حَدَّثَنَا عِمْرَانُ بْنُ مَيْسَرَةَ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْوَارِثِ، حَدَّثَنَا أَيُّوبُ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَنْ أَعْتَقَ شِقْصًا لَهُ مِنْ عَبْدٍ ـ أَوْ شِرْكًا أَوْ قَالَ نَصِيبًا ـ وَكَانَ لَهُ مَا يَبْلُغُ ثَمَنَهُ بِقِيمَةِ الْعَدْلِ، فَهْوَ عَتِيقٌ، وَإِلاَّ فَقَدْ عَتَقَ مِنْهُ مَا عَتَقَ . قَالَ لاَ أَدْرِي قَوْلُهُ عَتَقَ مِنْهُ مَا عَتَقَ. قَوْلٌ مِنْ نَافِعٍ أَوْ فِي الْحَدِيثِ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم.
இப்னு உமர் (ரலி) அவர்கள் கூறியதாவது:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: “யாரேனும் ஓர் அடிமையில் தமக்குள்ள பங்கை விடுதலை செய்து, (அதாவது ஒரு கூட்டுப் பங்கை அல்லது ஒரு பங்கை என்று கூறினார்), அந்த அடிமையின் நியாயமான விலை அளவுக்கு அவரிடம் (கூட்டுப் பங்காளிகளுக்குக் கொடுக்கப் போதுமான) செல்வம் இருந்தால், அந்த அடிமை (முழுமையாக) விடுதலை செய்யப்படுவார். இல்லையெனில், அவனிலிருந்து (அடிமையிலிருந்து) விடுதலை செய்யப்பட்ட பங்கு மட்டுமே விடுதலை ஆகும்.”
(அறிவிப்பாளர் அய்யூப் அவர்கள் கூறினார்கள்: “‘இல்லையெனில், அவனிலிருந்து (அடிமையிலிருந்து) விடுதலை செய்யப்பட்ட பங்கு மட்டுமே விடுதலை ஆகும்’ என்பது நாஃபிஉ அவர்களின் கூற்றா? அல்லது நபி (ஸல்) அவர்களின் ஹதீஸில் உள்ளதா? என்று எனக்குத் தெரியவில்லை.)
حَدَّثَنَا أَبُو النُّعْمَانِ، حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ نَافِعٍ، عَنِ ابْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ مَنْ أَعْتَقَ نَصِيبًا لَهُ فِي مَمْلُوكٍ أَوْ شِرْكًا لَهُ فِي عَبْدٍ، وَكَانَ لَهُ مِنَ الْمَالِ مَا يَبْلُغُ قِيمَتَهُ بِقِيمَةِ الْعَدْلِ، فَهْوَ عَتِيقٌ . قَالَ نَافِعٌ وَإِلاَّ فَقَدْ عَتَقَ مِنْهُ مَا عَتَقَ. قَالَ أَيُّوبُ لاَ أَدْرِي أَشَىْءٌ قَالَهُ نَافِعٌ، أَوْ شَىْءٌ فِي الْحَدِيثِ.
இப்னு உமர் (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:
நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "ஓர் அடிமையில் (அல்லது கூட்டாக உள்ள ஓர் அடிமையில்) தமக்குள்ள பங்கை எவர் விடுதலை செய்கிறாரோ, அந்த அடிமையின் (முழு) நியாயமான மதிப்பீட்டுத் தொகையை எட்டும் அளவுக்கு அவரிடம் (விடுதலை செய்பவரிடம்) செல்வம் இருந்தால், அந்த அடிமை (முழுமையாகச்) சுதந்திரமாவார்."
நாஃபி அவர்கள் கூறினார்கள்: "இல்லையென்றால், அந்த அடிமையிலிருந்து விடுதலையான அளவே அவர் (அதாவது, விடுதலையாக்கப்பட்ட பங்கு மட்டுமே) விடுதலையாவார்."
அய்யூப் அவர்கள் கூறினார்கள்: "இது நாஃபி அவர்கள் கூறியதா அல்லது ஹதீஸில் உள்ளதா என்று எனக்குத் தெரியவில்லை."
இப்னு உமர் (ரழி) அவர்கள், அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறியதாக அறிவித்தார்கள்: "எவர் ஒரு அடிமையில் தனது பங்கை விடுதலை செய்கிறாரோ, அவரது செல்வம் அந்த அடிமையின் முழு விலையையும் செலுத்தப் போதுமானதாக இருந்தால், (அந்த அடிமை முழுமையாக விடுதலை செய்யப்படுவார், மேலும்) மீதமுள்ள பங்கும் அவரது செல்வத்திலிருந்தே (மற்ற பங்குதாரர்களுக்கு இழப்பீடு வழங்கப்பட்டு) விடுதலை செய்யப்படும்."