ஸஹீஹ் முஸ்லிம்

அறிந்துகொள்வீராக! -அல்லாஹ் உமக்கு நற்பேற்றை வழங்குவானாக- ஆதாரப்பூர்வமான அறிவிப்புகளுக்கும் (ஸஹீஹ்) பலவீனமான அறிவிப்புகளுக்கும் (ஸகீம்) இடையிலும், நம்பிக்கைக்குரிய அறிவிப்பாளர்களுக்கும் (ஸிகாத்) குற்றஞ்சாட்டப்பட்ட அறிவிப்பாளர்களுக்கும் (முத்தஹமீன்) இடையிலும் பிரித்தறியத் தெரிந்த ஒவ்வொருவர் மீதும் கடமையானது யாதெனில், எவற்றின் (அறிவிப்புத் தொடர்) ஆதாரங்கள் சரியானவை என்றும், அதன் அறிவிப்பாளர்கள் நம்பகமானவர்கள் (மறைக்கப்பட வேண்டிய குறைகள் அற்றவர்கள்) என்றும் அவர் அறிந்துள்ளாரோ அவற்றைத் தவிர வேறு எதனையும் அவர் அறிவிக்கக் கூடாது. மேலும், குற்றஞ்சாட்டப்பட்டவர்கள் மற்றும் (மார்க்கத்தில்) புதுமைகளை உட்புகுத்தும் பிடிவாதக்காரர்களிடமிருந்து (அஹ்லுல் பிதா) வரும் செய்திகளை அவர் தவிர்த்துக்கொள்ள வேண்டும்.

அலி (ரலி) அவர்கள் உரை நிகழ்த்துகையில் (பின்வருமாறு) கூறினார்கள்: 'அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: என் மீது (நான் சொல்லாததைச் சொன்னதாகக் கூறிப்) பொய்யுரைக்காதீர்கள்! ஏனெனில், என் மீது யார் பொய்யுரைக்கிறாரோ அவர் (நிச்சயமாக) நரகத்தில் நுழைவார்.'

அனஸ் பின் மாலிக் (ரழி) அவர்கள் கூறியதாவது: "நான் உங்களுக்கு அதிகமான ஹதீஸ்களை அறிவிப்பதிலிருந்து என்னைத் தடுப்பதெல்லாம் (அல்லாஹ்வின் மீதான அச்சமே), ஏனெனில் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள்: 'எவர் என் மீது வேண்டுமென்றே பொய் சொல்கிறாரோ, அவர் நரகத்தில் தமது இருப்பிடத்தை அமைத்துக் கொள்ளட்டும்' என்று கூறியுள்ளார்கள்."

யார் என் மீது வேண்டுமென்றே (நான் கூறாத ஒன்றை நான் கூறியதாகக் கூறி) பொய் உரைக்கிறானோ, அவன் தனது இருப்பிடத்தை நரகத்தில் (தங்குமிடமாக) அமைத்துக் கொள்ளட்டும்.

அலி பின் ரபீஆ (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது: நான் (கூஃபாவிலுள்ள) பள்ளிவாசலுக்கு வந்தேன். அப்போது கூஃபாவின் ஆளுநராக இருந்த முஃகீரா (ரலி) அவர்கள் (மக்களிடையே உரையாற்றும்போது) கூறினார்கள்: அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூற நான் கேட்டேன்: "நிச்சயமாக என் மீது பொய் சொல்வது என்பது, (சாதாரணமான) வேறெவர் மீதும் பொய் சொல்வதைப் போன்றதல்ல. எனவே, எவன் என் மீது வேண்டுமென்றே (அறிந்து கொண்டே) பொய் சொல்கிறானோ, அவன் நரகத்தில் தனது இருப்பிடத்தை அமைத்துக் கொள்ளட்டும்."

முகீரா பின் ஷுஅபா (ரலி) அவர்கள் (வாயிலாக) நபி (ஸல்) அவர்களிடமிருந்து முந்தைய ஹதீஸைப் போன்றே (இந்த அறிவிப்பிலும்) அறிவிக்கப்பட்டுள்ளது. ஆனால், "நிச்சயமாக என் மீது பொய்யுரைப்பது, (வேறு) எவர் மீதும் பொய்யுரைப்பதைப் போன்றதல்ல" என்ற வாசகம் இதில் இடம்பெறவில்லை.

ஒரு மனிதன் தான் கேள்விப்பட்டவற்றையெல்லாம் (உண்மைதானா என்று உறுதிப்படுத்தாமல் பிறரிடம்) கூறுவதே அவர் பொய்யர் என்பதற்குப் போதுமானதாகும்.

அபூஹுரைரா (ரலி) அவர்கள் வழியாக நபி (ஸல்) அவர்களிடமிருந்து (முந்தைய ஹதீஸில் கூறப்பட்டது) போன்றே இதிலும் அறிவிக்கப்பட்டுள்ளது.

உமர் பின் அல்கத்தாப் (ரலி) அவர்கள் கூறினார்கள்: "ஒரு மனிதன் தான் கேள்விப்பட்ட அனைத்தையும் (பிறருக்குக்) கூறுவது, அவர் பொய்யராகுவதற்குப் போதுமானதாகும்."

இப்னு வஹ்ப் (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது: இமாம் மாலிக் (ரஹ்) அவர்கள் என்னிடம் கூறினார்கள்: "அறிந்துகொள்ளுங்கள்! தான் செவியுற்ற அனைத்தையும் (பிறருக்கு) அறிவிக்கக்கூடிய ஒரு மனிதர் (தவறுகளிலிருந்து) தப்ப முடியாது. தான் செவியுற்ற அனைத்தையும் அவர் அறிவித்துக்கொண்டிருக்கும் வரை, அவர் ஒருபோதும் (கல்வியில்) ஒரு தலைவராக (இமாமாக) ஆக முடியாது."

அப்துல்லாஹ் (இப்னு மஸ்ஊத் - ரலி) அவர்கள் கூறினார்கள்: "ஒரு மனிதன் தான் கேள்விப்பட்ட அனைத்தையும் (சரிபார்க்காமல் பிறருக்குக்) கூறுவதே அவர் பொய்யராகுவதற்குப் போதுமான (அடையாளமாகும்)."

ஒருவர் தான் செவியுற்ற (செய்திகள்) அனைத்தையும் (பிறருக்கு அறிவிக்காமல்), அவற்றில் சிலவற்றைத் தவிர்த்துக் கொள்ளாத வரை, (மக்கள்) பின்பற்றத்தக்க ஒரு தலைவராக (இமாமாக) ஆக முடியாது.

சுஃப்யான் பின் ஹுஸைன் (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது: இயாஸ் பின் முஆவியா (ரஹ்) அவர்கள் என்னிடம், "நிச்சயமாக நீங்கள் குர்ஆன் ஞானத்தின் மீது அதிக ஆர்வம் (மற்றும் ஈடுபாடு) கொண்டிருப்பதை நான் காண்கிறேன். எனவே, எனக்கு ஒரு சூராவை (அத்தியாயத்தை) ஓதிக் காண்பித்து, (அதற்குரிய) விளக்கத்தையும் கூறுங்கள்; நீங்கள் (அதில்) எதனை அறிந்துள்ளீர்கள் என்பதை நான் பார்க்கிறேன்" என்று கூறினார். நான் அவ்வாறே செய்தேன். அப்போது அவர் என்னிடம், "நான் உங்களுக்குக் கூறுவதை (நன்கு) நினைவில் வைத்துக் கொள்ளுங்கள்: ஹதீஸ்களில் (மக்களால் வெறுக்கத்தக்க அல்லது ஆதாரமற்ற) விசித்திரமான செய்திகளை அறிவிப்பதைக் குறித்து உங்களை நான் எச்சரிக்கிறேன். ஏனெனில், எவரேனும் அத்தகைய செய்திகளைச் சுமந்தால் (அறிவித்தால்), அவர் தமக்குத் தாமே இழிவடைந்து போவதுடன், அவரது (ஏனைய) செய்திகளும் பொய்யெனக் கருதப்படும் நிலை ஏற்படும்" என்று கூறினார்.

அப்துல்லாஹ் பின் மஸ்வூத் (ரலி) அவர்கள் கூறினார்கள்: "மக்களின் அறிவாற்றல் எட்டாத (அவர்களால் புரிந்துகொள்ள முடியாத) ஒரு செய்தியை நீங்கள் அவர்களுக்குக் கூறினால், அது அவர்களில் சிலருக்குக் குழப்பமாகவே (ஃபித்னாவாகவே) அமையும்."

அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "எனது சமுதாயத்தின் இறுதிக்காலத்தில் ஒரு கூட்டத்தினர் தோன்றுவார்கள்; நீங்களோ அல்லது உங்கள் முன்னோர்களோ (இதுவரை) கேள்விப்படாத (புனைந்துரைக்கப்பட்ட) செய்திகளை அவர்கள் உங்களுக்குக் கூறுவார்கள். எனவே, அவர்களை விட்டும் நீங்கள் எச்சரிக்கையாக இருங்கள் (அவர்களை விட்டும் தூரமாகி விடுங்கள்)."

இறுதிக் காலத்தில் பெரும் பொய்யர்களான ஏமாற்றுக்காரர்கள் (தஜ்ஜால்கள்) தோன்றுவார்கள். நீங்களோ அல்லது உங்கள் முன்னோர்களோ கேள்விப்படாத (புனைந்துரைக்கப்பட்ட) செய்திகளை அவர்கள் உங்களிடம் கொண்டு வருவார்கள். எனவே, அவர்களை விட்டும் நீங்கள் எச்சரிக்கையாக இருங்கள்; (உங்களை விட்டும் அவர்கள் விலகி இருக்கட்டும்). அவர்கள் உங்களை வழிகெடுத்துவிடாமலும், உங்களைச் சோதனையில் (குழப்பத்தில்) ஆழ்த்திவிடாமலும் இருக்கட்டும்.

அப்துல்லாஹ் (இப்னு மஸ்வூத் - ரலி) அவர்கள் கூறியதாவது: நிச்சயமாக ஷைத்தான் ஒரு மனிதனின் உருவத்தில் தோன்றி மக்களிடம் வருவான். அவர்களிடம் பொய்யான செய்திகளை (வதந்திகளை)க் கூறுவான். பின்னர் அவர்கள் (அங்கிருந்து) கலைந்து செல்வார்கள். அப்போது அவர்களில் ஒருவர், 'ஒரு மனிதர் (செய்தி) சொல்லக் கேட்டேன்; அவருடைய முகம் எனக்குத் தெரியும், ஆனால் அவருடைய பெயர் எனக்குத் தெரியாது' என்று (அந்தப் பொய்யான செய்தியைப் பரப்பிக் கொண்டு) கூறுவார்.

நிச்சயமாக, கடலில் (சுலைமான் (அலை) அவர்களால்) விலங்கிடப்பட்டுச் சிறைவைக்கப்பட்ட ஷைத்தான்கள் இருக்கின்றன. அவை விரைவில் (அங்கிருந்து) வெளியேறி வந்து, மக்களிடம் ஒரு (தவறான வழிகாட்டுதலைக் கொண்ட) 'குர்ஆனை' (வேதத்தை) ஓதிக்காட்டும் என்று அப்துல்லாஹ் பின் அம்ர் பின் அல்-ஆஸ் (ரலி) அவர்கள் கூறினார்கள்.

புஷைர் பின் கஅப் என்பவர் இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்களிடம் வந்து (ஹதீஸ்களை) அறிவிக்கத் தொடங்கினார். அப்போது இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்கள் அவரிடம், "இன்ன ஹதீஸை மீண்டும் கூறுங்கள்" என்று கூறினார்கள். அவர் அதனை மீண்டும் கூறினார். பின்னர் அவர் (வேறு ஹதீஸ்களைத்) தொடர்ந்து அறிவித்தார். மீண்டும் இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்கள், "இன்ன ஹதீஸை மீண்டும் கூறுங்கள்" என்று கூறினார்கள். அவர் அதனையும் மீண்டும் கூறினார். (அப்போது) அவர் (புஷைர்), "என்னுடைய ஹதீஸ்கள் அனைத்தையும் நீங்கள் அறிந்து (ஏற்றுக்கொண்டு), இதை மட்டும் மறுக்கிறீர்களா? அல்லது என்னுடைய ஹதீஸ்கள் அனைத்தையும் மறுத்துவிட்டு, இதை மட்டும் அறிந்து (ஏற்று) கொள்கிறீர்களா என்று எனக்குத் தெரியவில்லை" என்று கூறினார். அதற்கு இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்கள் கூறினார்கள்: "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் மீது பொய் சொல்லப்படாத ஒரு காலம் இருந்தபோது, நாங்கள் (அவர்கள் பெயரால் சொல்லப்படும்) ஹதீஸ்களை அறிவித்து வந்தோம். ஆனால், மக்கள் கடினமான (ஒட்டகத்தின் மீதும்) மற்றும் எளிதான (ஒட்டகத்தின் மீதும்) சவாரி செய்யத் தொடங்கியபோது (அதாவது, உண்மை-பொய் எனப் பாராமல் எதையும் அறிவிக்கத் தொடங்கியபோது), நாங்கள் அவர்களிடமிருந்து ஹதீஸ்களை (ஏற்பதை) விட்டுவிட்டோம்."

நாங்கள் ஹதீஸ்களை மனனம் செய்து (பாதுகாத்து) வந்தோம்; ஹதீஸ்கள் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடமிருந்தே (நம்பகமான முறையில்) மனனம் செய்யப்பட்டன. ஆனால், நீங்கள் (செய்திகளைச் சேகரிப்பதில் நம்பகமானவை, நம்பகமற்றவை எனப் பாராமல்) கடினமான மற்றும் எளிதான (ஒவ்வொரு வாகனத்திலும்) ஏறிச் செல்லத் தொடங்கியபோது, (உங்களிடமிருந்து ஹதீஸ்களைப் பெறுவது) வெகு தூரமாகிவிட்டது (இயலாததாகிவிட்டது).

முஜாஹித் (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது: புஷைர் அல்-அதவீ என்பவர் இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்களிடம் வந்து, "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்லல்லாஹு அலைஹி வஸல்லம்) அவர்கள் கூறினார்கள்... அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்லல்லாஹு அலைஹி வஸல்லம்) அவர்கள் கூறினார்கள்..." என்று (ஹதீஸ்களைக்) கூறத் தொடங்கினார். ஆனால் இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்கள் அவரது ஹதீஸைச் செவிமடுக்காமலும், அவரைத் திரும்பிப் பார்க்காமலும் இருந்தார்கள். அப்போது புஷைர், "இப்னு அப்பாஸ் அவர்களே! நான் உங்களுக்கு அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்லல்லாஹு அலைஹி வஸல்லம்) அவர்களைப் பற்றி (ஹதீஸ்) அறிவித்துக் கொண்டிருக்கும்போது, நீங்கள் செவிசாய்க்காமல் இருப்பதை நான் காண்பதற்குக் காரணம் என்ன?" என்று கேட்டார். அதற்கு இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்கள் கூறினார்கள்: "ஒரு காலத்தில் யாராவது 'அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்லல்லாஹு அலைஹி வஸல்லம்) அவர்கள் கூறினார்கள்' என்று சொல்வதைக் கேட்டால், எங்களது கண்கள் அவரை நோக்கி விரையும்; எங்களது காதுகளை அவருக்கு நேராகச் சாய்த்து (ஆர்வத்துடன்) கேட்போம். ஆனால், மக்கள் (உண்மை, பொய் என) கடினமான மற்றும் எளிதான பாதைகளில் எல்லாம் பயணிக்கத் தொடங்கியபோது (அதாவது மக்கள் நம்பகத்தன்மை அற்ற செய்திகளையும் பரப்பத் தொடங்கியபோது), நாங்கள் (நன்கு) அறிந்தவற்றைத் தவிர வேறெதையும் மக்களிடமிருந்து (ஆதாரமாக) ஏற்பதில்லை."

இப்னு அபீ முலைக்கா (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: நான் இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்களுக்கு, எனக்காக (மார்க்கத் தீர்ப்புகள் அடங்கிய) ஒரு நூலை எழுதித் தருமாறும், (அதில் நம்பகத்தன்மையற்றவற்றை) என்னிடமிருந்து மறைத்துவிடுமாறும் கோரி கடிதம் எழுதினேன். அதற்கு இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்கள், "(இவர்) ஒரு நற்போதனையாளர் (போன்றவர்); நான் இவருக்காக விஷயங்களை மிகக் கவனமாகத் தேர்ந்தெடுத்துத் தருவேன், (ஆதாரமற்றவற்றை) இவரிடமிருந்து மறைத்துவிடுவேன்" என்று கூறினார்கள். பின்னர் அவர்கள் அலீ (ரலி) அவர்களின் தீர்ப்புகள் அடங்கிய ஏட்டைக் கொண்டு வரச் செய்து, அதிலிருந்து சிலவற்றை (எனக்காக) எழுதினார்கள். (அதில் இடம்பெற்றிருந்த சில செய்திகளைக் கடக்கும்போது) அவர்கள், "அல்லாஹ்வின் மீதாணையாக! அலீ (ரலி) அவர்கள் வழிதவறியிருந்தால் தவிர, இதன்படி தீர்ப்பளித்திருக்க மாட்டார்கள் (அதாவது அலீ ரலி அவர்கள் ஒருபோதும் இவ்வாறு தீர்ப்பளிக்கவில்லை, இது அவர்கள் மீது இட்டுக் கட்டப்பட்டது)" என்று கூறினார்கள்.

தாவூஸ் (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: அலி (ரலி) அவர்களின் தீர்ப்புகள் அடங்கிய ஏடு ஒன்று இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) அவர்களிடம் கொண்டுவரப்பட்டது. (அதில் இருந்தவற்றில்) ஒரு குறிப்பிட்ட அளவைத் தவிர மற்ற அனைத்தையும் அவர்கள் அழித்துவிட்டார்கள். (அந்த எஞ்சிய அளவு எவ்வளவு என்பதை அறிவிப்பாளர்) சுஃப்யான் பின் உயைனா (ரஹ்) அவர்கள் தமது முழங்கையால் சைகை செய்து காட்டினார்கள்.

அபூ இஸ்ஹாக் (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது: அலி (ரலி) அவர்களுக்குப் பிறகு அவர்கள் (மார்க்கத்தில் இல்லாத) இத்தகைய (புதிய) விஷயங்களை உருவாக்கியபோது, அலி (ரலி) அவர்களின் தோழர்களில் ஒருவர், "அல்லாஹ் அவர்களை அழிப்பானாக! அவர்கள் எத்தகைய (சிறந்த) கல்வியைப் பாழாக்கிவிட்டார்கள்!" என்று கூறினார்.

"அப்துல்லாஹ் பின் மஸ்வூத் (ரழி) அவர்களின் தோழர்கள் (அறிவிப்பவை) தவிர, அலி (ரழி) அவர்கள் பெயரால் (அறிவிக்கப்படும்) ஹதீஸ்களில் (வேறு எவருடைய அறிவிப்புகளும்) உண்மையானதாகக் கருதப்படவில்லை" என்று முகீரா (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்.

நிச்சயமாக இந்தக் கல்வி (ஹதீஸ் கலை மற்றும் மார்க்க அறிவு) மார்க்கமாகும். எனவே, உங்கள் மார்க்கத்தை யாரிடமிருந்து பெற்றுக்கொள்கிறீர்கள் என்பதை நீங்கள் (ஆராய்ந்து) கவனத்தில் கொள்ளுங்கள்.

அவர்கள் (ஆரம்ப காலத்தில்) அறிவிப்பாளர் தொடர் (இஸ்னாத்) குறித்துக் கேட்க மாட்டார்கள். (சமுதாயத்தில்) குழப்பம் (ஃபித்னா) ஏற்பட்டபோது, 'உங்கள் (அறிவிப்பாளர்) மனிதர்களின் பெயர்களை எங்களுக்குக் கூறுங்கள்' என்று அவர்கள் கூறினர். அதன்பிறகு, அஹ்லுஸ் சுன்னாவாக (சுன்னாவைப் பின்பற்றுபவர்களாக) இருப்பவர்கள் நோக்கப்பட்டு, அவர்களின் ஹதீஸ்கள் ஏற்றுக்கொள்ளப்பட்டன. அஹ்லுல் பித்அத் (பித்அத்வாதிகள்) நோக்கப்பட்டு, அவர்களின் ஹதீஸ்கள் ஏற்றுக்கொள்ளப்படவில்லை.

சுலைமான் பின் மூஸா (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது: நான் தாவூஸ் (ரஹ்) அவர்களைச் சந்தித்து, "இன்னார் எனக்கு இன்னின்ன செய்திகளைக் கூறினார்" என்று சொன்னேன். அதற்கு அவர்கள், "உமது தோழர் (கல்வியிலும் நினைவாற்றலிலும்) தகுதியுடையவராக இருந்தால், அவரிடமிருந்து (அவற்றை) பெற்றுக்கொள்வீராக!" என்று கூறினார்கள்.

சுலைமான் பின் மூஸா (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது: நான் தாவுஸ் (ரஹ்) அவர்களிடம், "இன்னார் எனக்கு இன்னின்னவாறு (ஹதீஸை) அறிவித்தார்" என்று கூறினேன். அதற்கு அவர்கள், "உமது தோழர் (அந்த அறிவிப்பாளர் செய்திகளைப் பாதுகாப்பதிலும் நம்பகத்தன்மையிலும்) தகுதியுடையவராக இருந்தால், அவரிடமிருந்து (அச்செய்தியை) நீர் எடுத்துக் கொள்வீராக!" என்று கூறினார்கள்.

அபூ ஸினாத் (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "மதீனாவில் நூறு பேரை நான் கண்டேன்; அவர்கள் அனைவரும் (தனிப்பட்ட முறையில்) நம்பிக்கைக்குரியவர்களாகவே இருந்தனர். (ஆயினும்) அவர்களிடமிருந்து ஹதீஸ்கள் பெற்றுக்கொள்ளப்படவில்லை. 'அவர் அதற்குரிய (ஹதீஸ் கலைக்குரிய) தகுதியுள்ளவர் அல்லர்' என்று (அவர்களைப் பற்றிப்) பேசப்பட்டது."

ஸஅத் பின் இப்ராஹீம் (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "நம்பகமானவர்களைத் தவிர (வேறு) எவரும் அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்களிடமிருந்து (ஹதீஸ்களை) அறிவிக்கக் கூடாது."

அப்துல்லாஹ் பின் அல்-முபாரக் (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "அறிவிப்பாளர் தொடர் (இஸ்னாத்) என்பது மார்க்கத்தின் ஒரு பகுதியாகும். அறிவிப்பாளர் தொடர் மட்டும் இல்லாவிட்டால், யார் எதை விரும்புகிறார்களோ அதை (மார்க்கம் என்று) சொல்லியிருப்பார்கள்."

மேலும், அப்துல்லாஹ் பின் அல்-முபாரக் (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "நமக்கும் (ஆதாரமற்ற ஹதீஸ்களைக் கூறும்) அந்த மக்களுக்கும் இடையே (உண்மையை நிலைநிறுத்தும்) கால்களாக அறிவிப்பாளர் தொடர்களே உள்ளன."

அபூஇஸ்ஹாக் இப்ராஹீம் பின் ஈஸா அத்தாலகானீ (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: நான் அப்துல்லாஹ் பின் அல்-முபாரக் (ரஹ்) அவர்களிடம், "அபூஅப்துர்ரஹ்மானே! (பெற்றோருக்குச் செய்யும்) நற்செயலுக்குப் பின்னுள்ள நற்செயல் என்பது, நீங்கள் (உங்களுக்காகத்) தொழுவதுடன் உங்கள் பெற்றோருக்காகவும் தொழுவதும், நீங்கள் (உங்களுக்காக) நோன்பு நோற்பதுடன் அவர்களுக்காகவும் நோன்பு நோற்பதாகும் என்று வந்துள்ள ஹதீஸின் (நிலை என்ன)?" என்று கேட்டேன். அதற்கு அப்துல்லாஹ் பின் அல்-முபாரக் (ரஹ்) அவர்கள், "அபூஇஸ்ஹாக்கே! இதை (உமக்கு) அறிவித்தவர் யார்?" என்று கேட்டார்கள். நான் அவர்களிடம், "இது ஷிஹாப் பின் கிராஷ் என்பவர் மூலம் (அறிவிக்கப்பட்டதாகும்)" என்றேன். அவர்கள், "அவர் நம்பகமானவர்; அவர் யாரிடமிருந்து இதை அறிவிக்கிறார்?" என்று கேட்டார்கள். நான், "ஹஜ்ஜாஜ் பின் தீனார் என்பவரிடமிருந்து" என்றேன். அவர்கள், "அவரும் நம்பகமானவர்; அவர் யாரிடமிருந்து அறிவிக்கிறார்?" என்று கேட்டார்கள். நான், "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறினார்கள் என்று (நேரடியாக) அவர் அறிவிக்கிறார்" என்றேன். அப்போது அவர்கள், "அபூஇஸ்ஹாக்கே! நிச்சயமாக, ஹஜ்ஜாஜ் பின் தீனாருக்கும் நபி (ஸல்) அவர்களுக்கும் இடையே (தொடர்பற்ற நீண்ட இடைவெளி உள்ளது. அந்த இடைவெளியானது) பயண வாகனங்களின் கழுத்துகள் முறிந்து விழக்கூடிய அளவிற்கான (நீண்ட) பாலைவனங்களைப் போன்றது. எனினும், (பெற்றோருக்காகச் செய்யப்படும்) தர்மத்தின் விஷயத்தில் (அனுமதிக்கப்பட்டுள்ளது என்பதில்) எவ்விதக் கருத்து வேறுபாடும் இல்லை" என்று கூறினார்கள்.

அப்துல்லாஹ் பின் அல்-முபாரக் (ரஹ்) அவர்கள் மக்கள் முன்னிலையில் கூறினார்கள்: "அம்ரு பின் ஸாபித் என்பவரின் ஹதீஸை விட்டுவிடுங்கள். ஏனெனில், அவர் (நபித்தோழர்களாகிய) முன்னோர்களை (ஸலஃபுகளை) ஏசுபவராக (திட்டுபவராக) இருந்தார்."

அபூ அகீல் (ஸாஹிப் புஹைய்யா) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: நான் காஸிம் பின் உபைதுல்லாஹ் மற்றும் யஹ்யா பின் ஸயீத் ஆகியோருக்கு அருகில் அமர்ந்திருந்தேன். அப்போது யஹ்யா, காஸிமிடம், "அபூ முஹம்மதே! இந்த மார்க்கத்தின் விவகாரங்களில் ஏதேனும் ஒன்றைப் பற்றி உங்களிடம் கேட்கப்படும்போது, அது குறித்த அறிவோ அல்லது அதற்கான தீர்வோ உங்களிடம் இல்லாமல் இருப்பது - அல்லது அறிவோ (அதை விளக்கும்) வழியோ இல்லாமல் இருப்பது - உங்களைப் போன்ற (சிறந்த பின்னணி கொண்ட) ஒருவருக்கு மிகவும் மோசமானதும் பாரதூரமானதுமாகும்" என்று கூறினார். அதற்குக் காஸிம், "அது ஏன் (அப்படிச் சொல்கிறீர்கள்)?" என்று கேட்டார். அதற்கு யஹ்யா, "ஏனெனில், நீங்கள் நேர்வழி காட்டும் இரு இமாம்களின் (அதாவது) அபூபக்ர் மற்றும் உமர் (ரலியல்லாஹு அன்ஹுமா) ஆகியோரின் வழித்தோன்றலாக இருக்கிறீர்கள்" என்று கூறினார். அதற்குக் காஸிம் அவரிடம், "அல்லாஹ்விடமிருந்து (மார்க்கத்தை) விளங்கியவர்களின் பார்வையில், அதைவிட மிக மோசமான செயல் யாதெனில், அறிவில்லாமல் நான் (மார்க்க விஷயத்தைப்) பேசுவதும், அல்லது நம்பகத்தன்மையற்ற ஒருவரிடமிருந்து (செய்தியைப்) பெற்றுக்கொள்வதுமே ஆகும்" என்று கூறினார். (இதைக் கேட்ட) யஹ்யா அமைதியாகிவிட்டார்; அவருக்கு எந்தப் பதிலும் அளிக்கவில்லை.

புஹைய்யாவின் தோழரான அபூ அகீல் (யஹ்யா பின் அல்-முதவக்கில்) அறிவிக்கிறார்கள்: அப்துல்லாஹ் பின் உமர் (ரலி) அவர்களின் புதல்வர்களில் (சிலரிடம்) ஒரு விஷயத்தைப் பற்றிக் கேட்கப்பட்டது. (ஆனால்) அது குறித்த அறிவு அவர்களிடம் இருக்கவில்லை. அப்போது யஹ்யா பின் ஸயீத் (அவர்களிடம்), "அல்லாஹ்வின் மீதாணையாக! நேர்வழிகாட்டும் இரு இமாம்களின் - அதாவது உமர் (ரலி) மற்றும் (அவரது மகன்) இப்னு உமர் (ரலி) ஆகியோரின் - புதல்வராகிய உங்களைப் போன்ற ஒருவரிடம் ஒரு விஷயம் கேட்கப்பட்டு, அது குறித்த அறிவு உங்களிடம் இல்லாமல் இருப்பதை நான் மிகப்பெரிய (குறையாக/வருத்தத்திற்குரியதாக)க் கருதுகிறேன்" என்று கூறினார். அதற்கு அவர் (இப்னு உமரின் புதல்வர்), "அல்லாஹ்வின் மீதாணையாக! நான் அறிவில்லாமல் (மார்க்க விஷயத்தைப்) பேசுவதும் அல்லது நம்பகத்தன்மையற்ற ஒருவரிடமிருந்து (செய்தியைப் பெற்று) அறிவிப்பதும்தான், அல்லாஹ்விடத்திலும் அல்லாஹ்வைப் பற்றிச் சிந்தித்து உணர்ந்தவர்களிடத்திலும் அதைவிடப் மிகப்பெரிய (குற்றமாகும்)" என்று கூறினார். அவர்கள் இருவரும் இவ்வாறு பேசிக்கொண்டபோது அபூ அகீல் யஹ்யா பின் அல்-முதவக்கில் அங்கு உடனிருந்தார்.

யஹ்யா பின் ஸயீத் (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "ஹதீஸ் (அறிவிப்பதில்) உறுதியானவர் (நம்பகமானவர்) அல்லாத ஒரு மனிதரைப் பற்றி, ஒரு மனிதர் என்னிடம் வந்து (அவரைப் பற்றிக்) கேட்டால் (நான் என்ன செய்வது?) என்று ஸுஃப்யான் அஸ்-ஸவ்ரீ, ஷுஅபா, மாலிக் மற்றும் இப்னு உயைனா ஆகியோரிடம் நான் கேட்டேன். அதற்கு அவர்கள், 'அவர் உறுதியானவர் (நம்பகமானவர்) அல்லர் என்று (கேட்பவரிடம்) தெரிவித்து விடுங்கள்' என்று கூறினார்கள்."

அந்நள்ர் (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: இப்னு அவ்ன் (ரஹ்) அவர்கள் (தமது வீட்டின்) வாசற்படியில் நின்றுகொண்டிருந்தபோது, அவர்களிடம் ஷஹ்ர் (பின் ஹவ்ஷப்) என்பவரின் ஹதீஸைக் குறித்துக் கேட்கப்பட்டது. அதற்கு அவர்கள், "நிச்சயமாக ஷஹ்ரை (விமர்சகர்கள் தம் நாவுகளால்) குத்திப் பேசியுள்ளனர்; நிச்சயமாக ஷஹ்ரை (விமர்சகர்கள் தம் நாவுகளால்) குத்திப் பேசியுள்ளனர்" என்று கூறினார்கள். இமாம் முஸ்லிம் (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: "(இதன் பொருள்) மக்களின் நாவுகள் அவரைப் பிடித்துக்கொண்டன; அவரைப் பற்றி (குறையாகப்) பேசினார்கள் என்பதாகும்."

ஷுஅபா (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "நான் ஷஹ்ரை (ஷஹ்ர் பின் ஹவ்ஷப் என்பவரை) சந்தித்தேன்; ஆயினும், நான் அவரை (ஒரு நம்பகமான அறிவிப்பாளராகக்) கருதவில்லை."

அப்துல்லாஹ் பின் அல்-முபாரக் (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: நான் சுஃப்யான் அத்-ஸவ்ரீ (ரஹ்) அவர்களிடம், "அப்பாத் பின் கஸீரின் நிலை குறித்து தாங்கள் நன்கறிவீர்கள். அவர் (ஹதீஸ்களை) அறிவிக்கும்போது பாரதூரமான (தவறான/ஆதாரமற்ற) விஷயங்களைக் கொண்டு வருகிறார். எனவே, 'அவரிடமிருந்து (ஹதீஸ்களை) ஏற்காதீர்கள்' என்று மக்களிடம் நான் கூற வேண்டும் எனத் தாங்கள் கருதுகிறீர்களா?" என்று கேட்டேன். அதற்கு சுஃப்யான் (ரஹ்) அவர்கள், "ஆம் (அவ்வாறே கூறுங்கள்)" என்றார்கள்.

அப்துல்லாஹ் பின் அல்-முபாரக் (ரஹ்) அவர்கள் (தொடர்ந்து) கூறினார்கள்: "நான் ஏதேனும் ஒரு சபையில் இருக்கும்போது, அங்கு அப்பாத் பற்றிக் குறிப்பிடப்பட்டால், அவரது மார்க்கப் பற்றுக்காக (அவரது தனிப்பட்ட வணக்க வழிபாடுகளுக்காக) அவரைப் புகழ்வேன். (ஆயினும்) 'அவரிடமிருந்து (ஹதீஸ்களை) ஏற்காதீர்கள்' என்று (மக்களிடம்) கூறிவிடுவேன்."

மேலும், அப்துல்லாஹ் பின் அல்-முபாரக் (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "நான் ஷுஅபா (ரஹ்) அவர்களிடம் சென்றேன். அப்போது அவர்கள், 'இவர் அப்பாத் பின் கஸீர்; எனவே, இவரிடம் எச்சரிக்கையாக இருங்கள்' என்று கூறினார்கள்."

ஃபழல் பின் சஹ்ல் அவர்கள் கூறியதாவது: (அறிவிப்பாளர்) அப்பாத் (இப்னு மன்சூர்) என்பார் யாரிடமிருந்து அறிவித்தாரோ அந்த முஹம்மத் பின் சயீத் என்பவரைப் பற்றி முஅல்லா அர்-ராஸீயிடம் நான் கேட்டேன். அப்போது அவர், ஈசா பின் யூனுஸ் கூறியதாக எனக்குப் பின்வருமாறு தெரிவித்தார்: "நான் அவரது (முஹம்மத் பின் சயீதின்) வீட்டு வாசலில் நின்றிருந்தேன். (அப்போது) அவரிடம் சுஃப்யான் (அஸ்-ஸவ்ரீ) இருந்தார். சுஃப்யான் வெளியே வந்ததும், (முஹம்மத் பின் சயீத் குறித்து) நான் அவரிடம் கேட்டேன். அதற்கு அவர், 'அவன் ஒரு பொய்யன்' என்று எனக்குத் தெரிவித்தார்."

யஹ்யா பின் ஸயீத் அல்-கத்தான் (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "நல்லோர்கள் (ஸாலிஹீன்கள்), ஹதீஸ் (அறிவிப்பதில் தவறுதலாகப்) பொய் சொல்வதைப் போன்று வேறு எதிலும் (அதிகமாகப்) பொய் சொல்பவர்களாக நாங்கள் கண்டதில்லை."

இப்னு அபீ அத்தாப் (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: "நான் முஹம்மத் பின் யஹ்யா பின் ஸயீத் அல்-கத்தான் அவர்களைச் சந்தித்து இது குறித்துக் கேட்டேன். அப்போது அவர் தமது தந்தை (யஹ்யா பின் ஸயீத்) கூறியதாக, 'நன்மக்கள் (அஹ்லுல் கைர்), ஹதீஸ் (அறிவிப்பதில் தவறுதலாகப்) பொய் சொல்வதைப் போன்று வேறு எதிலும் (அதிகமாகப்) பொய் சொல்பவர்களாக நீங்கள் காணமாட்டீர்கள்' என்று கூறினார்."

இமாம் முஸ்லிம் (ரஹ்) அவர்கள் (இதற்கு விளக்கமளிக்கும்போது) கூறுகிறார்கள்: "அவர்கள் வேண்டுமென்றே பொய் சொல்வதில்லை; மாறாக, (அறியாமலேயே/தவறுதலாக) பொய் அவர்களின் நாவில் வெளிப்பட்டுவிடுகிறது (அதாவது அவர்கள் மனனத்தவறு செய்கிறார்கள்) என்பதே இதன் கருத்தாகும்."

கலீஃபா பின் மூஸா (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: நான் காலிப் பின் உபைதுல்லாஹ்விடம் சென்றேன். அவர் எனக்கு, "மக்ஹூல் எனக்கு அறிவித்தார்; மக்ஹூல் எனக்கு அறிவித்தார்" என்று (ஹதீஸ்களை) வாசித்துக் காட்ட (டிக்டேட் செய்ய)லானார். அப்போது அவருக்குச் சிறுநீர் கழிக்க வேண்டிய தேவை ஏற்படவே அவர் (அவ்விடத்தை விட்டு) எழுந்து சென்றார். (அவர் இல்லாத நேரத்தில்) நான் அவருடைய குறிப்பேட்டைப் பார்த்தேன். அதில், "அபான் எனக்கு அனஸ் (ரலி) அவர்கள் வாயிலாக அறிவித்தார்" என்றும், "அபான் இன்னார் வாயிலாக அறிவித்தார்" என்றும் (மக்ஹூலின் பெயர் இல்லாமல்) எழுதப்பட்டிருந்தது. எனவே, நான் (அவர் பொய்யாக மக்ஹூலின் பெயரைப் பயன்படுத்துவதை அறிந்து) அவரை விட்டுவிட்டு எழுந்து வந்துவிட்டேன்.

ஹஸன் பின் அலீ அல்-ஹுல்வானீ (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: அஃப்பான் (பின் முஸ்லிம்) என்பவரின் புத்தகத்தில் ஹிஷாம் அபில் மிக்தாம் அறிவித்த, உமர் பின் அப்துல் அஸீஸ் (ரஹ்) அவர்கள் தொடர்பான ஒரு ஹதீஸைக் கண்டேன். அதில் ஹிஷாம், "யஹ்யா பின் இன்னார் என்று அழைக்கப்படும் ஒருவர் முஹம்மத் பின் கஅப் (அல்-குரழீ) வாயிலாக எனக்கு அறிவித்தார்" என்று (இடையிலொரு அறிவிப்பாளரைக் குறிப்பிட்டு) கூறியிருந்தார். நான் அஃப்பானிடம், "ஹிஷாம் அதை முஹம்மத் பின் கஅப்பிடமிருந்து (நேரடியாகச்) செவியுற்றதாக மக்கள் கூறுகிறார்களே!" என்று கேட்டேன். அதற்கு அஃப்பான், "நிச்சயமாக இந்த ஹதீஸின் விஷயத்தில்தான் அவர் (நம்பகத்தன்மை குறித்து) சோதிக்கப்பட்டார் (குறை கூறப்பட்டார்). ஏனெனில் அவர் (ஆரம்பத்தில்), 'யஹ்யா எனக்கு முஹம்மத் வாயிலாக அறிவித்தார்' என்று கூறிவந்தார். பின்னர் (காலப்போக்கில்), அதைத் தாமே முஹம்மத்திடமிருந்து நேரடியாகச் செவியுற்றதாக வாதிட்டார்" என்று கூறினார்.

முஹம்மது பின் அப்தில்லாஹ் பின் குஹ்ஸாத் (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: அப்துல்லாஹ் பின் உஸ்மான் பின் ஜபலா (ரஹ்) அவர்கள் சொல்ல நான் கேட்டேன்: நான் அப்துல்லாஹ் பின் அல்-முபாரக் (ரஹ்) அவர்களிடம், "அப்துல்லாஹ் பின் அம்ரு (ரலி) அவர்கள் வழியாக 'ஈதுல் ஃபித்ர் (பெருநாள்) என்பது பரிசுகள் (வழங்கப்படும்) நாளாகும்' என்று நீங்கள் அறிவிக்கும் இந்த ஹதீஸை யாரிடமிருந்து பெற்றீர்கள்?" என்று கேட்டேன். அதற்கு அவர்கள், "சுலைமான் பின் அல்-ஹஜ்ஜாஜ் (என்பவரிடமிருந்து)" என்று கூறிவிட்டு, "அவரிடமிருந்து உமது கையில் நான் எதை ஒப்படைத்தேனோ (அந்த ஹதீஸை) கவனிப்பீராக (அதாவது அதன் பலவீனத்தை உணர்ந்து கொள்வீராக)" என்று கூறினார்கள்.

இப்னு குஹ்ஸாத் (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: வஹ்ப் பின் ஸம்ஆ (ரஹ்) அவர்கள் ஸுஃப்யான் பின் அப்தில் மலிக் (ரஹ்) வழியாகக் கூறுவதை நான் கேட்டேன்: அப்துல்லாஹ் பின் அல்-முபாரக் (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: " 'ஒரு திர்ஹம் அளவுள்ள இரத்தம்' (தொடர்பான பலவீனமான ஹதீஸை அறிவித்த) ரவ்ஹ் பின் குதைஃபை நான் கண்டேன். ஒருமுறை அவரது சபையில் நான் அமர்ந்திருந்தேன். அவரது ஹதீஸ்கள் வெறுக்கத்தக்கவை (பலவீனமானவை) என்பதால், அவருடன் நான் அமர்ந்திருப்பதை என் தோழர்கள் பார்ப்பார்களோ என்று நான் வெட்கப்பட்டேன்."

பக்கிய்யா (இப்னுல் வலீத்) உண்மையே பேசுபவராவார்; எனினும், அவர் (நம்பகமானவர் அல்லது பலவீனமானவர் என்று தரம் பிரிக்காமல்) தன்னிடம் வருவோர் மற்றும் செல்வோரிடமிருந்தெல்லாம் (ஹதீஸ்களைப்) பெற்றுக்கொள்கிறார் என்று இப்னுல் முபாரக் (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்.

அஷ்-ஷஅபீ (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "அல்-ஹாரிஸ் அல்-அஃவர் அல்-ஹம்தானீ எனக்கு (ஒரு செய்தியை) அறிவித்தார்; அவர் ஒரு பொய்யராக இருந்தார் (அதாவது ஹதீஸ் அறிவிப்பாளர் வரிசையில் அவர் நம்பகத்தன்மை அற்றவர்)".

முஃகீரா (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது: அஷ்-ஷஅபீ (ரஹ்) அவர்கள், "அல்-ஹாரிஸ் அல்-அஃவர் எனக்கு (ஒரு செய்தியை) அறிவித்தார்" என்று கூற நான் கேட்டேன். (அவ்வாறு அவர் கூறிய அதே வேளையில்) அவர் (அல்-ஹாரிஸ்) பொய்யர்களில் ஒருவன் என்று அஷ்-ஷஅபீ (ரஹ்) அவர்கள் சாட்சியம் அளித்தார்கள்.

இப்ராஹீம் (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது: அல்கமா (ரஹ்) அவர்கள், "நான் இரண்டு ஆண்டுகளில் குர்ஆனை (முழுமையாக ஓதி முடித்தேன்/மனனம் செய்தேன்)" என்று கூறினார்கள். அப்போது ஹாரிஸ் (ரஹ்) அவர்கள், "குர்ஆன் (ஓதுவதற்கு/மனனம் செய்வதற்கு) எளிதானது; (ஆனால்) வஹீ (இறைச்செய்தி அருளப்படும் விதம் அல்லது அதன் பாரம்) மிகவும் கடினமானது" என்று கூறினார்கள்.

ஹாரித் (பின் சுவைத்) அவர்கள் கூறியதாவது: "நான் குர்ஆனை மூன்று ஆண்டுகள் கற்றேன்; (சுன்னாஹ் போன்ற) வஹீயை இரண்டு ஆண்டுகள் கற்றேன்" அல்லது "(சுன்னாஹ் போன்ற) வஹீயை மூன்று ஆண்டுகள் கற்றேன்; குர்ஆனை இரண்டு ஆண்டுகள் கற்றேன்" என்று கூறினார்கள்.

இப்ராஹீம் (அந்-நகஈ) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: அல்-ஹாரித் (அல்-அஃவர் என்பவர் ஹதீஸ் அறிவிப்பதில் பொய்யுரைப்பதாகக்) குற்றம் சாட்டப்பட்டவராவார்.

ஹம்ஸா அஸ்-ஸய்யாத் (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: முர்ரா அல்-ஹம்தானி (ரஹ்) அவர்கள் ஹாரிஸிடமிருந்து (மார்க்கத்திற்கு முரணான அல்லது பொய்யான) ஏதோ ஒன்றைக் கேட்டார்கள். உடனே அவரிடம், "வாசலில் அமர்ந்திரு" என்று கூறினார்கள். பிறகு முர்ரா (வீட்டிற்குள்) சென்று தமது வாளை எடுத்தார்கள். (தனக்கு நேரவிருக்கும்) ஆபத்தை உணர்ந்துகொண்ட ஹாரிஸ் (அங்கிருந்து) தப்பிச் சென்றுவிட்டார்.

இப்னு அவ்ன் (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது: இப்ராஹீம் (அந்நகஈ) அவர்கள் எங்களிடம், "முகீரா பின் ஸயீத் மற்றும் அபூஅப்துர் ரஹீம் ஆகிய இருவர் குறித்தும் நீங்கள் எச்சரிக்கையாக இருங்கள். ஏனெனில், அவர்கள் இருவரும் (ஹதீஸ் அறிவிப்பதில்) பெரும் பொய்யர்கள் ஆவர்" என்று கூறினார்கள்.

ஆஸிம் (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "நாங்கள் வளரும் சிறுவர்களாக இருந்தபோது அபூஅப்துர்ரஹ்மான் அஸ்ஸுலமீ (ரஹ்) அவர்களிடம் செல்வது வழக்கம். அப்போது அவர்கள் எங்களிடம், 'அபுல்அஹ்வாஸைத் தவிர (மற்ற) கதைசொல்லிகளுடன் நீங்கள் அமர வேண்டாம். மேலும், ஷகீக் என்பவரைப் பற்றி (அவரிடம் அமர்வதைக் குறித்து) உங்களை நான் எச்சரிக்கிறேன்' என்று கூறுவார்கள்." (இந்த அறிவிப்பாளர்) கூறுகிறார்: "இந்த ஷகீக் என்பவர் கவாரிஜ்களின் கொள்கையைக் கொண்டிருந்தார்; இவர் (பிரபலமான தாபியீ அறிஞரான) அபூவாயில் அல்லர்."

ஜரீர் (இப்னு அப்தில் ஹமீத்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: "நான் ஜாபிர் பின் யஸீத் அல்-ஜுஅஃபீயைச் சந்தித்தேன். அவரிடமிருந்து நான் (ஹதீஸ்களை) எழுதிக் கொள்ளவில்லை; (ஏனெனில்) அவர் 'அர்-ரஜ்ஆ' (மரணத்திற்குப் பின் தீர்ப்பு நாளுக்கு முன்பே மீண்டும் உலகிற்குத் திரும்புதல் எனும்) கொள்கையில் நம்பிக்கை கொண்டவராக இருந்தார்."

மிஸ்அர் (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: "ஜாபிர் பின் யஸீத் (தவறான கொள்கைகளை) உருவாக்குவதற்கு முன்பாகவே எங்களுக்கு (ஹதீஸ்களை) அறிவித்தார்."

சுஃப்யான் (இப்னு உயைனா - ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "ஜாபிர் (அல்-ஜுஃபீ) தான் (கொண்டிருந்த ஒரு கருத்தை) வெளிப்படுத்துவதற்கு முன்பு வரை மக்கள் அவரிடமிருந்து (ஹதீஸ்களைப்) பெற்று (அறிவித்து) வந்தனர். அவர் எதை வெளிப்படுத்தினாரோ அதை வெளிப்படுத்தியபோது, மக்கள் அவரது ஹதீஸ் (அறிவிப்பு) விஷயத்தில் அவர் மீது சந்தேகம் கொண்டனர் (குறை கூறினர்); மக்களில் சிலர் அவரை (அவரிடமிருந்து ஹதீஸ்களைப் பெறுவதை) விட்டுவிட்டனர்." (சுஃப்யான் அவர்களிடம்) "அவர் எதை வெளிப்படுத்தினார்?" என்று கேட்கப்பட்டது. அதற்கு அவர்கள், "(மரணமடைந்தவர்கள் மறுமை நாளுக்கு முன்பே மீண்டும் உலகிற்குத் திரும்புவார்கள் எனும்) 'அர்-ரஜ்ஆ' எனும் நம்பிக்கையை!" என்று பதிலளித்தார்கள்.

ஜாபிர் (அல்-ஜுஃபி) அவர்கள் கூறியதாவது: "என்னிடம் அபூஜஅஃபர் (முஹம்மத் அல்-பாகீர்) வாயிலாக நபிகள் நாயகம் (ஸல்) அவர்களிடமிருந்து (அறிவிக்கப்பட்ட) எழுபதாயிரம் ஹதீஸ்கள் உள்ளன."

ஜாபிர் (அல்-ஜுஃபி) கூறினார்கள் (அல்லது ஜாபிர் கூற நான் கேட்டேன்): "நிச்சயமாக என்னிடம் ஐம்பதாயிரம் ஹதீஸ்கள் உள்ளன. அவற்றில் எதையும் நான் (மக்களுக்கு) அறிவிக்கவில்லை." பின்னர் ஒரு நாள் அவர் ஒரு ஹதீஸை அறிவித்துவிட்டு, "இது அந்த ஐம்பதாயிரத்தில் (ஒன்று) ஆகும்" என்று கூறினார்.

ஜாபிர் அல்-ஜுஅஃபீ (என்பவர்) கூறியதாவது: "நபி (ஸல்) அவர்களிடமிருந்து (அறிவிக்கப்படும்) ஐம்பதாயிரம் ஹதீஸ்கள் என்னிடம் உள்ளன."

சுஃப்யான் (இப்னு உயைனா - ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது: ஒருவர் ஜாபிர் (அல்-ஜுஃபீ) அவர்களிடம், "என் தந்தை எனக்கு அனுமதியளிக்கும் வரை அல்லது அல்லாஹ் எனக்கொரு தீர்ப்பளிக்கும் வரை நான் இந்தப் பூமியை (எகிப்தை) விட்டு அகலமாட்டேன். அவன் தீர்ப்பளிப்பவர்களில் மிகவும் சிறந்தவன்" (திருக்குர்ஆன் 12:80) என்ற (வல்லமையும் மாண்பும் மிக்க அல்லாஹ்வின்) வசனத்தைப் பற்றிக் கேட்பதை நான் செவியுற்றேன். அதற்கு ஜாபிர், "இந்த வசனத்திற்கான (உண்மையான) விளக்கம் இன்னும் வரவில்லை" என்றார். (இதைக் கேட்ட) சுஃப்யான், "அவர் (ஜாபிர்) பொய்யுரைத்துவிட்டார்" என்று கூறினார். நாங்கள் சுஃப்யான் அவர்களிடம், "இதன் மூலம் அவர் என்ன நாடுகிறார்?" என்று கேட்டோம். அதற்கு அவர், "நிச்சயமாக ராஃபிழாக்கள் (எனும் வழிகெட்ட பிரிவினர்), அலி (ரலி) அவர்கள் மேகங்களில் இருக்கிறார்கள்; எனவே வானத்திலிருந்து ஓர் அழைப்பாளர் அழைக்கும் வரை, அவரது (அலி அவர்களின்) சந்ததிகளில் எவருடனும் நாங்கள் (போருக்குப்) புறப்பட மாட்டோம் என்று கூறுகின்றனர். வானிலிருந்து 'இன்னாரோடு புறப்படுங்கள்' என்று அழைப்பவர் அலி (ரலி) அவர்களே என்பது அவர்களின் எண்ணம். அதுவே இந்த வசனத்தின் விளக்கம் என்று ஜாபிர் கூறுகிறார். (ஆனால்) அவர் பொய்யுரைத்துவிட்டார்; இந்த வசனம் யூஸுஃப் (அலை) அவர்களின் சகோதரர்களைப் பற்றியே (அருளப்பட்டது) ஆகும்" என்று விளக்கமளித்தார்.

சுஃப்யான் (இப்னு உயைனா) அவர்கள் கூறியதாவது: "ஜாபிர் (அல்-ஜுஃபீ) சுமார் முப்பதாயிரம் ஹதீஸ்களை அறிவிப்பதை நான் கேட்டிருக்கிறேன். (இருப்பினும்) எனக்கு இன்னின்ன (உலகியல் ஆதாயங்கள்) கிடைப்பதாக இருந்தாலும் சரியே, அவற்றில் எதையும் (பிறருக்கு) அறிவிப்பதை நான் ஆகுமானதாகக் கருதமாட்டேன்."

இமாம் முஸ்லிம் (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: அபூ கஸ்ஸான் முஹம்மத் பின் அம்ர் அர்-ராஸீ அவர்கள் கூற நான் கேட்டேன்: "நான் ஜரீர் பின் அப்துல் ஹமீத் அவர்களிடம், 'நீங்கள் ஹாரிஸ் பின் ஹஸீராவைச் சந்தித்தீர்களா?' என்று கேட்டேன். அதற்கு அவர், 'ஆம், அவர் நீண்ட நேரம் மௌனமாக இருக்கக்கூடிய ஒரு முதியவர்; (இருப்பினும்) அவர் ஒரு பெரும் விவகாரத்தில் (அதாவது தீவிர ஷீஆக் கொள்கையில்) பிடிவாதமாக இருந்தார்' என்று பதிலளித்தார்."

ஹம்மாத் பின் ஸைத் (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது: அய்யூப் (அஸ்-ஸக்தியானீ - ரஹ்) அவர்கள் ஒரு மனிதரைப் பற்றிக் குறிப்பிட்டபோது, "அவர் (ஹதீஸ் அறிவிப்பதில்) நாவால் நேர்மையாக (துல்லியமாக) நடப்பவர் அல்லர்" என்று கூறினார்கள். மற்றொருவரைப் பற்றிக் குறிப்பிட்டபோது, "அவர் பதிவுகளில் (அதிகப்படியான தகவல்களைச்) சேர்த்து விடுபவர்" என்று கூறினார்கள்.

அய்யூப் (அல்-ஸக்தியானீ) அவர்கள் கூறினார்கள்: "எனக்கு ஓர் அண்டை வீட்டார் இருக்கிறார்" - (பிறகு) அவரது சிறப்புகளைக் குறிப்பிட்டார்கள் - "அவர் என்னிடம் இரண்டு பேரீச்சம் பழங்கள் (போன்ற மிகச் சிறிய விஷயம்) குறித்து சாட்சியம் அளித்தாலும்கூட, அவரது சாட்சியத்தை (ஏற்றுக்கொள்ளத் தக்கதாகவோ) செல்லுபடியாகக் கூடியதாகவோ நான் கருதியிருக்க மாட்டேன்."

மஃமர் (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "அபூஉமய்யா (என்றழைக்கப்படும்) அப்துல் கரீமைத் தவிர வேறு யாரைப் பற்றியும் அய்யூப் (அஸ்-ஸக்தியானீ) அவர்கள் ஒருபோதும் புறம் பேசி நான் பார்த்ததில்லை. (ஒருமுறை) அப்துல் கரீமைப் பற்றி அய்யூப் அவர்கள் குறிப்பிடுகையில், 'அல்லாஹ் அவருக்கு அருள்புரிவானாக! அவர் நம்பகமானவர் அல்லர். (ஏனெனில்) அவர் என்னிடம் இக்ரிமா (ரஹ்) அவர்களின் ஹதீஸ் ஒன்றைக் குறித்து (விளக்கம்) கேட்டார்; பின்னர் (அதை அறிவிக்கும்போது) "நான் இக்ரிமாவிடமிருந்து (நேரடியாகப்) பெற்றேன்" என்று கூறினார்' என்றார்கள்."

ஹம்மாம் (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது: அபூதாவூத் அல்அஃமா (பார்வையற்றவர்) எங்களிடம் வந்து, "பராஉ (ரலி) அவர்கள் எங்களுக்கு அறிவித்தார்கள்" என்றும், "ஸைத் பின் அர்கம் (ரலி) அவர்கள் எங்களுக்கு அறிவித்தார்கள்" என்றும் (ஹதீஸ்களைக்) கூறலானார். இது குறித்து நாங்கள் கத்தாதா (ரஹ்) அவர்களிடம் தெரிவித்தோம். அதற்கு அவர்கள், "அவர் பொய் சொல்கிறார்; அவர் அவர்களிடமிருந்து (எதையும்) செவியுறவில்லை. அவர் (அல்-ஜாரிஃப் எனும்) கொடிய கொள்ளை நோய் பரவியிருந்த காலத்தில் மக்களிடம் கையேந்தி யாசித்துக்கொண்டிருந்த ஒரு யாசகராகவே இருந்தார்" என்று கூறினார்கள்.

அபூதாவூத் அல்-அஃமா (எனும் பார்வையற்றவர்) கதாதா (ரஹ்) அவர்களிடம் வந்தார். அவர் (அங்கிருந்து) எழுந்து சென்றதும், (அங்கிருந்தவர்கள் கதாதா அவர்களிடம்) "இவர் பதினெட்டு பத்ரீக்களை (பத்ருப் போரில் கலந்துகொண்ட நபித்தோழர்களை)ச் சந்தித்திருப்பதாகக் கூறுகிறார்" என்றனர். அதற்கு கதாதா (ரஹ்) அவர்கள், "இவர் (பஸராவில் ஏற்பட்ட) ஜாரிஃப் (எனும் பெரும் வெள்ளம் அல்லது கொள்ளை நோய்க்கு) முன்னதாக (மக்களிடம் தர்மம்) கேட்கக் கூடியவராகவே (இரப்பவராகவே) இருந்தார்; (அப்போது) அவர் இது (போன்ற கல்வி) சார்ந்த எதிலும் ஈடுபடவில்லை, இது குறித்துப் பேசவுமில்லை. அல்லாஹ்வின் மீதாணையாக! ஹஸன் (அல்-பஸரீ) அவர்கள் எந்தவொரு பத்ரீயிடமிருந்தும் (நேரடியாக) வாய்மொழியாக எங்களுக்கு (ஹதீஸ்) அறிவிக்கவில்லை. ஸயீத் பின் அல்-முஸய்யப் அவர்களும் ஸஅத் பின் மாலிக் (ரலி) அவர்களைத் தவிர வேறெந்த பத்ரீயிடமிருந்தும் (நேரடியாக) வாய்மொழியாக எங்களுக்கு (ஹதீஸ்) அறிவிக்கவில்லை" என்று கூறினார்கள்.

ரக்கபா (ரஹ்) அவர்கள் அறிவிக்கிறார்கள்: அபூஜஅஃபர் அல்ஹாஷிமீ அல்மதனீ என்பவர் (கருத்து ரீதியாக) உண்மையான சொற்களைக் கொண்ட செய்திகளை (ஹதீஸ்களாக) இட்டுக்கட்டி வந்தார். அவை நபி (ஸல்) அவர்களின் ஹதீஸ்கள் அல்ல. எனினும், அவர் அவற்றை நபி (ஸல்) அவர்கள் கூறியதாகவே அறிவித்து வந்தார்.

யூனுஸ் பின் உபைது (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "அம்ர் பின் உபைது (நபிமொழிகளை அறிவிக்கும்) ஹதீஸ் விவகாரத்தில் பொய் சொல்பவராக இருந்தார்."

"எங்களுக்கு (முஸ்லிம்களுக்கு) எதிராக ஆயுதம் ஏந்துபவர் எங்களைச் சார்ந்தவர் அல்லர்" என்று அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் கூறியதாக ஹஸன் (அல்-பஸரீ) அவர்கள் வழியாக அம்ரு பின் உபைது எங்களுக்கு அறிவித்தார் என்று (முஆத் பின் முஆத் ஆகிய) நான் அவ்ஃப் பின் அபீ ஜமீலாவிடம் கூறினேன். அதற்கு அவர், "அல்லாஹ்வின் மீது சத்தியமாக! அம்ரு பொய் சொல்லிவிட்டார். மாறாக, அவர் (இந்த ஹதீஸைக் கொண்டு) தனது தீய கருத்தை (முஃதஸிலா கொள்கையை) நிலைநாட்டவே விரும்பினார்" என்று கூறினார்.

ஹம்மாத் பின் ஸைத் (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது: ஒரு மனிதர் அய்யூப் (அஸ்-ஸிக்தியானீ) அவர்களுடன் (கல்வி கற்பதற்காக) நெருக்கமாக இருந்து, அவரிடமிருந்து (ஹதீஸ்களைச்) செவியுற்று வந்தார். (பின்னர் ஒருநாள்) அய்யூப் அவர்கள் அவரைக் காணவில்லை. (அவரைப் பற்றி மக்கள்), "அபூபக்கரே! (அய்யூப் அவர்களின் புனைப்பெயர்) அவர் இப்போது (பித்அத்வாதியான) அம்ர் பின் உபைதுடன் தொடர்பில் இருக்கிறார்" என்று கூறினார்கள். (இதை அறிவிக்கும்) ஹம்மாத் கூறுகிறார்: ஒருநாள் நான் அய்யூப் அவர்களுடன் அதிகாலையிலேயே கடைவீதிக்குச் சென்றிருந்தபோது, அந்த மனிதர் எதிர்ப்பட்டார். அய்யூப் அவர்கள் அவருக்கு ஸலாம் கூறி, நலம் விசாரித்தார்கள். பின்னர் அவரிடம், "நீர் அந்த மனிதரோடு (அம்ர் பின் உபைதுடன்) தொடர்பில் இருப்பதாக எனக்குச் செய்தி கிடைத்ததே!" என்று கேட்டார்கள். (அய்யூப் அவர்கள் அந்த மனிதர் என அம்ர் பின் உபைதின் பெயரையே குறிப்பிட்டார்கள் என்று ஹம்மாத் கூறுகிறார்). அதற்கு அந்த மனிதர், "ஆம், அபூபக்கரே! அவர் எங்களுக்குப் பல விசித்திரமான செய்திகளைக் கொண்டு வருகிறார்" என்றார். அதற்கு அய்யூப் அவர்கள், "நிச்சயமாக நாங்கள் அத்தகைய விசித்திரமான செய்திகளை விட்டே (மார்க்கத்தில் குழப்பம் ஏற்படும் என்பதால்) வெருண்டோடுகிறோம் அல்லது (அவற்றைக் கண்டு) அஞ்சுகிறோம்" என்று கூறினார்கள்.

அய்யூப் (அல்-ஸக்தியானீ - ரஹ்) அவர்களிடம், "நபீத் (பேரீச்சம் பழச்சாறு) குடித்து போதையில் இருப்பவருக்கு கசையடி தண்டனை வழங்கப்படாது என்று ஹஸன் (அல்-பஸரீ - ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாக அம்ர் பின் உபைது அறிவிக்கிறாரே?" என்று கேட்கப்பட்டது. அதற்கு அய்யூப் (ரஹ்) அவர்கள், "அவர் (அம்ர் பின் உபைது) பொய் சொல்கிறார். (ஏனெனில்) நபீத் குடித்து போதையில் இருப்பவருக்கு கசையடி தண்டனை வழங்கப்படும் என்று ஹஸன் (ரஹ்) அவர்கள் கூற நானே கேட்டுள்ளேன்" என்று பதிலளித்தார்கள்.

சல்லாம் பின் அபீ முத்தீஉ (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது: நான் (பித்அத் கொள்கையுடைய) அம்ர் (பின் உபைத்) என்பவரிடம் (கல்வி கற்கச்) சென்று வருவது அய்யூப் (அஸ்-ஸக்தியானீ) அவர்களுக்குத் தெரியவந்தபோது, ஒருநாள் அவர் என்னை நோக்கி, "ஒரு மனிதரை அவரது மார்க்க (கொள்கை) விஷயத்தில் நீங்கள் நம்பவில்லை என்றால், (நபிமொழியான) ஹதீஸ் விஷயத்தில் அவரை எவ்வாறு நம்புவீர்கள்?" என்று கேட்டார்.

அபூமூசா (இஸ்ராயீல் பின் மூசா அல்பஸ்ரீ) அவர்கள் கூறியதாவது: அம்ர் பின் உபைது (மார்க்கத்தில் புதிய கொள்கைகளை) உருவாக்குவதற்கு முன்பு எங்களுக்கு (ஹதீஸ்) அறிவித்தார்.

முஆத் அல்-அன்பரீ (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: "நான் வாஸித் (நகரத்தின்) நீதிபதியான அபூஷைபாவைப் பற்றி (அவரிடமிருந்து ஹதீஸ்களை அறிவிக்கலாமா என்று) விசாரித்து ஷுஅபா (ரஹ்) அவர்களுக்குக் கடிதம் எழுதினேன். அதற்கு அவர்கள், 'அவரிடமிருந்து நீங்கள் (ஹதீஸ் செய்திகள்) எதையும் எழுத வேண்டாம்; (அவரைப் பற்றிய எனது இந்தக் கருத்தைக் கொண்ட) எனது இந்தக் கடிதத்தையும் கிழித்து விடுங்கள்' என்று எனக்குப் பதில் எழுதினார்கள்."

அஃப்பான் (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது: ஸாபித் (ரஹ்) அவர்களிடமிருந்து ஸாலிஹ் அல்முர்ரீ அறிவித்த ஒரு ஹதீஸை நான் ஹம்மாத் பின் ஸலமாவிடம் எடுத்துரைத்தேன். அதற்கு ஹம்மாத் அவர்கள், "(ஸாலிஹ்) பொய்யுரைத்துள்ளார் (அதாவது அவர் தவறிழைத்துவிட்டார்)" என்று கூறினார்கள். மேலும், ஸாலிஹ் அல்முர்ரீ அறிவித்த ஒரு ஹதீஸை நான் ஹம்மாம் அவர்களிடம் எடுத்துரைத்தேன். அதற்கும் ஹம்மாம் அவர்கள், "(ஸாலிஹ்) பொய்யுரைத்துள்ளார் (அதாவது அவர் தவறிழைத்துவிட்டார்)" என்று கூறினார்கள்.

அபூ தாவூத் (அல்-தயாலிஸீ) அவர்கள் கூறினார்கள்: ஷுஅபா (இப்னுல் ஹஜ்ஜாஜ்) அவர்கள் என்னிடம், "நீங்கள் ஜரீர் பின் ஹாஸிமிடம் சென்று, 'ஹஸன் பின் உமாராவிடமிருந்து (ஹதீஸ்களை) அறிவிப்பது உங்களுக்கு ஆகுமானதல்ல; ஏனெனில் அவர் பொய் சொல்கிறார்' என்று கூறுங்கள்" எனக் கூறினார்கள். நான் ஷுஅபாவிடம், "அது எப்படி (உங்களுக்குத் தெரியும்)?" என்று கேட்டேன். அதற்கு அவர், "அவர் ஹகம் (பின் உதைபா) வழியாக நமக்கு அறிவித்த சில விஷயங்களுக்கு எந்தவொரு அடிப்படையையும் நான் காணவில்லை" என்று பதிலளித்தார். நான் அவரிடம், "அவை என்ன விஷயங்கள்?" என்று கேட்டேன். (அதற்கு) அவர் கூறினார்: நான் ஹகம் அவர்களிடம், "நபி (ஸல்) அவர்கள் உஹுத் போரில் கொல்லப்பட்டவர்களுக்காக (ஜனாஸாத்) தொழுகை நடத்தினார்களா?" என்று கேட்டேன். அதற்கு அவர், "அவர்களுக்காக (நபி ஸல் அவர்கள்) தொழுகை நடத்தவில்லை" என்று கூறினார். ஆனால் ஹஸன் பின் உமாரா (என்பவரோ), ஹகம் - மிக்ஸம் - இப்னு அப்பாஸ் (ரலி) வழியாக, "நிச்சயமாக நபி (ஸல்) அவர்கள் அவர்களுக்காகத் தொழுகை நடத்தினார்கள், மேலும் அவர்களை அடக்கம் செய்தார்கள்" என்று (மாற்றமாக) அறிவிக்கிறார். (மேலும்) நான் ஹகம் அவர்களிடம், "விபச்சாரத்தில் பிறந்த குழந்தைகள் (இறந்துவிட்டால் அவர்கள்) குறித்து நீங்கள் என்ன கூறுகிறீர்கள்?" என்று கேட்டேன். அதற்கு அவர், "அவர்களுக்காகத் தொழுகை நடத்தப்படும்" என்றார். "இது யாருடைய ஹதீஸிலிருந்து அறிவிக்கப்படுகிறது?" என்று நான் கேட்டேன். அதற்கு அவர், "இது ஹஸன் அல்-பஸரீ அவர்களிடமிருந்து அறிவிக்கப்படுகிறது" என்றார். ஆனால் ஹஸன் பின் உமாரா (என்பவரோ), "ஹகம் - யஹ்யா பின் அல்-ஜஸ்ஸார் - அலி (ரலி) வழியாக (நபிமொழி என) எங்களுக்கு அறிவித்தார்" என்று (தவறாகக்) கூறுகிறார்.

ஹஸன் அல்ஹுல்வானீ (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: யஸீத் பின் ஹாரூன் (ரஹ்) அவர்கள் ஸியாத் பின் மைமூனைப் பற்றிக் குறிப்பிட்டபோது, "அவரிடமிருந்தோ அல்லது காலித் பின் மஹ்தூஜிடமிருந்தோ எதையும் (ஹதீஸாக) நான் அறிவிப்பதில்லை என்று சத்தியம் செய்துள்ளேன்" என்று கூறியதை நான் கேட்டேன். மேலும் (யஸீத் அவர்கள்) கூறினார்கள்: "நான் ஸியாத் பின் மைமூனைச் சந்தித்து ஒரு ஹதீஸைப் பற்றிக் கேட்டேன். அவர் அதை பக்ர் அல்முஸனீ (ரஹ்) அவர்கள் வழியாக எனக்கு அறிவித்தார். பிறகு நான் (மீண்டும்) அவரிடம் சென்றேன்; அப்போது அவர் (அதே ஹதீஸை) முவர்ரிக் (ரஹ்) அவர்கள் வழியாக எனக்கு அறிவித்தார். பிறகு நான் (மீண்டும்) அவரிடம் சென்றேன்; அப்போது அவர் (அதே ஹதீஸை) ஹஸன் (அல்-பஸரீ) அவர்கள் வழியாக எனக்கு அறிவித்தார்". அவ்விருவரையும் (ஸியாத் பின் மைமூன் மற்றும் காலித் பின் மஹ்தூஜ் ஆகிய இருவரையும்) யஸீத் (ரஹ்) அவர்கள் பொய்யர்கள் எனக் குறிப்பிடுபவராக இருந்தார். ஹஸன் அல்ஹுல்வானீ (ரஹ்) அவர்கள் (மேலும்) கூறுகிறார்கள்: நான் அப்துஸ் ஸமத் (ரஹ்) அவர்களிடம் (இருந்தபோது) ஸியாத் பின் மைமூனைப் பற்றிக் குறிப்பிட்டேன். அவரும் அவரைப் பொய்யர் என்றே குறிப்பிட்டார்.

மஹ்மூத் பின் ஃகைலான் (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: நான் அபூதாவூத் அத்தயாலிசீ (ரஹ்) அவர்களிடம், "நீங்கள் அப்பாத் பின் மன்சூர் வழியாக ஏராளமான ஹதீஸ்களை அறிவிக்கிறீர்கள். ஆனால், நள்ர் பின் ஷுமைல் (ரஹ்) அவர்கள் எங்களுக்கு அறிவித்த 'அத்தாரஹ்' (வாசனைத் திரவியம் விற்கும் பெண்) தொடர்பான ஹதீஸை மட்டும் நீங்கள் அவரிடமிருந்து ஏன் கேட்கவில்லை?" என்று கேட்டேன். அதற்கு அவர்கள் என்னிடம், "அமைதியாக இருங்கள்! நானும் அப்துர் ரஹ்மான் பின் மஹ்தீ (ரஹ்) அவர்களும் (இட்டுக்கட்டப்பட்ட ஹதீஸ்களை அறிவிப்பதாகக் கருதப்பட்ட) ஸியாத் பின் மைமூனைச் சந்தித்து அவரிடம், 'அனஸ் (ரலி) அவர்கள் வழியாக நீங்கள் அறிவிக்கும் இந்த ஹதீஸ்கள் (உண்மையானவையா)?' என்று கேட்டோம். அதற்கு ஸியாத், 'ஒரு மனிதன் பாவம் செய்துவிட்டுப் பின்னர் (அதற்காக வருந்திப்) பாவமன்னிப்புக் கோரினால், அல்லாஹ் அவனது பாவத்தை மன்னிக்க மாட்டானா?' என்று கேட்டார். நாங்கள், 'ஆம்! (நிச்சயமாக மன்னிப்பான்)' என்று கூறினோம். அப்போது அவர், 'அனஸ் (ரலி) அவர்களிடமிருந்து சிறிதோ பெரிதோ எதையும் நான் செவியுறவில்லை. நான் அனஸ் (ரலி) அவர்களைச் சந்திக்கவே இல்லை என்பது மற்ற மக்களுக்குத் தெரியாவிட்டாலும், (அறிஞர்களான) உங்கள் இருவருக்கும் தெரியாமல் இருக்காதே!' என்று (உண்மையை ஒப்புக்கொண்டார்)" என்றார்கள். தொடர்ந்து அபூதாவூத் (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "அதன் பிறகும் அவர் (பொய்யான) ஹதீஸ்களை அறிவிப்பதாக எங்களுக்குத் தகவல் எட்டியது. உடனே நானும் அப்துர் ரஹ்மானும் அவரிடம் சென்றோம். அப்போது அவர், '(மீண்டும்) நான் பாவமன்னிப்புக் கோருகிறேன்' என்றார். அதன் பின்னரும் அவர் (அவ்வாறே) ஹதீஸ்களை அறிவித்து வந்தார். எனவே, நாங்கள் அவரை (அவரது அறிவிப்புகளை முழுமையாகப்) புறக்கணித்துவிட்டோம்."

ஷபாபா (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: அப்துல் குத்தூஸ் எங்களுக்கு ஹதீஸ் அறிவிக்கும்போது (சுவைத் பின் கஃபலா என்பதற்குப் பதிலாக) 'சுவைத் பின் அகலா' என்று (தவறாகக்) கூறுவார். மேலும், "அல்லாஹ்வின் தூதர் (ஸல்) அவர்கள் காற்றை (ரவ்ஹ்) குறுக்காக (அர்ழன்) அமைத்துக் கொள்வதைத் தடை செய்தார்கள்" என்று அவர் (அப்துல் குத்தூஸ்) கூறியதை நான் செவியுற்றேன். அவரிடம், "இதன் பொருள் என்ன?" என்று கேட்கப்பட்டபோது, "சுவரில் ஒரு துவாரம் ஏற்படுத்தப்பட்டு, அதன் வழியாகக் காற்று (வீட்டிற்குள்) நுழைவதாகும்" என்று பதிலளித்தார். (உண்மையில் 'உயிரினங்களை - ரூஹ் - இலக்காக - ஃகரழன் - ஆக்கக் கூடாது' என்ற ஹதீஸை அவர் எழுத்துப் பிழையாக வாசித்து இவ்வாறு தவறாக விளக்கமளித்தார்).

இமாம் முஸ்லிம் (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: மஹ்தீ பின் ஹிலால் (என்பவர் உங்கள் பகுதியில்) சில நாட்கள் அமர்ந்து (ஹதீஸ் போதித்து) சென்ற பிறகு, ஹம்மாத் பின் ஸைத் (ரஹ்) அவர்கள் ஒரு மனிதரிடம், "உங்கள் பகுதியில் புதிதாக முளைத்துள்ள இந்த உவர் நீர் ஊற்று (அதாவது தகுதியற்ற அறிவிப்பாளர்) யார்?" என்று கேட்டதை உபைதுல்லாஹ் பின் உமர் அல்கவாரீரி (ரஹ்) அவர்கள் கூற நான் செவியுற்றேன். அதற்கு அந்த மனிதர், "ஆம், அபூ இஸ்மாயீலே! (அவர் அவ்வாறுதான்)" என்று பதிலளித்தார்.

அபூ அவானா (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "ஹசன் (அல்-பஸரீ) அவர்களிடமிருந்து எனக்கு எந்தவொரு ஹதீஸ் கிடைத்தாலும், அதனை நான் அபான் பின் அபீ அய்யாஷிடம் கொண்டு வருவேன்; அவர் அதனை எனக்கு வாசித்துக் காட்டுவார் (அதாவது, அந்த ஹதீஸை அவர் உறுதிப்படுத்துவார் அல்லது சரிபார்ப்பார்)."

அலீ பின் முஷ்ஹிர் (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: நானும் ஹம்ஸா அஸ்ஸய்யாத் அவர்களும் அபான் பின் அபீ அய்யாஷிடமிருந்து ஏறக்குறைய ஆயிரம் ஹதீஸ்களைச் செவியுற்றோம். (பின்னர்) நான் ஹம்ஸாவைச் சந்தித்தபோது, அவர் நபி (ஸல்) அவர்களைக் கனவில் கண்டதாகவும், (அபானிடமிருந்து) தான் செவியுற்றவற்றை அவர்களிடம் சமர்ப்பித்ததாகவும் என்னிடம் தெரிவித்தார். (அப்போது) அவற்றில் மிகச் சொற்பமான - ஐந்து அல்லது ஆறு - ஹதீஸ்களைத் தவிர வேறெதையும் நபி (ஸல்) அவர்கள் (தாம் கூறியதாக) அறிந்திருக்கவில்லை.

ஸகரிய்யா பின் அதீ (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: அபூ இஸ்ஹாக் அல்-ஃபஸாரீ (ரஹ்) அவர்கள் என்னிடம், "பகிய்யா (பின் அல்-வலீத்) நன்கு அறியப்பட்ட (நம்பகமான)வர்களிடமிருந்து அறிவிப்பவற்றை நீர் (ஹதீஸாக) எழுதிக் கொள்வீராக! (ஆனால்) அறியப்படாதவர்களிடமிருந்து அவர் அறிவிப்பவற்றை எழுத வேண்டாம். மேலும், இஸ்மாயீல் பின் அய்யாஷ் நன்கு அறியப்பட்டவர்களிடமிருந்தோ அல்லது வேறு எவரிடமிருந்தோ (அறியப்படாதவர்களிடமிருந்தோ) அறிவிக்கும் எதையும் நீர் எழுத வேண்டாம்" என்று கூறினார்கள்.

பகிய்யா (இப்னுல் வலீத்) மிகச் சிறந்த மனிதர். அவர் (அறிவிப்பாளர்களின்) பெயர்களைப் புனைப்பெயர்களாகவும், புனைப்பெயர்களைப் பெயர்களாகவும் மாற்றிக் கூறாமல் இருந்திருந்தால் (அவர் இன்னும் சிறப்பாக இருந்திருப்பார்). அவர் நீண்ட காலமாக எங்களுக்கு 'அபூசயீத் அல்வுஹாழீ' என்பவரிடமிருந்து (ஹதீஸ்களை) அறிவித்து வந்தார். நாங்கள் (ஆராய்ந்து) பார்த்தபோது, அவர் (பலவீனமான அறிவிப்பாளரான) அப்துல் குத்தூஸ் (என்பவர்) என்பதை அறிந்தோம்.

அப்துர் ரஸ்ஸாக் (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: "இப்னுல் முபாரக் (ரஹ்) அவர்கள் (ஹதீஸ் அறிவிப்பாளர்களில்) அப்துல் குத்தூஸைத் (பின் ஹபீப்) தவிர வேறு எவரையும் 'பொய்யர்' என்று வெளிப்படையாகக் கூறியதை நான் கண்டதில்லை. ஏனெனில், அவரைப் பார்த்து 'நீர் ஒரு பொய்யர்' என்று அவர்கள் கூறுவதை நான் செவியுற்றுள்ளேன்."

அபூ நுஐம் (ரஹ்) அவர்கள் முஅல்லா பின் உர்ஃபான் என்பவரைப் பற்றிக் குறிப்பிடுகையில், "(முஅல்லா பின் உர்ஃபான் என்பவர்) 'ஸிப்பீன் (போரின்) போது இப்னு மஸ்ஊத் (ரலி) அவர்கள் எங்களிடம் புறப்பட்டு வந்தார்கள் என்று அபூவாயில் எங்களுக்கு அறிவித்தார்' எனக் கூறினார்" என்று கூறிவிட்டு, (அக்கூற்றின் வரலாற்று முரண்பாட்டைச் சுட்டிக்காட்டும் விதமாக) "என்ன! அவர் (இப்னு மஸ்ஊத்) மரணத்திற்குப் பிறகு மீண்டும் உயிர்ப்பிக்கப்பட்டார் என்று நீங்கள் கருதுகிறீர்களா?" என்று (கேலியாகக்) கேட்டார்கள்.

அஃப்பான் பின் முஸ்லிம் (ரஹ்) அவர்கள் கூறியதாவது: நாங்கள் இஸ்மாயீல் இப்னு உலைய்யா (ரஹ்) அவர்களிடம் இருந்தோம். அப்போது ஒரு மனிதர் (மற்றொரு) மனிதரிடமிருந்து (ஒரு செய்தியை) அறிவித்தார். அப்போது நான், "நிச்சயமாக இவர் (நினைவாற்றலில்) உறுதியானவர் (ஸப்த்) அல்லர்" என்று கூறினேன். அதற்கு அந்த மனிதர், "நீர் அவரைப் பற்றிப் புறம் பேசிவிட்டீர்" என்று கூறினார். அதற்கு இஸ்மாயீல் (ரஹ்), "இவர் அவரைப் பற்றிப் புறம் பேசவில்லை; மாறாக, அவர் (செய்திகளை அறிவிப்பதில்) உறுதியானவர் அல்லர் என்று (அறிவிப்பாளரின் தரம் குறித்துத்) தீர்ப்பளித்துள்ளார்" என்று கூறினார்கள்.

பிஷ்ர் பின் உமர் (ரஹ்) கூறுகிறார்: நான் மாலிக் பின் அனஸ் (ரஹ்) அவர்களிடம், ஸயீத் பின் அல்-முஸய்யப் (ரஹ்) அவர்களிடமிருந்து (ஹதீஸ்களை) அறிவிக்கும் முஹம்மத் பின் அப்திர்ரஹ்மான் குறித்துக் கேட்டேன். அதற்கு அவர்கள், "அவர் (ஹதீஸ் துறையில்) நம்பகமானவர் அல்லர்" என்று பதிலளித்தார்கள். நான் அவர்களிடம் 'மௌலா அத்தவ்அமா' (அத்தவ்அமாவின் விடுவிக்கப்பட்ட அடிமை) என அழைக்கப்படும் ஸாலிஹ் குறித்துக் கேட்டேன். அதற்கும் அவர்கள், "அவர் நம்பகமானவர் அல்லர்" என்றார்கள். நான் அவர்களிடம் அபுல் ஹுவைரிஸ் குறித்துக் கேட்டேன். அதற்கும் அவர்கள், "அவர் நம்பகமானவர் அல்லர்" என்றார்கள். இப்னு அபீ திய்ப் யாரிடமிருந்து (ஹதீஸ்களை) அறிவித்தாரோ அந்த ஷுஅபா குறித்து அவர்களிடம் கேட்டேன். அதற்கும் அவர்கள், "அவர் நம்பகமானவர் அல்லர்" என்றார்கள். நான் அவர்களிடம் ஹராம் பின் உஸ்மான் குறித்துக் கேட்டேன். அதற்கும் அவர்கள், "அவர் நம்பகமானவர் அல்லர்" என்றார்கள். இந்த ஐவரைப் பற்றியும் நான் மாலிக் அவர்களிடம் (மீண்டும்) கேட்டபோது, "அவர்கள் தங்களது ஹதீஸ் (அறிவிப்பு)களில் நம்பகமானவர்கள் அல்லர்" என்று கூறினார்கள். பின்னர் நான் வேறொரு மனிதரைப் பற்றியும் அவர்களிடம் கேட்டேன்; (தற்போது) அவரது பெயரை நான் மறந்துவிட்டேன். அப்போது அவர்கள், "எனது நூல்களில் (அதாவது 'அல்-முவத்தா' போன்ற தொகுப்புகளில்) அவரை நீங்கள் பார்த்திருக்கிறீர்களா?" என்று கேட்டார்கள். நான் "இல்லை" என்றேன். அதற்கு அவர்கள், "அவர் நம்பகமானவராக இருந்திருந்தால், அவரை எனது நூல்களில் நீங்கள் பார்த்திருப்பீர்கள்" என்று கூறினார்கள்.

ஷுரஹ்பீல் பின் ஸஅத் (என்பவர் ஒரு அறிவிப்பாளர் ஆவார்), அவர் (ஹதீஸ் கலையில் பொய்யுரைப்பதாகக்) குற்றம் சாட்டப்பட்டவர் ஆவார்.

இப்னுல் முபாரக் (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: 'சொர்க்கத்தில் நுழைவதற்கும் அப்துல்லாஹ் பின் முஹர்ரரைச் சந்திப்பதற்கும் இடையே எனக்குத் தேர்வு வழங்கப்பட்டால், (அவரிடமிருந்து ஹதீஸ்களைக் கேட்பதற்காக) முதலில் அவரைச் சந்திப்பதையே நான் தேர்ந்தெடுத்திருப்பேன்; அதன் பிறகே சொர்க்கத்தில் நுழைவதைத் தேர்ந்தெடுத்திருப்பேன். ஆனால், நான் அவரை (நேரில்) பார்த்தபோது, (அவரது ஹதீஸ் அறிவிப்புத் திறன் மிக மோசமாக இருந்ததால்) அவரை விட ஒரு (கால்நடைப்) புழுக்கையே எனக்கு மிகவும் விருப்பமானதாக இருந்தது.'

ஸைத் (இப்னு அபீ உனைஸா) அவர்கள் கூறினார்கள்: "என் சகோதரரிடமிருந்து (ஹதீஸ்களைப்) பெற்றுக்கொள்ளாதீர்கள் (அவற்றை ஏற்காதீர்கள்)."

உபைதுல்லாஹ் பின் அம்ரு அவர்கள் கூறியதாவது: "யஹ்யா பின் அபீ உனைஸா (ஹதீஸ் துறையில்) ஒரு பொய்யராக இருந்தார்."

ஹம்மாத் பின் ஸைத் (ரஹ்) அவர்கள் கூறுகிறார்கள்: அய்யூப் (ரஹ்) அவர்களிடம் ஃபர்கத் (அஸ்-ஸபகீ) என்பவரைப் பற்றிப் பேசப்பட்டபோது, "நிச்சயமாக ஃபர்கத், ஹதீஸ் (கலை) துறையைச் சார்ந்தவர் அல்லர் (அதாவது ஹதீஸ் அறிவிப்பதில் அவர் போதிய தேர்ச்சியோ அல்லது பலமோ கொண்டவர் அல்லர்)" என்று கூறினார்கள்.

அப்துர்ரஹ்மான் பின் பிஷ்ர் அல்-அப்தீ (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: யஹ்யா பின் சயீத் அல்-கத்தான் (ரஹ்) அவர்களிடம் முஹம்மத் பின் அப்தில்லாஹ் பின் உபைது பின் உமைர் அல்-லைஸீ என்பவரைப் பற்றிக் குறிப்பிடப்பட்டதை நான் கேட்டேன். அப்போது யஹ்யா அவர்கள், அவரை (அறிவிப்பாளர் வரிசையில்) மிகவும் பலவீனமானவர் என்று விமர்சித்தார்கள். பிறகு யஹ்யாவிடம், "அவர் யஅகூப் பின் அதாஉ என்பவரை விடவும் பலவீனமானவரா?" என்று கேட்கப்பட்டது. அதற்கு அவர்கள், "ஆம்" என்று பதிலளித்தார்கள். பின்னர், "முஹம்மத் பின் அப்தில்லாஹ் பின் உபைது பின் உமைர் வாயிலாக எவரேனும் (ஹதீஸ்களை) அறிவிப்பார்கள் என்று நான் நினைக்கவில்லை" என்று கூறினார்கள்.

பிஷ்ர் பின் அல்-ஹகம் (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: யஹ்யா பின் ஸயீத் அல்-கத்தான் (ரஹ்) அவர்கள், ஹகீம் பின் ஜுபைர் மற்றும் அப்துல் அஃலா ஆகியோரை (அறிவிப்பாளர் வரிசையில்) பலவீனமானவர்கள் எனக் குறிப்பிட்டதை நான் கேட்டேன். மேலும், யஹ்யா (பின் ஸயீத்) அவர்கள் மூஸா பின் தீனாரையும் பலவீனமானவர் எனக் குறிப்பிட்டதோடு, 'அவருடைய ஹதீஸ்கள் காற்று (போன்றவை - அதாவது எவ்வித மதிப்பும் ஆதாரமும் அற்றவை)' என்றும் கூறினார்கள். மூஸா பின் திஹ்கான் மற்றும் ஈஸா பின் அபீ ஈஸா அல்-மதனீ ஆகியோரையும் அவர்கள் பலவீனமானவர்கள் எனக் குறிப்பிட்டார்கள்.

ஹஸன் பின் ஈஸா (ரஹ்) அவர்கள் கூறினார்கள்: இப்னுல் முபாரக் (ரஹ்) அவர்கள் என்னிடம், 'நீர் ஜரீரிடம் சென்றால், அவருடைய (ஹதீஸ்) கல்வியை முழுமையாக எழுதிக் கொள்ளும்; ஆனால் மூன்று நபர்களின் ஹதீஸ்களைத் தவிர: உபைதா பின் முஅத்திப், அஸ்-ஸரீ பின் இஸ்மாயீல் மற்றும் முஹம்மத் பின் ஸாலிம் (ஆகியோருடைய ஹதீஸ்களை எழுத வேண்டாம்)' என்று கூறினார்கள்.