அபூ ஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:
நபி (ஸல்) அவர்கள் நஜ்த் திசையை நோக்கி ஒரு குதிரைப்படையை அனுப்பினார்கள். அப்படையினர் பனூ ஹனீஃபா குலத்தைச் சேர்ந்த துமாமா பின் உஸால் என்று சொல்லப்படக்கூடிய ஒரு மனிதரைக் கொண்டு வந்தார்கள். அவரைப் பள்ளிவாசலின் தூண்களில் ஒரு தூணில் கட்டி வைத்தார்கள். நபி (ஸல்) அவர்கள் அவரிடம் வந்து, "துமாமாவே! உன்னிடம் என்ன இருக்கிறது?" என்று கேட்டார்கள்.
அதற்கு அவர், "முஹம்மதே! என்னிடம் நன்மையே உள்ளது. நீர் (என்னைக்) கொன்றால், இரத்தப் பழி உடைய ஒருவரையே கொல்வீர். நீர் (எம்மீது) அருள் புரிந்தால், நன்றி செலுத்தும் ஒருவருக்கே அருள் புரிவீர். நீர் செல்வத்தை விரும்பினால், அதிலிருந்து நீர் நாடியதைக் கேளும்!" என்று கூறினார்.
மறுநாள் ஆகும் வரை அவர் விட்டு வைக்கப்பட்டார். பிறகு (மறுநாள்) அவரிடம் நபி (ஸல்) அவர்கள், "துமாமாவே! உன்னிடம் என்ன இருக்கிறது?" என்று கேட்டார்கள். அதற்கு அவர், "உம்மிடம் நான் (ஏற்கனவே) சொன்னதுதான்; நீர் அருள் புரிந்தால் நன்றி செலுத்தும் ஒருவருக்கே அருள் புரிவீர்" என்று கூறினார். அதற்கு அடுத்த நாள் வரை அவரை விட்டுவிட்டார்கள். (மூன்றாம் நாள்) அவரிடம், "துமாமாவே! உன்னிடம் என்ன இருக்கிறது?" என்று கேட்டார்கள். அதற்கு அவர், "உம்மிடம் நான் சொன்னதுதான் என்னிடமும் உள்ளது" என்று கூறினார்.
அப்பொழுது நபி (ஸல்) அவர்கள், "துமாமாவை அவிழ்த்து விடுங்கள்" என்று கூறினார்கள். அவர் பள்ளிவாசலுக்கு அருகிலிருந்த பேரீச்சந்தோட்டத்திற்குச் சென்று குளித்துவிட்டு, பிறகு பள்ளிவாசலுக்குள் நுழைந்து, "அஷ்ஹது அன் லாயிலாஹ இல்லல்லாஹ், வ அஷ்ஹது அன்ன முஹம்மதன் ரசூலுல்லாஹ்" (வணக்கத்திற்குரியவன் அல்லாஹ்வைத் தவிர வேறு யாருமில்லை என்றும், முஹம்மத் (ஸல்) அவர்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் என்றும் நான் சாட்சி கூறுகிறேன்) என்று கூறினார்.
மேலும், "முஹம்மதே! அல்லாஹ்வின் மீது ஆணையாக! பூமியில் உம்முடைய முகத்தை விட எனக்கு வெறுப்பான முகம் வேறு எதுவும் இருந்ததில்லை. (இப்போது) உம்முடைய முகம் எனக்கு மிகவும் விருப்பமான முகமாக ஆகிவிட்டது. அல்லாஹ்வின் மீது ஆணையாக! உம்முடைய மார்க்கத்தை விட எனக்கு வெறுப்பான மார்க்கம் வேறு எதுவும் இருந்ததில்லை. (இப்போது) உம்முடைய மார்க்கம் எனக்கு மிகவும் விருப்பமான மார்க்கமாக ஆகிவிட்டது. அல்லாஹ்வின் மீது ஆணையாக! உம்முடைய ஊரை விட எனக்கு வெறுப்பான ஊர் வேறு எதுவும் இருந்ததில்லை. (இப்போது) உம்முடைய ஊர் எனக்கு மிகவும் விருப்பமான ஊராக ஆகிவிட்டது. நான் உம்ரா செய்ய நாடியிருந்த நிலையில் உம்முடைய குதிரைப்படையினர் என்னைப் பிடித்துக் கொண்டனர். இது பற்றி தங்களின் கருத்து என்ன?" என்று கேட்டார்.
நபி (ஸல்) அவர்கள் அவருக்கு நற்செய்தி கூறி, உம்ரா செய்யுமாறு அவருக்குக் கட்டளையிட்டார்கள். அவர் மக்காவிற்கு வந்தபோது ஒருவர் அவரிடம், "நீர் மதம் மாறிவிட்டீரா?" என்று கேட்டார். அதற்கு அவர், "இல்லை, அல்லாஹ்வின் மீது ஆணையாக! நான் அல்லாஹ்வின் தூதர் முஹம்மது (ஸல்) அவர்களுடன் இணைந்து இஸ்லாத்தை ஏற்றுக்கொண்டேன். அல்லாஹ்வின் மீது ஆணையாக! நபி (ஸல்) அவர்கள் அனுமதியளிக்கும் வரை, யமாமாவிலிருந்து ஒரு கோதுமை மணி கூட உங்களுக்கு வராது" என்று கூறினார்.
அபூ ஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"துமாமா பின் உஸால் அல்-ஹனஃபி அவர்கள் மஸ்ஜிதிற்கு அருகிலிருந்த ஒரு நீர்நிலைக்குச் சென்று குளித்துவிட்டு, பிறகு மஸ்ஜிதிற்குள் நுழைந்து: 'அஷ்ஹது அன் லா இலாஹ இல்லல்லாஹ், வஹ்தஹு லா ஷரீக லஹு, வ அன்ன முஹம்மதன் அப்துஹு வ ரசூலுஹு' (அல்லாஹ்வைத் தவிர வணக்கத்திற்குரியவர் யாருமில்லை; அவன் தனித்தவன்; அவனுக்கு இணையேதுமில்லை என்றும், முஹம்மது அவர்கள் அவனுடைய அடிமையும் தூதருமாவார்கள் என்றும் நான் சாட்சி கூறுகிறேன்) என்று கூறினார். (மேலும்), 'ஓ முஹம்மத் அவர்களே! அல்லாஹ்வின் மீது சத்தியமாக! பூமியில் உள்ள முகங்களில் உங்களுடைய முகத்தை விட எனக்கு மிகவும் வெறுப்பான முகம் வேறு எதுவும் இருந்ததில்லை; ஆனால் (இப்போது) உங்களுடைய முகமே எனக்கு எல்லா முகங்களையும் விட மிகவும் விருப்பமானதாகிவிட்டது. நான் உம்ரா செய்ய நாடியிருந்த நிலையில் உங்களுடைய குதிரைப்படை என்னைப் பிடித்தது. (இந்நிலையில்) தாங்கள் என்ன கருதுகிறீர்கள்?' என்று கேட்டார். ஆகவே, அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் அவருக்கு நற்செய்தி கூறி, அவரை உம்ரா செய்யுமாறு பணித்தார்கள்."
حَدَّثَنَا عِيسَى بْنُ حَمَّادٍ الْمِصْرِيُّ، وَقُتَيْبَةُ، قَالَ قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ أَبِي سَعِيدٍ، أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا هُرَيْرَةَ، يَقُولُ بَعَثَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم خَيْلاً قِبَلَ نَجْدٍ فَجَاءَتْ بِرَجُلٍ مِنْ بَنِي حَنِيفَةَ يُقَالُ لَهُ ثُمَامَةُ بْنُ أُثَالٍ سَيِّدُ أَهْلِ الْيَمَامَةِ فَرَبَطُوهُ بِسَارِيَةٍ مِنْ سَوَارِي الْمَسْجِدِ فَخَرَجَ إِلَيْهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " مَاذَا عِنْدَكَ يَا ثُمَامَةُ " . قَالَ عِنْدِي يَا مُحَمَّدُ خَيْرٌ إِنْ تَقْتُلْ تَقْتُلْ ذَا دَمٍ وَإِنْ تُنْعِمْ تُنْعِمْ عَلَى شَاكِرٍ وَإِنْ كُنْتَ تُرِيدُ الْمَالَ فَسَلْ تُعْطَ مِنْهُ مَا شِئْتَ . فَتَرَكَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَتَّى إِذَا كَانَ الْغَدُ ثُمَّ قَالَ لَهُ " مَا عِنْدَكَ يَا ثُمَامَةُ " . فَأَعَادَ مِثْلَ هَذَا الْكَلاَمِ فَتَرَكَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَتَّى كَانَ بَعْدَ الْغَدِ فَذَكَرَ مِثْلَ هَذَا فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " أَطْلِقُوا ثُمَامَةَ " . فَانْطَلَقَ إِلَى نَخْلٍ قَرِيبٍ مِنَ الْمَسْجِدِ فَاغْتَسَلَ فِيهِ ثُمَّ دَخَلَ الْمَسْجِدَ فَقَالَ أَشْهَدُ أَنْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَأَشْهَدُ أَنَّ مُحَمَّدًا عَبْدُهُ وَرَسُولُهُ . وَسَاقَ الْحَدِيثَ . قَالَ عِيسَى أَخْبَرَنَا اللَّيْثُ وَقَالَ ذَا ذِمٍّ .
அபூ ஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்:
“அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் நஜ்த் பகுதியை நோக்கி ஒரு குதிரைப் படையை அனுப்பினார்கள். அவர்கள் பனூ ஹனீஃபா குலத்தைச் சேர்ந்த, யமாமா வாசிகளின் தலைவரான துமாமா பின் உஸால் என்றழைக்கப்படும் ஒரு மனிதரைக் கொண்டு வந்து, அவரைப் பள்ளிவாசலின் தூண்களில் ஒன்றில் கட்டி வைத்தார்கள்.
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் அவரிடம் வந்து, ‘துமாமாவே! உன்னிடம் என்ன உள்ளது?’ என்று கேட்டார்கள். அவர், ‘முஹம்மதே! என்னிடம் நன்மையே உள்ளது. நீர் (என்னைக்) கொன்றால், இரத்தப் பழி தீர்க்கப்பட வேண்டிய ஒருவரையே நீர் கொல்வீர்கள். நீர் உபகாரம் செய்தால், நன்றி மறவாத ஒருவருக்கே உபகாரம் செய்வீர்கள். நீர் செல்வத்தை விரும்பினால் கேளும்; நீர் விரும்புவது உமக்கு வழங்கப்படும்’ என்று கூறினார்.
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் அவரை (அப்படியே) விட்டுவிட்டார்கள். மறுநாள் வந்தபோது, ‘துமாமாவே! உன்னிடம் என்ன உள்ளது?’ என்று கேட்டார்கள். அவர் (முன்பு) கூறியது போன்றே பதிலளித்தார். அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் அவரை (அப்படியே) விட்டுவிட்டார்கள். அதற்கு அடுத்த நாள் வந்தபோது, (அவர்) இது போன்றே கூறினார்.
அப்போது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், ‘துமாமாவை விடுவியுங்கள்’ என்று கூறினார்கள். அவர் பள்ளிவாசலுக்கு அருகிலுள்ள பேரீச்சந்தோப்பிற்குச் சென்று குளித்துவிட்டு, பிறகு பள்ளிவாசலுக்குள் நுழைந்து, **‘அஷ்ஹது அன் லா இலாஹ இல்லல்லாஹ், வ அஷ்ஹது அன்ன முஹம்மதன் அப்துஹு வ ரசூலுஹு’** என்று கூறினார்.
(இதன் பொருள்: ‘வணக்கத்திற்குரிய இறைவன் அல்லாஹ்வைத் தவிர வேறு யாருமில்லை என்று நான் சாட்சி கூறுகிறேன். மேலும் முஹம்மத் (ஸல்) அவர்கள் அவனது அடியாரும் தூதரும் ஆவார்கள் என்றும் நான் சாட்சி கூறுகிறேன்’). பிறகு அவர் ஹதீஸின் மீதமுள்ள பகுதியை விவரித்தார்.”
ஈஸா கூறினார்: “அல்-லைஸ் எங்களுக்கு (இச்செய்தியை) அறிவித்தார்; அவர் (துமாமாவை விவரிக்கையில்) ‘தா திம்மின்’ (பாதுகாப்பிற்குரியவர்) என்று கூறினார்.”