حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا حَمَّادٌ ـ هُوَ ابْنُ زَيْدٍ ـ عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ قَدِمَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَصْحَابُهُ فَقَالَ الْمُشْرِكُونَ إِنَّهُ يَقْدَمُ عَلَيْكُمْ وَفْدٌ وَهَنَهُمْ حُمَّى يَثْرِبَ. وَأَمَرَهُمُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم أَنْ يَرْمُلُوا الأَشْوَاطَ الثَّلاَثَةَ، وَأَنْ يَمْشُوا مَا بَيْنَ الرُّكْنَيْنِ، وَلَمْ يَمْنَعْهُ أَنْ يَأْمُرَهُمْ أَنْ يَرْمُلُوا الأَشْوَاطَ كُلَّهَا إِلاَّ الإِبْقَاءُ عَلَيْهِمْ. وَزَادَ ابْنُ سَلَمَةَ عَنْ أَيُّوبَ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ لَمَّا قَدِمَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم لِعَامِهِ الَّذِي اسْتَأْمَنَ قَالَ ارْمُلُوا لِيَرَى الْمُشْرِكُونَ قُوَّتَهُمْ، وَالْمُشْرِكُونَ مِنْ قِبَلِ قُعَيْقِعَانَ.
இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்கள் கூறியதாவது:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களும் அவர்களுடைய தோழர்களும் (மக்காவிற்கு) வந்தபோது, இணைவைப்பாளர்கள் "யத்ரிப் (மதீனா) காய்ச்சலால் பலவீனமடைந்த ஒரு கூட்டத்தினர் உங்களிடம் வந்துள்ளனர்" என்று பேசிக்கொண்டனர். ஆகவே, நபி (ஸல்) அவர்கள் தம் தோழர்களுக்கு (தவாஃபின்) முதல் மூன்று சுற்றுகளில் 'ரமல்' (தோள்களை அசைத்துத் துரித நடை) செய்யவும், இரண்டு ருக்னுகளுக்கு (ஹஜருல் அஸ்வத் மற்றும் யமானி மூலைக்கு) இடையில் (சாதாரணமாக) நடந்து செல்லவும் கட்டளையிட்டார்கள். அவர்கள்மீது இரக்கம் காட்ட வேண்டும் என்பது இல்லாவிட்டால், சுற்றுகள் அனைத்திலும் 'ரமல்' செய்யுமாறு அவர்களுக்குக் கட்டளையிட்டிருப்பார்கள்.
இப்னு ஸலமா (ரஹ்) அவர்கள் (இதனுடன் பின்வருமாறு) கூடுதலாக அறிவிக்கிறார்கள்:
நபி (ஸல்) அவர்கள் (ஹுதைபியா உடன்படிக்கையின் மூலம்) பாதுகாப்பைப் பெற்றிருந்த அந்த ஆண்டில் (மக்காவிற்கு) வந்தபோது, "இணைவைப்பாளர்கள் உங்களின் வலிமையைப் பார்க்கும் விதமாக நீங்கள் 'ரமல்' செய்யுங்கள்" என்று கூறினார்கள். அப்போது இணைவைப்பாளர்கள் 'குஐகிகான்' மலைப் பகுதியில் இருந்தார்கள்.
இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள் கூறியதாவது:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களும் அவர்களுடைய தோழர்களும் மக்காவிற்கு வருகை தந்தனர். யஸ்ரிப் (மதீனா) நகரின் காய்ச்சல் அவர்களைப் பலவீனப்படுத்தியிருந்தது. அப்போது இணைவைப்பாளர்கள், "காய்ச்சலால் பலவீனமடைந்து, அதனால் பெரிதும் துன்புற்ற ஒரு கூட்டத்தார் நாளை உங்களிடம் வரவுள்ளனர்" என்று கூறினர். அவர்கள் (இணைவைப்பாளர்கள்) (கஅபாவின்) 'ஹிஜ்ர்' வளைவுக்குப் பக்கத்தில் அமர்ந்திருந்தனர்.
எனவே, இணைவைப்பாளர்கள் முஸ்லிம்களின் வலிமையைக் காண்பதற்காக, மூன்று சுற்றுகளில் விரைந்து நடக்குமாறும் (ரமல் செய்யுமாறும்), இரண்டு மூலைகளுக்கு இடைப்பட்ட தூரத்தில் (சாதாரணமாக) நடந்து செல்லுமாறும் நபி (ஸல்) அவர்கள் தம் தோழர்களுக்குக் கட்டளையிட்டார்கள்.
(இதைக் கண்ட) இணைவைப்பாளர்கள், "காய்ச்சல் இவர்களைப் பலவீனப்படுத்திவிட்டதாகவா நீங்கள் கருதினீர்கள்? இவர்கள் இன்னாரை விடவும், இன்னாரை விடவும் வலிமை மிக்கவர்களாக இருக்கிறார்களே!" என்று (வியப்புடன்) பேசிக்கொண்டனர்.
இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள் (தொடர்ந்து) கூறினார்கள்: அவர்கள் மீது இரக்கம் காட்ட வேண்டும் என்பதைத் தவிர வேறெதுவும், எல்லாச் சுற்றுகளிலும் அவர்களை விரைந்து நடக்குமாறு கட்டளையிடுவதிலிருந்து நபி (ஸல்) அவர்களைத் தடுக்கவில்லை.
இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்: யத்ரிப் (மதீனா) காய்ச்சல் அவர்களை பலவீனப்படுத்தியிருந்த நிலையில் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் மக்காவிற்கு வந்தார்கள். அப்போது நிராகரிப்பாளர்கள், “காய்ச்சலால் பலவீனமடைந்து, அதிலிருந்து துயரத்தை அனுபவித்த மக்கள் உங்களிடம் வருகிறார்கள்” என்று கூறினார்கள். உயர்ந்தோனாகிய அல்லாஹ், அவர்கள் கூறியதை நபி (ஸல்) அவர்களுக்கு அறிவித்தான். எனவே, அவர் (ஸல்) அவர்கள் முதல் மூன்று சுற்றுகளில் ரமல் (பெருமிதமாக விரைந்து நடப்பது) செய்யவும், (அச்சுற்றுகளின் ஒரு பகுதியாக) இரு மூலைகளுக்கு (யமானி மூலைக்கும் கறுப்புக் கல்லுக்கும்) இடையில் (சாதாரணமாக) நடக்கவும் அவர்களுக்குக் கட்டளையிட்டார்கள். (முஸ்லிம்கள்) பெருமிதமாக நடப்பதை அவர்கள் (நிராகரிப்பாளர்கள்) பார்த்தபோது, “காய்ச்சல் பலவீனப்படுத்தியதாக நீங்கள் குறிப்பிட்ட மக்கள் இவர்கள்தாம், ஆனால் இவர்கள் நம்மை விட வலிமையாக இருக்கிறார்கள்” என்று கூறினார்கள்.
இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்: “அவர்கள் மீதுள்ள இரக்கத்தின் காரணமாகவே (தவாஃபின்) எல்லாச் சுற்றுகளிலும் பெருமிதமாக நடக்குமாறு அவர் (ஸல்) அவர்கள் அவர்களுக்குக் கட்டளையிடவில்லை.”