தார்கள். மேலும், "ஸைத் கொல்லப்பட்டால் அல்லது உயிர்த்தியாகி (ஷஹீத்) ஆகிவிட்டால், உங்களின் தளபதி ஜஃபர் ஆவார். அவர் கொல்லப்பட்டால் அல்லது உயிர்த்தியாகிவிட்டால் உங்களின் தளபதி அப்துல்லாஹ் பின் ரவாஹா ஆவார்" என்று கூறினார்கள்.

அவர்கள் எதிரிகளைச் சந்தித்தனர். ஸைத் (போர்க்) கொடியை ஏந்தி, கொல்லப்படும் வரை போரிட்டார். பிறகு ஜஃபர் கொடியை ஏந்தி, கொல்லப்படும் வரை போரிட்டார். பிறகு அப்துல்லாஹ் பின் ரவாஹா கொடியை ஏந்தி, கொல்லப்படும் வரை போரிட்டார். பின்னர் காலித் பின் வலீத் கொடியை ஏந்தினார்; அல்லாஹ் அவருக்கு வெற்றியை அளித்தான்.

இவர்களது செய்தி நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்களுக்கு (மதீனாவில் இருந்தபோது வஹீ மூலம்) எட்டியதும், அவர்கள் மக்களிடம் வந்து, அல்லாஹ்வைப் போற்றிப் புகழ்ந்துவிட்டு கூறினார்கள்: "உங்களின் சகோதரர்கள் எதிரிகளைச் சந்தித்தார்கள். ஸைத் கொடியை ஏந்தி, கொல்லப்படும் வரை அல்லது உயிர்த்தியாகியாகும் வரை போரிட்டார். அவருக்குப் பின் ஜஃபர் பின் அபீதாலிப் கொடியை ஏந்தி, கொல்லப்படும் வரை அல்லது உயிர்த்தியாகியாகும் வரை போரிட்டார். பிறகு அப்துல்லாஹ் பின் ரவாஹா கொடியை ஏந்தி, கொல்லப்படும் வரை அல்லது உயிர்த்தியாகியாகும் வரை போரிட்டார். பின்னர் அல்லாஹ்வின் வாள்களில் ஒரு வாளான காலித் பின் வலீத் கொடியை ஏந்தினார்; அல்லாஹ் அவருக்கு வெற்றியை அளித்தான்."

பின்னர் (துயரத்தில் இருந்த) ஜஃபரின் குடும்பத்தாரிடம் செல்வதற்கு முன்பு, (அவர்கள் துக்கம் அனுசரிக்க) மூன்று நாட்கள் அவகாசம் அளித்தார்கள். பிறகு அவர்களிடம் வந்து, "இன்றைய தினத்திற்குப் பிறகு என் சகோதரருக்காக நீங்கள் அழக் கூடாது. என் சகோதரரின் மகன்களை என்னிடம் அழையுங்கள்!" என்று கூறினார்கள்.

(அப்துல்லாஹ் கூறுகிறார்:) (பராமரிப்பின்றி மெலிந்து போயிருந்ததால்) பறவைக் குஞ்சுகளைப் போன்றிருந்த நாங்கள் அவர்களிடம் கொண்டுவரப்பட்டோம். உடனே அவர்கள், "என்னிடம் முடி திருத்துபவரை அழையுங்கள்!" என்று கூறினார்கள். முடி திருத்துபவர் கொண்டுவரப்பட்டார்; அவர் எங்கள் தலைமுடிகளை மழித்தார்.

பிறகு அவர்கள் கூறினார்கள்: "முஹம்மத் (ஜஃபரின் ஒரு மகன்) நம் சிறிய தந்தை அபூதாலிபைப் போன்றிருக்கிறான். அப்துல்லாஹ்வோ (தோற்றத்தில்) என் உருவத்திலும், என் குணத்திலும் இருக்கிறான்."

பின்னர் எனது கையைப் பிடித்து மேலே உயர்த்தி, "யா அல்லாஹ்! ஜஃபருக்குப் பதிலாக அவரது குடும்பத்தாரை நீயே (பாதுகாவலனாக இருந்து) பொறுப்பேற்றுக்கொள்வாயாக! அப்துல்லாஹ்வின் (கைகளால் செய்யப்படும்) கொடுக்கல் வாங்கல் ஒப்பந்தங்களில் அவனுக்கு பரக்கத் (அபிவிருத்தி) செய்வாயாக!" என்று பிரார்த்தித்தார்கள். இதை மூன்று முறை கூறினார்கள்.

(அப்துல்லாஹ் கூறுகிறார்:) பின்னர் எங்கள் தாயார் (அஸ்மா பின்த் உமைஸ்) வந்து, எங்கள் அனாதை நிலையைக் குறிப்பிட்டுத் தம் கவலையை வெளிப்படுத்தினார். அப்போது நபி (ஸல்) அவர்கள், "இவர்களுக்கு வறுமை வந்துவிடும் என்று நீங்கள் பயப்படுகிறீர்களா? இம்மையிலும் மறுமையிலும் நானே இவர்களின் பொறுப்பாளன் (வலிய்) ஆவேன்!" என்று கூறினார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
حَدَّثَنَا سُفْيَانُ حَدَّثَنَا جَعْفَرُ بْنُ خَالِدٍ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ جَعْفَرٍ قَالَ لَمَّا جَاءَ نَعْيُ جَعْفَرٍ حِينَ قُتِلَ قَالَ النَّبِيُّ ﷺ اصْنَعُوا لِآلِ جَعْفَرٍ طَعَامًا فَقَدْ أَتَاهُمْ أمْرٌ يَشْغَلُهُمْ أَوْ أتَاهُمْ مَا يَشْغَلُهُمْ
அப்துல்லாஹ் பின் ஜஅஃபர் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
ஜஅஃபர் (ரலி) அவர்கள் (மூத்தா போரில்) கொல்லப்பட்ட மரணச் செய்தி வந்தபோது, நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள், "ஜஅஃபரின் குடும்பத்தாருக்கு உணவு தயாரித்து (அனுப்பி) வையுங்கள். ஏனெனில், அவர்களை (துக்கத்தில்) ஆழ்த்தக்கூடிய ஒரு காரியம் அவர்களிடம் வந்துள்ளது (அல்லது அவர்களை வேறு எதிலும் ஈடுபட விடாமல் ஆக்கிரமிக்கக்கூடிய ஒன்று அவர்களுக்கு வந்துள்ளது)" என்று கூறினார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஹஸன் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் நல்லதாகும்)
إسناده حسن
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي عَبْدُ اللهِ بْنُ مُسَافِعٍ أَنَّ مُصْعَبَ بْنَ شَيْبَةَ أَخْبَرَهُ عَنْ عُقْبَةَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ الْحَارِثِ عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ جَعْفَرٍ أَنَّ رَسُولَ اللهِ ﷺ قَالَ مَنْ شَكَّ فِي صَلاتِهِ فَلْيَسْجُدْ سَجْدَتَيْنِ بَعْدَ مَا يُسَلِّمُ
அப்துல்லாஹ் பின் ஜஅஃபர் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:

"தமது தொழுகையில் (கூடுதல் அல்லது குறைவு குறித்து) சந்தேகம் கொண்டவர், (அதைச் சரிசெய்த பின்) ஸலாம் கொடுத்த பிறகு (மறதிக்காக) இரண்டு சஜ்தாக்கள் (ஸஜ்தா சஹ்வு) செய்யட்டும்."
ஹதீஸ் தரம் : லா நஃரிஃபு ஹுக்மன் லஹு (இதற்கான சட்டத்தை நாம் அறியவில்லை)
لا نعرف حكم له
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ إِسْحَاقَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللهِ أَخْبَرَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللهِ بْنُ مُسَافِعٍ عَنْ عُقْبَةَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ الْحَارِثِ فَذَكَرَ مِثْلَهُ بِإِسْنَادِهِ
உக்பா பின் முஹம்மது பின் அல்-ஹாரிஸ் (ரஹ்) அவர்கள் (தமது அறிவிப்பாளர் தொடரின் வழியாக) முந்தைய ஹதீஸைப் போன்றே (கருத்துள்ள செய்தியை) அறிவித்துள்ளார்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ழயீஃப் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் பலவீனமானது)
إسناده ضعيف
حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ حَدَّثَنَا أَبِي قَالَ سَمِعْتُ مُحَمَّدَ بْنَ أَبِي يَعْقُوبَ يُحَدِّثُ عَنِ الْحَسَنِ بْنِ سَعْدٍ عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ جَعْفَرٍ قَالَ رَكِبَ رَسُولُ اللهِ ﷺ بَغْلَتَهُ وَأَرْدَفَنِي خَلْفَهُ وَكَانَ رَسُولُ اللهِ ﷺ إِذَا تَبَرَّزَ كَانَ أَحَبَّ مَا تَبَرَّزَ فِيهِ هَدَفٌ يَسْتَتِرُ بِهِ أَوْ حَائِشُ نَخْلٍ فَدَخَلَ حَائِطًا لِرَجُلٍ مِنَ الْأَنْصَارِ فَإِذَا فِيهِ نَاضِحٌ لَهُ فَلَمَّا رَأَى النَّبِيَّ ﷺ حَنَّ وَذَرَفَتْ عَيْنَاهُ فَنَزَلَ رَسُولُ اللهِ ﷺ فَمَسَحَ ذِفْرَاهُ وَسَرَاتَهُ فَسَكَنَ فَقَالَ مَنْ رَبُّ هَذَا الْجَمَلِ؟ فَجَاءَ شَابٌّ مِنَ الْأَنْصَارِ فَقَالَ أَنَا فَقَالَ أَلا تَتَّقِي اللهَ فِي هَذِهِ الْبَهِيمَةِ الَّتِي مَلَّكَكَ اللهُ إِيَّاهَا فَإِنَّهُ شَكَاكَ إِلَيَّ وَزَعَمَ أَنَّكَ تُجِيعُهُ وَتُدْئِبُهُ ثُمَّ ذَهَبَ رَسُولُ اللهِ ﷺ فِي الْحَائِطِ فَقَضَى حَاجَتَهُ ثُمَّ تَوَضَّأَ ثُمَّ جَاءَ وَالْمَاءُ يَقْطُرُ مِنْ لِحْيَتِهِ عَلَى صَدْرِهِ فَأَسَرَّ إِلَيَّ شَيْئًا لَا أُحَدِّثُ بِهِ أَحَدًا فَحَرَّجْنَا عَلَيْهِ أَنْ يُحَدِّثَنَا فَقَالَ لَا أُفْشِي عَلَى رَسُولِ اللهِ ﷺ سِرَّهُ حَتَّى أَلْقَى اللهَ
அப்துல்லாஹ் பின் ஜஃபர் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் தமது கோவேறு கழுதையில் ஏறி, என்னைத் தமக்குப் பின்னால் அமர வைத்துக் கொண்டார்கள். அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் இயற்கை உபாதையைக் கழிக்கச் சென்றால், ஒரு மேட்டின் பின்னாலோ அல்லது பேரீச்ச மரங்களின் கூட்டத்திற்குப் பின்னாலோ தங்களை மறைத்துக்கொள்வதையே மிகவும் விரும்புவார்கள். ஒருமுறை அன்சாரிகளில் ஒருவருக்குச் சொந்தமான தோட்டத்திற்குள் அவர்கள் நுழைந்தார்கள். அங்கே அவருக்குச் சொந்தமான, (தண்ணீர் இறைக்கப் பயன்படும்) ஒட்டகம் ஒன்று இருந்தது.

அது நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்களைக் கண்டதும், விம்மிக் கண்ணீர் வடித்தது. அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கீழே இறங்கி, அதன் காதுகளின் அடிப்பகுதியையும் (பிடரியையும்) முதுகையும் தடவிக் கொடுத்தார்கள். உடனே அது அமைதியடைந்தது.

பிறகு, "இந்த ஒட்டகத்தின் உரிமையாளர் யார்?" என்று கேட்டார்கள். அன்சாரிகளைச் சேர்ந்த ஒரு இளைஞர் வந்து, "நான்தான்" என்றார். அப்போது நபியவர்கள், "அல்லாஹ் உனக்கு உரிமையாக்கித் தந்துள்ள இந்த (வாயில்லாப்) பிராணியின் விஷயத்தில் நீ அல்லாஹ்வை அஞ்சிக்கொள்ள மாட்டாயா? நீ இதனைப் பட்டினி போடுவதாகவும், (தொடர்ந்து வேலை வாங்கி) இதனைச் சிரமப்படுத்துவதாகவும் இது என்னிடம் முறையிடுகிறது" என்று கூறினார்கள்.

பின்னர் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் தோட்டத்திற்குள் (தூரமான இடத்திற்குச்) சென்று தமது தேவையை முடித்துவிட்டு, உளூச் செய்தார்கள். பின்னர் அவர்கள் திரும்பி வந்தபோது, அவர்களின் தாடியிலிருந்து நீர் அவர்களின் நெஞ்சின் மீது சொட்டிக்கொண்டிருந்தது. அப்போது அவர்கள் என்னிடம் ஒரு ரகசியத்தைக் கூறினார்கள்; அதனை நான் ஒருபோதும் யாரிடமும் கூறமாட்டேன்.

(இதைக் கேட்டுக்கொண்டிருந்த நாங்கள்) அதை எங்களிடம் கூறுமாறு அவரை வற்புறுத்தினோம். அதற்கு அவர், "நான் அல்லாஹ்வைச் சந்திக்கும் வரை, அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களின் ரகசியத்தை வெளிப்படுத்த மாட்டேன்" என்று கூறினார்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ ابْنِ أَبِي رَافِعٍ مَوْلَى رَسُولِ اللهِ ﷺ أَنَّ عَبْدَ اللهِ بْنَ جَعْفَرٍ كَانَ يَتَخَتَّمُ فِي يَمِينِهِ وَزَعَمَ أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ كَانَ يَتَخَتَّمُ فِي يَمِينِهِ
அப்துல்லாஹ் பின் ஜஃபர் (ரலி) அவர்கள் தமது வலது கையில் மோதிரம் அணிபவர்களாக இருந்தார்கள். மேலும், "நபி (ஸல்) அவர்கள் தமது வலது கையில் மோதிரம் அணிபவர்களாக இருந்தார்கள்" என அவர்கள் (உறுதியாகக்) குறிப்பிட்டார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஹஸன் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் நல்லதாகும்)
إسناده حسن
حَدَّثَنَا هَاشِمُ بْنُ الْقَاسِمِ حَدَّثَنَا الْمَسْعُودِيُّ حَدَّثَنَا شَيْخٌ قَدِمَ عَلَيْنَا مِنَ الْحِجَازِ قَالَ شَهِدْتُ عَبْدَ اللهِ بْنَ الزُّبَيْرِ وَعَبْدَ اللهِ بْنَ جَعْفَرٍ بِالْمُزْدَلِفَةِ فَكَانَ ابْنُ الزُّبَيْرِ يَحُزُّ اللَّحْمَ لِعَبْدِ اللهِ بْنِ جَعْفَرٍ فَقَالَ عَبْدُ اللهِ بْنُ جَعْفَرٍ سَمِعْتُ رَسُولَ اللهِ ﷺ يَقُولُ أَطْيَبُ اللَّحْمِ لَحْمُ الظَّهْرِ
அப்துல்லாஹ் பின் ஸுபைர் (ரலி) மற்றும் அப்துல்லாஹ் பின் ஜஅஃபர் (ரலி) ஆகியோர் முஸ்தலிஃபாவில் (ஹஜ்ஜின் போது) இருந்ததை நான் கண்டேன். அப்போது அப்துல்லாஹ் பின் ஸுபைர் (ரலி) அவர்கள் அப்துல்லாஹ் பின் ஜஅஃபர் (ரலி) அவர்களுக்காக இறைச்சியை நறுக்கிக் கொடுத்துக் கொண்டிருந்தார்கள். அப்போது அப்துல்லாஹ் பின் ஜஅஃபர் (ரலி) அவர்கள் கூறினார்கள்:

"இறைச்சிகளில் மிகச் சிறந்தது (மற்றும் சுவையானது) முதுகுப் பகுதியின் இறைச்சியே ஆகும்" என்று அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறுவதை நான் செவியுற்றேன்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ழயீஃப் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் பலவீனமானது)
إسناده ضعيف
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عَبْدِ الْمَلِكِ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَاقَ عَنْ إِسْمَاعِيلَ بْنِ أَبِي حَكِيمٍ عَنِ الْقَاسِمِ عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ جَعْفَرٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللهِ ﷺ مَا يَنْبَغِي لِنَبِيٍّ أَنْيَقُولَ إِنِّي خَيْرٌ مِنْ يُونُسَ بْنِ مَتَّى قَالَ أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ وَحَدَّثَنَاهُ هَارُونُ بْنُ مَعْرُوفٍ مِثْلَهُ
அப்துல்லாஹ் பின் ஜஃபர் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
" 'நான் மத்தாவின் புதல்வர் யூனுஸை விடச் சிறந்தவன்' என்று (பெருமையாகக்) கூறுவது எந்தவொரு நபிக்கும் தகுதியானதல்ல."

(அபூஅப்துர்ரஹ்மான் கூறுகிறார்: ஹாரூன் பின் மஃரூஃப் அவர்களும் இதே போன்று எங்களுக்கு அறிவித்தார்கள்.)
ஹதீஸ் தரம் : லா நஃரிஃபு ஹுக்மன் லஹு (இதற்கான சட்டத்தை நாம் அறியவில்லை)
لا نعرف حكم له
حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ حَدَّثَنَا أَبِي عَنِ ابْنِ إِسْحَاقَ قَالَ فَحَدَّثَنِي هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ عَنْ أَبِيهِ عُرْوَةَ عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ جَعْفَرِ بْنِ أَبِي طَالِبٍ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللهِ ﷺ أُمِرْتُ أَنْ أُبَشِّرَ خَدِيجَةَ بِبَيْتٍ مِنْ قَصَبٍ لَا صَخَبَ فِيهِ وَلا نَصَبَ
அப்துல்லாஹ் பின் ஜஅஃபர் பின் அபீ தாலிப் (ரலி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"கதீஜாவிற்கு (சொர்க்கத்தில்) உள்ளீடற்ற முத்தினாலான ஓர் இல்லம் (கிடைக்கவிருக்கிறது) என அவருக்கு நற்செய்தி கூறுமாறு நான் கட்டளையிடப்பட்டுள்ளேன். அதில் எவ்விதக் கூச்சலும் (சத்தமும்) இருக்காது; எவ்விதச் சிரமமும் (களைப்பும்) இருக்காது."
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (ஆதாரப்பூர்வமானது)
صحيح
حَدَّثَنَا وَكِيعٌ حَدَّثَنَا مِسْعَرٌ عَنْ شَيْخٍ مِنْ فَهْمٍ قَالَ سَمِعْتُ عَبْدَ اللهِ بْنَ جَعْفَرٍ قَالَ أُتِيَ رَسُولُ اللهِ ﷺ بِلَحْمٍ فَجَعَلَ الْقَوْمُ يُلَقُّونَهُ اللَّحْمَ فَقَالَ رَسُولُ اللهِ ﷺ إِنَّ أَطْيَبَ اللَّحْمِ لَحْمُ الظَّهْرِ
அப்துல்லாஹ் பின் ஜஅஃபர் (ரலி) அவர்கள் கூறினார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுக்கு இறைச்சி கொண்டுவரப்பட்டது. அப்போது மக்கள் (சிறந்த துண்டுகளைத் தேர்ந்தெடுத்து) அந்த இறைச்சியை அவர்களிடம் (முன்) வைக்கலானார்கள். அப்போது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், "நிச்சயமாக இறைச்சிகளில் மிகவும் சுவையானது (மற்றும் சிறந்தது) முதுகுப் பகுதியின் இறைச்சியாகும்" என்று கூறினார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ழயீஃப் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் பலவீனமானது)
إسناده ضعيف
حَدَّثَنَا رَوْحٌ حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي جَعْفَرُ بْنُ خَالِدِ ابْنِ سَارَّةَ أَنَّ أَبَاهُ أَخْبَرَهُ أَنَّ عَبْدَ اللهِ بْنَ جَعْفَرٍ قَالَ لَوْ رَأَيْتَنِي وَقُثَمَ وَعُبَيْدَ اللهِ ابْنَيْ عَبَّاسٍوَنَحْنُ صِبْيَانٌ نَلْعَبُ إِذْ مَرَّ النَّبِيُّ ﷺ عَلَى دَابَّةٍ فَقَالَ ارْفَعُوا هَذَا إِلَيَّ قَالَ فَحَمَلَنِي أَمَامَهُ وَقَالَ لِقُثَمَ ارْفَعُوا هَذَا إِلَيَّ فَجَعَلَهُ وَرَاءَهُ وَكَانَ عُبَيْدُ اللهِ أَحَبَّ إِلَى عَبَّاسٍ مِنْ قُثَمَ فَمَا اسْتَحَى مِنْ عَمِّهِ أَنْ حَمَلَ قُثَمَ وَتَرَكَهُ قَالَ ثُمَّ مَسَحَ عَلَى رَأْسِي ثَلاثًا وَقَالَ كُلَّمَا مَسَحَ اللهُمَّ اخْلُفْ جَعْفَرًا فِي وَلَدِهِ قَالَ قُلْتُ لِعَبْدِ اللهِ مَا فَعَلَ قُثَمُ؟ قَالَ اسْتُشْهِدَ قَالَ قُلْتُ اللهُ أَعْلَمُ بِالْخَيْرِ وَرَسُولُهُ بِالْخَيْرِ قَالَ أَجَلْ
அப்துல்லாஹ் பின் ஜஃபர் (ரழி) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:
என்னையும், அப்பாஸ் (ரழி) அவர்களின் இரு புதல்வர்களான குஸம், உபைதுல்லாஹ் ஆகியோரையும் (நாங்கள் சிறுவர்களாக இருந்தபோது) நீங்கள் பார்த்திருக்க வேண்டும். நாங்கள் சிறுவர்களாக விளையாடிக்கொண்டிருந்தோம். அப்போது நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் ஒரு வாகனத்தில் எங்களைக் கடந்து சென்றார்கள். "இவரை (அப்துல்லாஹ்வை) என்னிடம் தூக்கி விடுங்கள்" என்று கூறினார்கள். அவ்வாறே (தூக்கி விடப்பட்டதும்) அவர்கள் என்னைத் தமக்கு முன்னால் அமர்த்திக்கொண்டார்கள். பிறகு குஸமைப் பார்த்து, "இவரையும் என்னிடம் தூக்கி விடுங்கள்" என்று கூறி, அவரைத் தமக்கு பின்னால் அமர்த்திக்கொண்டார்கள். அப்பாஸ் (ரழி) அவர்களுக்குக் குஸமை விட உபைதுல்லாஹ்விடமே அதிகப் பிரியம் இருந்தது. (இருப்பினும்) நபியவர்கள் தமது சிறிய தந்தைக்காக (அப்பாஸுக்காக) வெட்கப்பட்டு (அவருக்குப் பிடித்தமான) உபைதுல்லாஹ்வை ஏற்றிக்கொண்டு குஸமை விட்டுவிடவில்லை (மாறாக குஸமையே ஏற்றிக்கொண்டார்கள்). பிறகு, எனது தலையை மூன்று முறை தடவினார்கள். ஒவ்வொரு முறை தடவும்போதும், "யா அல்லாஹ்! ஜஃபருக்குப் பிறகு அவரது குழந்தைகளுக்கு நீயே (பாதுகாவலனாக/பொறுப்பாளனாக) இருப்பாயாக!" என்று பிரார்த்தனை செய்தார்கள்.

(உப அறிவிப்பாளர் கூறுகிறார்:) நான் அப்துல்லாஹ்விடம், "குஸம் என்ன ஆனார்?" என்று கேட்டேன். அதற்கு அவர், "அவர் ஷஹீதாக்கப்பட்டார் (இறைவழியில் உயிர்த்தியாகம் செய்தார்)" என்றார். நான், "எது சிறந்தது என்பதை அல்லாஹ்வும் அவனது தூதருமே நன்கறிவர்" என்றேன். அதற்கு அவர், "ஆம்" என்றார்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஹஸன் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் நல்லதாகும்)
إسناده حسن
حَدَّثَنَا رَوْحٌ قَالَ قَالَ ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي عَبْدُ اللهِ بْنُ مُسَافِعٍ أَنَّ مُصْعَبَ بْنَ شَيْبَةَ أَخْبَرَهُ عَنْ عُقْبَةَ بْنِ مُحَمَّدِ بْنِ الْحَارِثِ عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ جَعْفَرٍ أَنَّ رَسُولَ اللهِ ﷺ قَالَ مَنْ شَكَّ فِي صَلاتِهِ فَلْيَسْجُدْ سَجْدَتَيْنِ بَعْدَ مَا يُسَلِّمُ
அப்துல்லாஹ் பின் ஜஅஃபர் (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"யாரேனும் தனது தொழுகையில் (ரக்அத்களின் எண்ணிக்கை அல்லது முறைகளில்) சந்தேகம் கொண்டால், அவர் (தொழுகையை முடித்து) சலாம் கொடுத்த பிறகு (மறதிக்காக) இரண்டு சஜ்தாக்கள் (ஸஜ்தா ஸஹ்வு) செய்யட்டும்."
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ழயீஃப் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் பலவீனமானது)
إسناده ضعيف
حَدَّثَنَا عَبْدُ الصَّمَدِ حَدَّثَنَا حَمَّادُ بْنُ سَلَمَةَ عَنِ ابْنِ أَبِي رَافِعٍعَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ جَعْفَرٍ أَنَّهُ زَوَّجَ ابْنَتَهُ مِنَ الْحَجَّاجِ بْنِ يُوسُفَ فَقَالَ لَهَا إِذَا دَخَلَ بِكِ فَقُولِي لَا إِلَهَ إِلا اللهُ الْحَلِيمُ الْكَرِيمُ سُبْحَانَ اللهِ رَبِّ الْعَرْشِ الْعَظِيمِ الْحَمْدُ لِلَّهِ رَبِّ الْعَالَمِينَ وَزَعَمَ أَنَّ رَسُولَ اللهِ ﷺ كَانَ إِذَا حَزَبَهُ أَمْرٌ قَالَ هَذَا قَالَ حَمَّادٌ فَظَنَنْتُ أَنَّهُ قَالَ فَلَمْ يَصِلِ الَيْهَا
அப்துல்லாஹ் பின் ஜஃபர் (ரழி) அவர்கள் (தமது மகளை ஹஜ்ஜாஜ் பின் யூஸுஃபுக்குத் திருமணம் செய்து கொடுத்தபோது) அறிவிக்கிறார்கள்:

அவர்கள் தமது மகளை ஹஜ்ஜாஜ் பின் யூஸுஃபுக்குத் திருமணம் செய்து கொடுத்தார்கள். அப்போது அவர் தமது மகளிடம், "(திருமணத்திற்குப் பின்) அவர் உன்னிடம் (அறைக்குள்) வரும்போது, 'லா இலாஹ இல்லல்லாஹுல் ஹலீமுல் கரீம், ஸுப்ஹானல்லாஹி ரப்பில் அர்ஷில் அளீம், அல்ஹம்து லில்லாஹி ரப்பில் ஆலமீன்' (சகிப்புத்தன்மை மிக்கவனும் கண்ணியத்திற்குரியவனுமான அல்லாஹ்வைத் தவிர வணக்கத்திற்குரியவன் வேறு யாருமில்லை. மகத்தான அர்ஷின் அதிபதியாகிய அல்லாஹ் தூய்மையானவன். அகிலங்களின் இறைவனாகிய அல்லாஹ்வுக்கே எல்லாப் புகழும்) என்று கூறுவாயாக" என்று கூறினார்கள்.

மேலும், "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுக்கு ஏதேனும் ஒரு (துயரமான அல்லது) நெருக்கடியான விஷயம் ஏற்பட்டால் இதனையே கூறுவார்கள்" என்றும் அவர்கள் குறிப்பிட்டார்கள்.

"(இந்த திக்ரின் சிறப்பால்) அவர் (ஹஜ்ஜாஜ்) அவளை நெருங்க (உடலுறவு கொள்ள) முடியவில்லை என்று அவர் (அப்துல்லாஹ் பின் ஜஃபர்) கூறியதாக நான் கருதுகிறேன்" என (அறிவிப்பாளர்) ஹம்மாத் கூறுகிறார்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஹஸன் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் நல்லதாகும்)
إسناده حسن