وَحَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَأَبُو كُرَيْبٍ وَإِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ جَمِيعًا عَنْ وَكِيعٍ، - قَالَ أَبُو كُرَيْبٍ حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، - عَنِ ابْنِ أَبِي خَالِدٍ، وَمِسْعَرٍ، وَالْبَخْتَرِيِّ بْنِ الْمُخْتَارِ، سَمِعُوهُ مِنْ أَبِي بَكْرِ بْنِ عُمَارَةَ بْنِ رُؤَيْبَةَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ لَنْ يَلِجَ النَّارَ أَحَدٌ صَلَّى قَبْلَ طُلُوعِ الشَّمْسِ وَقَبْلَ غُرُوبِهَا . يَعْنِي الْفَجْرَ وَالْعَصْرَ . فَقَالَ لَهُ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْبَصْرَةِ آنْتَ سَمِعْتَ هَذَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ نَعَمْ . قَالَ الرَّجُلُ وَأَنَا أَشْهَدُ أَنِّي سَمِعْتُهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم سَمِعَتْهُ أُذُنَاىَ وَوَعَاهُ قَلْبِي .
உமாரா பின் ருவைபா (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்:
நான் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறக் கேட்டேன்: “சூரியன் உதிப்பதற்கு முன்னரும், அது மறைவதற்கு முன்னரும் – அதாவது, ஃபஜ்ர் தொழுகையையும் அஸ்ர் தொழுகையையும் – (தவறாமல்) தொழுகையை நிறைவேற்றுபவர் எவரும் நரக நெருப்பில் நுழையமாட்டார்.”
அப்போது பஸ்ராவைச் சேர்ந்த ஒருவர் அவரிடம், “இதை நீங்களே அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடமிருந்து கேட்டீர்களா?” என்று வினவினார். அதற்கு அவர் “ஆம்” என்றார்.
அந்த (பஸ்ரா) நபர் கூறினார்: “நானும் சாட்சி கூறுகிறேன்; நான் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடமிருந்து இதைக் கேட்டேன்; என் காதுகள் அதைக் கேட்டன; என் இதயம் அதை மனதில் பதித்துக் கொண்டது.”
وَحَدَّثَنِي يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الدَّوْرَقِيُّ، حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ أَبِي بُكَيْرٍ، حَدَّثَنَا شَيْبَانُ، عَنْ عَبْدِ الْمَلِكِ بْنِ عُمَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عُمَارَةَ بْنِ رُؤَيْبَةَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لاَ يَلِجُ النَّارَ مَنْ صَلَّى قَبْلَ طُلُوعِ الشَّمْسِ وَقَبْلَ غُرُوبِهَا . وَعِنْدَهُ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْبَصْرَةِ فَقَالَ آنْتَ سَمِعْتَ هَذَا مِنَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ نَعَمْ أَشْهَدُ بِهِ عَلَيْهِ . قَالَ وَأَنَا أَشْهَدُ لَقَدْ سَمِعْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يَقُولُهُ بِالْمَكَانِ الَّذِي سَمِعْتَهُ مِنْهُ .
உமாரா பின் ருவைபா (ரழி) அவர்கள் கூறியதாவது:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "சூரியன் உதயமாவதற்கு முன்னரும் (ஃபஜ்ர் தொழுகை) அது மறைவதற்கு முன்னரும் (அஸ்ர் தொழுகை) எவர் தொழுகையை நிறைவேற்றுகிறாரோ, அவர் (நரக) நெருப்பில் நுழைய மாட்டார்."
அவரிடம் பஸ்ராவைச் சேர்ந்த ஒரு மனிதர் இருந்தார். அவர், "இதை அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடமிருந்து நீங்கள் கேட்டீர்களா?" என்று கேட்டார். அதற்கு அவர்கள், "ஆம், அது குறித்து நான் சாட்சியளிக்கிறேன்" என்று கூறினார்கள்.
அந்த பஸ்ரா மனிதர் கூறினார்: "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் இதைக் கூறுவதை, நீங்கள் அவரிடமிருந்து கேட்ட அதே இடத்திலிருந்து நானும் கேட்டேன் என்பதற்கு நான் சாட்சி கூறுகிறேன்."
உமாரா பின் ருவைபா அஸ்ஸகஃபீ (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
'நான் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், 'சூரியன் உதிப்பதற்கு முன்னரும் (ஃபஜ்ர் தொழுகையையும்), அது மறைவதற்கு முன்னரும் (அஸ்ர் தொழுகையையும்) தொழுதவர், ஒருபோதும் நரக நெருப்பில் நுழைய மாட்டார்' என்று கூறக் கேட்டேன்.'
உமாரா பின் ருவைபா (ரழி) அவர்கள் கூறியதாவது:
"அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், 'சூரியன் உதிப்பதற்கு முன்னரும் (ஃபஜ்ர் தொழுகையையும்), அது மறைவதற்கு முன்னரும் (அஸ்ர் தொழுகையையும்) (தொடர்ந்து) தொழுபவர் எவரும் நரக நெருப்பில் நுழைய மாட்டார்' என்று கூற நான் கேட்டேன்."
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنْ إِسْمَاعِيلَ بْنِ أَبِي خَالِدٍ، حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ عُمَارَةَ بْنِ رُؤَيْبَةَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ سَأَلَهُ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْبَصْرَةِ فَقَالَ أَخْبِرْنِي مَا سَمِعْتَ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ لاَ يَلِجُ النَّارَ رَجُلٌ صَلَّى قَبْلَ طُلُوعِ الشَّمْسِ وَقَبْلَ أَنْ تَغْرُبَ . قَالَ أَنْتَ سَمِعْتَهُ مِنْهُ ثَلاَثَ مَرَّاتٍ . قَالَ نَعَمْ . كُلَّ ذَلِكَ يَقُولُ سَمِعَتْهُ أُذُنَاىَ وَوَعَاهُ قَلْبِي . فَقَالَ الرَّجُلُ وَأَنَا سَمِعْتُهُ صلى الله عليه وسلم يَقُولُ ذَلِكَ .
அபூ பக்ர் இப்னு உமாரா இப்னு ருவைபா அவர்கள் தனது தந்தை உமாரா பின் ருவைபா (ரழி) அவர்களிடமிருந்து அறிவித்தார்கள்:
பஸ்ராவைச் சேர்ந்த ஒருவர் இவர்களிடம், "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடமிருந்து நீங்கள் செவியுற்றதை எனக்கு அறிவியுங்கள்" என்று கேட்டார்.
அதற்கு இவர், "சூரியன் உதிப்பதற்கு முன்னரும், அது மறைவதற்கு முன்னரும் (அதாவது ஃபஜ்ர் மற்றும் அஸ்ர் தொழுகைகளை) தொழுத எவரும் நரகில் நுழையமாட்டார் என்று அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூற நான் கேட்டேன்" என்று பதிலளித்தார்.
அம்மனிதர், "இதை நீங்கள் அவர்களிடமிருந்தே கேட்டீர்களா?" என்று மூன்று முறை வினவினார்.
அதற்கு இவர், "ஆம்! என் இரு காதுகளும் அதைச் செவியுற்றன; என் இதயம் அதை உள்வாங்கிக் கொண்டது" என்று (ஒவ்வொரு முறையும்) கூறினார்.
பிறகு அந்த மனிதர், "நானும் நபி (ஸல்) அவர்கள் அவ்வாறு கூறக் கேட்டேன்" என்றார்.
"சூரியன் உதிப்பதற்கு முன்பும் (ஃபஜ்ர் தொழுகை), அது மறைவதற்கு முன்பும் (அஸர் தொழுகை) தொழுத எவரும் நரகத்தில் ஒருபோதும் நுழைய மாட்டார்கள்" என்று அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூற நான் கேட்டேன்.
(இதன் அறிவிப்பாளர் சுஃப்யான் ஒருமுறை குறிப்பிடுகையில், "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூற உமாரா (ரழி) அவர்கள் கேட்டார்கள்" என்று அறிவித்தார். சுஃப்யானிடம், "இதனை நீங்கள் யாரிடமிருந்து கேட்டீர்கள்?" என்று கேட்கப்பட்டதற்கு, "உமாரா பின் ருவைபாவிடமிருந்து" என்று பதிலளித்தார்).
"சூரியன் உதிப்பதற்கு முன்னரும் (சுபஹ் தொழுகை), அது மறைவதற்கு முன்னரும் (அஸர் தொழுகை) தொழுதவர் நரகத்தில் நுழைய மாட்டார்" என்று நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்.
அப்போது அவருடன் (பஸ்ரா வாசிகளில் ஒரு மனிதரும் இருந்தார்). அவர் (உமாராவிடம்), "இதை நீங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடமிருந்து செவியுற்றீர்களா?" என்று கேட்டார்.
அதற்கு உமாரா (ரழி) அவர்கள், "ஆம், நான் இதற்குச் சாட்சியளிக்கிறேன்" என்றார்கள்.
அப்போது அந்த மனிதர், "நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறுவதை நீங்கள் எந்த இடத்தில் செவியுற்றீர்களோ, அதே இடத்தில் வைத்து நானும் அதனைச் செவியுற்றேன் என்பதற்கு நான் சாட்சியளிக்கிறேன்" என்று கூறினார்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
உமாரா பின் ருவைபா அத்தகஃபீ (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், "(சூரியன் உதிப்பதற்கு முன்பும், அது மறைவதற்கு முன்பும் தொழுபவர்) நரகத்தில் நுழைய மாட்டார்" என்று கூறினார்கள். (முந்தைய ஹதீஸில் உள்ளதைப் போன்றே இதிலும் கூறப்பட்டுள்ளது).
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
பஸ்ரா வாசிகளில் ஒருவர் உமாரா (ரழி) அவர்களிடம், "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூற நீங்கள் செவியுற்ற செய்தியை எனக்கு அறிவியுங்கள்" என்று கேட்டார்.
அதற்கு அவர்கள், "சூரியன் உதிப்பதற்கு முன்பும் (சுபஹ் தொழுகை), அது மறைவதற்கு முன்பும் (அஸர் தொழுகை) தொழுத எவரும் நரகத்தில் நுழைய மாட்டார் என்று அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூற நான் செவியுற்றேன்" என்று பதிலளித்தார்கள்.
அந்த மனிதர், "நீங்களா அவரிடமிருந்து (நேரடியாக) இதனைச் செவியுற்றீர்கள்?" என்று கேட்டார்.
அதற்கு உமாரா (ரழி) அவர்கள், "எனது இரு காதுகளும் செவியுற்றன; எனது உள்ளம் அதனைப் பாதுகாத்துக் கொண்டது" என்று கூறினார்கள்.
அப்போது அந்த மனிதர், "அல்லாஹ்வின் மீதாணையாக! அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் அவ்வாறு கூற நானும் செவியுற்றுள்ளேன்" என்றார்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
நான் நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் கூறக் கேட்டேன்: "சூரியன் உதிப்பதற்கு முன்பும் (அதாவது சுபஹ் தொழுகை), அது மறைவதற்கு முன்பும் (அதாவது அஸர் தொழுகை) தொழுதவர் எவரும் ஒருபோதும் நரகத்தில் நுழைய மாட்டார்."
அப்போது பஸ்ராவைச் சேர்ந்த ஒருவர் (அபூ ரஜா அல்-உதாரிதி), "நீங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடமிருந்து இதனைக் கேட்டீர்களா?" என்று கேட்டார்.
அதற்கு உமாரா (ரழி) அவர்கள், "ஆம்" என்று பதிலளித்தார்கள்.
உடனே அந்த நபர், "எனது இரு காதுகளும் அதனைக் கேட்டன; எனது உள்ளம் அதனைப் பாதுகாத்துக் கொண்டது (நினைவில் நிறுத்தியது) என்று நான் சாட்சி கூறுகிறேன்" என்றார்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
உமாரா பின் ருவைபா (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்: அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறத் தாம் கேட்டேன்: 'சூரியன் உதிப்பதற்கு முன்னும், அது அஸ்தமிப்பதற்கு முன்னும் தொழுத எவரும் நரகத்தில் நுழைய மாட்டார்' (அதாவது ஃபஜ்ர் மற்றும் அஸர் தொழுகைகள்). இதை முஸ்லிம் அறிவிக்கிறார்கள்.
"சூரியன் உதிப்பதற்கு முன்பும் (சுபஹ் தொழுகை) மற்றும் அது மறைவதற்கு முன்பும் (அஸர் தொழுகை) தொழுதவர் நரக நெருப்பில் நுழைய மாட்டார்" என்று அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்.
அப்போது அவருக்கு (உமாராவுக்கு) அருகில் பஸரா நகரத்தைச் சேர்ந்த ஒரு மனிதர் இருந்தார். அவர், "நீங்கள் இதை நபி (ஸல்) அவர்களிடமிருந்து (நேரடியாகச்) செவியுற்றீர்களா?" என்று கேட்டார். அதற்கு உமாரா (ரழி) அவர்கள், "ஆம், நான் இதற்குச் சாட்சியாக இருக்கிறேன் (அதாவது நபி ஸல் அவர்களிடமிருந்து நேரடியாகக் கேட்டேன்)" என்று பதிலளித்தார்கள்.
அதற்கு அந்த மனிதர், "எந்த இடத்தில் நீங்கள் நபி (ஸல்) அவர்களிடமிருந்து இதனைக் கேட்டீர்களோ, அதே இடத்தில் வைத்து நபி (ஸல்) அவர்கள் அதைக் கூற நானும் செவியுற்றுள்ளேன் என்பதற்கு நானும் சாட்சி கூறுகிறேன்" என்று கூறினார்.
உமாரா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
"சூரியன் உதிப்பதற்கு முன்பும், அது மறைவதற்கு முன்பும் (அதாவது ஃபஜ்ர் மற்றும் அஸர்) தொழுத எவரும் நரகத்தில் நுழைய மாட்டார்கள்" என்று அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்.
"சூரியன் உதிப்பதற்கு முன்பும் (அதாவது சுபஹ் தொழுகை) அது மறைவதற்கு முன்பும் (அதாவது அஸர் தொழுகை) தொழுதவர் நரக நெருப்பில் நுழைய மாட்டார்" என்று அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறியதை நான் கேட்டேன்.
அப்போது கூட்டத்திலிருந்த ஒருவர், "இந்த ஹதீஸை நீங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடமிருந்து (நேரடியாகக்) கேட்டீர்களா?" என்று வினவினார். அதற்கு அவர், "ஆம்" என்று பதிலளித்தார்.