இந்த ஹதீஸுக்கு மற்ற ஹதீஸ் நூல்களில் உள்ள ஹதீஸ்கள்

21960முஸ்னது அஹ்மத்
حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ حَدَّثَنَا أَبِي عَنِ ابْنِ إِسْحَاقَ حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ يَحْيَى بْنِ حَبَّانَ الْأَنْصَارِيُّ ثُمَّ الْمَازِنِيُّ مَازِنُ بَنِي النَّجَّارِ عَنْ عُبَيْدِ اللهِ بْنِ عَبْدِ اللهِ بْنِ عُمَرَ قَالَ قُلْتُ لَهُ أَرَأَيْتَ وُضُوءَ عَبْدِ اللهِ بْنِ عُمَرَ لِكُلِّ صَلَاةٍ طَاهِرًا كَانَ أَوْ غَيْرَ طَاهِرٍ عَمَّ هُوَ؟ فَقَالَ حَدَّثَتْهُ أَسْمَاءُ بِنْتُ زَيْدِ بْنِ الْخَطَّابِ أَنَّ عَبْدَ اللهِ بْنَ حَنْظَلَةَ بْنِ أَبِي عَامِرِ الْغَسِيلِ حَدَّثَهَا أَنَّ رَسُولَ اللهِ ﷺ كَانَ أُمِرَ بِالْوُضُوءِ لِكُلِّ صَلَاةٍ طَاهِرًا كَانَ أَوْ غَيْرَ طَاهِرٍ فَلَمَّا شَقَّ ذَلِكَ عَلَى رَسُولِ اللهِ ﷺ أُمِرَ بِالسِّوَاكِ عِنْدَ كُلِّ صَلَاةٍ وَوُضِعَ عَنْهُ الْوُضُوءُ إِلَّا مِنْ حَدَثٍ
முஹம்மத் பின் யஹ்யா பின் ஹப்பான் (ரஹ்) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
நான் உபைதுல்லாஹ் பின் அப்தில்லாஹ் பின் உமர் (ரஹ்) அவர்களிடம், "அப்துல்லாஹ் பின் உமர் (ரழி) அவர்கள் தூய்மையுடன் இருந்தாலும் இல்லாவிட்டாலும் ஒவ்வொரு தொழுகைக்கும் உளூச் செய்கிறார்களே, இது எதனால்?" என்று கேட்டேன். அதற்கு உபைதுல்லாஹ், "அஸ்மா பின்த் ஸைத் பின் அல்கத்தாப் (ரழி) அவர்கள் தமக்கு (அப்துல்லாஹ் பின் உமருக்கு) பின்வருமாறு அறிவித்தார்கள்" என்று கூறினார்கள்:

அப்துல்லாஹ் பின் ஹன்ழலா பின் அபீ ஆமிர் அல்கஸீல் (ரழி) அவர்கள் (அஸ்மாவிடம்) அறிவித்தார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், (தாம் ஏற்கனவே) தூய்மையுடன் இருந்தாலும் இல்லாவிட்டாலும் ஒவ்வொரு தொழுகைக்கும் (புதிதாக) உளூச் செய்யும்படி (ஆரம்பத்தில்) கட்டளையிடப்பட்டிருந்தார்கள். இது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுக்குச் சிரமமாக மாறியபோது, ஒவ்வொரு தொழுகையின்போதும் 'மிஸ்வாக்' (பல் துலக்குதல்) செய்யும்படி அவர்களுக்குக் கட்டளையிடப்பட்டது. மேலும், (உளூ முறியும்) அசுத்தம் ஏற்பட்டால் தவிர (மற்ற நேரங்களில் ஒவ்வொரு தொழுகைக்கும் புதிதாக உளூச் செய்ய வேண்டும் என்ற கட்டளை) அவர்களிடமிருந்து நீக்கப்பட்டது.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஹஸன் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் நல்லதாகும்)
إسناده حسن
426மிஷ்காத் அல்-மஸாபீஹ்
وَعَن مُحَمَّد بن يحيى بن حبَان الْأنْصَارِيّ ثمَّ الْمَازِني مَازِن بني النجار عَن عُبَيْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ قَالَ قلت لَهُ أَرَأَيْتَ وُضُوءَ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ لِكُلِّ صَلَاةٍ طَاهِرًا كَانَ أَوْ غَيْرَ طَاهِرٍ عَمَّنْ أَخَذَهُ؟ فَقَالَ: حَدَّثَتْهُ أَسْمَاءُ بِنْتُ زَيْدِ بْنِ الْخَطَّابِ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ حَنْظَلَةَ بْنِ أبي عَامر ابْن الْغَسِيلِ حَدَّثَهَا أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ كَانَ أُمِرَ بِالْوُضُوءِ لِكُلِّ صَلَاةٍ طَاهِرًا كَانَ أَوْ غَيْرَ طَاهِرٍ فَلَمَّا شَقَّ ذَلِكَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ أُمِرَ بِالسِّوَاكِ عِنْدَ كُلِّ صَلَاةٍ وَوُضِعَ عَنْهُ الْوُضُوءُ إِلَّا مِنْ حَدَثٍ قَالَ فَكَانَ عَبْدُ اللَّهِ يَرَى أَنَّ بِهِ قُوَّةً عَلَى ذَلِكَ كَانَ يَفْعَله حَتَّى مَاتَ. رَوَاهُ أَحْمد
உபைதுல்லாஹ் இப்னு அப்துல்லாஹ் இப்னு உமர் (ரஹ்) அவர்களிடம், "அப்துல்லாஹ் பின் உமர் (ரழி) அவர்கள் உளூவுடன் (தூய்மையுடன்) இருந்தாலும் இல்லாவிட்டாலும் ஒவ்வொரு தொழுகைக்கும் உளூ செய்யும் பழக்கத்தை யாரிடமிருந்து பெற்றார்கள்?" என்று கேட்கப்பட்டது.

அதற்கு அவர் கூறினார்: அஸ்மா பின்த் ஸைத் (ரழி) அவர்கள் தன்னிடம், அப்துல்லாஹ் பின் ஹன்ழலா (ரழி) அவர்கள் கூறியதாக (பின்வருமாறு) தெரிவித்தார்கள்:

"அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (ஆரம்பத்தில்) உளூவுடன் இருந்தாலும் இல்லாவிட்டாலும் ஒவ்வொரு தொழுகைக்கும் உளூ செய்யும்படி கட்டளையிடப்பட்டார்கள். ஆனால், அது அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுக்குச் சிரமமாக ஆனபோது, ஒவ்வொரு தொழுகைக்கும் மிஸ்வாக் செய்யுமாறு கட்டளையிடப்பட்டார்கள். மேலும், உளூ முறிந்தாலன்றி (ஒவ்வொரு தொழுகைக்கும்) உளூ செய்வது அவர்களுக்கு விலக்கப்பட்டது."

(உபைதுல்லாஹ் மேலும்) கூறினார்: அப்துல்லாஹ் பின் உமர் (ரழி) அவர்கள், (ஒவ்வொரு தொழுகைக்கும் உளூச் செய்யும்) அந்தச் செயலைத் தொடர்ந்து செய்வதற்குத் தமக்குச் சக்தி இருப்பதாகக் கருதியதால், அவர்கள் இறக்கும் வரை அதனைச் செய்து வந்தார்கள். (நூல்: அஹ்மத்)
ஹதீஸ் தரம் : ஹஸன் (அல்பானி)
حسن (الألباني)
684சுனனுத் தாரிமி
أَخْبَرَنَا أَحْمَدُ بْنُ خَالِدٍ حَدَّثَنَا مُحَمَّدٌ هُوَ ابْنُ إِسْحَاقَ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يَحْيَى بْنِ حَبَّانَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ قَالَ قُلْتُ أَرَأَيْتَ تَوَضُّأَ ابْنِ عُمَرَ لِكُلِّ صَلَاةٍ طَاهِرًا أَوْ غَيْرَ طَاهِرٍ عَمَّ ذَلِكَ؟ قَالَ حَدَّثَتْهُ أَسْمَاءُ بِنْتُ زَيْدِ بْنِ الْخَطَّابِ أَنَّ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ حَنْظَلَةَ بْنِ أَبِي عَامِرٍ حَدَّثَهَا أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ «أُمِرَ بِالْوُضُوءِ لِكُلِّ صَلَاةٍ طَاهِرًا أَوْ غَيْرَ طَاهِرٍ فَلَمَّا شَقَّ ذَلِكَ عَلَيْهِ أُمِرَ بِالسِّوَاكِ لِكُلِّ صَلَاةٍ» وَكَانَ ابْنُ عُمَرَ يَرَى أَنَّ بِهِ عَلَى ذَلِكَ قُوَّةً فَكَانَ لَا يَدَعُ الْوُضُوءَ لِكُلِّ صَلَاةٍ
முஹம்மது பின் யஹ்யா பின் ஹப்பான் (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது:
நான் அப்துல்லாஹ் பின் அப்துல்லாஹ் பின் உமர் (ரஹ்) அவர்களிடம், "இப்னு உமர் (ரழி) அவர்கள் தூய்மையான நிலையில் (உளூவுடன்) இருந்தாலும் அல்லது தூய்மையற்ற நிலையில் (உளூ இன்றி) இருந்தாலும் ஒவ்வொரு தொழுகைக்கும் உளூச் செய்கிறார்களே, அது எதனால்?" என்று கேட்டேன்.
அதற்கு அவர்கள் (பின்வருமாறு) பதிலளித்தார்கள்:
அப்துல்லாஹ் பின் ஹன்ழலா பின் அபீ ஆமிர் (ரழி) அவர்கள் தமக்கு அறிவித்ததாக அஸ்மா பின்த் ஸைத் பின் கத்தாப் (ரழி) அவர்கள் இப்னு உமர் (ரழி) அவர்களுக்கு அறிவித்தார்கள்:
"நிச்சயமாக அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், தூய்மையான நிலையில் இருந்தாலும் அல்லது தூய்மையற்ற நிலையில் இருந்தாலும் ஒவ்வொரு தொழுகைக்கும் உளூச் செய்யும்படி (ஆரம்பத்தில்) கட்டளையிடப்பட்டார்கள். அது அவர்களுக்குச் சிரமமாகத் தெரிந்தபோது, (அந்தக் கட்டளை மாற்றப்பட்டு) ஒவ்வொரு தொழுகைக்கும் மிஸ்வாக் (பல் துலக்குதல்) செய்யும்படி கட்டளையிடப்பட்டார்கள்."
(ஒவ்வொரு தொழுகைக்கும் உளூச் செய்வதற்கு) தமக்கு வலிமை இருப்பதாக இப்னு உமர் (ரழி) அவர்கள் கருதினார்கள். எனவே, அவர்கள் ஒவ்வொரு தொழுகைக்கும் உளூச் செய்வதைக் கைவிடவில்லை.
ஹதீஸ் தரம் : இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஸஹீஹ் (அத்தாரானீ)
إسناده صحيح (الداراني)
حَدَّثَنَا أَبُو الْحُسَيْنِ مُحَمَّدُ بْنُ الْحُسَيْنِ بْنِ الْفَضْلِ الْقَطَّانُ بِبَغْدَادَ، ثنا عَبْدُ اللهِ بْنُ جَعْفَرِ بْنِ دُرُسْتُوَيْهِ، ثنا يَعْقُوبُ بْنُ سُفْيَانَ، ثنا أَبُو النَّضْرِ إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الْقُرَشِيُّ الدِّمَشْقِيُّ، ثنا سَعِيدُ بْنُ يَحْيَى اللَّخْمِيُّ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَاقَ، وَأَخْبَرَنَا أَبُو عَلِيٍّ الرُّوذْبَارِيُّ، ثنا أَبُو بَكْرِ بْنُ دَاسَةَ، ثنا أَبُو دَاوُدَ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ عَوْفٍ الطَّائِيُّ، ثنا أَحْمَدُ بْنُ خَالِدٍ، ثنا مُحَمَّدُ بْنُ إِسْحَاقَ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ يَحْيَى بْنِ حِبَّانَ، عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ عَبْدِ اللهِ بْنِ عُمَرَ، قَالَ: قُلْتُ: أَرَأَيْتَ تَوَضِّي ابْنِ عُمَرَ لِكُلِّ صَلَاةٍ طَاهِرًا أَوْ غَيْرَ طَاهِرٍ عَمَّ ذَلِكَ؟ فَقَالَ: حَدَّثَتْنِيهِ أَسْمَاءُ بِنْتُ زَيْدِ بْنِ الْخَطَّابِ، أَنَّ عَبْدَ اللهِ بْنَ حَنْظَلَةَ بْنِ أَبِي عَامِرٍ، حَدَّثَهَا " أَنَّ رَسُولَ اللهِ ﷺ أَمَرَ بِالْوُضُوءِ عِنْدَ كُلِّ صَلَاةٍ طَاهِرًا أَوْ غَيْرَ طَاهِرٍ، فَلَمَّا شَقَّ ذَلِكَ عَلَيْهِ أَمَرَ بِالسِّوَاكِ لِكُلِّ صَلَاةٍ "، فَكَانَ ابْنُ عُمَرَ يَرَى أَنَّ بِهِ قُوَّةً، فَكَانَ لَا يَدَعُ الْوُضُوءَ لِكُلِّ صَلَاةٍ. لَفْظُ حَدِيثِ أَحْمَدَ بْنِ خَالِدٍ الْوَهْبِيِّ، وَقَالَ سَعِيدٌ فِي حَدِيثِهِ، عَنْ عُبَيْدِ اللهِ بْنِ عَبْدِ اللهِ، قَالَ: فَلَمَّا شَقَّ ذَلِكَ عَلَيْهِمْ، قَالَ أَبُو دَاوُدَ: إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ رَوَاهُ عَنِ ابْنِ إِسْحَاقَ. قَالَ: عُبَيْدُ اللهِ بْنُ عَبْدِ اللهِ
முஹம்மது பின் யஹ்யா பின் ஹிப்பான் (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:
நான் அப்துல்லாஹ் பின் அப்தில்லாஹ் பின் உமர் (ரஹ்) அவர்களிடம், "இப்னு உமர் (ரழி) அவர்கள் தூய்மையுடன் (உளூவுடன்) இருந்தாலும் இல்லாவிட்டாலும் ஒவ்வொரு தொழுகைக்கும் (புதிதாக) உளூச் செய்கிறார்களே, அது எதனால்?" என்று கேட்டேன். அதற்கு அவர்கள், "அஸ்மா பின்த் ஸைத் பின் அல்கத்தாப் (ரஹ்) அவர்கள் எனக்கு இதை அறிவித்தார்கள். (அதாவது) அப்துல்லாஹ் பின் ஹன்ழலா பின் அபீ ஆமிர் (ரழி) அவர்கள் தமக்கு பின்வருமாறு அறிவித்ததாகக் கூறினார்கள்:

'அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், (ஒருவர் ஏற்கனவே) தூய்மையுடன் (உளூவுடன்) இருந்தாலும் இல்லாவிட்டாலும் ஒவ்வொரு தொழுகைக்கும் (புதிதாக) உளூச் செய்யும்படி கட்டளையிட்டார்கள். அது அவர்களுக்கு (நபியவர்களுக்கு)ச் சிரமமாக மாறியபோது, ஒவ்வொரு தொழுகைக்கும் மிஸ்வாக் (பல் துலக்கும் குச்சி) பயன்படுத்துமாறு (மட்டும்) கட்டளையிட்டார்கள்.'

இப்னு உமர் (ரழி) அவர்கள், (ஒவ்வொரு தொழுகைக்கும் உளூச் செய்வதற்குத்) தமக்கு ஆற்றல் இருப்பதாகக் கருதியதால், எந்தவொரு தொழுகைக்கும் (புதிதாக) உளூச் செய்வதை அவர்கள் கைவிடவில்லை.

(குறிப்பு: இது அஹ்மத் பின் காலித் அல்-வஹ்பி அவர்களின் அறிவிப்பில் இடம்பெற்றுள்ள வாசகமாகும். உபைதுல்லாஹ் பின் அப்தில்லாஹ் வழியாக சயீத் அறிவிக்கும் செய்தியில், "அது அவர்களுக்கு (மக்களுக்கு)ச் சிரமமாக மாறியபோது..." என்று பன்மைச் சொல்லாக இடம்பெற்றுள்ளது. அபூதாவூத் (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: "இப்ராஹீம் பின் ஸஅத் இதனை இப்னு இஸ்ஹாக் வழியாக அறிவித்துள்ளார். அதில் அவர் 'உபைதுல்லாஹ் பின் அப்தில்லாஹ்' என்று குறிப்பிட்டுள்ளார்.")
ஹதீஸ் தரம் : ஹதீஸ் தரம் கிடைக்கவில்லை
لا نعرف حكم له
أَخْبَرَنَا أَبُو عَبْدِ اللهِ الْحَافِظُ، أنبأ عَلِيُّ بْنُ مُحَمَّدٍ الْمَرْوَزِيُّ، ثنا عَبْدُ الْعَزِيزِ بْنُ حَاتِمٍ، ثنا أَحْمَدُ بْنُ عُمَرَ الْقَاضِي، ثنا أَبُو تُمَيْلَةَ، ثنا خَالِدُ بْنُ عُبَيْدٍ، حَدَّثَنِي عَبْدُ اللهِ بْنُ بُرَيْدَةَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أُمِّ سَلَمَةَ رَضِيَ اللهُ تَعَالَى عَنْهَا، قَالَتْ: قَالَ رَسُولُ اللهِ ﷺ: " مَا زَالَ جِبْرِيلُ يُوصِينِي بِالسِّوَاكِ حَتَّى خَشِيتُ عَلَى أَضْرَاسِي "، وَكَذَلِكَ رَوَاهُ غَيْرُهُ عَنْ أَبِي تُمَيْلَةَ يَحْيَى بْنِ وَاضِحٍ قَالَ الْبُخَارِيُّ رَحِمَهُ اللهُ: هَذَا حَدِيثٌ حَسَنٌ قَالَ الشَّيْخُ رَحِمَهُ اللهُ: وَقَدْ رَوَيْنَا فِي كِتَابِ الطَّهَارَةِ عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ حَنْظَلَةَ بْنِ أَبِي عَامِرٍ أَنَّ رَسُولَ اللهِ ﷺ: أُمِرَ بِالْوُضُوءِ لِكُلِّ صَلَاةٍ طَاهِرًا أَوْ غَيْرَ طَاهِرٍ، فَلَمَّا شَقَّ ذَلِكَ عَلَيْهِ أُمِرَ بِالسِّوَاكِ لِكُلِّ صَلَاةٍ
உம்மு ஸலமா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "எனது கடவாய்ப் பற்களுக்கு (பாதிப்பு அல்லது தேய்மானம்) ஏற்பட்டுவிடுமோ என்று நான் அஞ்சும் அளவுக்கு, மிஸ்வாக் செய்யுமாறு ஜிப்ரீல் (அலை) அவர்கள் எனக்குத் தொடர்ந்து வலியுறுத்திக் கொண்டே இருந்தார்கள்."

இதை அபூ துமைலா யஹ்யா பின் வாதிஹ் என்பவரிடமிருந்து மற்றவர்களும் இதேபோன்று அறிவித்துள்ளனர். இமாம் புகாரி (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "இது ஒரு ஹஸனான (ஆதாரப்பூர்வமான நிலைக்கு நெருக்கமான) ஹதீஸாகும்."

ஷெய்க் (இமாம் பைஹகி) அவர்கள் கூறினார்கள்: "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் சுத்தமான நிலையில் (உளூவுடன்) இருந்தாலும் அல்லது சுத்தமில்லாத நிலையில் இருந்தாலும், ஒவ்வொரு தொழுகைக்கும் உளூ செய்யுமாறு (ஆரம்பத்தில்) கட்டளையிடப்பட்டிருந்தார்கள். பின்னர் அது அவர்களுக்குச் சிரமமாக மாறியபோது, (ஒவ்வொரு தொழுகைக்கும் உளூ செய்வதற்குப் பதிலாக) ஒவ்வொரு தொழுகைக்கும் மிஸ்வாக் செய்யுமாறு அவர்களுக்குக் கட்டளையிடப்பட்டது" என அப்துல்லாஹ் பின் ஹன்ழலா பின் அபீ ஆமிர் (ரழி) அவர்கள் அறிவித்திருப்பதாக 'கிதாபுத் தஹாரா'வில் (தூய்மை குறித்த அத்தியாயத்தில்) நாம் பதிவு செய்துள்ளோம்.
ஹதீஸ் தரம் : ஹதீஸ் தரம் கிடைக்கவில்லை
لا نعرف حكم له