இந்த ஹதீஸுக்கு மற்ற ஹதீஸ் நூல்களில் உள்ள ஹதீஸ்கள்

533, 534ஸஹீஹுல் புகாரி
حَدَّثَنَا أَيُّوبُ بْنُ سُلَيْمَانَ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرٍ، عَنْ سُلَيْمَانَ، قَالَ صَالِحُ بْنُ كَيْسَانَ حَدَّثَنَا الأَعْرَجُ عَبْدُ الرَّحْمَنِ، وَغَيْرُهُ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ‏.‏وَنَافِعٌ مَوْلَى عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ، أَنَّهُمَا حَدَّثَاهُ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنَّهُ قَالَ ‏ ‏ إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا عَنِ الصَّلاَةِ، فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ ‏ ‏‏.‏
அபூஹுரைரா (ரழி) மற்றும் அப்துல்லாஹ் பின் உமர் (ரழி) ஆகியோர் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "வெப்பம் கடுமையாகிவிட்டால், தொழுகையை (குளிர்ச்சியான நேரத்தில்) நிறைவேற்றுங்கள் (அதாவது, வெப்பம் தணியும் வரை தாமதப்படுத்துங்கள்). ஏனெனில், நிச்சயமாக வெப்பத்தின் கடுமை நரகத்தின் சீற்றத்திலிருந்து வருகிறது."
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
535ஸஹீஹுல் புகாரி
حَدَّثَنَا ابْنُ بَشَّارٍ، قَالَ حَدَّثَنَا غُنْدَرٌ، قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، عَنِ الْمُهَاجِرِ أَبِي الْحَسَنِ، سَمِعَ زَيْدَ بْنَ وَهْبٍ، عَنْ أَبِي ذَرٍّ، قَالَ أَذَّنَ مُؤَذِّنُ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم الظُّهْرَ فَقَالَ ‏"‏ أَبْرِدْ أَبْرِدْ ـ أَوْ قَالَ ـ انْتَظِرِ انْتَظِرْ ‏"‏‏.‏ وَقَالَ ‏"‏ شِدَّةُ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ، فَإِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا عَنِ الصَّلاَةِ ‏"‏‏.‏ حَتَّى رَأَيْنَا فَىْءَ التُّلُولِ‏.‏
அபூதர் (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:
நபி (ஸல்) அவர்களின் முஅத்தின் லுஹர் தொழுகைக்காக பாங்கு சொன்னார். அப்போது நபி (ஸல்) அவர்கள், "வெப்பம் தணியட்டும்! வெப்பம் தணியட்டும்!" - அல்லது - "பொறுங்கள்! பொறுங்கள்!" என்று கூறினார்கள். மேலும், "கடுமையான வெப்பம் நரகத்தின் சீற்றத்தினால் ஏற்படுகிறது. ஆகவே, வெப்பம் கடுமையாகும்போது தொழுகையைத் தாமதப்படுத்துங்கள் (வெப்பம் தணியும் வரை)" என்றும் கூறினார்கள். குன்றுகளின் நிழலை நாங்கள் பார்க்கும் வரை (தொழுகை தாமதப்படுத்தப்பட்டது).
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
536, 537ஸஹீஹுல் புகாரி
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، قَالَ حَفِظْنَاهُ مِنَ الزُّهْرِيِّ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا بِالصَّلاَةِ، فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ ‏"‏‏.‏ ‏"‏ وَاشْتَكَتِ النَّارُ إِلَى رَبِّهَا فَقَالَتْ يَا رَبِّ أَكَلَ بَعْضِي بَعْضًا‏.‏ فَأَذِنَ لَهَا بِنَفَسَيْنِ نَفَسٍ فِي الشِّتَاءِ، وَنَفَسٍ فِي الصَّيْفِ، فَهُوَ أَشَدُّ مَا تَجِدُونَ مِنَ الْحَرِّ، وَأَشَدُّ مَا تَجِدُونَ مِنَ الزَّمْهَرِيرِ ‏"‏‏.‏
அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:

நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "வெப்பம் கடுமையாகும்போது தொழுகையை (சூடு தணியும் வரை) தாமதப்படுத்துங்கள். ஏனெனில், வெப்பத்தின் கடுமை நரகத்தின் வெப்பப் பெருக்கத்திலிருந்து (உண்டாவதாகும்)." (மேலும் கூறினார்கள்:) "நரக நெருப்பு தன் இறைவனிடம், 'என் இறைவா! என் ஒரு பகுதி மறு பகுதியைச் சாப்பிட்டு (அழித்து) விட்டது' என்று முறையிட்டது. ஆகவே, இறைவன் அதற்கு இரண்டு மூச்சுகளுக்கு அனுமதியளித்தான். ஒரு மூச்சு குளிர்காலத்திலும், மற்றொன்று கோடைக்காலத்திலும் (ஆகும்). அதுவே நீங்கள் காணும் மிகக் கடுமையான வெப்பமும், நீங்கள் காணும் மிகக் கடுமையான குளிரும் ஆகும்."
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
538ஸஹீஹுல் புகாரி
حَدَّثَنَا عُمَرُ بْنُ حَفْصٍ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبِي قَالَ، حَدَّثَنَا الأَعْمَشُ، حَدَّثَنَا أَبُو صَالِحٍ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ ‏ أَبْرِدُوا بِالظُّهْرِ، فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ ‏ ‏‏.‏ تَابَعَهُ سُفْيَانُ وَيَحْيَى وَأَبُو عَوَانَةَ عَنِ الأَعْمَشِ‏.‏
அபூசயீத் (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: லுஹர் தொழுகையை (கடுமையான வெப்பம் தணிந்து) சற்று குளிர்ச்சியானதும் தொழுங்கள். ஏனெனில், கடுமையான வெப்பம் நரக நெருப்பின் பெருமூச்சிலிருந்து உண்டாகிறது.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
539ஸஹீஹுல் புகாரி
حَدَّثَنَا آدَمُ بْنُ أَبِي إِيَاسٍ، قَالَ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، قَالَ حَدَّثَنَا مُهَاجِرٌ أَبُو الْحَسَنِ، مَوْلًى لِبَنِي تَيْمِ اللَّهِ قَالَ سَمِعْتُ زَيْدَ بْنَ وَهْبٍ، عَنْ أَبِي ذَرٍّ الْغِفَارِيِّ، قَالَ كُنَّا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِي سَفَرٍ، فَأَرَادَ الْمُؤَذِّنُ أَنْ يُؤَذِّنَ لِلظُّهْرِ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ أَبْرِدْ ‏"‏‏.‏ ثُمَّ أَرَادَ أَنْ يُؤَذِّنَ فَقَالَ لَهُ ‏"‏ أَبْرِدْ ‏"‏‏.‏ حَتَّى رَأَيْنَا فَىْءَ التُّلُولِ، فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ إِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ، فَإِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا بِالصَّلاَةِ ‏"‏‏.‏ وَقَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ تَتَفَيَّأُ تَتَمَيَّلُ‏.‏
அபூதர் அல்கிஃபாரி (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:

நாங்கள் நபி (ஸல்) அவர்களுடன் ஒரு பயணத்தில் இருந்தோம். அப்போது முஅத்தின் லுஹர் தொழுகைக்காக அதான் சொல்ல விரும்பினார். நபி (ஸல்) அவர்கள், "சூடு தணியட்டும்" என்று கூறினார்கள். பிறகு (மீண்டும்) அவர் அதான் சொல்ல விரும்பினார். அப்போதும் நபி (ஸல்) அவர்கள் அவரிடம், "சூடு தணியட்டும்" என்றே கூறினார்கள். குன்றுகளின் நிழல்களை நாங்கள் பார்க்கும் வரை (இவ்வாறு தொழுகையை) தாமதித்தோம். பிறகு நபி (ஸல்) அவர்கள், "நிச்சயமாக வெப்பத்தின் கடுமை நரகத்தின் சீற்றத்திலிருந்து வெளிப்படுவதாகும். ஆகவே, வெப்பம் கடுமையாகும்போது தொழுகையைச் சூடு தணிந்ததும் தொழுங்கள்" என்று கூறினார்கள்.

இப்னு அப்பாஸ் (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்: 'ததஃபய்யஉ' (நிழல் சாய்தல்) என்பது 'ததமய்யலு' (சாய்ந்து செல்லுதல்) என்பதைக் குறிக்கும்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
3259ஸஹீஹுல் புகாரி
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ يُوسُفَ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ ذَكْوَانَ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ، رضى الله عنه قَالَ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏ ‏ أَبْرِدُوا بِالصَّلاَةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ ‏ ‏‏.‏
அபூசயீத் (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:
நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "தொழுகையை (லுஹர் தொழுகையை) குளிர்ச்சியான நேரத்தில் நிறைவேற்றுங்கள் (அல்லது வெப்பம் தணியும் வரை தாமதப்படுத்துங்கள்); ஏனெனில், நிச்சயமாக வெப்பத்தின் கடுமை நரகத்தின் வெப்பச் சீற்றத்திலிருந்து உண்டாகிறது."
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
1395ஸஹீஹ் முஸ்லிம்
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا لَيْثٌ، ح وَحَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رُمْحٍ، أَخ ْبَرَنَا اللَّيْثُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنِ ابْنِ الْمُسَيَّبِ، وَأَبِي، سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّهُ قَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ ‏ إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا بِالصَّلاَةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ ‏ ‏ ‏.‏
அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்: அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: “வெப்பம் கடுமையாகும்போது, (லுஹர்) தொழுகையை வெப்பம் தணியும்வரை தாமதப்படுத்துங்கள். ஏனெனில், வெப்பத்தின் கடுமை நரகத்தின் வெப்பச் சீற்றத்திலிருந்து உண்டாகிறது.”
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
1396ஸஹீஹ் முஸ்லிம்
وَحَدَّثَنِي حَرْمَلَةُ بْنُ يَحْيَى، أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ، أَخْبَرَنِي يُونُسُ، أَنَّ ابْنَ شِهَابٍ، أَخْبَرَهُ قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ، وَسَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ، أَنَّهُمَا سَمِعَا أَبَا هُرَيْرَةَ، يَقُولُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِمِثْلِهِ سَوَاءً ‏.‏
அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் கூறியதாவது: அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் (முன்னர் கூறப்பட்ட ஹதீஸைப்) போன்றே, (அதே வார்த்தைகளில்) மிகச் சரியாகக் கூறினார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
1397ஸஹீஹ் முஸ்லிம்
وَحَدَّثَنِي هَارُونُ بْنُ سَعِيدٍ الأَيْلِيُّ، وَعَمْرُو بْنُ سَوَّادٍ، وَأَحْمَدُ بْنُ عِيسَى، قَالَ عَمْرٌو أَخْبَرَنَا وَقَالَ الآخَرَانِ، حَدَّثَنَا ابْنُ وَهْبٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي عَمْرٌو، أَنَّ بُكَيْرًا، حَدَّثَهُ عَنْ بُسْرِ بْنِ سَعِيدٍ، وَسَلْمَانَ الأَغَرِّ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ إِذَا كَانَ الْيَوْمُ الْحَارُّ فَأَبْرِدُوا بِالصَّلاَةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ ‏"‏ ‏.

قَالَ عَمْرٌو وَحَدَّثَنِي أَبُو يُونُسَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ أَبْرِدُوا عَنِ الصَّلاَةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ ‏"‏ ‏.

قَالَ عَمْرٌو وَحَدَّثَنِي ابْنُ شِهَابٍ عَنِ ابْنِ الْمُسَيَّبِ وَأَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِنَحْوِ ذَلِكَ.
அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: “வெப்பம் மிகுந்த நாளாக இருந்தால், (வெப்பம் தணியும் வரை) தொழுகையைத் தாமதப்படுத்துங்கள். ஏனெனில், நிச்சயமாக வெப்பத்தின் கடுமை நரகத்தின் பெருமூச்சிலிருந்து உண்டாகிறது.”

அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: “(வெப்பம் தணியும் வரை) தொழுகையைத் தாமதப்படுத்துங்கள். ஏனெனில், நிச்சயமாக வெப்பத்தின் கடுமை நரகத்தின் பெருமூச்சிலிருந்து உண்டாகிறது.”

அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் வாயிலாக அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடமிருந்து இது போன்றே அறிவிக்கப்பட்டுள்ளது.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
1398ஸஹீஹ் முஸ்லிம்
وَحَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الْعَزِيزِ، عَنِ الْعَلاَءِ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ ‏ إِنَّ هَذَا الْحَرَّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ فَأَبْرِدُوا بِالصَّلاَةِ ‏ ‏ ‏.‏
அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்: அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: 'நிச்சயமாக இந்த வெப்பம் நரகத்தின் பெருமூச்சிலிருந்து உண்டாகிறது. ஆகவே, தொழுகையை (வெப்பம் தணியும் வரை தாமதப்படுத்தி) குளிர்ச்சியாக்குங்கள்.'
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
1399ஸஹீஹ் முஸ்லிம்
حَدَّثَنَا ابْنُ رَافِعٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ، عَنْ هَمَّامِ بْنِ مُنَبِّهٍ، قَالَ هَذَا مَا حَدَّثَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ، عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَذَكَرَ أَحَادِيثَ مِنْهَا وَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏ ‏ أَبْرِدُوا عَنِ الْحَرِّ فِي الصَّلاَةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ ‏ ‏ ‏.‏
அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்: அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "வெப்பம் தணியும் வரை (லுஹர்) தொழுகையைத் தாமதப்படுத்துங்கள்; ஏனெனில், கடுமையான வெப்பம் நரகத்தின் பெருமூச்சிலிருந்து உண்டாகிறது."
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
1400ஸஹீஹ் முஸ்லிம்
حَدَّثَنِي مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، قَالَ سَمِعْتُ مُهَاجِرًا أَبَا الْحَسَنِ، يُحَدِّثُ أَنَّهُ سَمِعَ زَيْدَ بْنَ وَهْبٍ، يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي ذَرٍّ، قَالَ أَذَّنَ مُؤَذِّنُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِالظُّهْرِ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ أَبْرِدْ أَبْرِدْ ‏"‏ ‏.‏ أَوْ قَالَ ‏"‏ انْتَظِرِ انْتَظِرْ ‏"‏ ‏.‏ وَقَالَ ‏"‏ إِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ فَإِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا عَنِ الصَّلاَةِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ أَبُو ذَرٍّ حَتَّى رَأَيْنَا فَىْءَ التُّلُولِ ‏.‏
அபூதர் (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களின் முஅத்தின் (தொழுகை அறிவிப்பாளர்) லுஹர் தொழுகைக்காக அழைப்பு விடுத்தார். அப்போது நபி (ஸல்) அவர்கள், "(தொழுகையை) குளிர விடுங்கள்! (வெப்பம் தணியும் வரை) குளிர விடுங்கள்!" அல்லது "(தொழுகைக்காக) பொறுங்கள்! (வெப்பம் தணியும் வரை) பொறுங்கள்!" என்று கூறினார்கள். மேலும், "நிச்சயமாக வெப்பத்தின் தீவிரம் நரகத்தின் பெருமூச்சிலிருந்து உண்டாகிறது. ஆகவே, வெப்பம் கடுமையாகும்போது, (வெப்பம் தணிந்து) குளிரும் வரை தொழுகையைத் தாமதப்படுத்துங்கள்" என்று கூறினார்கள். அபூதர் (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்: மேடுகளின் நிழலை நாங்கள் பார்க்கும் வரை (தொழுகைக்காகக் காத்திருந்தோம்).
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ்
صحيح
500சுனனுந் நஸாயீ
أَخْبَرَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، قَالَ حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنِ ابْنِ الْمُسَيَّبِ، وَأَبِي، سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ ‏ إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا عَنِ الصَّلاَةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ ‏ ‏ ‏.‏
அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:
"அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: 'வெப்பம் கடுமையாக இருந்தால், தொழுகையை (வெப்பம் தணிந்து) குளிர்ச்சியான நேரத்தில் நிறைவேற்றுங்கள் (அதாவது, வெப்பம் தணியும் வரை பிற்படுத்துங்கள்), ஏனெனில் கடுமையான வெப்பம் நரகத்தின் பெருமூச்சாகும்.'"
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (தாருஸ்ஸலாம் பதிப்பு)
401சுனன் அபூதாவூத்
حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ الطَّيَالِسِيُّ، حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، أَخْبَرَنِي أَبُو الْحَسَنِ، - قَالَ أَبُو دَاوُدَ أَبُو الْحَسَنِ هُوَ مُهَاجِرٌ - قَالَ سَمِعْتُ زَيْدَ بْنَ وَهْبٍ، يَقُولُ سَمِعْتُ أَبَا ذَرٍّ، يَقُولُ كُنَّا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَأَرَادَ الْمُؤَذِّنُ أَنْ يُؤَذِّنَ الظُّهْرَ فَقَالَ ‏"‏ أَبْرِدْ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ أَرَادَ أَنْ يُؤَذِّنَ فَقَالَ ‏"‏ أَبْرِدْ ‏"‏ ‏.‏ مَرَّتَيْنِ أَوْ ثَلاَثًا حَتَّى رَأَيْنَا فَىْءَ التُّلُولِ ثُمَّ قَالَ ‏"‏ إِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ فَإِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا بِالصَّلاَةِ ‏"‏ ‏.‏
அபூதர் (ரழி) கூறினார்கள்:

நாங்கள் நபி (ஸல்) அவர்களுடன் இருந்தோம். முஅத்தின் லுஹர் தொழுகைக்காக பாங்கு சொல்ல நாடினார். நபி (ஸல்) அவர்கள், "(வெப்பம்) தணியட்டும்" என்று கூறினார்கள். பின்னர் அவர் (மீண்டும்) பாங்கு சொல்ல நாடினார். அவர்கள், "(வெப்பம்) தணியட்டும்" என்று கூறினார்கள். குன்றுகளின் நிழலை நாங்கள் காணும் வரை இரண்டு அல்லது மூன்று முறை (இவ்வாறு கூறினார்கள்). பிறகு அவர்கள் கூறினார்கள்: "நிச்சயமாக வெப்பத்தின் கடுமை நரகத்தின் பெருமூச்சினால் ஏற்படுகிறது; எனவே, வெப்பம் கடுமையாக இருக்கும்போது, (வெப்பம்) தணியும் வரை தொழுகையைத் தாமதப்படுத்துங்கள்."
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (அல்பானி)
صحيح (الألباني)
402சுனன் அபூதாவூத்
حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ خَالِدِ بْنِ مَوْهَبٍ الْهَمْدَانِيُّ، وَقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ الثَّقَفِيُّ، أَنَّ اللَّيْثَ، حَدَّثَهُمْ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، وَأَبِي، سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا عَنِ الصَّلاَةِ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ ابْنُ مَوْهَبٍ ‏"‏ بِالصَّلاَةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ ‏"‏ ‏.‏
அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்: அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: “வெப்பம் கடுமையாகும்போது, தொழுகையை (லுஹர் தொழுகையை) வெப்பம் தணிந்த பிறகு தொழுங்கள். ஏனெனில், கடுமையான வெப்பமானது நரக நெருப்பின் பெருமூச்சினால் உண்டாகிறது.”
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (அல்பானி)
صحيح (الألباني)
157ஜாமிஉத் திர்மிதீ
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، وَأَبِي، سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا عَنِ الصَّلاَةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ وَفِي الْبَابِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ وَأَبِي ذَرٍّ وَابْنِ عُمَرَ وَالْمُغِيرَةِ وَالْقَاسِمِ بْنِ صَفْوَانَ عَنْ أَبِيهِ وَأَبِي مُوسَى وَابْنِ عَبَّاسٍ وَأَنَسٍ ‏.‏ قَالَ وَرُوِيَ عَنْ عُمَرَ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِي هَذَا وَلاَ يَصِحُّ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى حَدِيثُ أَبِي هُرَيْرَةَ حَدِيثٌ حَسَنٌ صَحِيحٌ ‏.‏ وَقَدِ اخْتَارَ قَوْمٌ مِنْ أَهْلِ الْعِلْمِ تَأْخِيرَ صَلاَةِ الظُّهْرِ فِي شِدَّةِ الْحَرِّ وَهُوَ قَوْلُ ابْنِ الْمُبَارَكِ وَأَحْمَدَ وَإِسْحَاقَ ‏.‏ قَالَ الشَّافِعِيُّ إِنَّمَا الإِبْرَادُ بِصَلاَةِ الظُّهْرِ إِذَا كَانَ مَسْجِدًا يَنْتَابُ أَهْلُهُ مِنَ الْبُعْدِ فَأَمَّا الْمُصَلِّي وَحْدَهُ وَالَّذِي يُصَلِّي فِي مَسْجِدِ قَوْمِهِ فَالَّذِي أُحِبُّ لَهُ أَنْ لاَ يُؤَخِّرَ الصَّلاَةَ فِي شِدَّةِ الْحَرِّ ‏.‏ قَالَ أَبُو عِيسَى وَمَعْنَى مَنْ ذَهَبَ إِلَى تَأْخِيرِ الظُّهْرِ فِي شِدَّةِ الْحَرِّ هُوَ أَوْلَى وَأَشْبَهُ بِالاِتِّبَاعِ وَأَمَّا مَا ذَهَبَ إِلَيْهِ الشَّافِعِيُّ أَنَّ الرُّخْصَةَ لِمَنْ يَنْتَابُ مِنَ الْبُعْدِ وَالْمَشَقَّةِ عَلَى النَّاسِ فَإِنَّ فِي حَدِيثِ أَبِي ذَرٍّ مَا يَدُلُّ عَلَى خِلاَفِ مَا قَالَ الشَّافِعِيُّ ‏.‏ قَالَ أَبُو ذَرٍّ كُنَّا مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِي سَفَرٍ فَأَذَّنَ بِلاَلٌ بِصَلاَةِ الظُّهْرِ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ يَا بِلاَلُ أَبْرِدْ ثُمَّ أَبْرِدْ ‏"‏ ‏.‏ فَلَوْ كَانَ الأَمْرُ عَلَى مَا ذَهَبَ إِلَيْهِ الشَّافِعِيُّ لَمْ يَكُنْ لِلإِبْرَادِ فِي ذَلِكَ الْوَقْتِ مَعْنًى لاِجْتِمَاعِهِمْ فِي السَّفَرِ وَكَانُوا لاَ يَحْتَاجُونَ أَنْ يَنْتَابُوا مِنَ الْبُعْدِ ‏.‏
அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "வெப்பம் கடுமையாகும்போது, தொழுகையை (லுஹர் தொழுகையை) குளிர்ச்சி அடையும் வரை தாமதப்படுத்துங்கள். ஏனெனில், வெப்பத்தின் கடுமை நரகத்தின் பெருமூச்சுகளில் ஒன்றாகும்."

(இமாம் திர்மிதி கூறுகிறார்): இப்பாடத்தில் அபூ ஸயீத், அபூ தர், இப்னு உமர், அல்-முகீரா, அல்காஸிம் இப்னு ஸஃப்வான் (அவரது தந்தையிடமிருந்து), அபூ மூஸா, இப்னு அப்பாஸ் மற்றும் அனஸ் (ரழி) ஆகியோரிடமிருந்தும் அறிவிப்புகள் வந்துள்ளன. உமர் (ரழி) அவர்கள் வாயிலாக நபி (ஸல்) அவர்களிடமிருந்து இது குறித்து அறிவிக்கப்பட்டுள்ளது. ஆனால் அது சரியானது (ஸஹீஹ்) அல்ல.

அபூ ஈஸா (திர்மிதி) கூறுகிறார்: அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்களின் ஹதீஸ் 'ஹஸன் ஸஹீஹ்' எனும் தரத்திலானது. அறிஞர்களில் ஒரு சாரார் கடும் வெப்பத்தின் போது லுஹர் தொழுகையைத் தாமதப்படுத்துவதைத் தேர்ந்தெடுத்துள்ளனர். இதுவே இப்னுல் முபாரக், அஹ்மத் மற்றும் இஸ்ஹாக் ஆகியோரின் கூற்றாகும்.

ஷாஃபிஈ (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: "லுஹர் தொழுகையை (வெப்பம் தணியும் வரை) தாமதப்படுத்துவது, தொலைதூரத்திலிருந்து மக்கள் வருகை தரும் பள்ளிவாசலாக இருந்தால் மட்டுமே (பொருந்தும்). தனியாகத் தொழுபவர் அல்லது தனது பகுதி மக்களுக்கான பள்ளிவாசலில் தொழுபவரைப் பொருத்தவரை, கடும் வெப்பத்திலும் அவர் தொழுகையைத் தாமதப்படுத்தாமல் இருப்பதே எனக்கு விருப்பமானதாகும்."

அபூ ஈஸா (திர்மிதி) கூறுகிறார்: கடும் வெப்பத்தில் லுஹரைத் தாமதப்படுத்த வேண்டும் என்று கூறுபவர்களின் கருத்துத்தான் (நபிவழியைப் பின்பற்றுவதற்கு) மிகவும் ஏற்றமானதும் நெருக்கமானதும் ஆகும். "வெளியிலிருந்து வருபவர்களுக்கும் சிரமப்படுபவர்களுக்கும்தான் இந்தச் சலுகை" என்று ஷாஃபிஈ (ரஹ்) அவர்கள் கொண்ட கருத்திற்கு மாற்றமான ஆதாரம் அபூதர் (ரழி) அவர்களின் ஹதீஸில் உள்ளது.

அபூதர் (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்: "நாங்கள் நபி (ஸல்) அவர்களுடன் ஒரு பயணத்தில் இருந்தோம். பிலால் (ரழி) லுஹர் தொழுகைக்கு பாங்கு சொல்ல முற்பட்டார். அப்போது நபி (ஸல்) அவர்கள், 'பிலாலே! (வெப்பம் தணியும் வரை) ஆற விடுங்கள்; பிறகு ஆற விடுங்கள்' என்று கூறினார்கள்."

காரியம் ஷாஃபிஈ (ரஹ்) அவர்கள் கூறியது போன்று இருக்குமானால், அந்த நேரத்தில் (பயணத்தில்) வெப்பம் தணியும் வரை தாமதப்படுத்துவதில் எந்த அர்த்தமும் இருந்திருக்காது. ஏனெனில் அவர்கள் பயணத்தில் ஒன்றாகவே இருந்தனர்; வெளியிலிருந்து வர வேண்டிய அவசியம் அவர்களுக்கு இருக்கவில்லை.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (தாருஸ்ஸலாம் பதிப்பு)
677சுனன் இப்னுமாஜா
حَدَّثَنَا هِشَامُ بْنُ عَمَّارٍ، حَدَّثَنَا مَالِكُ بْنُ أَنَسٍ، حَدَّثَنَا أَبُو الزِّنَادِ، عَنِ الأَعْرَجِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ ‏ ‏ إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا بِالصَّلاَةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ ‏ ‏ ‏.‏
அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்: அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: 'கடுமையான வெப்பமாக இருக்கும்போது, தொழுகையை (அதன் ஆரம்ப நேரத்திலிருந்து) தாமதப்படுத்தி, வெப்பம் தணிந்த பின் தொழுங்கள். ஏனெனில், கடுமையான வெப்பம் நரகத்தின் பெருமூச்சுகளில் ஒன்றாகும்.'
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (தாருஸ்ஸலாம் பதிப்பு)
678சுனன் இப்னுமாஜா
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ رُمْحٍ، أَنْبَأَنَا اللَّيْثُ بْنُ سَعْدٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيَّبِ، وَأَبِي، سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ـ صلى الله عليه وسلم ـ قَالَ ‏ ‏ إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا بِالظُّهْرِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ ‏ ‏ ‏.‏
அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: “வெப்பம் கடுமையாக இருக்கும்போது, ளுஹ்ர் தொழுகையை (வெப்பம்) தணியும் வரை தாமதப்படுத்துங்கள். ஏனெனில், கடுமையான வெப்பம் நரகத்தின் வெப்பக் காற்றிலிருந்து உண்டாவதாகும்.”
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (தாருஸ்ஸலாம் பதிப்பு)
27முவத்தா மாலிக்
حَدَّثَنِي يَحْيَى، عَنْ مَالِكٍ، عَنْ زَيْدِ بْنِ أَسْلَمَ، عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ إِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ فَإِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا عَنِ الصَّلاَةِ ‏"‏ ‏.‏ وَقَالَ ‏"‏ اشْتَكَتِ النَّارُ إِلَى رَبِّهَا فَقَالَتْ يَا رَبِّ أَكَلَ بَعْضِي بَعْضًا ‏.‏ فَأَذِنَ لَهَا بِنَفَسَيْنِ فِي كُلِّ عَامٍ نَفَسٍ فِي الشِّتَاءِ وَنَفَسٍ فِي الصَّيْفِ ‏"‏ ‏.‏
அதா பின் யஸார் (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "கடுமையான வெப்பம் ஜஹன்னத்தின் (நரகத்தின்) வெப்பப் பெருமூச்சுகளில் ஒன்றாகும். ஆகவே, வெப்பம் கடுமையாக இருக்கும்போது, தொழுகையை (குறிப்பாக லுஹர் தொழுகையை, வெப்பம்) குளிர்ச்சியடையும் வரை தாமதப்படுத்துங்கள்."

மேலும் அவர்கள் கூறினார்கள்: "நரகம் தன் இறைவனிடம், 'என் இறைவனே! என் ஒரு பகுதி மற்றொரு பகுதியைத் தின்றுவிட்டது' என்று முறையிட்டது. அதனால் அவன் (அல்லாஹ்) ஒவ்வொரு ஆண்டும் இரண்டு மூச்சுகளை (வெளிவிட) அதற்கு அனுமதித்தான்: ஒரு மூச்சு குளிர்காலத்திலும், மற்றொரு மூச்சு கோடைக்காலத்திலும் (வெளிப்படுகிறது)."
29முவத்தா மாலிக்
وَحَدَّثَنَا مَالِكٌ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ يَزِيدَ، مَوْلَى الأَسْوَدِ بْنِ سُفْيَانَ عَنْ أَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، وَعَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ ثَوْبَانَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏"‏ إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا عَنِ الصَّلاَةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ ‏"‏ ‏.‏ وَذَكَرَ ‏"‏ أَنَّ النَّارَ اشْتَكَتْ إِلَى رَبِّهَا فَأَذِنَ لَهَا فِي كُلِّ عَامٍ بِنَفَسَيْنِ نَفَسٍ فِي الشِّتَاءِ وَنَفَسٍ فِي الصَّيْفِ ‏"‏ ‏.‏
அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்: அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "வெப்பம் கடுமையாக இருக்கும்போது, தொழுகையை (வெப்பம் தணியும் வரை) தாமதப்படுத்துங்கள். ஏனெனில், கொளுத்தும் வெப்பம் ஜஹன்னத்தின் பெருமூச்சின் ஒரு பகுதியாகும்."

மேலும் அவர்கள் கூறினார்கள்: "நரகம் தன் இறைவனிடம் முறையிட்டது. எனவே, அல்லாஹ் அதற்கு ஒவ்வொரு வருடமும் இரண்டு மூச்சுகளை விடுவதற்கு அனுமதித்தான்; குளிர்காலத்தில் ஒரு மூச்சு, கோடைகாலத்தில் ஒரு மூச்சு."
7473முஸ்னது அஹ்மத்
حَدَّثَنَا يَزِيدُ أَخْبَرَنَا ابْنُ أَبِي ذِئْبٍ عَنْ أَبِي الْوَلِيدِوَعَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ سَعْدٍ جَمِيعًا عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنِ النَّبِيِّ ﷺ قَالَ إِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ فَإِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا بِالصَّلَاةِ
அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"நிச்சயமாக வெப்பத்தின் கடுமை நரகத்தின் (வெப்பக்) காற்றினால் (உண்டாவதாகும்). எனவே, வெப்பம் கடுமையாகும்போது, (வெப்பம் தணியும் வரை) தொழுகையைத் தாமதப்படுத்துங்கள் (குளிர்ச்சியான நேரத்தில் தொழுங்கள்)."
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (ஆதாரப்பூர்வமானது)
صحيح
7613முஸ்னது அஹ்மத்
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ حَدَّثَنَا مَعْمَرٌ وَابْنُ جُرَيْجٍ عَنِ الزُّهْرِيِّ عَنِ ابْنِ الْمُسَيِّبِ وَأَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللهِ ﷺ إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا عَنِ الصَّلَاةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ
அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"வெப்பம் கடுமையாகும்போது (வெப்பம் தணியும் வரை) தொழுகையைத் (தாமதப்படுத்தித்) குளிர்ச்சியான நேரத்தில் தொழுங்கள். ஏனெனில், கடும் வெப்பமானது நரகத்தின் (வெப்பக் காற்றின்) மூச்சிலிருந்து உள்ளதாகும்."
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
7829முஸ்னது அஹ்மத்
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَكْرٍ حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ أَخْبَرَنِي ابْنُ شِهَابٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ وَأَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ عَنِ النَّبِيِّ ﷺ قَالَ إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا بِالصَّلَاةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ
அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
'வெப்பம் கடுமையாகும்போது (அது தணியும் வரை) தொழுகையைப் பிற்படுத்துங்கள். ஏனெனில், வெப்பத்தின் கடுமை நரகத்தின் (வெப்பக் காற்றினால் ஏற்படும்) சீற்றத்திலிருந்து வெளிப்படுவதாகும்.'
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
9125முஸ்னது அஹ்மத்
حَدَّثَنَا يُونُسُ قَالَ حَدَّثَنَا أَبَانُ يَعْنِي الْعَطَّارَ عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ ثَوْبَانَعَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ جَهَنَّمَ اسْتَأْذَنَتْ رَبَّهَا فَنَفَّسَهَا فِي كُلِّ عَامٍ مَرَّتَيْنِ فَشِدَّةُ الْحَرِّ مِنْ حَرِّ جَهَنَّمَ وَشِدَّةُ الْقُرِّ مِنْ زَمْهَرِيرِهَا وقَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ قَالَ رَسُولُ اللهِ ﷺ إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا عَنِ الصَّلَاةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ
அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
நரகம் தன் இறைவனிடம் (மூச்சு விடுவதற்கு) அனுமதி கேட்டது. எனவே, ஒவ்வோர் ஆண்டும் இரண்டு முறை மூச்சுவிட (இறைவன்) அதற்கு அனுமதி அளித்தான். (ஆகவே,) கடுமையான வெப்பம் நரகத்தின் வெப்பத்திலிருந்தும், கடுமையான குளிர் அதன் ஜம்ஹரீர் (எனும் கடுங்குளிர் பகுதியிலிருந்தும்) ஏற்படுவதாகும்.

மேலும் அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"வெப்பம் கடுமையாக இருக்கும்போது, (வெப்பம் தணியும் வரை லுஹர்) தொழுகையைத் தாமதப்படுத்துங்கள் (குளிர்ச்சியான நேரத்தில் தொழுங்கள்). ஏனெனில், கடுமையான வெப்பம் நரகத்தின் மூச்சுக்காற்றிலிருந்து (வெப்ப அலையிலிருந்து) வெளிப்படுவதாகும்."
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
11062முஸ்னது அஹ்மத்
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ يَعْنِي الْقَارِي حَدَّثَنَا سُهَيْلٌ عَنْ أَبِيهِ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ أَنَّ رَسُولَ اللهِ ﷺ قَالَ لَا تَبِيعُواالذَّهَبَ بِالذَّهَبِ وَلَا الْوَرِقَ بِالْوَرِقِ إِلَّا وَزْنًا بِوَزْنٍ مِثْلًا بِمِثْلٍ سَوَاءً بِسَوَاءٍ وقَالَ إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا بِالصَّلَاةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ
அபூசயீத் அல்குத்ரீ (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"தங்கத்திற்குத் தங்கத்தையும், வெள்ளிக்கு வெள்ளியையும் எடைக்கு எடை, ஒன்றுக்கொன்று நிகராக, சரிநிகர் சமமாக இருந்தாலே தவிர (பண்டமாற்றாக) விற்காதீர்கள்."

மேலும், "வெப்பம் கடுமையாக இருக்கும்போது, (வெப்பம் தணியும் வரை) தொழுகையைத் தாமதப்படுத்துங்கள் (குளிர்ச்சியான நேரத்தில் தொழுங்கள்). ஏனெனில், கடுமையான வெப்பம் நரகத்தின் பெருமூச்சிலிருந்து (வெப்பக் காற்றிலிருந்து) வெளிப்படுவதாகும்" என்றும் கூறினார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
11496முஸ்னது அஹ்மத்
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ عَنِ الْأَعْمَشِ عَنْ ذَكْوَانَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ قَالَ النَّبِيُّ ﷺ إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا بِالصَّلَاةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ
அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"வெப்பம் கடுமையாகும்போது (வெப்பம் தணியும் வரை) தொழுகையைத் தாமதப்படுத்துங்கள் (குளிர்ச்சியான நேரத்தில் தொழுங்கள்). ஏனெனில், வெப்பத்தின் கடுமை நரகத்தின் (மூச்சுக்) காற்றிலிருந்தே உண்டாகிறது."
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
11573முஸ்னது அஹ்மத்
حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحْمَنِ عَنْ سُفْيَانَ عَنِ الْأَعْمَشِ عَنْ أَبِي صَالِحٍ عَنْ أَبِي سَعِيدٍ عَنِ النَّبِيِّ ﷺ قَالَ إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا بِالصَّلَاةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ
அபூசயீத் (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"வெப்பம் கடுமையாக இருக்கும்போது (வெப்பம் தணியும் வரை) தொழுகையைத் தாமதப்படுத்துங்கள் (குளிர்ச்சியான நேரத்தில் தொழுங்கள்). ஏனெனில், வெப்பத்தின் கடுமை நரகத்தின் மூச்சுக் காற்றிலிருந்து (வெப்பக் கக்கலில் இருந்து) உள்ளதாகும்."
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
21376முஸ்னது அஹ்மத்
حَدَّثَنَا عَفَّانُ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ عَنْ مُهَاجِرٍ أَبِي الْحَسَنِ قَالَ سَمِعْتُ زَيْدَ بْنَ وَهْبٍ قَالَ جِئْنَا مِنْ جَنَازَةٍ فَمَرَرْنَا بِأَبِي ذَرٍّ فَقَالَ كُنَّا مَعَ رَسُولِ اللهِ ﷺ فِي سَفَرٍ فَأَرَادَ الْمُؤَذِّنُ أَنْ يُؤَذِّنَ لِلظُّهْرِ فَقَالَ رَسُولُ اللهِ ﷺ أَبْرِدْ ثُمَّ أَرَادَ أَنْ يُؤَذِّنَ فَقَالَ لَهُ أَبْرِدْ وَالثَّالِثَةَ أَكْبَرُ عِلْمِي شُعْبَةُ قَالَ لَهُ حَتَّى رَأَيْنَا فَيْءَ التُّلُولِ قَالَ إِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ فَإِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا بِالصَّلَاةِ
அபூதர் (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
நாங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் ஒரு பயணத்தில் இருந்தோம். அப்போது முஅத்தின் (பாங்கு சொல்பவர்) ளுஹ்ர் தொழுகைக்காக அதான் (பாங்கு) சொல்ல முற்பட்டார். உடனே அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள், "(வெப்பம் தணியும் வரை) குளிர்ச்சியாக்குவீராக (தாமதப்படுத்துவீராக)!" என்று கூறினார்கள். மீண்டும் அவர் அதான் சொல்ல முற்பட்டார். அப்போதும் நபி (ஸல்) அவர்கள் அவரிடம், "(வெப்பம் தணியும் வரை) குளிர்ச்சியாக்குவீராக (தாமதப்படுத்துவீராக)!" என்று கூறினார்கள். (மூன்றாம் முறையும் இவ்வாறே கூறினார்கள் என்பது எனது நினைவாகும் என அறிவிப்பாளர் ஷுஅபா கூறுகிறார்). குன்றுகளின் நிழலை நாங்கள் (சமமாகத் தெரியும் அளவுக்கு) காணும் வரை (அவர்கள் தொழுகையைத் தாமதப்படுத்தினார்கள்).

பிறகு நபி (ஸல்) அவர்கள், "நிச்சயமாகக் கடுமையான வெப்பம் நரகத்தின் (மூச்சுக்) காற்றிலிருந்து (வெப்ப அலையிலிருந்து) வெளிப்படுவதாகும். எனவே, வெப்பம் கடுமையாக இருக்கும்போது (அது தணியும் வரை) தொழுகையைத் தாமதப்படுத்தி (குளிர்ச்சியான நேரத்தில்) தொழுங்கள்" என்று கூறினார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
21441முஸ்னது அஹ்மத்
حَدَّثَنَا حَجَّاجٌ قَالَ شُعْبَةُ أَخْبَرَنَا عَنْ مُهَاجِرٍ أَبِي الْحَسَنِ مِنْ بَنِي تَيْمِ اللهِ مَوْلًى لَهُمْ قَالَ رَجَعْنَا مِنْ جَنَازَةٍ فَمَرَرْنَا بِزَيْدِ بْنِ وَهْبٍ فَحَدَّثَ عَنْ أَبِي ذَرٍّ قَالَ كُنَّا مَعَ النَّبِيِّ ﷺ فِي سَفَرٍ فَأَرَادَ الْمُؤَذِّنُ أَنْ يُؤَذِّنَ فَقَالَ النَّبِيُّ ﷺ أَبْرِدْ ثُمَّ أَرَادَ أَنْ يُؤَذِّنَ فَقَالَ النَّبِيُّ ﷺ أَبْرِدْ قَالَهَا ثَلَاثَ مَرَّاتٍ قَالَ حَتَّى رَأَيْنَا فَيْءَ التُّلُولِ فَصَلَّى ثُمَّ قَالَ إِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ فَإِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا بِالصَّلَاةِ
அபூதர் (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
நாங்கள் நபி (ஸல்) அவர்களுடன் ஒரு பயணத்தில் இருந்தோம். அப்போது முஅத்தின் (தொழுகைக்காகப்) பாங்கு சொல்ல முற்பட்டார். நபி (ஸல்) அவர்கள், "(வெப்பம் தணியும் வரை) குளிர்ச்சியாக்குவீராக (தாமதப்படுத்துவீராக)!" என்று கூறினார்கள். பின்னர் மீண்டும் அவர் பாங்கு சொல்ல முற்பட்டார். அப்போதும் நபி (ஸல்) அவர்கள், "(வெப்பம் தணியும் வரை) குளிர்ச்சியாக்குவீராக!" என்று கூறினார்கள். இவ்வாறு அவர்கள் மூன்று முறை கூறினார்கள். குன்றுகளின் நிழல்களை நாங்கள் காணும் வரை (அவர்கள் தாமதப்படுத்தினார்கள்). பின்னர் அவர்கள் தொழுதார்கள். பிறகு, "நிச்சயமாகக் கடும் வெப்பம் நரகத்தின் (மூச்சுக் காற்றிலிருந்து அல்லது) வெப்பக் காற்றிலிருந்து உண்டாவதாகும். எனவே, வெப்பம் கடுமையாக இருக்கும்போது (அது தணியும் வரை) தொழுகையைத் குளிர்ச்சியாக்குங்கள் (தாமதப்படுத்துங்கள்)" என்று நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
21533முஸ்னது அஹ்மத்
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ مُهَاجِرًا أَبَا الْحَسَنِ يُحَدِّثُ أَنَّهُ سَمِعَ زَيْدَ بْنَ وَهْبٍ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي ذَرٍّ قَالَ أَذَّنَ مُؤَذِّنُ رَسُولِ اللهِ ﷺ بِالظُّهْرِ فَقَالَ النَّبِيُّ ﷺ أَبْرِدْ أَبْرِدْ أَوْقَالَ انْتَظِرْ انْتَظِرْ وَقَالَ إِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ فَإِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا عَنِ الصَّلَاةِ قَالَ أَبُو ذَرٍّ حَتَّى رَأَيْنَا فَيْءَ التُّلُولِ
அபூதர் (ரழி) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் ((ஸல்)) அவர்களின் முஅத்தின் லுஹர் (மதியத்) தொழுகைக்காகப் பாங்கு சொன்னார். அப்போது நபி ((ஸல்)) அவர்கள், "(வெப்பம்) தணியட்டும்! (வெப்பம்) தணியட்டும்!" அல்லது "காத்திரு! காத்திரு!" என்று கூறினார்கள்.

மேலும், "நிச்சயமாகக் கடுமையான வெப்பம் நரகத்தின் (வெப்ப) மூச்சிலிருந்து (வெளிப்படுவதாகும்). எனவே, வெப்பம் கடுமையாக இருக்கும்போது (அது தணியும் வரை) தொழுகையைத் தாமதப்படுத்துங்கள்" என்று கூறினார்கள்.

அபூதர் (ரழி) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: குன்றுகளின் நிழலை நாங்கள் (சமமாகத் தெரியும் வரை) காணும் வரை (தொழுகையைத் தாமதப்படுத்தினோம்).
ஹதீஸ் தரம் : இஸ்னாதுஹு ஸஹீஹ் (இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ஆதாரபூர்வமானது)
إسناده صحيح
23119முஸ்னது அஹ்மத்
حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ حَدَّثَنَا شُعْبَةُ قَالَ سَمِعْتُ حَجَّاجَ بْنَ حَجَّاجٍ الْأَسْلَمِيَّ وَكَانَ إِمَامَهُمْ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِيهِ وَكَانَ يَحُجُّ مَعَ رَسُولِ اللهِ ﷺ عَنْ رَجُلٍ مِنْ أَصْحَابِ النَّبِيِّ ﷺ قَالَ حَجَّاجٌ أُرَاهُ عَبْدَ اللهِ عَنِ النَّبِيِّ ﷺ أَنَّهُ قَالَ إِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ فَإِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا عَنِ الصَّلَاةِ
நபி (ஸல்) அவர்களின் தோழர்களில் ஒருவரிடமிருந்து (அவர் அப்துல்லாஹ் என்று ஹஜ்ஜாஜ் கருதுகிறார்) அறிவிக்கப்படுகிறது:

"நிச்சயமாக, வெப்பத்தின் கடுமை நரகத்தின் (ஜஹன்னமின்) வெப்பக் காற்றிலிருந்தே (மூச்சுக் காற்றிலிருந்தே) ஏற்படுகிறது. எனவே, வெப்பம் கடுமையாக இருக்கும் போது (வெப்பம் தணியும் வரை லுஹர்) தொழுகையைத் தாமதப்படுத்துங்கள் (குளிர்ச்சியான நேரத்தில் தொழுங்கள்)" என்று நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்.
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் லி கைரிஹி (பிற சான்றுகளின் துணையுடன் ஆதாரப்பூர்வமானது)
صحيح لغيره
590, 591மிஷ்காத் அல்-மஸாபீஹ்
وَعَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ رَضِيَ اللَّهُ عَنْهُ قَالَ: قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا بِالصَّلَاةِ»
وفي رواية للبخاري عن أبي سعيد : " بالظهر فإن شدة الحر من فيح جهنم واشتكت النار إلى ربها فقالت : رب أكل بعضي بعضا فأذن لها بنفسين نفس في الشتاء ونفس في الصيف أشد ما تجدون من الحر وأشد ما تجدون من الزمهرير " . وفي رواية للبخاري : " فأشد ما تجدون من الحر فمن سمومها وأشد ما تجدون من البرد فمن زمهريرها "
அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் கூறினார்கள்: அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: “வெப்பம் கடுமையாக இருக்கும்போது, தொழுகையை (வெப்பம் தணியும் வரை) தாமதப்படுத்துங்கள் (அதாவது, குளிர்ச்சியான நேரத்தில் தொழுங்கள்).”

புகாரியில் அபூசயீத் (ரழி) அவர்களிடமிருந்து வரும் ஓர் அறிவிப்பில், “(இது) ளுஹ்ர் (தொழுகைக்குரியது). ஏனெனில் கடுமையான வெப்பம் நரகத்தின் வெப்பப் பெருக்கிலிருந்து வருகிறது. நரகம் அதன் இறைவனிடம், ‘என் இறைவனே! என் ஒரு பகுதி மற்றொரு பகுதியை விழுங்கிவிட்டது’ என்று முறையிட்டது. எனவே, அவன் அதற்கு குளிர்காலத்தில் ஒரு மூச்சையும் கோடைகாலத்தில் ஒரு மூச்சையும் (வெளிவிட) அனுமதித்தான். நீங்கள் அனுபவிக்கும் மிகக் கடுமையான வெப்பமும், மிகக் கடுமையான குளிரும் அவையே” என்று உள்ளது.

புகாரியில் உள்ள ஒரு பதிப்பில், “ஆகவே நீங்கள் அனுபவிக்கும் மிகக் கடுமையான வெப்பம் அதன் வெப்பக் காற்றிலிருந்தும், நீங்கள் அனுபவிக்கும் மிகக் கடுமையான குளிர் அதன் கடுங்குளிரிலிருந்தும் வருகிறது” என்று உள்ளது.
ஹதீஸ் தரம் : முத்தஃபகுன் அலைஹி (அல்பானி)
مُتَّفَقٌ عَلَيْهِ (الألباني)
159புளூகுல் மராம்
وَعَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ‏- رضى الله عنه ‏- قَالَ: قَالَ رَسُولُ اَللَّهِ ‏- صلى الله عليه وسلم ‏-{ إِذَا اِشْتَدَّ اَلْحَرُّ فَأَبْرِدُوا بِالصَّلَاةِ, فَإِنَّ شِدَّةَ اَلْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ } مُتَّفَقٌ عَلَيْهِ [1]‏ .‏
அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவித்தார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "வெப்பம் கடுமையாக இருக்கும்போது, தொழுகையை (லுஹர் தொழுகையை அதன் ஆரம்ப நேரத்திலிருந்து) தாமதப்படுத்துங்கள் (வெப்பம் தணியும் வரை). ஏனெனில், வெப்பத்தின் கடுமை நரகத்தின் பெருமூச்சினால் உண்டாகிறது." இதை புஹாரி மற்றும் முஸ்லிம் ஆகிய இருவரும் அறிவித்துள்ளார்கள்.
1243சுனனுத் தாரிமி
أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ صَالِحٍ حَدَّثَنِي اللَّيْثُ حَدَّثَنِي ابْنُ شِهَابٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ وَأَبِي سَلَمَةَ بْنِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ ﷺ قَالَ «إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا بِالصَّلَاةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ» قَالَ أَبُو مُحَمَّدٍ هَذَا عِنْدِي مِن التَّأْخِيرِ إِذَا تَأَذَّوْا بِالْحَرِّ
அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "வெப்பம் கடுமையாகும்போது, (வெப்பம் தணியும் வரை தாமதப்படுத்தித்) தொழுங்கள்; ஏனெனில், வெப்பத்தின் கடுமை நரகத்தின் மூச்சுக்காற்றிலிருந்து (வெப்ப அலையிலிருந்து) ஏற்படுவதாகும்."

அபூ முஹம்மத் (இமாம் தாரிமீ) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: "எனது கருத்தின்படி, (வெப்பத்தினால்) மக்கள் சிரமப்படும்போது (தொழுகையைத்) தாமதப்படுத்துவதையே இது குறிக்கிறது."
ஹதீஸ் தரம் : இதன் அறிவிப்பாளர் தொடர் ளயீஃப் (அத்தாரானீ)
إسناده ضعيف (الداراني)
أَخْبَرَنَا أَبُو الْحَسَنِ مُحَمَّدُ بْنُ الْحُسَيْنِ بْنِ الْفَضْلِ الْقَطَّانُ بِبَغْدَادَ، ثنا أَبُو سَهْلِ بْنُ زِيَادٍ الْقَطَّانُ ثنا إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِسْحَاقَ الْقَاضِي ثنا عَلِيٌّ ثنا سُفْيَانُ ثنا الزُّهْرِيُّ عَنْ سَعِيدٍ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللهِ ﷺ قَالَ: " إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا بِالصَّلَاةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ وَاشْتَكَتِ النَّارُ إِلَى رَبِّهَا عَزَّ وَجَلَّ فَقَالَتْ: رَبِّ آكُلُ بَعْضِي بَعْضًا فَأَذِنَ لَهَا بِنَفَسَيْنِ نَفَسٌ فِي الشِّتَاءِ وَنَفَسٌ فِي الصَّيْفِ فَهُوَ أَشَدُّ مَا تَجِدُونَ مِنَ الْحَرِّ وَأَشَدُّ مَا تَجِدُونَ مِنَ الزَّمْهَرِيرِ "
அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"வெப்பம் கடுமையாக இருக்கும்போது, (அது தணியும் வரை லுஹர்) தொழுகையைக் குளிர்ச்சியான நேரத்தில் (பிற்படுத்தித்) தொழுங்கள். ஏனெனில், வெப்பத்தின் கடுமை நரகத்தின் (வெப்பக்) காற்றிலிருந்து வெளிப்படுவதாகும். நரகம் தனது இறைவனிடம், 'என் இறைவா! (எனது வெப்பத்தின் கடுமையால்) எனது ஒரு பகுதி மற்றொரு பகுதியைச் சாப்பிடுகிறது (உட்கொள்கிறது)' என்று முறையிட்டது. எனவே, (அல்லாஹ்) அதற்கு இரண்டு மூச்சுக்களை விட அனுமதித்தான். ஒன்று குளிர்காலத்தில் (விடப்படும்) மூச்சு; மற்றொன்று கோடைகாலத்தில் (விடப்படும்) மூச்சு. நீங்கள் உணரும் மிகக் கடுமையான வெப்பமும், நீங்கள் உணரும் மிகக் கடுமையான குளிரும் (ஸம்ஹரீர்) அதிலிருந்து (ஏற்படுபவையே) ஆகும்."
ஹதீஸ் தரம் : ஹதீஸ் தரம் கிடைக்கவில்லை
لا نعرف حكم له
وَأَخْبَرَنَا أَبُو عَلِيٍّ الرُّوذْبَارِيُّ ثنا أَبُو بَكْرِ بْنُ دَاسَةَ ثنا أَبُو دَاوُدَ ثنا يَزِيدُ بْنُ خَالِدِ بْنِ مَوْهَبٍ وَقُتَيْبَةُ أَنَّ اللَّيْثَ حَدَّثَهُمْ عَنِ ابْنِ شِهَابٍ عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ وَأَبِي سَلَمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ أَنَّ رَسُولَ اللهِ ﷺ قَالَ: " إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا عَنِ الصَّلَاةِ " قَالَ ابْنُ مَوْهَبٍ: بِالصَّلَاةِ فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ رَوَاهُ مُسْلِمٌ فِي الصَّحِيحِ، عَنْ قُتَيْبَةَ بْنِ سَعِيدٍ
அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"வெப்பம் கடுமையாக இருக்கும்போது, (வெப்பம் தணிந்து) குளிர்ச்சியான நேரத்தில் (லுஹர்) தொழுகையை நிறைவேற்றுங்கள். ஏனெனில், கடுமையான வெப்பம் நரகத்தின் (மூச்சுக்காற்றின்) கொதிப்பிலிருந்து வெளிப்படுவதாகும்."

(இதனை குதைபா பின் சயீத் (ரஹ்) அவர்கள் வழியாக இமாம் முஸ்லிம் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் பதிவு செய்துள்ளார்).
ஹதீஸ் தரம் : ஹதீஸ் தரம் கிடைக்கவில்லை
لا نعرف حكم له
أَخْبَرَنَا أَبُو عَلِيٍّ الرُّوذْبَارِيُّ أنا أَبُو بَكْرٍ مُحَمَّدُ بْنُ بَكْرٍ، ثنا أَبُو دَاوُدَ ثنا أَبُو الْوَلِيدِ الطَّيَالِسِيُّ ثنا شُعْبَةُ أَخْبَرَنِي أَبُو الْحَسَنِ قَالَ: سَمِعْتُ زَيْدَ بْنَ وَهْبٍ يَقُولُ: سَمِعْتُ أَبَا ذَرٍّ يَقُولُ: كُنَّا مَعَ النَّبِيِّ ﷺ فَأَرَادَ الْمُؤَذِّنُ أَنْ يُؤَذِّنَ الظُّهْرَ فَقَالَ: " أَبْرِدْ " ثُمَّ أَرَادَ أَنْ يُؤَذِّنَ فَقَالَ: " أَبْرِدْ " مَرَّتَيْنِ أَوْ ثَلَاثًا حَتَّى رَأَيْنَا فَيْءَ التُّلُولِ، ثُمَّ قَالَ: " إِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ، فَإِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا بِالصَّلَاةِ " قَالَ أَبُو دَاوُدَ هُوَ مُهَاجِرٌ أَبُو الْحَسَنِ. رَوَاهُ الْبُخَارِيُّ فِي الصَّحِيحِ عَنْ أَبِي الْوَلِيدِ، وَكَذَا قَالَ جَمَاعَةٌ عَنْ شُعْبَةَ " فَأَرَادَ الْمُؤَذِّنُ أَنْ يُؤَذِّنَ "
அபூதர் (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நாங்கள் நபி (ஸல்) அவர்களுடன் (ஒரு பயணத்தில்) இருந்தோம். (அப்போது) முஅத்தின் லுஹர் (தொழுகைக்காகப்) பாங்கு சொல்ல முற்பட்டார். நபி (ஸல்) அவர்கள், "(வெப்பம் தணியும் வரை) குளிர விடுவீராக!" என்று கூறினார்கள். மீண்டும் அவர் (பாங்கு சொல்ல) முற்பட்டபோது, "(வெப்பம் தணியும் வரை) குளிர விடுவீராக!" என்று இரண்டு அல்லது மூன்று முறை கூறினார்கள். எந்த அளவிற்கென்றால், மேடுகளின் நிழல்களை நாங்கள் காணும் வரை (அவர்கள் தாமதப்படுத்தினார்கள்).

பின்னர் நபி (ஸல்) அவர்கள், "நிச்சயமாகக் கடும் வெப்பம் நரகத்தின் (வெப்பக் காற்றின்) பெருமூச்சிலிருந்து (உண்டாவதாகும்). எனவே, வெப்பம் கடுமையாக இருக்கும்போது, (வெப்பம் தணியும் வரை) தொழுகையைக் குளிரச் செய்து (தாமதப்படுத்தித்) தொழுங்கள்" என்று கூறினார்கள்.

(அபூ தாவூத் (ரஹ்) கூறுகிறார்கள்: இதில் இடம்பெறும் 'அபுல் ஹஸன்' என்பவர் முஹாஜிர் ஆவார். இதனை இமாம் புகாரி (ரஹ்) அவர்கள் தமது 'ஸஹீஹ்' நூலில் அபுல் வலீத் வழியாகப் பதிவு செய்துள்ளார்கள். மேலும், ஷுஅபா வழியாகப் பலரும் "முஅத்தின் பாங்கு சொல்ல முற்பட்டார்" என்றே அறிவித்துள்ளனர்.)
ஹதீஸ் தரம் : ஹதீஸ் தரம் கிடைக்கவில்லை
لا نعرف حكم له
أَخْبَرَنَا أَبُو عَبْدِ اللهِ الْحَافِظُ ثنا أَبُو عَبْدِ اللهِ مُحَمَّدُ بْنُ يَعْقُوبَ ثنا إِبْرَاهِيمُ بْنُ أَبِي طَالِبٍ وَالْحُسَيْنُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ زِيَادٍ قَالَا: ثنا مُحَمَّدُ بْنُ الْمُثَنَّى ثنا مُحَمَّدُ بْنُ جَعْفَرٍ ثنا شُعْبَةُ عَنْ مُهَاجِرٍ أَبِي الْحَسَنِ أَنَّهُ سَمِعَ زَيْدَ بْنَ وَهْبٍ يُحَدِّثُ عَنْ أَبِي ذَرٍّ قَالَ: أَذَّنَ مُؤَذِّنُ رَسُولِ اللهِ ﷺ الظُّهْرَ فَقَالَ لَهُ النَّبِيُّ ﷺ: " أَبْرِدْ أَبْرِدْ " وَقَالَ: " انْتَظِرِ انْتَظِرْ " وَقَالَ: " إِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ فَإِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا عَنِ الصَّلَاةِ " قَالَ أَبُو ذَرٍّ حَتَّى رَأَيْنَا فَيْءَ التُّلُولِ رَوَاهُ الْبُخَارِيُّ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ بَشَّارٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ جَعْفَرٍ وَرَوَاهُ مُسْلِمٌ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ الْمُثَنَّى وَفِي هَذَا كَالدِّلَالَةِ عَلَى أَنَّ الْأَمْرَ بِالْإِبْرَادَ كَانَ بَعْدَ التَّأْذِينِ وَأَنَّ الْأَذَانَ كَانَ فِي أَوَّلِ الْوَقْتِ
அபூதர் (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களின் முஅத்தின் லுஹர் (மதியத்) தொழுகைக்காக அதான் (பாங்கு) சொன்னார். அப்போது நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்கள் அவரிடம், "(வெப்பம் தணியும் வரை) குளிர்ச்சியாக்குவீராக! (வெப்பம் தணியும் வரை) குளிர்ச்சியாக்குவீராக!" என்று கூறினார்கள். மேலும், "காத்திருப்பீராக! காத்திருப்பீராக!" என்றும் கூறினார்கள்.

தொடர்ந்து, "நிச்சயமாகக் கடுமையான வெப்பம் நரகத்தின் (வெப்பக் காற்றின்) வீச்சிலிருந்தே (வெளிப்படுகிறது). எனவே, வெப்பம் கடுமையாக இருக்கும் போது (அது தணியும் வரை) தொழுகையைத் தாமதப்படுத்துங்கள் (குளிர்ச்சியான நேரத்தில் தொழுங்கள்)" என்று கூறினார்கள்.

அபூதர் (ரழி) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: "குன்றுகளின் நிழல்களை நாங்கள் (சமமாகப் படர்ந்து) காணும் வரை (அவ்வாறே காத்திருந்தோம்)."

(இதனை இமாம் புகாரி மற்றும் இமாம் முஸ்லிம் ஆகியோர் பதிவு செய்துள்ளனர். வெப்பம் தணியும் வரை தாமதப்படுத்துமாறு கூறப்பட்ட உத்தரவு அதான் சொல்லப்பட்ட பிறகே வழங்கப்பட்டது என்பதற்கும், அதான் தொழுகை நேரத்தின் ஆரம்பத்திலேயே சொல்லப்பட்டது என்பதற்கும் இதில் சான்று உள்ளது.)
ஹதீஸ் தரம் : ஹதீஸ் தரம் கிடைக்கவில்லை
لا نعرف حكم له
1506ஸஹீஹ் இப்னு ஹிப்பான்
أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ الْأَزْدِيُّ، قَالَ: حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ الْحَنْظَلِيُّ، قَالَ: أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، قَالَ: أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ قَالَ: § «إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا بِالصَّلَاةِ، فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ».
அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"வெப்பம் கடுமையாக இருக்கும்போது, (வெப்பம்) தணியும் வரை (காத்திருந்து) தொழுங்கள். ஏனெனில், கடுமையான வெப்பம் நரகத்தின் (மூச்சுக் காற்றின்) சீற்றத்திலிருந்து (உண்டாவதாகும்)."
ஹதீஸ் தரம் : ஹதீஸ் தரம் கிடைக்கவில்லை
لا نعرف حكم له
1507ஸஹீஹ் இப்னு ஹிப்பான்
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْحَسَنِ بْنِ قُتَيْبَةَ، قَالَ: حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ مَوْهَبٍ، قَالَ: حَدَّثَنِي اللَّيْثُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ الْمُسَيِّبِ، وَأَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ، قَالَ: § «إِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا عَنِ الصَّلَاةِ، فَإِنَّ شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ».
அபூஹுரைரா (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:
அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்:
"வெப்பம் கடுமையாக இருக்கும்போது, (வெப்பம் தணியும் வரை) தொழுகையைத் தாமதப்படுத்துங்கள் (குளிர்ச்சியான நேரத்தில் தொழுங்கள்). ஏனெனில், கடுமையான வெப்பம் நரகத்தின் (வெப்பக் காற்றின்) வீச்சாகும்."
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (ஆதாரப்பூர்வமானது)
صحيح
1509ஸஹீஹ் இப்னு ஹிப்பான்
أَخْبَرَنَا الْفَضْلُ بْنُ الْحُبَابِ الْجُمَحِيُّ، قَالَ: حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ الطَّيَالِسِيُّ، قَالَ: حَدَّثَنَا شُعْبَةُ، قَالَ: حَدَّثَنِي أَبُو الْحَسَنِ، قَالَ: سَمِعْتُ زَيْدَ بْنَ وَهْبٍ، يَقُولُ: إِنَّهُ سَمِعَ أَبَا ذَرٍّ، يَقُولُ: كُنَّا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ فِي سَفَرٍ، فَأَرَادَ الْمُؤَذِّنُ أَنْ يُؤَذِّنَ بِالظُّهْرِ، فَقَالَ لَهُ النَّبِيُّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: «أَبْرِدْ»، ثُمَّ أَرَادَ أَنْ يُؤَذِّنَ، فَقَالَ لَهُ: «أَبْرِدْ» مَرَّتَيْنِ أَوْ ثَلَاثًا، حَتَّى رَأَيْنَا فَيْءَ التُّلُولِ، وَقَالَ: «إِنَّ §شِدَّةَ الْحَرِّ مِنْ فَيْحِ جَهَنَّمَ، فَإِذَا اشْتَدَّ الْحَرُّ فَأَبْرِدُوا بِالصَّلَاةِ».
அபூதர் (ரழி) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்:

நாங்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களுடன் ஒரு பயணத்தில் இருந்தோம். அப்போது முஅத்தின் லுஹர் (மதியத்) தொழுகைக்காக பாங்கு சொல்ல நாடினார். அவரிடம் நபி (ஸல்) அவர்கள், "குளிர்ச்சியாகும் வரை (வெப்பம் தணியும் வரை) தாமதிப்பீராக!" என்று கூறினார்கள். பின்னர் மீண்டும் அவர் பாங்கு சொல்ல நாடியபோது, "குளிர்ச்சியாகும் வரை (வெப்பம் தணியும் வரை) தாமதிப்பீராக!" என்று இரண்டு அல்லது மூன்று முறை கூறினார்கள். குன்றுகளின் நிழல்களை நாங்கள் காணும் வரை (அவர் பாங்கு சொல்வதைத் தாமதப்படுத்தினார்கள்).

மேலும், நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "நிச்சயமாக கடுமையான வெப்பம் நரகத்தின் (மூச்சுக் காற்றின்) வெப்பத்திலிருந்து வெளிப்படுவதாகும். எனவே, வெப்பம் கடுமையாக இருக்கும்போது, குளிர்ச்சியாகும் வரை (வெப்பம் தணியும் வரை) தொழுகையைத் தாமதப்படுத்துங்கள்."
ஹதீஸ் தரம் : ஸஹீஹ் (ஆதாரப்பூர்வமானது)
صحيح