இந்த ஹதீஸுக்கு மற்ற ஹதீஸ் நூல்களில் உள்ள ஹதீஸ்கள்

317ஸஹீஹுல் புகாரி
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ بْنُ إِسْمَاعِيلَ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، عَنْ هِشَامٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ خَرَجْنَا مُوَافِينَ لِهِلاَلِ ذِي الْحِجَّةِ، فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنْ أَحَبَّ أَنْ يُهِلَّ بِعُمْرَةٍ فَلْيُهْلِلْ، فَإِنِّي لَوْلاَ أَنِّي أَهْدَيْتُ لأَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ ‏"‏‏.‏ فَأَهَلَّ بَعْضُهُمْ بِعُمْرَةٍ، وَأَهَلَّ بَعْضُهُمْ بِحَجٍّ، وَكُنْتُ أَنَا مِمَّنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ، فَأَدْرَكَنِي يَوْمُ عَرَفَةَ وَأَنَا حَائِضٌ، فَشَكَوْتُ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ دَعِي عُمْرَتَكِ، وَانْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي، وَأَهِلِّي بِحَجٍّ ‏"‏‏.‏ فَفَعَلْتُ حَتَّى إِذَا كَانَ لَيْلَةُ الْحَصْبَةِ أَرْسَلَ مَعِي أَخِي عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ أَبِي بَكْرٍ، فَخَرَجْتُ إِلَى التَّنْعِيمِ، فَأَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ مَكَانَ عُمْرَتِي‏.‏ قَالَ هِشَامٌ وَلَمْ يَكُنْ فِي شَىْءٍ مِنْ ذَلِكَ هَدْىٌ وَلاَ صَوْمٌ وَلاَ صَدَقَةٌ‏.‏
ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்:

நாங்கள் துல்-ஹஜ் மாதப் பிறையை எதிர்கொண்டவர்களாகப் புறப்பட்டோம். அப்போது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், "யார் உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிய விரும்புகிறாரோ, அவர் அவ்வாறு இஹ்ராம் அணியட்டும். நான் ஹதியை (பலிப்பிராணியை)க் கொண்டு வராதிருந்தால், நானும் உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்திருப்பேன்" என்று கூறினார்கள். அவ்வாறே அவர்களில் சிலர் உம்ராவிற்காகவும், சிலர் ஹஜ்ஜிற்காகவும் இஹ்ராம் அணிந்தனர். உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்தவர்களில் நானும் ஒருவராக இருந்தேன்.

நான் மாதவிடாயுடன் இருந்த நிலையில் அரஃபா நாள் என்னை அடைந்தது. இது குறித்து நபி (ஸல்) அவர்களிடம் முறையிட்டேன். அவர்கள், "உனது உம்ராவை (தற்போதைக்கு) விட்டுவிடு (அதன் நிய்யத்தை மாற்றிவிடு); உன் தலைமுடியை அவிழ்த்து, சீவிக்கொள்; மேலும் ஹஜ்ஜிற்காக இஹ்ராம் அணிந்து கொள்" என்று கூறினார்கள். நான் அவ்வாறே செய்தேன்.

பிறகு ஹஸ்பா இரவின் போது, (நபி (ஸல்) அவர்கள் என் சகோதரர்) அப்துர் ரஹ்மான் பின் அபீ பக்ர் அவர்களை என்னுடன் அனுப்பினார்கள். நான் தன்யீம் சென்று, (விடுபட்ட) என் உம்ராவிற்குப் பகரமாக (வேறொரு) உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்தேன்.

ஹிஷாம் அவர்கள் கூறினார்கள்: "அதில் (அந்த உம்ராவிற்கு) ஹதியோ, நோன்போ, தர்மமோ எதுவும் (பரிகாரமாக) இருக்கவில்லை."
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
1556ஸஹீஹுல் புகாரி
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مَسْلَمَةَ، حَدَّثَنَا مَالِكٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ، فَأَهْلَلْنَا بِعُمْرَةٍ ثُمَّ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنْ كَانَ مَعَهُ هَدْىٌ فَلْيُهِلَّ بِالْحَجِّ مَعَ الْعُمْرَةِ، ثُمَّ لاَ يَحِلَّ حَتَّى يَحِلَّ مِنْهُمَا جَمِيعًا ‏"‏ فَقَدِمْتُ مَكَّةَ وَأَنَا حَائِضٌ، وَلَمْ أَطُفْ بِالْبَيْتِ وَلاَ بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ، فَشَكَوْتُ ذَلِكَ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ انْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي، وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ، وَدَعِي الْعُمْرَةَ ‏"‏‏.‏ فَفَعَلْتُ فَلَمَّا قَضَيْنَا الْحَجَّ أَرْسَلَنِي النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم مَعَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ إِلَى التَّنْعِيمِ فَاعْتَمَرْتُ فَقَالَ ‏"‏ هَذِهِ مَكَانَ عُمْرَتِكِ ‏"‏‏.‏ قَالَتْ فَطَافَ الَّذِينَ كَانُوا أَهَلُّوا بِالْعُمْرَةِ بِالْبَيْتِ وَبَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ، ثُمَّ حَلُّوا، ثُمَّ طَافُوا طَوَافًا وَاحِدًا بَعْدَ أَنْ رَجَعُوا مِنْ مِنًى، وَأَمَّا الَّذِينَ جَمَعُوا الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ فَإِنَّمَا طَافُوا طَوَافًا وَاحِدًا‏.‏
ஆயிஷா(ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:
(நபி(ஸல்) அவர்களின் துணைவியாரான) நாங்கள் நபி(ஸல்) அவர்களுடன் ‘ஹஜ்ஜத்துல் வதா’வில் (இறுதி ஹஜ்ஜில்) புறப்பட்டோம். நாங்கள் உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்தோம் (தல்பியா கூறினோம்). அப்போது நபி(ஸல்) அவர்கள், "யாரிடம் ‘ஹத்ய்’ (பலிப்பிராணி) உள்ளதோ அவர் உம்ராவுடன் ஹஜ்ஜுக்காகவும் இஹ்ராம் அணியட்டும். அவ்விரண்டிலிருந்தும் (ஒரே நேரத்தில்) விடுபடும் வரை அவர் இஹ்ராமிலிருந்து விடுபடக் கூடாது" என்று கூறினார்கள்.

நான் மக்காவிற்கு வந்தபோது மாதவிடாயுடன் இருந்தேன். ஆகவே, நான் கஅபாவைச் சுற்றி தவாஃப் செய்யவும் இல்லை; ஸஃபா, மர்வாவுக்கிடையே சுற்றவும் இல்லை. இது குறித்து நபி(ஸல்) அவர்களிடம் நான் முறையிட்டேன். அதற்கு அவர்கள், "உன் தலைமுடியை அவிழ்த்து வாரிவிடு; ஹஜ்ஜுக்காக இஹ்ராம் அணிந்துகொள்; உம்ராவை (இப்போது) விட்டுவிடு (அதாவது, உம்ராவை முடிக்காமல் ஹஜ்ஜின் சடங்குகளைத் தொடங்கு)" என்று கூறினார்கள். நான் அவ்வாறே செய்தேன்.

நாங்கள் ஹஜ்ஜை முடித்ததும், நபி(ஸல்) அவர்கள் என்னுடன் அப்துர் ரஹ்மான் இப்னு அபீ பக்ரை ‘தன்யீம்’ என்ற இடத்திற்கு அனுப்பினார்கள். நான் (அங்கிருந்து) உம்ரா செய்தேன். அப்போது நபி(ஸல்) அவர்கள், "இது உன்னுடைய (முன்பு மாதவிடாய் காரணமாகத் தவறிய) உம்ராவிற்குப் பகரமாகும்" என்று கூறினார்கள்.

(ஆயிஷா(ரழி) அவர்கள் தொடர்ந்து கூறினார்கள்:) உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்திருந்தவர்கள் (தமத்துஃ ஹஜ் செய்தவர்கள்) கஅபாவைச் சுற்றியும், ஸஃபா மர்வாவிற்கு இடையிலும் சுற்றினார்கள்; பின்னர் இஹ்ராமிலிருந்து விடுபட்டார்கள். பிறகு மினாவிலிருந்து திரும்பிய பின் (ஹஜ்ஜின் தவாஃபான) மற்றொரு தவாஃப் செய்தார்கள். ஹஜ்ஜையும் உம்ராவையும் சேர்த்தவர்கள் (கிரான் ஹஜ் செய்தவர்கள்), ஒரே ஒரு தவாஃப் மட்டுமே செய்தார்கள் (அது ஹஜ்ஜின் தவாஃப் மற்றும் உம்ராவின் தவாஃப் இரண்டிற்கும் போதுமானதாகும்).
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
1638ஸஹீஹுல் புகாரி
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ، فَأَهْلَلْنَا بِعُمْرَةٍ، ثُمَّ قَالَ ‏"‏ مَنْ كَانَ مَعَهُ هَدْىٌ فَلْيُهِلَّ بِالْحَجِّ وَالْعُمْرَةِ ثُمَّ لاَ يَحِلُّ حَتَّى يَحِلَّ مِنْهُمَا ‏"‏‏.‏ فَقَدِمْتُ مَكَّةَ، وَأَنَا حَائِضٌ، فَلَمَّا قَضَيْنَا حَجَّنَا أَرْسَلَنِي مَعَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ إِلَى التَّنْعِيمِ، فَاعْتَمَرْتُ، فَقَالَ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ هَذِهِ مَكَانَ عُمْرَتِكِ ‏"‏‏.‏ فَطَافَ الَّذِينَ أَهَلُّوا بِالْعُمْرَةِ، ثُمَّ حَلُّوا، ثُمَّ طَافُوا طَوَافًا آخَرَ، بَعْدَ أَنْ رَجَعُوا مِنْ مِنًى، وَأَمَّا الَّذِينَ جَمَعُوا بَيْنَ الْحَجِّ وَالْعُمْرَةِ طَافُوا طَوَافًا وَاحِدًا‏.‏
ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:

நாங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் அவர்களுடைய இறுதி ஹஜ்ஜின் போது புறப்பட்டோம். நாங்கள் உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்தோம். பிறகு நபி (ஸல்) அவர்கள், "எவரிடம் பலிப்பிராணி (ஹத்யு) உள்ளதோ, அவர் ஹஜ் மற்றும் உம்ரா ஆகிய இரண்டிற்கும் சேர்த்து இஹ்ராம் அணியட்டும்; மேலும் அவர் அவ்விரண்டையும் முடிக்கும் வரை இஹ்ராமிலிருந்து விடுபடக் கூடாது" என்று கூறினார்கள். நான் மக்காவை அடைந்தபோது, எனக்கு மாதவிடாய் ஏற்பட்டிருந்தது. நாங்கள் எங்கள் ஹஜ்ஜை முடித்ததும், நபி (ஸல்) அவர்கள் என்னை அப்துர் ரஹ்மான் அவர்களுடன் 'தன்யீம்' என்ற இடத்திற்கு அனுப்பினார்கள்; அங்கு நான் உம்ரா செய்தேன். நபி (ஸல்) அவர்கள், "இது உன்னுடைய (தவறிய) உம்ராவிற்குப் பகரமாகும்" என்றார்கள். உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்தவர்கள் தவாஃப் செய்துவிட்டு, தங்கள் இஹ்ராமிலிருந்து விடுபட்டார்கள். பிறகு அவர்கள் மினாவிலிருந்து திரும்பிய பின் மற்றொரு தவாஃப் செய்தார்கள். ஆனால், ஹஜ்ஜையும் உம்ராவையும் சேர்த்துச் செய்தவர்கள் ஒரே ஒரு தவாஃப் மட்டுமே செய்தார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
1783ஸஹீஹுல் புகாரி
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلاَمٍ، أَخْبَرَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، حَدَّثَنَا هِشَامٌ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مُوَافِينَ لِهِلاَلِ ذِي الْحَجَّةِ فَقَالَ لَنَا ‏"‏ مَنْ أَحَبَّ مِنْكُمْ أَنْ يُهِلَّ بِالْحَجِّ فَلْيُهِلَّ وَمَنْ أَحَبَّ أَنْ يُهِلَّ بِعُمْرَةٍ فَلْيُهِلَّ بِعُمْرَةٍ، فَلَوْلاَ أَنِّي أَهْدَيْتُ لأَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ ‏"‏‏.‏ قَالَتْ فَمِنَّا مَنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ، وَمِنَّا مَنْ أَهَلَّ بِحَجٍّ، وَكُنْتُ مِمَّنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ، فَأَظَلَّنِي يَوْمُ عَرَفَةَ، وَأَنَا حَائِضٌ، فَشَكَوْتُ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ ارْفُضِي عُمْرَتَكِ، وَانْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي، وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ ‏"‏‏.‏ فَلَمَّا كَانَ لَيْلَةُ الْحَصْبَةِ أَرْسَلَ مَعِي عَبْدَ الرَّحْمَنِ إِلَى التَّنْعِيمِ، فَأَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ مَكَانَ عُمْرَتِي‏.‏
ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:

நாங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் துல்ஹஜ் மாதப் பிறை தோன்றிய சமயத்தில் புறப்பட்டோம். அவர்கள் எங்களிடம், "உங்களில் யார் ஹஜ்ஜுக்காக இஹ்ராம் அணிய விரும்புகிறாரோ அவர் அவ்வாறு செய்யட்டும்; யார் உம்ராவுக்காக இஹ்ராம் அணிய விரும்புகிறாரோ அவர் உம்ராவுக்காக இஹ்ராம் அணியட்டும். நான் ஹதீ (பலியிடும்) பிராணியைக் கொண்டு வந்திருக்காவிட்டால், நான் உம்ராவுக்காக இஹ்ராம் அணிந்திருப்பேன்" என்று கூறினார்கள். எனவே எங்களில் சிலர் உம்ராவுக்காகவும், சிலர் ஹஜ்ஜுக்காகவும் இஹ்ராம் அணிந்தார்கள். நான் உம்ராவுக்காக இஹ்ராம் அணிந்தவர்களில் ஒருத்தியாக இருந்தேன். அரஃபா நாள் எனக்கு ஏற்பட்டபோது, நான் மாதவிடாய் ஏற்பட்டவளாக இருந்தேன். நான் நபி (ஸல்) அவர்களிடம் முறையிட்டேன். அதற்கு அவர்கள், "உன் உம்ராவை விட்டுவிடு; உன் தலைமுடியை அவிழ்த்து வாரிக்கொள்; ஹஜ்ஜுக்காக இஹ்ராம் அணிந்துகொள்" என்று கூறினார்கள். பிறகு 'ஹஸ்பா' இரவு வந்தபோது, அவர்கள் அப்துர் ரஹ்மான் (ரழி) அவர்களை என்னுடன் 'தன்ஈம்' என்ற இடத்திற்கு அனுப்பினார்கள். அங்கு நான் (முன்னர் கைவிட்ட) என் உம்ராவுக்குப் பதிலாக (வேறொரு) உம்ராவுக்காக இஹ்ராம் அணிந்தேன்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
1786ஸஹீஹுல் புகாரி
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا يَحْيَى، حَدَّثَنَا هِشَامٌ، قَالَ أَخْبَرَنِي أَبِي قَالَ، أَخْبَرَتْنِي عَائِشَةُ ـ رضى الله عنها ـ قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مُوَافِينَ لِهِلاَلِ ذِي الْحَجَّةِ، فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنْ أَحَبَّ أَنْ يُهِلَّ بِعُمْرَةٍ فَلْيُهِلَّ، وَمَنْ أَحَبَّ أَنْ يُهِلَّ بِحَجَّةِ فَلْيُهِلَّ، وَلَوْلاَ أَنِّي أَهْدَيْتُ لأَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ ‏"‏‏.‏ فَمِنْهُمْ مَنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ، وَمِنْهُمْ مِنْ أَهَلَّ بِحَجَّةٍ، وَكُنْتُ مِمَّنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ، فَحِضْتُ قَبْلَ أَنْ أَدْخُلَ مَكَّةَ، فَأَدْرَكَنِي يَوْمُ عَرَفَةَ، وَأَنَا حَائِضٌ، فَشَكَوْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ دَعِي عُمْرَتَكِ، وَانْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي، وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ ‏"‏‏.‏ فَفَعَلْتُ، فَلَمَّا كَانَتْ لَيْلَةُ الْحَصْبَةِ أَرْسَلَ مَعِي عَبْدَ الرَّحْمَنِ إِلَى التَّنْعِيمِ، فَأَرْدَفَهَا، فَأَهَلَّتْ بِعُمْرَةٍ مَكَانَ عُمْرَتِهَا، فَقَضَى اللَّهُ حَجَّهَا وَعُمْرَتَهَا، وَلَمْ يَكُنْ فِي شَىْءٍ مِنْ ذَلِكَ هَدْىٌ، وَلاَ صَدَقَةٌ، وَلاَ صَوْمٌ‏.‏
ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் கூறியதாவது:

நாங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் துல்ஹஜ் மாதப் பிறை தென்பட்ட நேரத்தில் (ஹஜ்ஜிற்காக) புறப்பட்டோம். அப்போது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், "யார் உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிய விரும்புகிறாரோ அவர் (அவ்வாறு) இஹ்ராம் அணியட்டும்; யார் ஹஜ்ஜிற்காக இஹ்ராம் அணிய விரும்புகிறாரோ அவர் (அவ்வாறு) இஹ்ராம் அணியட்டும். நான் ஹதியைக் (குர்பானிப் பிராணியை) கொண்டு வந்திருக்காவிட்டால், நான் உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்திருப்பேன்" என்று கூறினார்கள்.

அவர்களில் சிலர் உம்ராவிற்காகவும், சிலர் ஹஜ்ஜிற்காகவும் இஹ்ராம் அணிந்தார்கள். உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்தவர்களில் நானும் ஒருவராக இருந்தேன். நான் மக்காவிற்குள் நுழைவதற்கு முன்பே எனக்கு மாதவிடாய் ஏற்பட்டது. அரஃபா நாள் வந்தபோது நான் மாதவிடாயுடன் இருந்தேன்.

இதுபற்றி நான் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடம் முறையிட்டேன். அதற்கு அவர்கள், "உனது உம்ராவை விட்டுவிடு; உனது தலைமுடியை அவிழ்த்து வாரிவிட்டு, ஹஜ்ஜிற்காக இஹ்ராம் அணிந்துகொள்" என்றார்கள். நான் அவ்வாறே செய்தேன்.

ஹஸ்பா இரவு வந்தபோது, நபி (ஸல்) அவர்கள் அப்துர் ரஹ்மான் (ரழி) அவர்களை என்னுடன் தன்யீமுக்கு அனுப்பினார்கள். அவர் (அவரது வாகனத்தில்) ஆயிஷாவைத் தமக்குப் பின்னால் அமர்த்திக் கொண்டார். (அங்கு) ஆயிஷா (ரழி) தாம் (முன்பு) விட்டுவிட்ட அந்த உம்ராவிற்குப் பகரமாக (வேறொரு) உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்தார்கள்.

அல்லாஹ் அவர்களின் ஹஜ்ஜையும் உம்ராவையும் நிறைவு செய்தான். மேலும், இதில் ஹதியோ, தர்மமோ, நோன்போ (பரிகாரமாகச் செலுத்த வேண்டிய) எதுவும் இருக்கவில்லை.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
4395ஸஹீஹுல் புகாரி
حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا مَالِكٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ ـ رضى الله عنها ـ قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ، فَأَهْلَلْنَا بِعُمْرَةٍ، ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنْ كَانَ مَعَهُ هَدْىٌ فَلْيُهْلِلْ بِالْحَجِّ مَعَ الْعُمْرَةِ، ثُمَّ لاَ يَحِلَّ حَتَّى يَحِلَّ مِنْهُمَا جَمِيعًا ‏"‏‏.‏ فَقَدِمْتُ مَعَهُ مَكَّةَ وَأَنَا حَائِضٌ، وَلَمْ أَطُفْ بِالْبَيْتِ وَلاَ بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ، فَشَكَوْتُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ انْقُضِي رَأْسَكِ، وَامْتَشِطِي وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ وَدَعِي الْعُمْرَةَ ‏"‏‏.‏ فَفَعَلْتُ فَلَمَّا قَضَيْنَا الْحَجَّ أَرْسَلَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَعَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ إِلَى التَّنْعِيمِ فَاعْتَمَرْتُ فَقَالَ ‏"‏ هَذِهِ مَكَانَ عُمْرَتِكِ ‏"‏‏.‏ قَالَتْ فَطَافَ الَّذِينَ أَهَلُّوا بِالْعُمْرَةِ بِالْبَيْتِ وَبَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ، ثُمَّ حَلُّوا، ثُمَّ طَافُوا طَوَافًا آخَرَ بَعْدَ أَنْ رَجَعُوا مِنْ مِنًى، وَأَمَّا الَّذِينَ جَمَعُوا الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ فَإِنَّمَا طَافُوا طَوَافًا وَاحِدًا‏.‏
ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்:
நாங்கள் ஹஜ்ஜத்துல் வதாஃவின் போது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் புறப்பட்டோம். நாங்கள் உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்தோம். பிறகு அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், "யாரிடம் 'ஹத்ய்' (பலிப்பிராணி) இருக்கிறதோ அவர் உம்ராவுடன் ஹஜ்ஜுக்காகவும் இஹ்ராம் அணியட்டும். அவ்விரண்டிலிருந்தும் (முழுமையாக) விடுபடும் வரை அவர் (இஹ்ராம் நிலையிலிருந்து) வெளியேறக் கூடாது" என்று கூறினார்கள்.

நான் நபி (ஸல்) அவர்களுடன் மக்காவிற்கு வந்தடைந்தபோது எனக்கு மாதவிடாய் ஏற்பட்டிருந்தது. எனவே, நான் கஅபாவைச் சுற்றி தவாஃப் செய்யவில்லை; ஸஃபா, மர்வாவுக்கிடையே சுற்றவும் இல்லை. நான் இது குறித்து அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடம் முறையிட்டேன். அதற்கு அவர்கள், "உன் தலைமுடியை அவிழ்த்து (கழுவி), வாரிக்கொள். உம்ராவை விட்டுவிட்டு (அதன் எண்ணத்தை மாற்றி), ஹஜ்ஜுக்காக இஹ்ராம் அணிந்துகொள் (அதாவது, உம்ராவுடன் ஹஜ்ஜையும் சேர்த்துச் செய்)" என்றார்கள். நான் அவ்வாறே செய்தேன்.

நாங்கள் ஹஜ்ஜை முடித்தபோது, அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் என்னை அப்துர் ரஹ்மான் பின் அபீ பக்ர் அஸ்ஸித்தீக் அவர்களுடன் 'தன்ஈம்' என்ற இடத்திற்கு அனுப்பினார்கள். அங்கு நான் உம்ரா செய்தேன். அப்போது நபி (ஸல்) அவர்கள், "இது உனது (முழுமையாக நிறைவேற்றப்படாத) உம்ராவிற்குப் பகரமாகும்" என்றார்கள்.

உம்ராவிற்காக (மட்டும்) இஹ்ராம் அணிந்தவர்கள் கஅபாவைச் சுற்றியும், ஸஃபா மற்றும் மர்வாவிற்கு இடையிலும் தவாஃப் செய்தார்கள்; பின்னர் இஹ்ராமிலிருந்து விடுபட்டார்கள். பிறகு மினாவிலிருந்து திரும்பிய பின் மற்றொரு தவாஃபையும் (தவாஃபுல் இஃபாதா) நிறைவேற்றினார்கள். ஆனால், ஹஜ்ஜையும் உம்ராவையும் சேர்த்து செய்தவர்கள் ஒரேயொரு தவாஃபை மட்டுமே செய்தார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
2910ஸஹீஹ் முஸ்லிம்
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى التَّمِيمِيُّ، قَالَ قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، - رضى الله عنها - أَنَّهَا قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَامَ حَجَّةِ الْوَدَاعِ فَأَهْلَلْنَا بِعُمْرَةٍ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنْ كَانَ مَعَهُ هَدْىٌ فَلْيُهِلَّ بِالْحَجِّ مَعَ الْعُمْرَةِ ثُمَّ لاَ يَحِلُّ حَتَّى يَحِلَّ مِنْهُمَا جَمِيعًا ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَقَدِمْتُ مَكَّةَ وَأَنَا حَائِضٌ لَمْ أَطُفْ بِالْبَيْتِ وَلاَ بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ فَشَكَوْتُ ذَلِكَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ انْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ وَدَعِي الْعُمْرَةَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَفَعَلْتُ فَلَمَّا قَضَيْنَا الْحَجَّ أَرْسَلَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَعَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ إِلَى التَّنْعِيمِ فَاعْتَمَرْتُ فَقَالَ ‏"‏ هَذِهِ مَكَانَ عُمْرَتِكِ ‏"‏ ‏.‏ فَطَافَ الَّذِينَ أَهَلُّوا بِالْعُمْرَةِ بِالْبَيْتِ وَبِالصَّفَا وَالْمَرْوَةِ ثُمَّ حَلُّوا ثُمَّ طَافُوا طَوَافًا آخَرَ بَعْدَ أَنْ رَجَعُوا مِنْ مِنًى لِحَجِّهِمْ وَأَمَّا الَّذِينَ كَانُوا جَمَعُوا الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ فَإِنَّمَا طَافُوا طَوَافًا وَاحِدًا ‏.‏
ஆயிஷா (ரழி) கூறினார்கள்:

நாங்கள் ஹஜ்ஜத்துல் வதா ஆண்டில் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் புறப்பட்டோம். நாங்கள் உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்தோம். பிறகு அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: “யாரிடம் ஹத்யு (பலியிடப்படும் பிராணி) இருக்கிறதோ, அவர் உம்ராவுடன் ஹஜ்ஜுக்கும் சேர்த்து இஹ்ராம் அணியட்டும்; மேலும், அவர் அவ்விரண்டிலிருந்தும் விடுபடும் வரை இஹ்ராமைக் களைய வேண்டாம்.”

அவர்கள் (ஆயிஷா) கூறினார்கள்: நான் மக்காவிற்கு வந்தபோது எனக்கு மாதவிடாய் ஏற்பட்டிருந்தது; நான் கஅபாவைத் தவாஃப் செய்யவில்லை; ஸஃபா மற்றும் மர்வாவுக்கும் இடையில் ஸஃயும் செய்யவில்லை. நான் இது குறித்து அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடம் முறையிட்டேன். அதற்கு அவர்கள் கூறினார்கள்: “உன் தலைமுடியை அவிழ்த்து வாரிவிடு; ஹஜ்ஜுக்காக இஹ்ராம் அணிந்துகொள்; உம்ராவை (இப்போதைக்கு) விட்டுவிடு.”

அவர்கள் கூறினார்கள்: அவ்வாறே நான் செய்தேன். நாங்கள் ஹஜ்ஜை முடித்தபோது, அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் என்னை அப்துர் ரஹ்மான் பின் அபூபக்ர் அவர்களுடன் தன்யீமுக்கு அனுப்பினார்கள். நான் (அங்கிருந்து) உம்ரா செய்தேன். அப்போது அவர்கள், “இது உன்னுடைய (விடுபட்ட) உம்ராவுக்குப் பகரமாகும்” என்று கூறினார்கள்.

உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்தவர்கள் கஅபாவைத் தவாஃப் செய்தார்கள்; ஸஃபா மற்றும் மர்வாவுக்கும் இடையில் ஸஃயும் செய்தார்கள். பிறகு அவர்கள் இஹ்ராமைக் களைந்தார்கள். பின்னர் அவர்கள் தங்கள் ஹஜ்ஜுக்காக மினாவிலிருந்து திரும்பிய பிறகு மற்றொரு தவாஃப் செய்தார்கள். ஆனால், ஹஜ்ஜையும் உம்ராவையும் இணைத்துச் செய்தவர்கள் ஒரேயொரு தவாஃப் மட்டுமே செய்தார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
2911ஸஹீஹ் முஸ்லிம்
وَحَدَّثَنَا عَبْدُ الْمَلِكِ بْنُ شُعَيْبِ بْنِ اللَّيْثِ، حَدَّثَنِي أَبِي، عَنْ جَدِّي، حَدَّثَنِي عُقَيْلُ بْنُ، خَالِدٍ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ، زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّهَا قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَامَ حَجَّةِ الْوَدَاعِ فَمِنَّا مَنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ وَمِنَّا مَنْ أَهَلَّ بِحَجٍّ حَتَّى قَدِمْنَا مَكَّةَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ ‏ مَنْ أَحْرَمَ بِعُمْرَةٍ وَلَمْ يُهْدِ فَلْيَحْلِلْ وَمَنْ أَحْرَمَ بِعُمْرَةٍ وَأَهْدَى فَلاَ يَحِلُّ حَتَّى يَنْحَرَ هَدْيَهُ وَمَنْ أَهَلَّ بِحَجٍّ فَلْيُتِمَّ حَجَّهُ ‏ ‏ ‏.‏ قَالَتْ عَائِشَةُ - رضى الله عنها - فَحِضْتُ فَلَمْ أَزَلْ حَائِضًا حَتَّى كَانَ يَوْمُ عَرَفَةَ وَلَمْ أُهْلِلْ إِلاَّ بِعُمْرَةٍ فَأَمَرَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنْ أَنْقُضَ رَأْسِي وَأَمْتَشِطَ وَأُهِلَّ بِحَجٍّ وَأَتْرُكَ الْعُمْرَةَ - قَالَتْ - فَفَعَلْتُ ذَلِكَ حَتَّى إِذَا قَضَيْتُ حَجَّتِي بَعَثَ مَعِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ أَبِي بَكْرٍ وَأَمَرَنِي أَنْ أَعْتَمِرَ مِنَ التَّنْعِيمِ مَكَانَ عُمْرَتِي الَّتِي أَدْرَكَنِي الْحَجُّ وَلَمْ أَحْلِلْ مِنْهَا ‏.‏
நபி (ஸல்) அவர்களின் மனைவி ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்:

நாங்கள் விடைபெறும் ஹஜ் (ஹஜ்ஜத்துல் வதா) ஆண்டில் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் புறப்பட்டோம். எங்களில் சிலர் உம்ராவிற்காகவும், சிலர் ஹஜ்ஜுக்காகவும் இஹ்ராம் அணிந்திருந்தோம். நாங்கள் மக்காவை அடைந்ததும் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்து, தியாகப் பிராணியைக் கொண்டு வராதவர் (உம்ராவின் கிரியைகளை முடித்து) இஹ்ராமைக் களைந்துவிடட்டும். உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்து தியாகப் பிராணியைக் கொண்டு வந்தவர், தமது தியாகப் பிராணியை அறுக்கும் வரை இஹ்ராமைக் களையக்கூடாது. ஹஜ்ஜுக்காக இஹ்ராம் அணிந்தவர் தமது ஹஜ்ஜை முழுமைப்படுத்தட்டும்."

ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்: எனக்கு மாதவிடாய் ஏற்பட்டது. அரஃபா நாள் வரை நான் மாதவிடாயுடனே இருந்தேன். நான் உம்ராவிற்காக மட்டுமே இஹ்ராம் அணிந்திருந்தேன். ஆகவே, என் தலைமுடியை அவிழ்த்து வாரிவிட்டு, ஹஜ்ஜுக்காக இஹ்ராம் அணியுமாறும், உம்ராவை (அதன் நிய்யத்தை ஹஜ்ஜாக மாற்றி) விட்டுவிடுமாறும் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் எனக்குக் கட்டளையிட்டார்கள். நான் அவ்வாறே செய்தேன். நான் எனது ஹஜ்ஜை முடித்தபோது, அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் என்னுடன் அப்துர் ரஹ்மான் பின் அபீ பக்ர் அவர்களை அனுப்பினார்கள். ஹஜ்ஜின் காலம் குறுக்கிட்டதால் (அதன் கிரியைகளை முழுமையாகச் செய்ய முடியாமல்) நான் இஹ்ராமைக் களையாமல் விட்டிருந்த என் (முந்தைய) உம்ராவிற்குப் பகரமாக, தன்ஈம் எனும் இடத்திலிருந்து (இஹ்ராம் அணிந்து) உம்ரா செய்யுமாறு எனக்குக் கட்டளையிட்டார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
2912ஸஹீஹ் முஸ்லிம்
وَحَدَّثَنَا عَبْدُ بْنُ حُمَيْدٍ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ، عَنْ عَائِشَةَ، - رضى الله عنها - قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم عَامَ حَجَّةِ الْوَدَاعِ فَأَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ وَلَمْ أَكُنْ سُقْتُ الْهَدْىَ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنْ كَانَ مَعَهُ هَدْىٌ فَلْيُهْلِلْ بِالْحَجِّ مَعَ عُمْرَتِهِ ثُمَّ لاَ يَحِلَّ حَتَّى يَحِلَّ مِنْهُمَا جَمِيعًا ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَحِضْتُ فَلَمَّا دَخَلَتْ لَيْلَةُ عَرَفَةَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي كُنْتُ أَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ فَكَيْفَ أَصْنَعُ بِحَجَّتِي قَالَ ‏"‏ انْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي وَأَمْسِكِي عَنِ الْعُمْرَةِ وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَلَمَّا قَضَيْتُ حَجَّتِي أَمَرَ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ أَبِي بَكْرٍ فَأَرْدَفَنِي فَأَعْمَرَنِي مِنَ التَّنْعِيمِ مَكَانَ عُمْرَتِي الَّتِي أَمْسَكْتُ عَنْهَا ‏.‏
ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:
நாங்கள் ஹஜ்ஜத்துல் வதா எனும் இறுதி ஹஜ்ஜின் ஆண்டில் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் சென்றோம். நான் உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்தேன்; பலிப்பிராணியை நான் கொண்டு வரவில்லை. அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "தம்முடன் பலிப்பிராணியைக் கொண்டு வந்திருப்பவர் ஹஜ்ஜுக்கும் உம்ராவிற்குமாகச் சேர்த்து இஹ்ராம் அணியட்டும்; பிறகு அவ்விரண்டையும் நிறைவேற்றும் வரை இஹ்ராமிலிருந்து விடுபட வேண்டாம்."
பிறகு எனக்கு மாதவிடாய் ஏற்பட்டுவிட்டது. அரஃபா இரவு வந்தபோது, நான் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடம், "அல்லாஹ்வின் தூதரே! நான் உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்திருந்தேன். இப்போது என் ஹஜ்ஜை எவ்வாறு நிறைவேற்றுவது?" என்று கேட்டேன். அதற்கு அவர்கள், "உன் தலைமுடியை அவிழ்த்து, அதை வாரிக்கொள்; உம்ராவை (அதன் கிரியைகளைத் தற்காலிகமாக நிறுத்திவிட்டு) ஹஜ்ஜுக்காக இஹ்ராம் அணிந்துகொள் (உம்ராவின் நிய்யத்தை ஹஜ்ஜின் நிய்யத்துடன் சேர்த்துக்கொள்)" என்று கூறினார்கள்.
நான் எனது ஹஜ்ஜை முடித்தபோது, அப்துர் ரஹ்மான் பின் அபீபக்ர் (ரழி) அவர்களுக்கு (என்னை அழைத்துச் செல்லுமாறு) நபி (ஸல்) அவர்கள் கட்டளையிட்டார்கள். அவர் என்னைத் தமக்குப் பின்னால் (வாகனத்தில்) அமர்த்திக்கொண்டு சென்றார். (மாதவிடாய் காரணமாக) நான் நிறைவேற்ற முடியாமல் போன எனது உம்ராவிற்குப் பகரமாக தன்யீமிலிருந்து எனக்கு உம்ராச் செய்வித்தார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
2914ஸஹீஹ் முஸ்லிம்
وَحَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ، عَنْ هِشَامٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، - رضى الله عنها - قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ مُوَافِينَ لِهِلاَلِ ذِي الْحِجَّةِ - قَالَتْ - فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنْ أَرَادَ مِنْكُمْ أَنْ يُهِلَّ بِعُمْرَةٍ فَلْيُهِلَّ فَلَوْلاَ أَنِّي أَهْدَيْتُ لأَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَكَانَ مِنَ الْقَوْمِ مَنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ وَمِنْهُمْ مَنْ أَهَلَّ بِالْحَجِّ - قَالَتْ - فَكُنْتُ أَنَا مِمَّنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ فَخَرَجْنَا حَتَّى قَدِمْنَا مَكَّةَ فَأَدْرَكَنِي يَوْمُ عَرَفَةَ وَأَنَا حَائِضٌ لَمْ أَحِلَّ مِنْ عُمْرَتِي فَشَكَوْتُ ذَلِكَ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ دَعِي عُمْرَتَكِ وَانْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَفَعَلْتُ فَلَمَّا كَانَتْ لَيْلَةُ الْحَصْبَةِ - وَقَدْ قَضَى اللَّهُ حَجَّنَا - أَرْسَلَ مَعِي عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ أَبِي بَكْرٍ فَأَرْدَفَنِي وَخَرَجَ بِي إِلَى التَّنْعِيمِ فَأَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ فَقَضَى اللَّهُ حَجَّنَا وَعُمْرَتَنَا وَلَمْ يَكُنْ فِي ذَلِكَ هَدْىٌ وَلاَ صَدَقَةٌ وَلاَ صَوْمٌ ‏.‏
ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்:
நாங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் ஹஜ்ஜத்துல் விதாவின்போது துல்ஹஜ் பிறை தோன்றும் சமயத்தில் (மதீனாவிலிருந்து) புறப்பட்டோம். அப்போது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், "உங்களில் யார் உம்ராவுக்காக இஹ்ராம் அணிய விரும்புகிறாரோ அவர் (அவ்வாறே) இஹ்ராம் அணியட்டும். நான் குர்பானிப் பிராணியைக் கொண்டு வந்திருக்காவிட்டால், நானும் உம்ராவுக்காகவே இஹ்ராம் அணிந்திருப்பேன்" என்று கூறினார்கள். மக்களில் சிலர் உம்ராவுக்காகவும், சிலர் ஹஜ்ஜுக்காகவும் இஹ்ராம் அணிந்தனர். நான் உம்ராவுக்காக இஹ்ராம் அணிந்தவர்களில் ஒருவராக இருந்தேன். நாங்கள் புறப்பட்டு மக்காவைச் சென்றடைந்தோம். அரஃபா நாள் வந்தபோது நான் மாதவிடாயுடன் இருந்தேன்; (அதனால்) நான் என் உம்ராவிலிருந்து (இஹ்ராம் களைந்து) விடுபடவில்லை. இது குறித்து நபி (ஸல்) அவர்களிடம் முறையிட்டேன். அதற்கு அவர்கள், "உன் உம்ராவை விட்டுவிடு (அதை ஹஜ்ஜுடன் இணைத்துவிடு); உன் தலைமுடியை அவிழ்த்து வாரிமுடித்துக் கொள்; ஹஜ்ஜுக்காக இஹ்ராம் அணிந்து கொள்" என்று கூறினார்கள். நான் அவ்வாறே செய்தேன். அல்லாஹ் எங்கள் ஹஜ்ஜை நிறைவு செய்த நிலையில், (மினாவிலிருந்து திரும்பிய பின்) ‘ஹஸ்பா’ இரவில் நாங்கள் தங்கியிருந்தபோது, நபி (ஸல்) அவர்கள் அப்துர் ரஹ்மான் பின் அபீ பக்ரை என்னுடன் அனுப்பினார்கள். அவர் என்னை (வாகனத்தில்) தமக்குப் பின்னால் அமர்த்திக்கொண்டு ‘தன்யீம்’ என்னுமிடத்திற்கு அழைத்துச் சென்றார். (அங்கு) நான் உம்ராவுக்காக இஹ்ராம் அணிந்தேன். அல்லாஹ் எங்கள் ஹஜ்ஜையும் உம்ராவையும் நிறைவேற்றி வைத்தான். இதற்காக குர்பானியோ, தர்மமோ, நோன்போ (பரிகாரமாகச் செலுத்த) இருக்கவில்லை.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
2764சுனனுந் நஸாயீ
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ سَلَمَةَ، وَالْحَارِثُ بْنُ مِسْكِينٍ، قِرَاءَةً عَلَيْهِ وَأَنَا أَسْمَعُ، - وَاللَّفْظُ لَهُ - عَنِ ابْنِ الْقَاسِمِ، قَالَ حَدَّثَنِي مَالِكٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ فَأَهْلَلْنَا بِعُمْرَةٍ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنْ كَانَ مَعَهُ هَدْىٌ فَلْيُهْلِلْ بِالْحَجِّ مَعَ الْعُمْرَةِ ثُمَّ لاَ يَحِلُّ حَتَّى يَحِلَّ مِنْهُمَا جَمِيعًا ‏"‏ ‏.‏ فَقَدِمْتُ مَكَّةَ وَأَنَا حَائِضٌ فَلَمْ أَطُفْ بِالْبَيْتِ وَلاَ بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ فَشَكَوْتُ ذَلِكَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ انْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ وَدَعِي الْعُمْرَةَ ‏"‏ ‏.‏ فَفَعَلْتُ فَلَمَّا قَضَيْتُ الْحَجَّ أَرْسَلَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَعَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ إِلَى التَّنْعِيمِ فَاعْتَمَرْتُ قَالَ ‏"‏ هَذِهِ مَكَانُ عُمْرَتِكِ ‏"‏ ‏.‏ فَطَافَ الَّذِينَ أَهَلُّوا بِالْعُمْرَةِ بِالْبَيْتِ وَبَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ ثُمَّ حَلُّوا ثُمَّ طَافُوا طَوَافًا آخَرَ بَعْدَ أَنْ رَجَعُوا مِنْ مِنًى لِحَجِّهِمْ وَأَمَّا الَّذِينَ جَمَعُوا الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ فَإِنَّمَا طَافُوا طَوَافًا وَاحِدًا ‏.‏
ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்:

"நாங்கள் பிரியாவிடை ஹஜ்ஜுக்காக அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் புறப்பட்டோம். நாங்கள் உம்ராவிற்காக (இஹ்ராம் அணிந்து) தல்பியா கூறினோம். அப்போது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், 'தம்முடன் பலிப்பிராணியை (ஹத்யு) வைத்திருப்பவர் ஹஜ் மற்றும் உம்ரா ஆகிய இரண்டிற்கும் இஹ்ராம் அணியட்டும். பின்னர் அவ்விரண்டிலிருந்தும் விடுபடும் வரை அவர் இஹ்ராமிலிருந்து வெளியேற வேண்டாம்' என்று கூறினார்கள்.

நான் மக்காவிற்கு வந்தபோது எனக்கு மாதவிடாய் ஏற்பட்டது. எனவே, நான் கஅபாவை தவாஃப் செய்யவில்லை; அஸ்-ஸஃபா மற்றும் அல்-மர்வாவுக்கிடையே (ஸயீ) செய்யவும் இல்லை. நான் இதுபற்றி அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடம் முறையிட்டேன். அதற்கு அவர்கள், 'உன் தலைமுடியை அவிழ்த்து, அதை வாரிவிட்டு, ஹஜ்ஜுக்காக இஹ்ராம் அணிந்து, உம்ராவை (அதன் தனிச் சடங்குகளைச் செய்வதை) விட்டுவிடு' என்று கூறினார்கள்.

நான் (அவ்வாறே) செய்தேன். நான் ஹஜ்ஜை முடித்தபோது, அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் என்னை அப்துர் ரஹ்மான் பின் அபீ பக்ர் (ரழி) அவர்களுடன் அத்-தன்யீமிற்கு அனுப்பினார்கள்; நான் உம்ரா செய்தேன். அவர்கள், 'இது உனது (விடுபட்ட) உம்ராவிற்குப் பகரமாகும்' என்று கூறினார்கள்.

பிறகு, உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்தவர்கள் கஅபாவைத் தவாஃப் செய்து, அஸ்-ஸஃபா மற்றும் அல்-மர்வாவுக்கிடையே (ஸயீ) செய்தார்கள். பின்னர் அவர்கள் இஹ்ராமிலிருந்து வெளியேறினார்கள். பிறகு அவர்கள் மினாவிலிருந்து தங்கள் ஹஜ்ஜுக்காகத் திரும்பிய பிறகு, மீண்டும் (வேறொரு) தவாஃப் செய்தார்கள். ஆனால் ஹஜ்ஜையும் உம்ராவையும் இணைத்துச் செய்தவர்களைப் பொறுத்தவரை, அவர்கள் ஒரேயொரு தவாஃப் மட்டுமே செய்தார்கள்."
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (தாருஸ்ஸலாம் பதிப்பு)
1781சுனன் அபூதாவூத்
حَدَّثَنَا الْقَعْنَبِيُّ، عَنْ مَالِكٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ، زَوْجِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَنَّهَا قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ فَأَهْلَلْنَا بِعُمْرَةٍ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنْ كَانَ مَعَهُ هَدْىٌ فَلْيُهِلَّ بِالْحَجِّ مَعَ الْعُمْرَةِ ثُمَّ لاَ يَحِلُّ حَتَّى يَحِلَّ مِنْهُمَا جَمِيعًا ‏"‏ ‏.‏ فَقَدِمْتُ مَكَّةَ وَأَنَا حَائِضٌ وَلَمْ أَطُفْ بِالْبَيْتِ وَلاَ بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ فَشَكَوْتُ ذَلِكَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ انْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ وَدَعِي الْعُمْرَةَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَفَعَلْتُ فَلَمَّا قَضَيْنَا الْحَجَّ أَرْسَلَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَعَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ إِلَى التَّنْعِيمِ فَاعْتَمَرْتُ فَقَالَ ‏"‏ هَذِهِ مَكَانَ عُمْرَتِكِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَطَافَ الَّذِينَ أَهَلُّوا بِالْعُمْرَةِ بِالْبَيْتِ وَبَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ ثُمَّ حَلُّوا ثُمَّ طَافُوا طَوَافًا آخَرَ بَعْدَ أَنْ رَجَعُوا مِنْ مِنًى لِحَجِّهِمْ وَأَمَّا الَّذِينَ كَانُوا جَمَعُوا الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ فَإِنَّمَا طَافُوا طَوَافًا وَاحِدًا ‏.‏ قَالَ أَبُو دَاوُدَ رَوَاهُ إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ وَمَعْمَرٌ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ نَحْوَهُ لَمْ يَذْكُرُوا طَوَافَ الَّذِينَ أَهَلُّوا بِعُمْرَةٍ وَطَوَافَ الَّذِينَ جَمَعُوا الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ ‏.‏
நபி (ஸல்) அவர்களின் மனைவியான ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்:

நாங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் விடைபெறும் ஹஜ்ஜின் போது புறப்பட்டு, ஓர் உம்ராவுக்காக தல்பியா முழங்கினோம். தம்முடன் பலிப்பிராணிகளைக் கொண்டு வந்தவர்கள், உம்ராவுடன் சேர்த்து ஹஜ்ஜுக்காகவும் தல்பியா முழங்க வேண்டும் என்றும், அவ்விரண்டையும் நிறைவேற்றிய பின்னரே அவர்கள் தங்கள் இஹ்ராமை களைய வேண்டும் என்றும் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள். நான் மக்காவிற்கு வந்தபோது எனக்கு மாதவிடாய் ஏற்பட்டிருந்தது, மேலும் நான் இறையில்லத்தை (கஅபாவை) வலம் வரவில்லை, ஸஃபாவுக்கும் மர்வாவுக்கும் இடையில் ஓடவுமில்லை. இது குறித்து நான் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடம் முறையிட்டேன். அதற்கு அவர்கள், "உன் தலைமுடியை அவிழ்த்து, அதை வாரிவிட்டு, ஹஜ்ஜுக்காக தல்பியா முழங்கு. உம்ராவை விட்டுவிடு (அதாவது, உம்ராவின் நிய்யத்தை ஹஜ்ஜுடன் இணைத்து 'கிரான்' ஹஜ்ஜாகச் செய்)" என்று கூறினார்கள். நான் அவ்வாறே செய்தேன். நாங்கள் ஹஜ்ஜை நிறைவேற்றியபோது, அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் என்னை அப்துர் ரஹ்மான் பின் அபூபக்ர் (ரழி) அவர்களுடன் தன்யீமுக்கு அனுப்பினார்கள், நான் உம்ரா செய்தேன். "இது உனது உம்ராவின் இடத்திலானது (அதாவது, நீ முன்னர் செய்ய முடியாமல் போன உம்ராவிற்குப் பதிலாகச் செய்யப்படும் உம்ரா)" என்று அவர்கள் கூறினார்கள். உம்ராவுக்காக தல்பியா முழங்கியவர்கள், இறையில்லத்தை (கஅபாவை) தவாஃப் செய்த பிறகும், ஸஃபா மற்றும் மர்வாவுக்கிடையே ஓடிய பிறகும் தங்கள் இஹ்ராமைக் களைந்தார்கள். பின்னர் அவர்கள் மினாவிலிருந்து திரும்பிய பிறகு தங்கள் ஹஜ்ஜுக்காக மற்றொரு தவாஃபைச் செய்தார்கள்; ஆனால், ஹஜ்ஜையும் உம்ராவையும் இணைத்துச் செய்தவர்கள் ஒரே ஒரு தவாஃபை மட்டுமே செய்தார்கள்.

அபூ தாவூத் (ரஹ்) கூறினார்கள்: இப்ராஹீம் பின் சஅத் மற்றும் மஃமர் ஆகியோர் இப்னு ஷிஹாப் (ரஹ்) அவர்களிடமிருந்து இதேபோன்ற ஹதீஸை அறிவித்துள்ளனர். ஆனால், அவர்கள் உம்ராவுக்காக தல்பியா முழங்கியவர்களின் தவாஃபையும், ஹஜ்ஜையும் உம்ராவையும் இணைத்துச் செய்தவர்களின் தவாஃபையும் குறிப்பிடவில்லை.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (அல்பானி)
صحيح (الألباني)
3000சுனன் இப்னுமாஜா
حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا عَبْدَةُ بْنُ سُلَيْمَانَ، عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ، قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ فِي حِجَّةِ الْوَدَاعِ نُوَافِي هِلاَلَ ذِي الْحِجَّةِ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ ‏"‏ مَنْ أَرَادَ مِنْكُمْ أَنْ يُهِلَّ بِعُمْرَةٍ فَلْيُهْلِلْ فَلَوْلاَ أَنِّي أَهْدَيْتُ لأَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَكَانَ مِنَ الْقَوْمِ مَنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ وَمِنْهُمْ مَنْ أَهَلَّ بِحَجٍّ فَكُنْتُ أَنَا مِمَّنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ ‏.‏ قَالَتْ فَخَرَجْنَا حَتَّى قَدِمْنَا مَكَّةَ فَأَدْرَكَنِي يَوْمُ عَرَفَةَ وَأَنَا حَائِضٌ لَمْ أَحِلَّ مِنْ عُمْرَتِي فَشَكَوْتُ ذَلِكَ إِلَى النَّبِيِّ ـ صلى الله عليه وسلم ـ فَقَالَ ‏"‏ دَعِي عُمْرَتَكِ وَانْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَفَعَلْتُ فَلَمَّا كَانَتْ لَيْلَةُ الْحَصْبَةِ وَقَدْ قَضَى اللَّهُ حَجَّنَا أَرْسَلَ مَعِي عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ أَبِي بَكْرٍ فَأَرْدَفَنِي وَخَرَجَ إِلَى التَّنْعِيمِ فَأَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ فَقَضَى اللَّهُ حَجَّنَا وَعُمْرَتَنَا وَلَمْ يَكُنْ فِي ذَلِكَ هَدْىٌ وَلاَ صَدَقَةٌ وَلاَ صَوْمٌ ‏.‏
ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்:

“நாங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் ‘ஹஜ்ஜத்துல் வதா’விற்காக, துல்-ஹிஜ்ஜா பிறை தோன்றும் காலத்தில் புறப்பட்டோம். அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், ‘உங்களில் எவர் உம்ராவிற்காக தல்பியா கூற விரும்புகிறாரோ, அவர் அவ்வாறே தல்பியா கூறட்டும். நான் மட்டும் பலிப்பிராணியைக் கொண்டு வந்திராவிட்டால், நானும் உம்ராவிற்காக தல்பியா கூறியிருப்பேன்’ என்று கூறினார்கள்.”

ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்: “மக்களில் சிலர் உம்ராவிற்காக தல்பியா கூறினார்கள்; இன்னும் சிலர் ஹஜ்ஜிற்காக தல்பியா கூறினார்கள். நான் உம்ராவிற்காக தல்பியா கூறியவர்களில் ஒருவராக இருந்தேன்.”

ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்: “நாங்கள் புறப்பட்டு மக்காவை வந்தடைந்தோம். அரஃபா நாள் வந்தபோது நான் மாதவிடாயுடன் இருந்தேன்; நான் எனது உம்ராவிலிருந்து (இஹ்ராமிலிருந்து) விடுபட்டிருக்கவில்லை. இதுபற்றி நான் நபி (ஸல்) அவர்களிடம் முறையிட்டேன். அதற்கு அவர்கள், ‘உனது உம்ராவை (அதன் இஹ்ராமை) விட்டுவிடு (அதாவது, ஹஜ்ஜுடன் இணைத்துக்கொள்); உனது தலைமுடியை அவிழ்த்து வாரிவிடு; ஹஜ்ஜிற்காக தல்பியா கூறு’ என்று சொன்னார்கள்.”

ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்: “அவ்வாறே நான் செய்தேன். பிறகு ‘ஹஸ்பா’ இரவு வந்தபோது - அல்லாஹ் எங்கள் ஹஜ்ஜை நிறைவு செய்திருந்தான் - நபி (ஸல்) அவர்கள் என்னுடன் அப்துர் ரஹ்மான் பின் அபூ பக்ர் அவர்களை அனுப்பினார்கள். அவர் என்னைத் தமக்குப் பின்னால் (வாகனத்தில்) அமர்த்திக்கொண்டு ‘தன்யீம்’ சென்றார். அங்கு நான் உம்ராவிற்காக தல்பியா கூறினேன். அல்லாஹ் எங்கள் ஹஜ்ஜையும் உம்ராவையும் நிறைவேற்றி வைத்தான். இதில் பலிப்பிராணியோ, தர்மமோ, நோன்போ (பரிகாரமாக) இருக்கவில்லை.”
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (தாருஸ்ஸலாம் பதிப்பு)
929முவத்தா மாலிக்
حَدَّثَنِي يَحْيَى، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ الْقَاسِمِ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ أُمِّ الْمُؤْمِنِينَ، أَنَّهَا قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم عَامَ حَجَّةِ الْوَدَاعِ فَأَهْلَلْنَا بِعُمْرَةٍ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنْ كَانَ مَعَهُ هَدْىٌ فَلْيُهْلِلْ بِالْحَجِّ مَعَ الْعُمْرَةِ ثُمَّ لاَ يَحِلُّ حَتَّى يَحِلَّ مِنْهُمَا جَمِيعًا ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَقَدِمْتُ مَكَّةَ وَأَنَا حَائِضٌ فَلَمْ أَطُفْ بِالْبَيْتِ وَلاَ بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ فَشَكَوْتُ ذَلِكَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ انْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ وَدَعِي الْعُمْرَةَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَتْ فَفَعَلْتُ فَلَمَّا قَضَيْنَا الْحَجَّ أَرْسَلَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَعَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ الصِّدِّيقِ إِلَى التَّنْعِيمِ فَاعْتَمَرْتُ فَقَالَ ‏"‏ هَذَا مَكَانُ عُمْرَتِكِ ‏"‏ ‏.‏ فَطَافَ الَّذِينَ أَهَلُّوا بِالْعُمْرَةِ بِالْبَيْتِ وَبَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ ثُمَّ حَلُّوا مِنْهَا ثُمَّ طَافُوا طَوَافًا آخَرَ بَعْدَ أَنْ رَجَعُوا مِنْ مِنًى لِحَجِّهِمْ وَأَمَّا الَّذِينَ كَانُوا أَهَلُّوا بِالْحَجِّ أَوْ جَمَعُوا الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ فَإِنَّمَا طَافُوا طَوَافًا وَاحِدًا ‏.‏ وَحَدَّثَنِي عَنْ مَالِكٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ، بِمِثْلِ ذَلِكَ ‏.
உம்முல் முஃமினீன் ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்:

"நாங்கள் ஹஜ்ஜத்துல் வதாஃ (பிரியாவிடை ஹஜ்) ஆண்டில் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் புறப்பட்டோம். நாங்கள் உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்தோம். பிறகு அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: ‘தம்முடன் பலிப்பிராணி வைத்திருப்பவர் ஹஜ் மற்றும் உம்ரா இரண்டிற்கும் சேர்த்து இஹ்ராம் அணியட்டும்; மேலும் அவ்விரண்டிலிருந்தும் (ஒரே நேரத்தில்) விடுபடும் வரை அவர் இஹ்ராமிலிருந்து விடுபட வேண்டாம்.’"

அவர்கள் (தொடர்ந்து) கூறினார்கள்: "நான் மக்காவை அடைந்தபோது எனக்கு மாதவிடாய் ஏற்பட்டிருந்தது. எனவே நான் கஅபாவை தவாஃப் செய்யவில்லை; ஸஃபா மற்றும் மர்வாவிற்கு இடையில் ஸஃயும் செய்யவில்லை. இது குறித்து நான் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடம் முறையிட்டேன். அதற்கு அவர்கள், ‘உன் தலைமுடியை அவிழ்த்து, சீவிக்கொள்; உம்ராவை விட்டுவிட்டு ஹஜ்ஜிற்காக இஹ்ராம் அணிந்துகொள்’ என்று கூறினார்கள்."

அவர்கள் கூறினார்கள்: "நான் அவ்வாறே செய்தேன். நாங்கள் ஹஜ்ஜை முடித்தபோது, அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் என்னை அப்துர் ரஹ்மான் பின் அபீ பக்ர் அஸ்ஸித்தீக் (ரழி) அவர்களுடன் தன்ஈமிற்கு அனுப்பினார்கள். (அங்கிருந்து) நான் உம்ரா செய்தேன். அப்போது நபி (ஸல்) அவர்கள், ‘இது உன்னுடைய உம்ராவாகும் (நீ முன்னர் செய்ய முடியாமல் போனதற்கு ஈடாக இப்போது செய்த உம்ரா)’ என்று கூறினார்கள்."

"உம்ராவிற்காக (மட்டும்) இஹ்ராம் அணிந்தவர்கள் கஅபாவை தவாஃப் செய்து, ஸஃபா மற்றும் மர்வாவிற்கு இடையில் ஸஃயும் செய்தார்கள்; பின்னர் இஹ்ராமிலிருந்து விடுபட்டார்கள். பின்னர் அவர்கள் மினாவிலிருந்து திரும்பிய பிறகு தங்கள் ஹஜ்ஜிற்காக மற்றொரு தவாஃப் செய்தார்கள். ஆனால், ஹஜ்ஜிற்காக இஹ்ராம் அணிந்தவர்கள் அல்லது ஹஜ் மற்றும் உம்ராவை இணைத்து செய்தவர்கள், ஒரே ஒரு தவாஃப் மட்டுமே செய்தார்கள்."
25307முஸ்னது அஹ்மத்
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللهِ ﷺ عَامَ حَجَّةِ الْوَدَاعِ فَأَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ وَلَمْ أَكُنْ سُقْتُ الْهَدْيَ فَقَالَ رَسُولُ اللهِ ﷺ مَنْ كَانَ مَعَهُ الْهَدْيُ فَلْيُهِلَّ بِالْحَجِّ مَعَ عُمْرَتِهِ ثُمَّ لَا يَحِلَّ حَتَّى يَحِلَّ مِنْهُمَا جَمِيعًا فَحِضْتُ فَلَمَّا دَخَلَتْ لَيْلَةُ عَرَفَةَ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللهِ إِنِّي كُنْتُ أَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ فَكَيْفَ أَصْنَعُ بِحَجَّتِي؟ قَالَ انْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي وَأَمْسِكِي عَنِ الْعُمْرَةِ وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ فَلَمَّا قَضَيْتُ حَجَّتِي أَمْرَ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ أَبِي بَكْرٍ فَأَعْمَرَنِي مِنَ التَّنْعِيمِ مَكَانَ عُمْرَتِي الَّتِي نَسَكْتُ عَنْهَا
ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நாங்கள் விடைபெறும் ஹஜ்ஜின் (ஹஜ்ஜத்துல் விதா) ஆண்டில் அல்லாஹ்வின் தூதர் ((ஸல்)) அவர்களுடன் புறப்பட்டோம். நான் (மட்டும் தனியாக) உம்ராவுக்காக இஹ்ராம் கட்டியிருந்தேன்; என்னுடன் பலிப்பிராணியை (ஹத்யு) நான் கொண்டு வரவில்லை. அப்போது அல்லாஹ்வின் தூதர் ((ஸல்)) அவர்கள், "தம்முடன் பலிப்பிராணியைக் கொண்டு வந்தவர் தமது உம்ராவுடன் ஹஜ்ஜுக்கும் சேர்த்து இஹ்ராம் கட்டிக் கொள்ளட்டும் (ஹஜ்ஜுல் கிரான்). பின்னர் அவ்விரண்டையும் சேர்த்தே முடிக்கும் வரை அவர் இஹ்ராமிலிருந்து விடுபடக் கூடாது" என்று கூறினார்கள்.

(இந்நிலையில்) எனக்கு மாதவிடாய் ஏற்பட்டுவிட்டது. அரஃபாவுடைய இரவு வந்தபோது நான், "அல்லாஹ்வின் தூதரே! நான் (மட்டும் தனியாக) உம்ராவுக்காக இஹ்ராம் கட்டியிருந்தேன். இப்போது எனது ஹஜ்ஜை நான் என்ன செய்வது?" என்று கேட்டேன். அதற்கு அவர்கள், "உனது தலைமுடியை அவிழ்த்து, (தலையைத் தேய்த்துக் குளித்துத் தலைமுடியை) வாரிக்கொள். (தற்போது செய்ய வேண்டிய) உம்ராவை விட்டுவிட்டு, ஹஜ்ஜுக்காக இஹ்ராம் கட்டிக் கொள்" என்று கூறினார்கள்.

நான் எனது ஹஜ்ஜை முடித்தவுடன், (எனது சகோதரர்) அப்துர் ரஹ்மான் பின் அபூபக்ர் அவர்களுக்கு அல்லாஹ்வின் தூதர் ((ஸல்)) அவர்கள் கட்டளையிட்டார்கள். நான் (மாதவிடாய் காரணமாக ஆரம்பத்தில்) விட்டுவிட்ட அந்த உம்ராவிற்குப் பகரமாக, 'தন্‌யீம்' என்ற இடத்திலிருந்து (இஹ்ராம் கட்டி) என்னை உம்ரா செய்ய வைத்தார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
25441முஸ்னது அஹ்மத்
قَرَأْتُ عَلَى عَبْدِ الرَّحْمَنِ مَالِكٌ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ قَالَ حَدَّثَنَا مَالِكٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ أَنَّهَا قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللهِ ﷺ عَامَ حَجَّةِ الْوَدَاعِ فَأَهْلَلْنَا بِعُمْرَةٍ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللهِ ﷺ مَنْ كَانَ مَعَهُ هَدْيٌ فَلْيُهِلَّ بِالْحَجِّ مَعَ الْعُمْرَةِ ثُمَّ لَا يَحِلُّ حَتَّى يَحِلَّ مِنْهُمَا جَمِيعًا قَالَتْ فَقَدِمْتُ مَكَّةَ وَأَنَا حَائِضٌ وَلَمْ أَطُفْ بِالْبَيْتِ وَلَا بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ فَشَكَوْتُ ذَلِكَ إِلَى رَسُولِ اللهِ ﷺ فَقَالَ انْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ وَدَعِي الْعُمْرَةَ قَالَتْ فَفَعَلْتُ فَلَمَّا قَضَيْنَا الْحَجَّ أَرْسَلَنِي رَسُولُ اللهِ ﷺ مَعَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِى بَكْرٍ إِلَى التَّنْعِيمِ فَاعْتَمَرْتُ فَقَالَ هَذِهِ مَكَانُ عُمْرَتِكِ قَالَتْ فَطَافَ الَّذِينَ أَهَلُّوا بِالْعُمْرَةِ بِالْبَيْتِ وَبَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ ثُمَّ حَلُّوا ثُمَّ طَافُوا طَوَافًا آخَرَ بَعْدَ أَنْ رَجَعُوا مِنْ مِنًى لِحَجِّهِمْ فَأَمَّا الَّذِينَ جَمَعُوا الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ فَطَافُوا طَوَافًا وَاحِدًا
அன்னை ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

"நாங்கள் இறுதி ஹஜ்ஜின் (ஹஜ்ஜத்துல் வதாஉ) ஆண்டில் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் புறப்பட்டோம். நாங்கள் (ஆரம்பத்தில்) உம்ராவுக்காக இஹ்ராம் கட்டினோம். அப்போது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், 'தம்முடன் பலிப் பிராணியைக் கொண்டு வந்திருப்பவர், உம்ராவுடன் ஹஜ்ஜுக்கும் சேர்த்து இஹ்ராம் கட்டிக்கொள்ளட்டும் (ஹஜ்ஜுல் கிரான்). பின்னர், அவ்விரண்டையும் முடிக்கும் வரை அவர் இஹ்ராமிலிருந்து விடுபடக் கூடாது' என்று கூறினார்கள்.

நான் மாதவிடாய் ஏற்பட்ட நிலையில் மக்காவிற்கு வந்தடைந்தேன். (அதனால்) நான் இறையில்லத்தை (கஅபாவை) தவாஃப் செய்யவில்லை; ஸஃபா மற்றும் மர்வாவுக்கு இடையே ஸயு (சஅயு) செய்யவுமில்லை. நான் இதைப் பற்றி அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடம் முறையிட்டேன். அதற்கு அவர்கள், 'உனது தலைமுடியை அவிழ்த்து (தலை வாரிக்) கொள்வாயாக! ஹஜ்ஜுக்காக இஹ்ராம் கட்டுவாயாக! (தற்போது செய்ய வேண்டிய) உம்ராவை விட்டுவிடுவாயாக!' என்று கூறினார்கள். அவ்வாறே நான் செய்தேன்.

நாங்கள் ஹஜ்ஜை முடித்த போது, அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் என்னை (எனது சகோதரர்) அப்துர் ரஹ்மான் பின் அபூபக்ரு (ரழி) அவர்களுடன் 'தன்யீம்' என்ற இடத்திற்கு அனுப்பினார்கள். அங்கிருந்து (இஹ்ராம் கட்டி வந்து) நான் உம்ரா செய்தேன். அப்போது நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள், 'இது உனது (விடுபட்ட) உம்ராவிற்குப் பகரமான இடமாகும்' என்று கூறினார்கள்.

உம்ராவுக்காக மட்டும் இஹ்ராம் கட்டியவர்கள் (ஹஜ்ஜுல் தமத்துஃ செய்தவர்கள்) இறையில்லத்தை தவாஃப் செய்துவிட்டு, ஸஃபா மற்றும் மர்வாவுக்கு இடையே ஸயு செய்தார்கள். பின்னர் இஹ்ராமிலிருந்து விடுபட்டார்கள். அதன்பின்னர், தங்களது ஹஜ்ஜுக்காக மினாவிலிருந்து திரும்பிய பிறகு மற்றுமொரு தவாஃபை (தவாஃபுல் இஃபாளா) நிறைவேற்றினார்கள். ஆனால், ஹஜ்ஜையும் உம்ராவையும் சேர்த்துச் செய்தவர்கள் (கிரான் முறையில் இருந்தவர்கள்) ஒரேயொரு தவாஃப் மட்டுமே செய்தார்கள்."
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
25587முஸ்னது அஹ்மத்
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ حَدَّثَنَا هِشَامٌ قَالَ يَحْيَى أَمْلَاهُ عَلَيَّ هِشَامٌ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبِي قَالَ أَخْبَرَتْنِي عَائِشَةُ قَالَتْ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللهِ ﷺ مُوَافِينَلِهِلَالِ ذِي الْحِجَّةِ فَقَالَ رَسُولُ اللهِ ﷺ مَنْ أَحَبَّ أَنْ يُهِلَّ بِعُمْرَةٍ فَلْيُهِلَّ وَمَنْ أَحَبَّ أَنْ يُهِلَّ بِحَجَّةٍ فَلْيُهِلَّ فَلَوْلَا أَنِّي أَهْدَيْتُ أَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ قَالَتْ فَمِنْهُمْ مَنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ وَمِنْهُمْ مَنْ أَهَلَّ بِحَجَّةٍ وَكُنْتُ مِمَّنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ فَحِضْتُ قَبْلَ أَنْ أَدْخُلَ مَكَّةَ فَأَدْرَكَنِي يَوْمُ عَرَفَةَ وَأَنَا حَائِضٌ فَشَكَوْتُ ذَلِكَ إِلَى رَسُولِ اللهِ ﷺ فَقَالَ دَعِي عُمْرَتَكِ وَانْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ فَفَعَلْتُ فَلَمَّا كَانَتْ لَيْلَةُ الْحَصْبَةِ أَرْسَلَ مَعِي عَبْدَ الرَّحْمَنِ إِلَى التَّنْعِيمِ فَأَرْدَفَهَا فَأَهَلَّتْ بِعُمْرَةٍ مَكَانَ عُمْرَتِهَا فَقَضَى الله عَزَّ وَجَلَّ حَجَّهَا وَعُمْرَتَهَا وَلَمْ يَكُنْ فِي شَيْءٍ مِنْ ذَلِكَ هَدْيٌ وَلَا صَوْمٌ وَلَا صَدَقَةٌ
ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நாங்கள் துல் ஹஜ் மாதத்தின் பிறை (தோன்றும் சமயம்) அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் புறப்பட்டோம். அப்போது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், "உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிய (தல்பியா சொல்ல) விரும்புபவர் அதற்காக இஹ்ராம் அணிந்து கொள்ளட்டும். ஹஜ்ஜுக்காக இஹ்ராம் அணிய விரும்புபவர் அதற்காக இஹ்ராம் அணிந்து கொள்ளட்டும். நான் மட்டும் பலிப்பிராணியை (ஹத்யை) என்னுடன் கொண்டு வராதிருந்தால், நானும் (முதலில்) உம்ராவிற்கே இஹ்ராம் அணிந்திருப்பேன்" என்று கூறினார்கள்.

(ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:) எங்களில் சிலர் உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்தனர்; வேறு சிலர் ஹஜ்ஜுக்காக இஹ்ராம் அணிந்தனர். நான் உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்தவர்களில் ஒருத்தியாக இருந்தேன். ஆனால், மக்காவிற்குள் நுழைவதற்கு முன்பாகவே எனக்கு மாதவிடாய் ஏற்பட்டு விட்டது. நான் மாதவிடாய் நிலையில் இருக்கும்போதே அரஃபா நாளும் வந்துவிட்டது. நான் இது குறித்து அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடம் முறையிட்டேன். அதற்கு அவர்கள், "(தற்போது செய்ய வேண்டிய) உனது உம்ராவை விட்டுவிடு; (இஹ்ராம் நிலையில் கட்டியிருந்த) உனது தலைமுடிப்பை அவிழ்த்துத் தலைவாருவாயாக. மேலும் (தற்போது) ஹஜ்ஜுக்காக இஹ்ராம் அணிந்துகொள்" என்று கூறினார்கள்.

அவ்வாறே நான் செய்தேன். 'ஹஸ்பா' (மினாவிலிருந்து திரும்பும்) இரவு வந்தபோது, அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (என் சகோதரர்) அப்துர் ரஹ்மானை என்னுடன் 'தন্‌யீம்' என்ற இடத்திற்கு அனுப்பி வைத்தார்கள்.

(இதனை அறிவிக்கும் அறிவிப்பாளர் கூறுகிறார்:) அப்துர் ரஹ்மான், ஆயிஷா (ரழி) அவர்களைத் தமது வாகனத்தில் தமக்குப் பின்னால் அமர்த்திக்கொண்டார். (மாதவிடாயால் விடுபட்ட) அந்த உம்ராவிற்குப் பதிலாக அங்கிருந்து ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்துகொண்டார். இவ்வாறு மாண்பும் வல்லமையும் மிக்க அல்லாஹ், அவரது ஹஜ்ஜையும் உம்ராவையும் நிறைவேற்றித் தந்தான். இதற்காக (மாதவிடாய் காரணமாக ஏற்பட்ட மாற்றத்திற்காகப்) பரிகாரமாக பலியிடுதலோ (ஹத்யு), நோன்போ, தர்மமோ (ஸதகா) எதுவும் தேவைப்படவில்லை.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
2556மிஷ்காத் அல்-மஸாபீஹ்
وَعَنْ عَائِشَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهَا قَالَتْ: خَرَجْنَا مَعَ النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ فَمِنَّا مَنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ وَمِنَّا مَنْ أَهَلَّ بِحَجٍّ فَلَمَّا قَدِمْنَا مَكَّةَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «مَنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ وَلَمْ يُهْدِ فَلْيَحْلِلْ وَمَنْ أَحْرَمَ بِعُمْرَةٍ وَأَهْدَى فَلْيُهِلَّ بِالْحَجِّ مَعَ العُمرةِ ثمَّ لَا يحل حَتَّى يحل مِنْهَا» . وَفِي رِوَايَةٍ: «فَلَا يَحِلُّ حَتَّى يَحِلَّ بِنَحْرِ هَدْيِهِ وَمَنْ أَهَلَّ بِحَجٍّ فَلْيُتِمَّ حَجَّهُ» . قَالَتْ: فَحِضْتُ وَلَمْ أَطُفْ بِالْبَيْتِ وَلَا بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ فَلَمْ أَزَلْ حَائِضًا حَتَّى كَانَ يَوْمُ عَرَفَةَ وَلَمْ أُهْلِلْ إِلَّا بِعُمْرَةٍ فَأَمَرَنِي النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أَنْ أَنْقُضَ رَأْسِي وَأَمْتَشِطَ وَأُهِلَّ بِالْحَجِّ وَأَتْرُكَ الْعُمْرَةَ فَفَعَلْتُ حَتَّى قَضَيْتُ حَجِّي بَعَثَ مَعِي عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ أَبِي بَكْرٍ وَأَمَرَنِي أَنْ أَعْتَمِرَ مَكَانَ عُمْرَتِي مِنَ التَّنْعِيمِ قَالَتْ: فَطَافَ الَّذِينَ كَانُوا أَهَلُّوا بِالْعُمْرَةِ بِالْبَيْتِ وَبَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ ثُمَّ حَلُّوا ثمَّ طافوا بَعْدَ أَنْ رَجَعُوا مِنْ مِنًى وَأَمَّا الَّذِينَ جَمَعُوا الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ فَإِنَّمَا طَافُوا طَوَافًا وَاحِدًا
ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்:
நாங்கள் நபி (ஸல்) அவர்களுடன் ஹஜ்ஜத்துல் விதாவின்போது புறப்பட்டுச் சென்றோம். எங்களில் சிலர் ஒரு உம்ராவிற்காகவும் மற்றவர்கள் ஒரு ஹஜ்ஜிற்காகவும் தல்பியா கூறிக்கொண்டிருந்தோம். நாங்கள் மக்காவிற்கு வந்தபோது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள், “யார் ஒரு உம்ராவிற்காக தல்பியா கூறி, பலிப் பிராணிகளைக் கொண்டுவராமல் இருக்கிறார்களோ, அவர்கள் இஹ்ராம் களைந்து விடலாம். ஆனால் யார் ஒரு உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்து, பலிப் பிராணிகளையும் கொண்டு வந்திருக்கிறார்களோ, அவர்கள் உம்ராவுடன் சேர்த்து ஹஜ்ஜிற்கும் தல்பியா கூற வேண்டும். மேலும் அவ்விரண்டையும் நிறைவேற்றிய பின்னரே அதை (இஹ்ராமை) களைய வேண்டும்; (மற்றொரு அறிவிப்பில் “தங்கள் பிராணிகளைப் பலியிட்ட பின்னரே அதை (இஹ்ராமை) களைய வேண்டும்” என்று உள்ளது.) மேலும் யார் ஒரு ஹஜ்ஜிற்காக தல்பியா கூறியிருக்கிறார்களோ, அவர்கள் தங்களின் ஹஜ்ஜை பூர்த்தி செய்ய வேண்டும்.” அவர்கள் (ஆயிஷா) கூறினார்கள்: எனக்கு மாதவிடாய் ஏற்பட்டது, நான் (கஅபா) ஆலயத்தை வலம் வரவில்லை, அஸ்-ஸஃபாவுக்கும் அல்-மர்வாவுக்கும் இடையில் ஓடவும் இல்லை, அரஃபா நாள் வரை எனது மாதவிடாய் தொடர்ந்தது. நான் ஒரு உம்ராவிற்காக மட்டுமே தல்பியா கூறியிருந்தேன், ஆனால் நபி (ஸல்) அவர்கள் என் தலைமுடியை அவிழ்த்து, சீவி, ஹஜ்ஜிற்காக தல்பியா கூறி, உம்ராவை (தனிப்பட்ட முறையில் செய்வதை) விட்டுவிட்டு (ஹஜ்ஜுடன் இணைத்துக்கொள்ளும்படி) எனக்குக் கட்டளையிட்டார்கள். நான் அவ்வாறே செய்து, என் ஹஜ்ஜை நிறைவேற்றினேன். (அதன் பிறகு) நபி (ஸல்) அவர்கள் அப்துர் ரஹ்மான் பின் அபூபக்ர் (ரழி) அவர்களை என்னுடன் அனுப்பினார்கள், மேலும், எனது (தவறவிட்ட) உம்ராவிற்குப் பதிலாக அத்-தன்ஈமிலிருந்து ஒரு உம்ரா செய்யுமாறு எனக்குக் கட்டளையிட்டார்கள். அவர்கள் (ஆயிஷா) கூறினார்கள்: உம்ராவிற்காக தல்பியா கூறியவர்கள் (கஅபா) ஆலயத்தை வலம் வந்து, அஸ்-ஸஃபாவிற்கும் அல்-மர்வாவுக்கும் இடையில் ஓடிய பிறகு இஹ்ராம் களைந்தார்கள், பின்னர் அவர்கள் மினாவிலிருந்து திரும்பிய பிறகு (ஹஜ்ஜின் தவாஃபை) செய்தார்கள். ஆனால் ஹஜ்ஜையும் உம்ராவையும் இணைத்தவர்கள் ஒரே ஒரு தவாஃபை மட்டுமே செய்தார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : முத்தஃபகுன் அலைஹி (அல்பானி)
مُتَّفَقٌ عَلَيْهِ (الألباني)
أَخْبَرَنَا أَبُو عَبْدِ اللهِ الْحَافِظُ، أَخْبَرَنِي أَبُو النَّضْرِ مُحَمَّدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ يُوسُفَ , ثنا عُثْمَانُ بْنُ سَعِيدٍ، ثنا الْقَعْنَبِيُّ، فِيمَا قَرَأَ عَلَى مَالِكٍ , عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ ؓ قَالَتْ: خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللهِ ﷺ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ فَأَهْلَلْنَا بِعُمْرَةٍ ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللهِ ﷺ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ: " " مَنْ كَانَ مَعَهُ هَدْيٌ فَلْيُهِلَّ بِالْحَجِّ مَعَ الْعُمْرَةِ ثُمَّ لَا يَحِلُّ حَتَّى يَحِلَّ مِنْهُمَا جَمِيعًا " ". قَالَتْ: فَقَدِمْتُ مَكَّةَ وَأَنَا حَائِضٌ وَلَمْ أَطُفْ بِالْبَيْتِ وَلَا بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ فَشَكَوْتُ ذَلِكَ إِلَى رَسُولِ اللهِ ﷺ فَقَالَ: " " انْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ وَدَعِي الْعُمْرَةَ " " قَالَتْ: فَفَعَلْتُ فَلَمَّا قَضَيْنَا الْحَجَّ أَرْسَلَنِي رَسُولُ اللهِ ﷺ مَعَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ إِلَى التَّنْعِيمِ فَاعْتَمَرْتُ فَقَالَ: " " هَذِهِ مَكَانُ عُمْرَتِكِ " " قُالْتُ: فَطَافَ الَّذِينَ كَانُوا أَهَلُّوا بِالْعُمْرَةِ بِالْبَيْتِ وَبَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ ثُمَّ حَلَّوْا ثُمَّ طَافُوا طَوَافًا آخَرَ بَعْدَ أَنْ رَجَعُوا مِنْ مِنًى بِحَجِّهِمْ، وَأَمَّا الَّذِينَ كَانُوا جَمَعُوا بِالْحَجِّ وَالْعُمْرَةِ فَإِنَّمَا طَافُوا طَوَافًا وَاحِدًا رَوَاهُ الْبُخَارِيُّ عَنِ الْقَعْنَبِيِّ وَرَوَاهُ مُسْلِمٌ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَحْيَى عَنْ مَالِكٍ وَكَذَا قَالَهُ مَعْمَرٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ: مَنْ كَانَ مَعَهُ هَدْيٌ فَلْيُهِلَّ بِالْحَجِّ مَعَ عُمْرَةٍ ثُمَّ لَا يَحِلُّ حَتَّى يَحِلَّ مِنْهُمَا جَمِيعًا. وَرَوَاهُ عَقِيلٌ عَنِ الزُّهْرِيِّ فَقَالَ: مَنْ أَحْرَمَ بِعُمْرَةٍ وَلَمْ يُهْدِ فَلْيَحْلِلْ. وَبِمَعْنَاهُ رِوَايَةُ عَمْرَةَ عَنْ عَائِشَةَ وَصَدَّقَهَا فِي ذَلِكَ الْقَاسِمُ بْنُ مُحَمَّدٍ وَعَلَى مِثْلِ ذَلِكَ تَدُلُّ رِوَايَةُ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ ؓ وَقَوْلُهُ: " " أَهِلِّي بِالْحَجِّ وَدَعِي الْعُمْرَةَ " " يُرِيدُ بِهِ أَمْسِكِي عَنْ أَفْعَالِهَا وَأَدْخِلِي عَلَيْهَا الْحَجَّ وَذَلِكَ بَيِّنٌ فِي رِوَايَةِ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللهِ رَضِيَ اللهُ عَنْهُ فِي قِصَّةِ عَائِشَةَ ؓ
அன்னை ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

"நாங்கள் விடைபெறும் ஹஜ்ஜின் (ஆண்டில்) அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் புறப்பட்டோம். அப்போது நாங்கள் (முதலில்) உம்ராவிற்காக (மட்டும்) இஹ்ராம் கட்டினோம். பின்னர் விடைபெறும் ஹஜ்ஜின்போது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: 'யாரிடம் பலியிடும் பிராணி (ஹத்யு) இருக்கிறதோ, அவர் உம்ராவுடன் ஹஜ்ஜுக்கும் (சேர்த்து) இஹ்ராம் கட்டிக்கொள்ளட்டும். பின்னர், அவை இரண்டையும் (முழுமையாக) முடிக்கும் வரை அவர் இஹ்ராமிலிருந்து விடுபட வேண்டாம்.'

நான் மாதவிடாய் ஏற்பட்ட நிலையில் மக்காவிற்கு வந்தேன். எனவே, நான் கஅபாவைத் தவாஃப் செய்யவோ, ஸஃபா மற்றும் மர்வாவிற்கு இடையே ஸயீ செய்யவோ இல்லை. இது குறித்து நான் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடம் முறையிட்டேன். அதற்கு அவர்கள், 'உனது (பின்னிய) தலைமுடியை அவிழ்த்து, (தலை) வாரிவிட்டுக்கொள்; ஹஜ்ஜிற்காக இஹ்ராம் கட்டிக்கொள்; உம்ராவை (தனித்துச் செய்வதை) விட்டுவிடு (அதை ஹஜ்ஜுடன் இணைத்துக்கொள்)' என்று கூறினார்கள்.

நான் அவ்வாறே செய்தேன். நாங்கள் ஹஜ்ஜை முடித்த போது, அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (என் சகோதரர்) அப்துர் ரஹ்மான் பின் அபூபக்ர் (ரழி) அவர்களுடன் என்னை 'தன்யீம்' என்ற இடத்திற்கு அனுப்பி வைத்தார்கள். அங்கிருந்து (இஹ்ராம் கட்டி) நான் உம்ராவை நிறைவேற்றினேன். அப்போது நபி (ஸல்) அவர்கள், 'இது உனது (மாதவிடாய் காரணமாகத் தவறிப்போன) உம்ராவிற்குப் பகரமானதாகும்' என்று கூறினார்கள்.

(ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் தொடர்ந்து கூறினார்கள்:) உம்ராவிற்காக (மட்டும்) இஹ்ராம் கட்டியவர்கள் (தமத்துஃ செய்தவர்கள்), கஅபாவைத் தவாஃப் செய்து, ஸஃபா - மர்வா இடையே ஸயீ செய்து, பின்னர் இஹ்ராமிலிருந்து விடுபட்டனர். பிறகு அவர்கள் தங்களது ஹஜ்ஜின் போது மினாவிலிருந்து திரும்பிய பின்னர், (ஹஜ்ஜுக்காக) மற்றொரு தவாஃப் செய்தார்கள். ஆனால், ஹஜ் மற்றும் உம்ரா இரண்டையும் சேர்த்து (கிரான் முறையில் இஹ்ராம் கட்டி) நிறைவேற்றியவர்கள் (தவாஃபுல் குதூம் மற்றும் தவாஃபுல் இஃபாளா ஆகியவற்றுக்கு இடையே) ஒரேயொரு தவாஃப் மட்டுமே செய்தார்கள்."

(இதனை இமாம் புகாரி (ரஹ்) அவர்கள் கஅனபி வாயிலாகவும், இமாம் முஸ்லிம் (ரஹ்) அவர்கள் யஹ்யா பின் யஹ்யா வாயிலாகவும் மாலிக் (ரஹ்) அவர்களிடமிருந்து அறிவித்துள்ளனர். மேலும், மஃமர் அவர்கள் அஸ்-ஸுஹ்ரீ அவர்களிடமிருந்து பின்வருமாறு கூறுகிறார்: "யாரிடம் பலியிடும் பிராணி இருக்கிறதோ, அவர் உம்ராவுடன் ஹஜ்ஜிற்கும் இஹ்ராம் கட்டிக்கொள்ளட்டும். பின்னர், அவை இரண்டையும் முடிக்கும் வரை அவர் இஹ்ராமிலிருந்து விடுபட வேண்டாம்." உகைல் அவர்கள் அஸ்-ஸுஹ்ரீ அவர்களிடமிருந்து அறிவிக்கும்போது, "யார் பலியிடும் பிராணி இல்லாமல் உம்ராவிற்கு இஹ்ராம் கட்டினாரோ, அவர் இஹ்ராமிலிருந்து விடுபடட்டும்" என்று கூறுகிறார். இதே கருத்தை ஆயிஷா (ரழி) அவர்களிடமிருந்து அம்ரா (ரஹ்) அவர்களும் அறிவித்துள்ளார்கள்; இதை காஸிம் பின் முஹம்மத் (ரஹ்) அவர்களும் உறுதிப்படுத்தியுள்ளார்கள். ஆயிஷா (ரழி) அவர்களிடமிருந்து ஹிஷாம் பின் உர்வா (ரஹ்) அவர்கள் தமது தந்தை வாயிலாக அறிவிக்கும் செய்தியும் இதையே உணர்த்துகிறது. மேலும், "ஹஜ்ஜிற்கு இஹ்ராம் கட்டிக்கொள்; உம்ராவை விட்டுவிடு" என்ற நபி (ஸல்) அவர்களின் வார்த்தையானது, "உம்ராவின் செயல்களை (தற்காலிகமாக) நிறுத்திவிட்டு, அதனுடன் ஹஜ்ஜை இணைத்துக்கொள் (அதாவது தமத்துஃ முறையிலிருந்து கிரான் முறைக்கு மாறிவிடு)" என்பதையே குறிக்கிறது. இது ஆயிஷா (ரழி) அவர்களின் நிகழ்வு குறித்த ஜாபிர் பின் அப்துல்லாஹ் (ரழி) அவர்களின் அறிவிப்பில் தெளிவாக விளக்கப்பட்டுள்ளது.)
ஹதீஸ் தரம் : ஹதீஸ் தரம் கிடைக்கவில்லை
لا نعرف حكم له
أَخْبَرَنَا أَبُو عَبْدِ اللهِ الْحَافِظُ، أنبأ أَحْمَدُ بْنُ جَعْفَرٍ، ثنا عَبْدُ اللهِ بْنُ أَحْمَدَ، حَدَّثَنِي أَبِي ح، قَالَ وَأنبأ أَبُو الْفَضْلِ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، ثنا أَحْمَدُ بْنُ سَلَمَةَ، ثنا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، وَمُحَمَّدُ بْنُ رَافِعٍ، وَمُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى، قَالَ إِسْحَاقُ أنبأ وَقَالُوا: ثنا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أنبأ مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ عَنْ عَائِشَةَ، ؓ قَالَتْ: خَرَجْنَا مَعَ النَّبِيِّ ﷺ عَامَ حَجَّةِ الْوَدَاعِ فَأَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ وَلَمْ أَكُنْ سُقْتُ الْهَدْيَ فَقَالَ النَّبِيُّ ﷺ: "" مَنْ كَانَ مَعَهُ هَدْيٌ فَلْيُهِلَّ بِالْحَجِّ مَعَ عُمْرَتِهِ ثُمَّ لَا يَحِلُّ حَتَّى يَحِلَّ مِنْهُمَا جَمِيعًا"" قَالَتْ: فَحِضْتُ فَلَمَّا دَخَلْتُ لَيْلَةَ عَرَفَةَ قُلْتُ: يَا رَسُولَ اللهِ إِنِّي كُنْتُ أَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ فَكَيْفَ أَصْنَعُ بِحَجَّتِي؟ فَقَالَ: "" انْقُضِي رَأْسَكِ وَامْشِطِي وَأَمْسِكِي عَنِ الْعُمْرَةِ وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ"" فَلَمَّا قَضَيْتُ حَجَّتِي أَمَرَ عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ أَبِي بَكْرٍ فَأَعْمَرَنِي مِنَ التَّنْعِيمِ مَكَانَ عُمْرَتِي الَّتِي أَمْسَكْتُ عَنْهَا رَوَاهُ مُسْلِمٌ فِي الصَّحِيحِ عَنْ عَبْدِ بْنِ حُمَيْدٍ عَنْ عَبْدِ الرَّزَّاقِ وَفِيهِ دَلِيلٌ عَلَى أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ إِنَّمَا أَمَرَ أَنْ يُهِلَّ بِالْحَجِّ مَعَ الْعُمْرَةِ مَنْ كَانَ مَعَهُ هَدْيٌ، وَإِنَّمَا أَمَرَ عَائِشَةَ رَضِيَ اللهُ عَنْهَا بِذَلِكَ وَإِنْ لَمْ يَكُنْ مَعَهَا هَدْيٌ خَوْفًا مِنْ فَوَاتِ حَجَّتِهَا ثُمَّ إِنَّهُ ﷺ ذَبَحَ عَنْ أَزْوَاجِهِ الْبَقَرَ، وَحَدِيثُ أَبِي الزُّبَيْرِ عَنْ جَابِرٍ يَقْطَعُ بِكَوْنِهَا قَارِنَةً وَقَدْ مَضَى ذِكْرُهُ
ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

விடைபெறும் ஹஜ்ஜின் (ஹஜ்ஜத்துல் வதா) ஆண்டில் நாங்கள் நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்களுடன் புறப்பட்டோம். அப்போது நான் உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்திருந்தேன். ஆனால், என்னிடம் குர்பானிப் பிராணி (ஹத்யு) இருக்கவில்லை. அப்போது நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "எவரிடம் குர்பானிப் பிராணி இருக்கிறதோ, அவர் தமது உம்ராவுடன் சேர்த்து ஹஜ்ஜுக்கும் இஹ்ராம் அணியட்டும். பின்னர் அந்த இரண்டையும் (ஹஜ் மற்றும் உம்ராவை) முழுமையாக முடிக்கும் வரை அவர் இஹ்ராமிலிருந்து விடுபட வேண்டாம்."

(ஆயிஷா (ரழி) கூறுகிறார்கள்:) பின்னர் எனக்கு மாதவிடாய் ஏற்பட்டுவிட்டது. அரஃபாவுடைய இரவை நான் அடைந்தபோது, "அல்லாஹ்வின் தூதரே! நான் (மட்டும்) உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்திருந்தேன், இப்போது எனது ஹஜ்ஜை நான் என்ன செய்வது?" என்று கேட்டேன். அதற்கு அவர்கள், "உனது தலைமுடியை அவிழ்த்து, (தலை) சீவிக்கொள். (தனிப்பட்ட முறையில் செய்யவிருந்த) உம்ராவை விட்டுவிட்டு, ஹஜ்ஜுக்காக (சேர்த்து) இஹ்ராம் அணிந்துகொள்" என்று கூறினார்கள்.

நான் எனது ஹஜ்ஜை முடித்த பின்னர், நபியவர்கள் அப்துர் ரஹ்மான் பின் அபூபக்ர் (ரழி) அவர்களுக்குக் கட்டளையிட்டார்கள். அதன்படி, நான் (மாதவிடாய் காரணமாக ஆரம்பத்தில்) விட்டுவிட்ட அந்த உம்ராவிற்குப் பகரமாக, 'தன்யீம்' எனும் இடத்திலிருந்து என்னை அவர்கள் உம்ரா செய்ய வைத்தார்கள்.

(இந்த ஹதீஸை இமாம் முஸ்லிம் (ரஹ்) அவர்கள் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில், அப்து பின் ஹுமைத் மற்றும் அப்துர் ரஸ்ஸாக் ஆகியோரின் அறிவிப்புத் தொடரில் பதிவு செய்துள்ளார்கள். தம்மோடு குர்பானிப் பிராணியைக் கொண்டு வந்தவர் மட்டுமே (ஆரம்பத்திலேயே) உம்ராவுடன் சேர்த்து ஹஜ்ஜுக்கும் இஹ்ராம் அணிய வேண்டும் என்று நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் கட்டளையிட்டார்கள் என்பதற்கு இதில் ஆதாரம் உள்ளது. ஆயிஷா (ரழி) அவர்களிடம் குர்பானிப் பிராணி இல்லாதிருந்தபோதிலும், அவர்களின் ஹஜ் தவறிவிடக் கூடாது என்ற அச்சத்தின் காரணமாகவே அவர்களுக்கு அவ்வாறு (உம்ராவை ஹஜ்ஜோடு இணைக்க) கட்டளையிட்டார்கள். பின்னர் நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் தமது மனைவியர் சார்பாகப் பசுக்களைக் குர்பானி கொடுத்தார்கள். ஜாபிர் (ரழி) வழியாக அபூஸுபைர் அறிவிக்கும் ஹதீஸ், ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் 'கீரான்' (ஹஜ் மற்றும் உம்ராவை ஒரே இஹ்ராமில் இணைத்துச் செய்தல்) முறையில் ஹஜ் செய்தார்கள் என்பதை உறுதிப்படுத்துகிறது. இதைப் பற்றிய குறிப்பு முன்னரே இடம்பெற்றுள்ளது).
ஹதீஸ் தரம் : ஹதீஸ் தரம் கிடைக்கவில்லை
لا نعرف حكم له
أَخْبَرَنَا أَبُو عَبْدِ اللهِ الْحَافِظُ وَأَبُو زَكَرِيَّا بْنُ أَبِي إِسْحَاقَ الْمُزَكِّي قَالَا: ثنا أَبُو عَبْدِ اللهِ مُحَمَّدُ بْنُ يَعْقُوبَ ثنا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْوَهَّابِ الْفَرَّاءُ، أنبأ جَعْفَرُ بْنُ عَوْنٍ، أنبأ هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ ؓ قَالَتْ: خَرَجْنَا مُوَافِينَ لِهِلَالِ ذِي الْحِجَّةِ فَقَالَ رَسُولُ اللهِ ﷺ: " " مَنْ أَحَبَّ مِنْكُمْ أَنْ يُهِلَّ بِعُمْرَةٍ فَلْيُهِلَّ بِعُمْرَةٍ فَإِنِّي لَوْلَا أَنِّي أَهْدَيْتُ لَأَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ " "، وَكَانَ مِنَ الْقَوْمِ مَنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ وَمِنْهُمْ مَنْ أَهَلَّ بِحَجٍّ فَكُنْتُ أَنَا مِمَّنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ فَقَدِمْتُ مَكَّةَ وَأَنَا حَائِضٌ فَأَدْرَكَنِي يَوْمُ عَرَفَةَ فَذَكَرْتُ ذَلِكَ لِرَسُولِ اللهِ ﷺ فَقَالَ: " " دَعِي عُمْرَتَكِ وَانْقُضِي شَعْرَكِ وَامْتَشِطِي وَأَهِلِّي بِحَجٍّ " " حَتَّى إِذَا صَدَرَتْ وَقَضَى اللهُ حَجَّهَا أَرْسَلَ مَعَهَا عَبْدَ الرَّحْمَنِ بْنَ أَبِي بَكْرٍ لَيْلَةَ الْحَصْبَةِ فَأَرْدَفَهَا وَأَهَلَّتْ مِنَ التَّنْعِيمِ بِعُمْرَةٍ مَكَانَ عُمْرَتِهَا، فَقَضَى الله عُمْرَتَهَا وَلَمْ يَكُنْ فِي ذَلِكَ هَدْيٌ وَلَا صِيَامٌ وَلَا صَدَقَةٌ. قَوْلُهُ فَقَضَى الله عُمْرَتَهَا مِنْ قَوْلِ عُرْوَةَ وَإِنَّمَا لَمْ يَكُنْ فِي ذَلِكَ هَدْيٌ؛ لِأَنَّ النَّبِيَّ ﷺ كَانَ قَدْ أَهْدَى عَنْهَا وَعَمَّنِ اعْتَمَرَ مِنْ أَزْوَاجِهِ بَقَرَةً بَيْنَهُنَّ كَمَا مَضَى ذِكْرُهُ، وَهَذَا الْحَدِيثُ أَخْرَجَاهُ فِي الصَّحِيحَيْنِ مِنْ أَوْجُهٍ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ وَأَخْرَجَهُ الْبُخَارِيُّ عَنْ مُحَمَّدٍ عَنْ أَبِي مُعَاوِيَةَ عَنْ هِشَامٍ أَخْبَرَنَاهُ أَبُو عَبْدِ اللهِ الْحَافِظُ أنبأ أَبُو الْفَضْلِ مُحَمَّدُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ , ثنا أَحْمَدُ بْنُ سَلَمَةَ , ثنا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ أنبأ أَبُو مُعَاوِيَةَ قَالَ: وَحَدَّثَنَا هَنَّادٌ ثنا أَبُو مُعَاوِيَةَ عَنْ هِشَامِ بْنِ عُرْوَةَ , عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَائِشَةَ ؓ قَالَتْ: خَرَجْنَا مَعَ النَّبِيِّ ﷺ مُوَافِينَ لِهِلَالِ ذِي الْحِجَّةِ، فَقَالَ لَنَا رَسُولُ اللهِ ﷺ مَنْ أَحَبَّ مِنْكُمْ أَنْ يُهِلَّ بِحَجٍّ فَلْيُهِلَّ بِحَجٍّ وَمَنْ أَحَبَّ مِنْكُمْ أَنْ يُهِلَّ بِعُمْرَةٍ فَلْيُهِلَّ بِعُمْرَةٍ ثُمَّ ذَكَرَ مَعْنَى الْأَوَّلِ وَأَضَافَ كَلَامَ عُرْوَةَ إِلَيْهِ
அன்னை ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

"துல் ஹிஜ்ஜா மாதத்தின் பிறை (தோன்றும் காலத்திற்கு) நெருக்கமாக நாங்கள் (மதீனாவிலிருந்து) புறப்பட்டோம். அப்போது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், 'உங்களில் யார் உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிய விரும்புகிறாரோ அவர் உம்ராவிற்கு இஹ்ராம் அணிந்து கொள்ளட்டும். ஏனெனில், நான் குர்பானிப் பிராணியை (ஹத்யு) என்னுடன் கொண்டு வராதிருந்தால், நானும் (முதலில்) உம்ராவிற்காகவே இஹ்ராம் அணிந்திருப்பேன்' என்று கூறினார்கள்.

மக்களில் சிலர் உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்தனர்; இன்னும் சிலர் ஹஜ்ஜுக்காக இஹ்ராம் அணிந்தனர். உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்தவர்களில் நானும் ஒருத்தியாக இருந்தேன். நான் மக்காவை வந்தடைந்தபோது மாதவிடாய் ஏற்பட்ட நிலையிலிருந்தேன். (அதனால் உம்ராவை நிறைவேற்ற முடியாமல்) அதே நிலையில் அரஃபா நாளும் என்னை வந்தடைந்தது. நான் இது குறித்து அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடம் தெரிவித்தேன். அதற்கு அவர்கள், 'உனது (தனிப்பட்ட) உம்ராவை (தற்காலிகமாகத் தள்ளி) விட்டுவிடு; உனது (பின்னிய) தலைமுடியை அவிழ்த்து, (தலை) வாரிக் கொள். பிறகு ஹஜ்ஜுக்காக இஹ்ராம் அணிந்து கொள் (இதன் மூலம் உனது உம்ரா ஹஜ்ஜுடன் இணைந்து 'கிரான்' முறையாக மாறிவிடும்)!' என்று கூறினார்கள்.

அவர்கள் ஹஜ்ஜை முடித்துத் திரும்பிய போது, அல்லாஹ் அவர்களின் ஹஜ்ஜை (நிறைவேற்றி) முடித்து வைத்தான். 'ஹஸ்பா' (எனும் முஹஸ்ஸப் என்ற இடத்தில் தங்கும்) இரவில் அவர்களுடன் (அவர்களது சகோதரர்) அப்துர் ரஹ்மான் பின் அபூபக்ர் (ரழி) அவர்களை நபி (ஸல்) அவர்கள் அனுப்பினார்கள். அவர் தனது வாகனத்தில் தனக்குப் பின்னால் ஆயிஷா (ரழி) அவர்களை அமர வைத்துக் கொண்டார். (முன்பு மாதவிடாயால்) விடுபட்ட அந்த உம்ராவிற்குப் பதிலாக 'தன்யீம்' எனும் இடத்திலிருந்து அவர்கள் உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்தார்கள். அல்லாஹ் அவர்களின் அந்த உம்ராவையும் நிறைவேற்றி வைத்தான். இதற்காக (தனிப்பட்ட முறையில்) குர்பானி கொடுப்பதோ, நோன்பு நோற்பதோ, தர்மம் செய்வதோ அவர்களுக்கு அவசியமாகவில்லை."

"அல்லாஹ் அவர்களின் உம்ராவை நிறைவேற்றி வைத்தான்" என்பது (அறிவிப்பாளர்) உர்வா அவர்களின் கூற்றாகும். இதற்காக குர்பானி கொடுப்பது அவசியமாகவில்லை என்பதற்குக் காரணம், நபி (ஸல்) அவர்கள் ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் சார்பாகவும், தம்மோடு உம்ரா செய்த தமது ஏனைய மனைவியர் சார்பாகவும் ஒரு மாட்டைக் குர்பானியாக (ஹத்யு) அளித்திருந்ததே ஆகும்; இது முன்பே குறிப்பிடப்பட்டுள்ளது.

(மற்றொரு அறிவிப்பில்) அன்னை ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:
"துல் ஹிஜ்ஜா மாதத்தின் பிறை (தோன்றும் காலத்திற்கு) நெருக்கமாக நபி (ஸல்) அவர்களுடன் நாங்கள் புறப்பட்டோம். அப்போது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் எங்களிடம், 'உங்களில் யார் ஹஜ்ஜுக்காக இஹ்ராம் அணிய விரும்புகிறாரோ அவர் ஹஜ்ஜுக்காக இஹ்ராம் அணிந்து கொள்ளட்டும்; உங்களில் யார் உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிய விரும்புகிறாரோ அவர் உம்ராவிற்கு இஹ்ராம் அணிந்து கொள்ளட்டும்' என்று கூறினார்கள்."

பின்னர் முதல் அறிவிப்பின் அதே கருத்தைக் குறிப்பிட்டு, அதனுடன் உர்வா அவர்களின் விளக்கத்தையும் இணைத்து (அறிவிப்பாளர்) அறிவித்துள்ளார்.
ஹதீஸ் தரம் : ஹதீஸ் தரம் கிடைக்கவில்லை
لا نعرف حكم له
أَخْبَرَنَا أَبُو الْحَسَنِ عَلِيُّ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ عَبْدَانَ , أنبأ أَحْمَدُ بْنُ عُبَيْدٍ الصَّفَّارُ , ثنا عَبَّاسٌ الْأَسْفَاطِيُّ , ثنا إِسْمَاعِيلُ , ثنا مَالِكٌ , عَنِ ابْنِ شِهَابٍ , عَنْ عُرْوَةَ , عَنْ عَائِشَةَ ؓ أَنَّهَا قَالَتْ: خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللهِ ﷺ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ فَأَهْلَلْنَا بِعُمْرَةٍ , فَقَالَ رَسُولُ اللهِ ﷺ: " " مَنْ كَانَ مَعَهُ هَدْيٌ فَلْيُهِلَّ بِالْحَجِّ مَعَ الْعُمْرَةِ , ثُمَّ لَا يَحِلَّ حَتَّى يَحِلَّ مِنْهُمَا جَمِيعًا " " قَالَتْ: فَقَدِمْتُ وَأَنَا حَائِضٌ فَلَمْ أَطُفْ بِالْبَيْتِ وَلَا بِالصَّفَا وَالْمَرْوَةِ فَشَكَوْتُ ذَلِكَ إِلَى رَسُولِ اللهِ ﷺ , فَقَالَ: " " انْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ وَدَعِي الْعُمْرَةَ " " قَالَتْ: فَفَعَلْتُ فَلَمَّا قَضَيْنَا الْحَجَّ أَرْسَلَنِي مَعَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ إِلَى التَّنْعِيمِ فَاعْتَمَرْتُ , فَقَالَ: " " هَذِهِ مَكَانُ عُمْرَتِكِ " " قَالَتْ: فَطَافَ الَّذِينَ كَانُوا أَهَلُّوا بِالْعُمْرَةِ بِالْبَيْتِ وَبَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ ثُمَّ حَلُّوا ثُمَّ طَافُوا طَوَافًا آخَرَ بَعْدَمَا رَجَعُوا مِنْ مِنًى لِحَجِّهِمْ , وَأَمَّا الَّذِينَ كَانُوا جَمَعُوا بَيْنَ الْحَجِّ وَالْعُمْرَةِ فَإِنَّمَا طَافُوا طَوَافًا وَاحِدًا رَوَاهُ الْبُخَارِيُّ فِي الصَّحِيحِ عَنْ إِسْمَاعِيلَ بْنِ أَبِي أُوَيْسٍ 9416 - وَأَخْبَرَنَا أَبُو عَبْدِ اللهِ الْحَافِظُ , أنبأ أَبُو الْحَسَنِ أَحْمَدُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدُوسٍ , ثنا عُثْمَانُ بْنُ سَعِيدٍ الدَّارِمِيُّ , ثنا الْقَعْنَبِيُّ , فِيمَا قَرَأَ عَلَى مَالِكٍ ح وَأَخْبَرَنَا أَبُو عَبْدِ اللهِ , أنبأ أَبُو بَكْرِ بْنُ إِسْحَاقَ , أنبأ إِسْمَاعِيلُ بْنُ قُتَيْبَةَ , ثنا يَحْيَى بْنُ يَحْيَى , قَالَ: قَرَأْتُ عَلَى مَالِكٍ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ بِنَحْوِهِ وَرَوَاهُ الْبُخَارِيُّ فِي الصَّحِيحِ عَنِ الْقَعْنَبِيِّ , وَرَوَاهُ مُسْلِمٌ عَنْ يَحْيَى بْنِ يَحْيَى , وَرَوَاهُ الشَّافِعِيُّ وَابْنُ بُكَيْرٍ , عَنْ مَالِكٍ كَذَلِكَ وَزَادَا: وَأَمَّا الَّذِينَ أَهَلُّوا بِالْحَجِّ أَوْ جَمَعُوا الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ , فَإِنَّمَا طَافُوا طَوَافًا وَاحِدًا , أَمَّا حَدِيثُ الشَّافِعِيِّ فَفِي رِوَايَةِ الْمُزَنِيِّ عَنْهُ , وَأَمَّا حَدِيثُ ابْنِ بُكَيْرٍ: 9417 - فَأَخْبَرَنَاهُ أَبُو أَحْمَدَ الْمِهْرَجَانِيُّ , أنبأ أَبُو بَكْرِ بْنُ جَعْفَرٍ , ثنا مُحَمَّدُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ , ثنا ابْنُ بُكَيْرٍ , ثنا مَالِكٌ , فَذَكَرَهُ , وَإِنَّمَا أَرَادَتْ عَائِشَةُ ؓ بِقَوْلِهَا فِيهِمْ أَنَّهُمْ إِنَّمَا طَافُوا طَوَافًا وَاحِدًا السَّعْيَ بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ وَذَلِكَ بَيِّنٌ فِي رِوَايَةِ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللهِ الْأَنْصَارِيِّ
அன்னை ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நாங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் இறுதி ஹஜ்ஜின் (ஹஜ்ஜத்துல் வதாவின்) போது புறப்பட்டுச் சென்றோம். அப்போது நாங்கள் உம்ராவிற்காக (மட்டும்) இஹ்ராம் அணிந்திருந்தோம் (இது ஹஜ்ஜுத் தமத்துஃ ஆகும்). அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், "யாரிடம் பலியிடும் பிராணி (ஹத்யு) உள்ளதோ, அவர் உம்ராவுடன் ஹஜ்ஜுக்கும் சேர்த்து இஹ்ராம் அணிந்து கொள்ளட்டும் (இது ஹஜ்ஜுல் கிரான் ஆகும்). பின்னர், அவ்விரண்டையும் (முழுமையாக முடித்து ஹஜ்ஜின் கிரியைகளை) நிறைவேற்றும் வரை அவர் இஹ்ராமிலிருந்து விடுபட வேண்டாம்" என்று கூறினார்கள்.

நான் (மக்காவிற்கு) வந்தபோது மாதவிடாய் ஏற்பட்டவளாக இருந்தேன். எனவே, நான் இறையில்லத்தை (கஅபாவை) தவாஃப் செய்யவில்லை; ஸஃபா மற்றும் மர்வாவுக்கு இடையில் ஸயீயும் செய்யவில்லை. இதுகுறித்து நான் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடம் முறையிட்டேன். அதற்கு அவர்கள், "உனது தலைமுடியை அவிழ்த்து, (தலை) வாரி சீவிக்கொள். மேலும், ஹஜ்ஜுக்காக இஹ்ராம் அணிந்துகொள்; (தற்போதைக்குத் தனியாகச் செய்யும்) உம்ராவை விட்டுவிடு" என்று கூறினார்கள்.

நான் அவ்வாறே செய்தேன். நாங்கள் ஹஜ்ஜை முடித்தவுடன், அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் என்னை (என் சகோதரர்) அப்துர் ரஹ்மான் பின் அபூபக்ர் (ரழி) அவர்களுடன் 'தன்யீம்' என்ற இடத்திற்கு அனுப்பி வைத்தார்கள். (அங்கிருந்து இஹ்ராம் அணிந்து) நான் உம்ரா செய்தேன். அப்போது (நபியவர்கள்), "இது உனது (விடுபட்ட) உம்ராவிற்குப் பகரமான (இடமாகும்) தாகும்" என்று கூறினார்கள்.

(ஆரம்பத்தில்) உம்ராவிற்கு மட்டும் இஹ்ராம் அணிந்தவர்கள் (தமத்துஃ செய்தவர்கள்), இறையில்லத்தை தவாஃப் செய்து, ஸஃபா மற்றும் மர்வாவுக்கு இடையே ஸயீ செய்துவிட்டு, இஹ்ராமிலிருந்து விடுபட்டனர். பின்னர் அவர்கள் ஹஜ்ஜை நிறைவேற்றுவதற்காக (மீண்டும் இஹ்ராம் அணிந்து) மினாவிலிருந்து திரும்பிய பிறகு மற்றொரு தவாஃபை (தவாஃபுல் இஃபாளாவை) நிறைவேற்றினார்கள். ஆனால், ஹஜ்ஜையும் உம்ராவையும் சேர்த்து இஹ்ராம் அணிந்தவர்கள் (கிரான் செய்தவர்கள்), ஒரேயொரு தவாஃப் (மற்றும் ஒரு ஸயீ) மட்டுமே செய்தார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஹதீஸ் தரம் கிடைக்கவில்லை
لا نعرف حكم له
3912ஸஹீஹ் இப்னு ஹிப்பான்
أَخْبَرَنَا عُمَرُ بْنُ سَعِيدِ بْنِ سِنَانٍ، قَالَ: أَخْبَرَنَا أَحْمَدُ بْنُ أَبِي بَكْرٍ، عَنْ مَالِكٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّهَا قَالَتْ: خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ فَأَهْلَلْنَا بِعُمْرَةٍ، ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: § «مَنْ كَانَ مَعَهُ هَدْيٌ فَلْيُهْلِلْ بِالْحَجِّ وَالْعُمْرَةِ، ثُمَّ لَا يَحِلُّ حَتَّى يَحِلَّ مِنْهُمَا جَمِيعًا»، قَالَتْ: فَطَافَ الَّذِينَ أَهَلُّوا بِالْعُمْرَةِ بِالْبَيْتِ وَبَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ، ثُمَّ أَحَلُّوا، ثُمَّ طَافُوا طَوَافًا آخَرَ بَعْدَ أَنْ رَجَعُوا مِنْ مِنًى لِحَجِّهِمْ، وَأَمَّا الَّذِينَ أَهَلُّوا بِالْحَجِّ، وَجَمَعُوا بَيْنَ الْحَجِّ وَالْعُمْرَةِ، فَإِنَّمَا طَافُوا طَوَافًا وَاحِدًا، قَالَتْ: فَقَدِمْتُ مَكَّةَ، وَأَنَا حَائِضٌ، لَمْ أَطُفْ بِالْبَيْتِ وَلَا بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ، فَشَكَوْتُ ذَلِكَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ، فَقَالَ: «انْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ، وَدَعِي الْعُمْرَةَ»، قَالَتْ: فَفَعَلْتُ، فَلَمَّا قَضَيْنَا الْحَجَّ أَرْسَلَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَعَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ إِلَى التَّنْعِيمِ، فَاعْتَمَرْتُ، فَقَالَ: «هَذِهِ مَكَانُ عُمْرَتِكِ»
அன்னை ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நாங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் விடைபெறும் ஹஜ்ஜின்போது புறப்பட்டு, உம்ராவிற்காக (மட்டும்) இஹ்ராம் அணிந்தோம் (இது ஹஜ்ஜுத் தமத்துஃ ஆகும்). பிறகு அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், "தம்முடன் குர்பானிப் பிராணியை (ஹத்யு) கொண்டு வந்திருப்பவர் ஹஜ், உம்ரா ஆகிய இரண்டிற்கும் சேர்த்து இஹ்ராம் அணியட்டும் (இது ஹஜ்ஜுல் கிரான் ஆகும்). பின்னர் அந்த இரண்டிலிருந்தும் ஒரே நேரத்தில் விடுபடும் வரை அவர் இஹ்ராமிலிருந்து விடுபடக் கூடாது" என்று கூறினார்கள்.

எனவே, உம்ராவிற்காக (மட்டும்) இஹ்ராம் அணிந்திருந்தவர்கள் இறையில்லமான கஅபாவை வலம் (தவாஃப்) வந்து, ஸஃபா மற்றும் மர்வாவிற்கு இடையே (ஸயீ) செய்த பின், இஹ்ராமிலிருந்து விடுபட்டார்கள். பின்னர், அவர்கள் மினாவிலிருந்து திரும்பிய பிறகு தங்களுடைய ஹஜ்ஜுக்காக மற்றொரு தவாஃப் (தவாஃபுல் இஃபாளா) செய்தார்கள். ஆனால், ஹஜ்ஜுக்காக (மட்டும்) இஹ்ராம் அணிந்தவர்களும் (ஹஜ்ஜுல் இஃப்ராத்), ஹஜ் மற்றும் உம்ரா இரண்டையும் சேர்த்து இஹ்ராம் அணிந்தவர்களும் (ஹஜ்ஜுல் கிரான்) ஒரேயொரு தவாஃப் மட்டுமே செய்தார்கள்.

நான் மக்காவிற்கு வந்தபோது மாதவிடாய் நிலையில் இருந்தேன். எனவே, நான் கஅபாவைத் தவாஃப் செய்யவோ, ஸஃபா மற்றும் மர்வாவிற்கு இடையே ஸயீ செய்யவோ இல்லை. இதைப் பற்றி நான் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடம் முறையிட்டேன். அப்போது அவர்கள், "உன் தலைமுடியை அவிழ்த்து, வாரிச் சீவிக்கொள் (குளித்துவிட்டு). உம்ராவை (தற்காலிகமாக) விட்டுவிட்டு ஹஜ்ஜுக்காக இஹ்ராம் அணிந்துகொள்" என்று கூறினார்கள்.

நான் அவ்வாறே செய்தேன். நாங்கள் ஹஜ்ஜை முடித்தவுடன், அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் என்னை (எனது சகோதரர்) அப்துர் ரஹ்மான் பின் அபூபக்ரு (ரழி) அவர்களுடன் 'தன்யீம்' எனும் இடத்திற்கு அனுப்பி வைத்தார்கள். அங்கிருந்து நான் (புதிதாக இஹ்ராம் கட்டி வந்து) உம்ரா செய்தேன். அப்போது நபி (ஸல்) அவர்கள், "இது உன்னுடைய (மாதவிடாய் காரணமாக விடுபட்ட) உம்ராவிற்குப் பகரமானதாகும்" என்று கூறினார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (ஆதாரப்பூர்வமானது)
صحيح
3917ஸஹீஹ் இப்னு ஹிப்பான்
أَخْبَرَنَا عُمَرُ بْنُ سَعِيدِ بْنِ سِنَانٍ الطَّائِيُّ، قَالَ: أَخْبَرَنَا أَحْمَدُ بْنُ أَبِي بَكْرٍ، عَنْ مَالِكٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ أَنَّهَا قَالَتْ: خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ عَامَ حَجَّةِ الْوَدَاعِ، فَأَهْلَلْنَا بِعُمْرَةٍ، ثُمَّ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: § «مَنْ كَانَ مَعَهُ هَدْيٌ فَلْيُهِلَّ بِالْحَجِّ مَعَ الْعُمْرَةِ، ثُمَّ لَا يَحِلَّ حَتَّى يَحِلَّ مِنْهُمَا جَمِيعًا»، قَالَتْ: فَقَدِمْتُ مَكَّةَ وَأَنَا حَائِضٌ لَمْ أَطُفْ بِالْبَيْتِ، وَلَا بَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ، فَشَكَوْتُ ذَلِكَ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ، فَقَالَ: «انْقُضِي رَأْسَكِ، وَامْتَشِطِي، وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ، وَدَعِي الْعُمْرَةَ»، قَالَتْ: فَفَعَلْتُ، فَلَمَّا قَضَيْنَا الْحَجَّ، أَرْسَلَنِي رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ مَعَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي بَكْرٍ إِلَى التَّنْعِيمِ، فَاعْتَمَرْتُ، فَقَالَ: «هَذِهِ مَكَانُ عُمْرَتِكِ»، قَالَتْ: فَطَافَ الَّذِينَ أَهَلُّوا بِالْعُمْرَةِ بِالْبَيْتِ وَبَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ، ثُمَّ حَلُّوا، ثُمَّ طَافُوا طَوَافًا آخَرَ بَعْدَ أَنْ رَجَعُوا مِنْ مِنًى بِحَجِّهِمْ، وَأَمَّا الَّذِينَ كَانُوا أَهَلُّوا بِالْحَجِّ وَجَمَعُوا الْحَجَّ وَالْعُمْرَةَ، فَإِنَّمَا طَافُوا طَوَافًا وَاحِدًا
ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நாங்கள் விடைபெறும் ஹஜ்ஜின் (ஹஜ்ஜத்துல் வதா) ஆண்டில் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் புறப்பட்டோம். நாங்கள் (ஆரம்பத்தில்) உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்திருந்தோம். அப்போது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், "யாரிடம் 'ஹத்யு' (குர்பானிப் பிராணி) இருக்கிறதோ, அவர் ஹஜ், உம்ரா ஆகிய இரண்டிற்கும் சேர்த்து இஹ்ராம் அணியட்டும் (கிரான் முறையில்). பின்னர் அந்த இரண்டையும் நிறைவேற்றி முடிக்கும் வரை அவர் இஹ்ராமிலிருந்து விடுபடக் கூடாது" என்று கூறினார்கள்.

நான் மக்காவிற்கு வந்தபோது எனக்கு மாதவிடாய் ஏற்பட்டுவிட்டது. அதனால், நான் கஅபாவை தவாஃப் செய்யவில்லை; ஸஃபா மற்றும் மர்வாவுக்கு இடையே (ஸயீ) ஓடவுமில்லை. இது குறித்து நான் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடம் முறையிட்டேன். அதற்கு அவர்கள், "உன் தலைமுடியை அவிழ்த்து, (தலை) வாரிக்கொள். (தற்போது) ஹஜ்ஜுக்காக இஹ்ராம் அணிந்துகொள்; (தனிப்பட்ட முறையில் செய்யவிருந்த) உம்ராவை விட்டுவிடு (அதை ஹஜ்ஜுடன் இணைத்துக்கொள்)" என்று கூறினார்கள்.

நான் அவ்வாறே செய்தேன். நாங்கள் ஹஜ்ஜை முடித்த பிறகு, அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் என்னை (எனது சகோதரர்) அப்துர் ரஹ்மான் பின் அபூபக்ரு (ரழி) அவர்களுடன் 'தன்யீம்' எனும் இடத்திற்கு அனுப்பி வைத்தார்கள். நான் (அங்கிருந்து இஹ்ராம் அணிந்து விடுபட்ட அந்தத் தனி) உம்ராவை நிறைவேற்றினேன். அப்போது நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள், "இது உனது (விடுபட்ட) உம்ராவிற்குப் பகரமானதாகும்" என்று கூறினார்கள்.

(தொடர்ந்து ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்:) உம்ராவிற்காக மட்டும் இஹ்ராம் அணிந்தவர்கள் (தமத்துஃ செய்தவர்கள்), கஅபாவை தவாஃப் செய்து, ஸஃபா, மர்வாவுக்கு இடையே ஸயீ செய்தார்கள். பின்னர் அவர்கள் இஹ்ராமிலிருந்து விடுபட்டார்கள். பிறகு, ஹஜ்ஜை நிறைவேற்றி மினாவிலிருந்து திரும்பிய பின்னர் (ஹஜ்ஜிற்காக) மற்றொரு தவாஃப் (தவாஃபுல் இஃபாளா) செய்தார்கள்.

ஆனால், ஹஜ்ஜிற்காக இஹ்ராம் அணிந்து, ஹஜ்ஜையும் உம்ராவையும் ஒன்றாகச் சேர்த்து (கிரான் முறையில்) நிறைவேற்றியவர்கள் (அந்த இரண்டிற்கும் சேர்த்து) ஒரே ஒரு தவாஃப் மட்டுமே செய்தார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (ஆதாரப்பூர்வமானது)
صحيح
3942ஸஹீஹ் இப்னு ஹிப்பான்
أَخْبَرَنَا الْحَسَنُ بْنُ سُفْيَانَ، قَالَ: حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ، قَالَ: حَدَّثَنَا أَبِي، قَالَ: حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ عَائِشَةَ قَالَتْ: خَرَجْنَا مُوَافِينَ لِهِلَالِ ذِي الْحِجَّةِ مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ، فَقَالَ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: § «مَنْ أَحَبَّ مِنْكُمْ أَنْ يُهِلَّ بِعُمْرَةٍ فَلْيُهِلَّ، فَإِنِّي لَوْلَا أَنِّي أَهْدَيْتُ لَأَهْلَلْتُ بِعُمْرَةٍ»، فَأَهَلَّ بِهِ بَعْضُ أَصْحَابِهِ بِحَجَّةٍ، وَبَعْضُهُمْ بِعُمْرَةٍ، قَالَتْ: وَكُنْتُ فِيمَنْ أَهَلَّ بِعُمْرَةٍ فَأَدْرَكَنِي يَوْمُ عَرَفَةَ، وَأَنَا حَائِضٌ، لَمْ أَحِلَّ مِنْ عُمْرَتِي، فَشَكَوْتُ ذَلِكَ إِلَى النَّبِيِّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ، فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «دَعِي عُمْرَتَكِ، وَانْقُضِي رَأْسَكِ وَامْتَشِطِي وَأَهِلِّي بِالْحَجِّ»، قَالَتْ: فَفَعَلْتُ حَتَّى إِذَا كَانَتْ لَيْلَةُ الْحَصْبَةِ، أَرْسَلَ مَعَهَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ بْنُ أَبِي بَكْرٍ، فَأَرْدَفَهَا، فَخَرَجَتْ إِلَى التَّنْعِيمِ، فَأَهَلَّتْ بِعُمْرَةٍ مَكَانَ عُمْرَتِهَا، فَطَافَتْ بِالْبَيْتِ، وَبَيْنَ الصَّفَا وَالْمَرْوَةِ، فَقَضَى اللَّهُ حَجَّهَا وَعُمْرَتَهَا، وَلَمْ يَكُنْ فِي شَيْءٍ مِنْ ذَلِكَ صَوْمٌ، وَلَا هَدْيٌ، وَلَا صَدَقَةٌ
அன்னை ஆயிஷா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நாங்கள் துல்-ஹஜ் மாதத்தின் பிறைக்கு (நெருக்கமான காலத்தில்) ஒத்திசைவாக அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் (ஹஜ்ஜுக்காகப்) புறப்பட்டோம். அப்போது நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "உங்களில் யார் உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிய (தல்பியா கூற) விரும்புகிறாரோ, அவர் அதற்காக இஹ்ராம் அணிந்து கொள்ளட்டும். நான் பலியிடும் பிராணியை (ஹத்யு) என்னுடன் கொண்டு வராதிருந்தால், நானும் உம்ராவிற்காகவே இஹ்ராம் அணிந்திருப்பேன்."

நபித் தோழர்களில் சிலர் ஹஜ்ஜுக்காகவும், சிலர் உம்ராவிற்காகவும் இஹ்ராம் அணிந்தனர். ஆயிஷா (ரழி) கூறுகிறார்கள்: "உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்தவர்களில் நானும் ஒருத்தியாக இருந்தேன். அரஃபா நாள் என்னை வந்தடைந்த போது நான் மாதவிடாய் உள்ளவளாக இருந்தேன்; நான் என் உம்ராவின் (இஹ்ராமிலிருந்து) விடுபடவில்லை. இது குறித்து நான் நபி (ஸல்) அவர்களிடம் முறையிட்டேன்.

அதற்கு அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், 'உன்னுடைய உம்ராவை (தற்காலிகமாகத் தள்ளி) வைத்துவிடு. உன் தலைமுடியை அவிழ்த்து (தலை) வாருவாயாக; மேலும், ஹஜ்ஜுக்காக இஹ்ராம் அணிந்து கொள்' என்று கூறினார்கள்.

நான் அவ்வாறே செய்தேன். 'ஹஸ்பா' (மினாவிலிருந்து திரும்பும்) இரவு வந்த போது, நபி (ஸல்) அவர்கள் (என் சகோதரர்) அப்துர் ரஹ்மான் பின் அபூபக்ரை என்னுடன் அனுப்பி வைத்தார்கள். அவர் என்னை (வாகனத்தில்) தமக்குப் பின்னால் அமர்த்திக்கொண்டு 'தன்யீம்' பகுதிக்குப் புறப்பட்டுச் சென்றார். நான் (தவறிப்போன) என் உம்ராவிற்குப் பகரமாக (அங்கிருந்து) உம்ராவிற்காக இஹ்ராம் அணிந்தேன். பின்னர் கஅபாவை வலம் (தவாஃப்) வந்தேன்; ஸஃபா மற்றும் மர்வாவுக்கிடையே (ஸயீ) செய்தேன்.

இவ்வாறு அல்லாஹ் அவருடைய ஹஜ்ஜையும் உம்ராவையும் (முழுமையாக) நிறைவேற்றினான். இதில் (இவற்றுக்காகப் பரிகாரமாக) நோன்போ, பலியிடலோ (ஹத்யு), தர்மமோ எதுவும் இருக்கவில்லை."
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஹஸன் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் நல்லதாகும்)
إسناده حسن