حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ حَرْبٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنْ قَتَادَةَ، عَنْ صَالِحٍ أَبِي الْخَلِيلِ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ، رَفَعَهُ إِلَى حَكِيمِ بْنِ حِزَامٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الْبَيِّعَانِ بِالْخِيَارِ مَا لَمْ يَتَفَرَّقَا ـ أَوْ قَالَ حَتَّى يَتَفَرَّقَا ـ فَإِنْ صَدَقَا وَبَيَّنَا بُورِكَ لَهُمَا فِي بَيْعِهِمَا، وَإِنْ كَتَمَا وَكَذَبَا مُحِقَتْ بَرَكَةُ بَيْعِهِمَا .
ஹகீம் பின் ஹிஸாம் (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள், "விற்பவரும் வாங்குபவரும், அவர்கள் (ஒருவரை விட்டு ஒருவர்) பிரியாத வரை அல்லது பிரியும் வரை, (வியாபாரத்தை உறுதிப்படுத்தவோ அல்லது ரத்து செய்யவோ) உரிமை உண்டு; இரு தரப்பினரும் உண்மையே பேசி, (பொருட்களின்) குறைகளையும் நிறைகளையும் விவரித்தால், அவர்களுடைய வியாபாரத்தில் பரக்கத் (வளம்) செய்யப்படும்; அவர்கள் (குறைகளை) மறைத்து பொய் சொன்னால், அவர்களுடைய வியாபாரத்தின் பரக்கத் (வளம்) நீக்கப்பட்டுவிடும்."
حَدَّثَنِي إِسْحَاقُ، أَخْبَرَنَا حَبَّانُ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، قَالَ قَتَادَةُ أَخْبَرَنِي عَنْ صَالِحٍ أَبِي الْخَلِيلِ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الْحَارِثِ، قَالَ سَمِعْتُ حَكِيمَ بْنَ حِزَامٍ ـ رضى الله عنه ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ الْبَيِّعَانِ بِالْخِيَارِ مَا لَمْ يَتَفَرَّقَا، فَإِنْ صَدَقَا وَبَيَّنَا بُورِكَ لَهُمَا فِي بَيْعِهِمَا، وَإِنْ كَذَبَا وَكَتَمَا مُحِقَتْ بَرَكَةُ بَيْعِهِمَا .
ஹகீம் பின் ஹிஸாம் (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:
நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: “வாங்குபவரும் விற்பவரும் (வியாபாரக் கூட்டத்தைவிட்டுப்) பிரியும் வரை (வியாபாரத்தை உறுதிப்படுத்தவோ அல்லது ரத்து செய்யவோ) அவர்களுக்கு உரிமை உண்டு. அவ்விருவரும் உண்மையைப் பேசி, (பொருளின் தன்மைகளைத்) தெளிவுபடுத்தினால், அவர்களுடைய வியாபாரத்தில் பரக்கத் (அதாவது, அல்லாஹ்வின் அருள் மற்றும் வளம்) செய்யப்படும். ஆனால் அவர்கள் பொய் கூறி, (உண்மைகளை) மறைத்தால், அவர்களுடைய வியாபாரத்தின் பரக்கத் (வளம்) அழிக்கப்பட்டுவிடும்.”
ஹகீம் இப்னு ஹிஸாம் (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள், அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
ஒரு வணிகப் பரிவர்த்தனையில் (ஈடுபடும்) இரு தரப்பினரும், அவர்கள் (அந்த இடத்திலிருந்து) பிரியாத வரை அந்தப் பரிவர்த்தனையை ரத்து செய்யும் உரிமை பெற்றிருக்கிறார்கள்; மேலும், அவர்கள் இருவரும் உண்மையே பேசி, (பொருளின் குறைநிறைகளைத்) தெளிவாகக் கூறிவிட்டால், அவர்களுடைய அந்த வணிகப் பரிவர்த்தனையில் பரக்கத் (அருள்வளம்) வழங்கப்படும்; ஆனால் அவர்கள் பொய் கூறி, (குறைநிறைகளை) மறைத்துவிட்டால், அவர்களுடைய அந்த வணிகப் பரிவர்த்தனையின் பரக்கத் நீக்கப்பட்டுவிடும்.
ஹகீம் இப்னு ஹிஸாம் (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: 'விற்பவரும் வாங்குபவரும் (அதாவது, ஒரு வியாபாரத்தில் ஈடுபடும் இரு தரப்பினரும்), அவர்கள் (அந்த இடத்தை விட்டு) பிரியும் வரை (வியாபாரத்தை உறுதிப்படுத்தவோ அல்லது ரத்து செய்யவோ) தேர்ந்தெடுக்கும் உரிமை உண்டு. அவர்கள் இருவரும் உண்மையாகவும் (பேசி), (பொருளின் தன்மைகளை) வெளிப்படையாகவும் (விளக்கி) இருந்தால், அவர்களுடைய வியாபாரத்தில் அருள்வளம் (பரக்கத்) செய்யப்படும். ஆனால், அவர்கள் இருவரும் பொய் கூறி, (குறைகளை) மறைத்தால், அவர்களுடைய வியாபாரத்தின் அருள்வளம் (பரக்கத்) நீக்கப்பட்டுவிடும்.'
ஹகீம் பின் ஹிஸாம் (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்: அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: 'வர்த்தகம் செய்யும் இருவரும் (வாங்குபவரும் விற்பவரும்) (ஒப்பந்தம் முடிந்து) உடல் ரீதியாகப் பிரியாதவரை அவர்களுக்கு (ஒப்பந்தத்தை உறுதிப்படுத்தவோ அல்லது ரத்து செய்யவோ) விருப்ப உரிமை உண்டு. அவர்கள் இருவரும் (பொருளின் தன்மைகளை) தெளிவுபடுத்தி உண்மையைப் பேசினால், அவர்களுடைய வர்த்தகத்தில் பரக்கத் (அருள்வளம்) செய்யப்படும். ஆனால் அவர்கள் பொய் கூறி, (குறைகளை) மறைத்தால், அவர்களுடைய வர்த்தகத்தின் பரக்கத் (அருள்வளம்) நீக்கப்பட்டுவிடும்.'
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا حَمَّادٌ، عَنْ جَمِيلِ بْنِ مُرَّةَ، عَنْ أَبِي الْوَضِيءِ، قَالَ غَزَوْنَا غَزْوَةً لَنَا فَنَزَلْنَا مَنْزِلاً فَبَاعَ صَاحِبٌ لَنَا فَرَسًا بِغُلاَمٍ ثُمَّ أَقَامَا بَقِيَّةَ يَوْمِهِمَا وَلَيْلَتِهِمَا فَلَمَّا أَصْبَحَا مِنَ الْغَدِ حَضَرَ الرَّحِيلُ فَقَامَ إِلَى فَرَسِهِ يُسْرِجُهُ فَنَدِمَ فَأَتَى الرَّجُلَ وَأَخَذَهُ بِالْبَيْعِ فَأَبَى الرَّجُلُ أَنْ يَدْفَعَهُ إِلَيْهِ فَقَالَ بَيْنِي وَبَيْنَكَ أَبُو بَرْزَةَ صَاحِبُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَأَتَيَا أَبَا بَرْزَةَ فِي نَاحِيَةِ الْعَسْكَرِ فَقَالاَ لَهُ هَذِهِ الْقِصَّةَ . فَقَالَ أَتَرْضَيَانِ أَنْ أَقْضِيَ بَيْنَكُمَا بِقَضَاءِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الْبَيِّعَانِ بِالْخِيَارِ مَا لَمْ يَتَفَرَّقَا . قَالَ هِشَامُ بْنُ حَسَّانَ حَدَّثَ جَمِيلٌ أَنَّهُ قَالَ مَا أُرَاكُمَا افْتَرَقْتُمَا .
அபுல் வதீ அறிவித்தார்கள்:
நாங்கள் எங்களது போர்களில் ஒன்றில் கலந்துகொண்டு ஒரு இடத்தில் முகாமிட்டோம். (அப்போது) எங்கள் தோழர்களில் ஒருவர் ஓர் அடிமைக்கு பகரமாக ஒரு குதிரையை விற்றார். பிறகு அன்றைய பகல் மற்றும் இரவு முழுவதும் அவர்கள் (பிரியாமல்) அங்கேயே தங்கினர். மறுநாள் விடிந்ததும் பயணம் மேற்கொள்ளும் நேரம் வந்தது. குதிரையை வாங்கியவர் தன் குதிரைக்குச் சேணம் பூட்டத் தயாரானார். அப்போது, (குதிரையை) விற்றவர் (தம் செயலுக்காக) வருந்தினார். அவர் அந்த மனிதரிடம் சென்று, வியாபாரத்தை ரத்து செய்யும்படி வற்புறுத்தினார். ஆனால் அந்த மனிதர் குதிரையைத் திருப்பித் தர மறுத்துவிட்டார்.
அவர், “எனக்கும் உனக்கும் இடையில் நபி (ஸல்) அவர்களின் தோழர் அபூ பர்ஸா (ரழி) (தீர்ப்பளிக்கட்டும்)” என்று கூறினார். அவர்கள் இருவரும் படைமுகாமின் ஒரு ஓரத்தில் இருந்த அபூ பர்ஸா (ரழி) அவர்களிடம் சென்று, இந்த நிகழ்வைக் கூறினார்கள்.
அவர், “அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் அளித்தத் தீர்ப்பைக் கொண்டு நான் உங்கள் இருவருக்கும் மத்தியில் தீர்ப்பளிப்பதை நீங்கள் விரும்புகிறீர்களா? விற்பவரும் வாங்குபவரும் (தத்தம் இடத்திலிருந்து) பிரியாத வரை வியாபாரத்தை முறித்துக்கொள்ளும் உரிமை இருவருக்கும் உண்டு என்று அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறியுள்ளார்கள்” என்று தெரிவித்தார்.
ஹிஷாம் இப்னு ஹஸ்ஸான் கூறினார்: “(நிகழ்விடத்திலிருந்து) நீங்கள் இருவரும் பிரிந்து சென்றதாக நான் கருதவில்லை” என்று அபூ பர்ஸா (ரழி) கூறியதாக ஜமீல் அறிவித்தார்.
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ، قَالاَ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ جَابِرٍ، عَنِ الْقَاسِمِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ، قَالَ كَانَ النَّبِيُّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ إِذَا أُتِيَ بِالسَّبْىِ أَعْطَى أَهْلَ الْبَيْتِ جَمِيعًا كَرَاهِيَةَ أَنْ يُفَرِّقَ بَيْنَهُمْ .
அப்துல்லாஹ் இப்னு மஸ்வூத் (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:
"நபி (ஸல்) அவர்களிடம் போர்க்கைதிகள் கொண்டுவரப்பட்டால், அவர்களைப் பிரிக்க விரும்பாத காரணத்தால், ஒரு குடும்பத்தைச் சேர்ந்த அனைவரையும் ஒன்றாக (ஒரே உரிமையாளரிடம்) வழங்குவார்கள்."
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى، حَدَّثَنَا عَفَّانُ، عَنْ حَمَّادٍ، أَنْبَأَنَا الْحَجَّاجُ، عَنِ الْحَكَمِ، عَنْ مَيْمُونِ بْنِ أَبِي شَبِيبٍ، عَنْ عَلِيٍّ، قَالَ وَهَبَ لِي رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ غُلاَمَيْنِ أَخَوَيْنِ فَبِعْتُ أَحَدَهُمَا فَقَالَ " مَا فَعَلَ الْغُلاَمَانِ " . قُلْتُ بِعْتُ أَحَدَهُمَا قَالَ " رُدَّهُ " .
அலி (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் எனக்குச் சகோதரர்களான இரண்டு இளம் அடிமைகளை வழங்கினார்கள். நான் அவர்களில் ஒருவரை விற்றுவிட்டேன். அவர்கள், 'அந்த இரண்டு இளம் அடிமைகளுக்கும் என்ன ஆனது?' என்று கேட்டார்கள். நான், 'நான் அவர்களில் ஒருவரை விற்றுவிட்டேன்' என்று கூறினேன். அவர்கள், 'அவனைத் திரும்பப் பெற்றுக்கொள் (ஏனெனில் சகோதரர்களைப் பிரிப்பது இஸ்லாத்தில் அனுமதிக்கப்பட்டதல்ல)' என்று கூறினார்கள்.
السادس: عن أبي خالد حكيم بن حزام. رضي الله عنه ، قال: قال رسول الله صلى الله عليه وسلم : البيعان بالخيار مالم يتفرقا، فإن صدقاً وبينا بورك لهما في بيعهما، وإن كتما وكذبا محقت بركة بيعهما ((متفق عليه)) .
அபூ காலித் ஹகீம் பின் ஹிஸாம் (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "வியாபாரத்தில் ஈடுபடும் இருவரும் (ஒரே இடத்திலிருந்து) பிரியாத வரை (வியாபாரத்தை உறுதி செய்வதற்கோ அல்லது ரத்து செய்வதற்கோ ஆன) விருப்ப உரிமை அவர்களுக்கு உண்டு. அவர்கள் இருவரும் உண்மையைப் பேசி, (பொருளின் தன்மைகளையும், குறைகளையும்) தெளிவுபடுத்தினால், அவர்களுடைய வியாபாரத்தில் பரக்கத் (அருள்வளம்) வழங்கப்படும். ஆனால் அவர்கள் (குறைகளை) மறைத்து, பொய் சொன்னால், அவர்களுடைய வியாபாரத்தின் பரக்கத் (அருள்வளம்) அழிக்கப்பட்டுவிடும்."