இந்த ஹதீஸுக்கு மற்ற ஹதீஸ் நூல்களில் உள்ள ஹதீஸ்கள்

363முஸ்தத்ரக் அல்-ஹாகிம்
حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الْحُسَيْنِ الْقَاضِي بِمَرْوَ ثنا الْحَارِثُ بْنُ مُحَمَّدٍ ثنا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَنْبَأَ جَرِيرُ بْنُ حَازِمٍ عَنْ يَعْلَى بْنِ حَكِيمٍ عَنْ عِكْرِمَةَ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ لَمَّا قُبِضَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ قُلْتُ لِرَجُلٍ مِنَ الْأَنْصَارِ §هَلُمَّ فَلْنَسْأَلْ أَصْحَابَ رَسُولِ اللَّهِ ﷺ فَإِنَّهُمُ الْيَوْمَ كَثِيرٌ فَقَالَ وَاعَجَبًا لَكَ يَا ابْنَ عَبَّاسٍ أَتَرَى النَّاسَ يَفْتَقِرُونَ إِلَيْكَ وَفِي النَّاسِ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ ﷺ مَنْ فِيهِمْ قَالَ «فَتَرَكْتُ ذَاكَ وَأَقْبَلْتُ أَسْأَلُ أَصْحَابَ رَسُولِ اللَّهِ ﷺ وَإِنْ كَانَ يَبْلُغُنِي الْحَدِيثُ عَنِ الرَّجُلِ فَآتِي بَابَهُ وَهُوَ قَائِلٌ فَأَتَوَسَّدُ رِدَائِي عَلَى بَابِهِ يَسْفِي الرِّيحُ عَلَيَّ مِنَ التُّرَابِ فَيَخْرُجُ فَيَرَانِي» فَيَقُولُ يَا ابْنَ عَمِّ رَسُولِ اللَّهِ ﷺ مَا جَاءَ بِكَ؟ هَلَّا أَرْسَلْتَ إِلَيَّ فَآتِيَكَ؟ فَأَقُولُ «لَا أَنَا أَحَقُّ أَنْ آتِيَكَ» قَالَ فَأَسْأَلُهُ عَنِ الْحَدِيثِ فَعَاشَ هَذَا الرَّجُلُ الْأَنْصَارِيُّ حَتَّى رَآنِي وَقَدِ اجْتَمَعَ النَّاسُ حَوْلِي يَسْأَلُونِي فَيَقُولُ «هَذَا الْفَتَى كَانَ أَعْقَلَ مِنِّي» «هَذَا حَدِيثٌ صَحِيحٌ عَلَى شَرْطِ الْبُخَارِيِّ وَهُوَ أَصْلٌ فِي طَلَبِ الْحَدِيثِ وَتَوْقِيرِ الْمُحَدِّثِ» على شرط البخاري
இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் வஃபாத்தான (மறைந்த) போது, நான் அன்சாரித் தோழர் ஒருவரிடம், "வாருங்கள், நாம் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களின் தோழர்களிடம் சென்று (மார்க்கக் கல்வியைக்) கேட்போம். ஏனெனில், இன்று அவர்கள் (நம்மோடு) ஏராளமானோர் இருக்கின்றனர்" என்று கூறினேன். அதற்கு அவர் ஆச்சரியத்துடன், "இப்னு அப்பாஸே! மக்களிடையே அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களின் தோழர்கள் (பெரியவர்கள்) பலர் இருக்கின்ற நிலையில், மக்கள் (எதிர்காலத்தில்) உங்களிடம் தேவையுள்ளவர்களாக இருப்பார்கள் என்று நீங்கள் கருதுகிறீர்களா?" என்று கேட்டார்.

எனவே, நான் அவரை விட்டுவிட்டு, அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களின் தோழர்களிடம் சென்று (ஹதீஸ்களைக்) கேட்கத் தொடங்கினேன். ஒருவரிடமிருந்து எனக்கு ஒரு ஹதீஸ் (தெரிந்திருப்பதாகத்) தகவல் கிடைத்தால், நான் அவரது வீட்டு வாசலுக்குச் செல்வேன். (அச்சமயம்) அவர் மதிய உறக்கத்தில் இருப்பார். (அவர் விழித்து வரும் வரை) எனது மேலாடையை அவரது வீட்டு வாசலில் தலையணையாக வைத்துப் படுத்துக் கொள்வேன். அப்போது காற்று என் மீது புழுதியை வாரி இறைக்கும். (சிறிது நேரம் கழித்து) அவர் வெளியே வந்து என்னைப் பார்த்துவிட்டு, "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களின் தந்தையின் சகோதரர் மகனே! நீங்கள் ஏன் இங்கு வந்தீர்கள்? எனக்குச் சொல்லியனுப்பியிருந்தால் நானே உங்களிடம் வந்திருப்பேனே?" என்று கேட்பார். அதற்கு நான், "இல்லை, (கல்வியைத் தேடி) நான்தான் உங்களிடம் வருவதற்கு அதிகத் தகுதியுடையவன்" என்று கூறுவேன்.

பிறகு அவரிடம் நான் ஹதீஸைக் கேட்பேன். (என்னிடம் அன்று ஆச்சரியமாகக் கேட்ட) அந்த அன்சாரித் தோழர், (மார்க்கக் கல்வியைக் கற்பதற்காக) மக்கள் என்னைச் சூழ்ந்து கொண்டு என்னிடம் கேள்விகளைக் கேட்பதைக் காணும் வரை உயிர் வாழ்ந்தார். அப்போது அவர், "இந்த இளைஞர் என்னை விட அதிக புத்திசாலியாக இருந்துள்ளார்" என்று கூறினார்.

(குறிப்பு: இது இமாம் புகாரியின் நிபந்தனையின்படி அமைந்த ஸஹீஹான -ஆதாரப்பூர்வமான- ஹதீஸாகும். மேலும், ஹதீஸ்களைத் தேடிக் கற்பதற்கும் ஹதீஸ் அறிஞர்களைக் கண்ணியப்படுத்துவதற்கும் இதுவே அடிப்படையாகும்).
ஹதீஸ் தரம் : இமாம் புகாரி அவர்களின் நிபந்தனைக்கு உட்பட்டது
على شرط البخاري
6294முஸ்தத்ரக் அல்-ஹாகிம்
أَخْبَرَنَا أَبُو الْعَبَّاسِ مُحَمَّدُ بْنُ أَحْمَدَ الْمَحْبُوبِيُّ بِمَرْوَ ثَنَا سَعِيدُ بْنُ مَسْعُودٍ ثَنَا يَزِيدُ بْنُ هَارُونَ أَخْبَرَنِي جَرِيرُ بْنُ حَازِمٍ عَنْ يَعْلَى بْنِ حَكِيمٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ لَمَّا مَاتَ رَسُولُ اللَّهِ ﷺ قُلْتُ لِرَجُلٍ مِنَ الْأَنْصَارِ «هَلُمَّ يَا فُلَانُ فَلْنَطْلُبِ الْعِلْمَ فَإِنَّ أَصْحَابَ رَسُولِ اللَّهِ ﷺ أَحْيَاءٌ» قَالَ عَجَبًا لَكَ يَا ابْنَ عَبَّاسٍ تَرَى النَّاسَ يَحْتَاجُونَ إِلَيْكَ وَفِي النَّاسِ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ ﷺ مَنْ فِيهِمْ؟ قَالَ فَتَرَكْتُ ذَاكَ وَأَقْبَلْتُ أَطْلُبُ إِنْ §كَانَ الْحَدِيثُ لَيَبْلُغُنِي عَنِ الرَّجُلِ مِنْ أَصْحَابِ رَسُولِ اللَّهِ ﷺ قَدْ سَمِعَهُ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ ﷺ فَآتِيهِ فَأَجْلِسُ بِبَابَهُ فَتَسْفِي الرِّيحُ عَلَى وَجْهِي فَيَخْرُجُ إِلَيَّ فَيَقُولُ يَا ابْنَ عَمِّ رَسُولِ اللَّهِ ﷺ مَا جَاءَ بِكَ؟ مَا حَاجَتُكَ؟ فَأَقُولُ «حَدِيثٌ بَلَغَنِي تَرْوِيهِ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ ﷺ» فَيَقُولُ «أَلَا أَرْسَلْتَ إِلَيَّ؟» فَأَقُولُ «أَنَا أَحَقُّ أَنْ آتِيَكَ» قَالَ فَبَقِيَ ذَلِكَ الرَّجُلُ حَتَّى أَنَّ النَّاسَ اجْتَمَعُوا عَلَيَّ فَقَالَ «هَذَا الْفَتَى كَانَ أَعْقَلَ مِنِّي» هَذَا حَدِيثٌ صَحِيحٌ عَلَى شَرْطِ الْبُخَارِيِّ وَلَمْ يُخَرِّجَاهُ على شرط البخاري
இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் இறந்தபோது, அன்சாரிகளைச் சேர்ந்த ஒருவரிடம் நான், "இன்னாரே! வாருங்கள், நாம் கல்வியைத் தேடுவோம். ஏனெனில், அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களின் தோழர்கள் (இன்னும்) உயிருடன் இருக்கிறார்கள்" என்று கூறினேன்.
அதற்கு அவர், "இப்னு அப்பாஸே! உங்களைப் பார்த்து நான் ஆச்சரியப்படுகிறேன். மக்களிடையே அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களின் (மூத்த) தோழர்கள் பலர் இருக்கும்போது, மக்கள் உங்களிடம் தேவையுடையவர்களாக இருப்பார்கள் என்று நீங்கள் கருதுகிறீர்களா?" என்று கேட்டார்.
(இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) கூறுகிறார்கள்:) நான் அவரை விட்டுவிட்டு, கல்வியைத் தேடுவதில் முனைப்புடன் ஈடுபட்டேன். அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடமிருந்து செவியுற்ற ஒரு ஹதீஸ், அவர்களின் தோழர்களில் ஒருவரிடம் இருப்பதாக எனக்குச் செய்தி கிடைத்தால், நான் அவரிடம் சென்று அவரது வீட்டு வாசலில் அமர்ந்திருப்பேன். (அப்போது) காற்று என் முகத்தில் புழுதியை வாரி இறைக்கும்.
அவர் (வீட்டை விட்டு) வெளியே வந்து என்னைப் பார்த்து, "அல்லாஹ்வின் தூதரின் சிறிய தந்தையின் மகனே! நீங்கள் ஏன் வந்தீர்கள்? உங்களுக்கு என்ன தேவை?" என்று கேட்பார்.
அதற்கு நான், "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடமிருந்து நீங்கள் அறிவிப்பதாக எனக்கு ஒரு ஹதீஸ் எட்டியது. (அதைக் கேட்பதற்காகவே வந்தேன்)" என்று கூறுவேன்.
அதற்கு அவர், "நீங்கள் எனக்கு ஆள் அனுப்பியிருக்கக் கூடாதா? (நானே வந்திருப்பேனே!)" என்று கேட்பார்.
அதற்கு நான், "நான் தான் உங்களிடம் வருவதற்கு அதிகத் தகுதியுடையவன்" என்று கூறுவேன்.
(இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) கூறுகிறார்கள்:) அந்த (அன்சாரி) மனிதர், மக்கள் (கல்வி கற்பதற்காக) என்னைச் சுற்றி ஒன்று கூடும் காலம் வரை உயிருடன் இருந்தார். (அப்போது) அவர், "இந்த இளைஞர் என்னை விட அதிக புத்திசாலியாக இருந்துள்ளார்" என்று கூறினார்.
ஹதீஸ் தரம் : இமாம் புகாரி அவர்களின் நிபந்தனைக்கு உட்பட்டது
على شرط البخاري